# جذر زحزح (ز-ح-ز)

- الصفحة: https://lisan.digital/ar/kok/%D8%B2%D8%AD%D8%B2%D8%AD
- بيانات JSON: https://lisan.digital/api/roots/%D8%B2%D8%AD%D8%B2%D8%AD

> Lisan.digital: معجم للجذور العربية لفهم القرآن. هذه النسخة النصية للصفحة لأدوات الذكاء الاصطناعي؛ تشير الروابط إلى النسخ النصية للصفحات الأخرى.

معناه في القرآن: Onu uzaklaştıran

- الحروف: ز - ح - ز
- في القرآن: الورود: ٢ · الآيات: ٢ · الصيغ: ٢
- المعاجم: ٣

## الصيغ (٢)

| الصيغة | الوزن | المعنى | الورود | الآيات | أول آية |
|---|---|---|---|---|---|
| [بِمُزَحْزِحِهِ](https://lisan.digital/ar/kok/%D8%B2%D8%AD%D8%B2%D8%AD/siga/%D8%A8%D9%90%D9%85%D9%8F%D8%B2%D9%8E%D8%AD%D9%92%D8%B2%D9%90%D8%AD%D9%90%D9%87%D9%90.md) | بِمُفَعْفِلِهِ | Onu uzaklaştıran | ١ | ١ | [٢:٩٦](https://lisan.digital/ar/kok/%D8%B2%D8%AD%D8%B2%D8%AD/ayet/2:96.md) |
| [زُحْزِحَ](https://lisan.digital/ar/kok/%D8%B2%D8%AD%D8%B2%D8%AD/siga/%D8%B2%D9%8F%D8%AD%D9%92%D8%B2%D9%90%D8%AD%D9%8E.md) | فُعْفِلَ | Uzaklaştırıldı | ١ | ١ | [٣:١٨٥](https://lisan.digital/ar/kok/%D8%B2%D8%AD%D8%B2%D8%AD/ayet/3:185.md) |

## الجذور المجاورة — المجاورة: ٢٨ (الإجمالي: ٣٩)

الترتيب: مدى قوة اجتماع الجذرين في الآية نفسها مقارنةً بالمصادفة (نسبة الأرجحية لدنينغ). يُذكر عدد الآيات المشتركة في كل سطر. الأدوات مخفية افتراضيًا.

1. [حيي](https://lisan.digital/ar/kok/%D8%AD%D9%8A%D9%8A.md) — الآيات المشتركة: ٢ · G² ١٥ · Uyanık yılan demektir
2. [حرص](https://lisan.digital/ar/kok/%D8%AD%D8%B1%D8%B5.md) — الآيات المشتركة: ١ · G² ١٢ · Haris elbisedeki yırtık demektir
3. [ألف](https://lisan.digital/ar/kok/%D8%A3%D9%84%D9%81.md) — الآيات المشتركة: ١ · G² ٩ · Lif ip yapılan ipliklerden herbirine denir
4. [سنه](https://lisan.digital/ar/kok/%D8%B3%D9%86%D9%87.md) — الآيات المشتركة: ١ · G² ٩ · Seneler
5. [غرر](https://lisan.digital/ar/kok/%D8%BA%D8%B1%D8%B1.md) — الآيات المشتركة: ١ · G² ٩ · Ğerer, “Ğerer” çuval demektir
6. [عمر](https://lisan.digital/ar/kok/%D8%B9%D9%85%D8%B1.md) — الآيات المشتركة: ١ · G² ٩ · “U’mare” katlı bina demektir
7. [فوز](https://lisan.digital/ar/kok/%D9%81%D9%88%D8%B2.md) — الآيات المشتركة: ١ · G² ٨ · Fevz Gölgeliktir
8. [ودد](https://lisan.digital/ar/kok/%D9%88%D8%AF%D8%AF.md) — الآيات المشتركة: ١ · G² ٨ · Vadi, bir ırmağın veya derenin içinde bulunduğu sahadır
9. [ذوق](https://lisan.digital/ar/kok/%D8%B0%D9%88%D9%82.md) — الآيات المشتركة: ١ · G² ٧ · Sevik (Sin) özel bir un çorbasıdır
10. [وفي](https://lisan.digital/ar/kok/%D9%88%D9%81%D9%8A.md) — الآيات المشتركة: ١ · G² ٦ · “Vefyü” düzlük yerde oluşan tümsek yer veya tepecikler…
11. [متع](https://lisan.digital/ar/kok/%D9%85%D8%AA%D8%B9.md) — الآيات المشتركة: ١ · G² ٦ · Mut’a, üzerine ev eşyasını konduğu yüksekçe yer; sonra…
12. [أجر](https://lisan.digital/ar/kok/%D8%A3%D8%AC%D8%B1.md) — الآيات المشتركة: ١ · G² ٦ · (EaCR) “Acur” tuğla demektir
13. [وجد](https://lisan.digital/ar/kok/%D9%88%D8%AC%D8%AF.md) — الآيات المشتركة: ١ · G² ٦ · Su birikintisidir
14. [دخل](https://lisan.digital/ar/kok/%D8%AF%D8%AE%D9%84.md) — الآيات المشتركة: ١ · G² ٥ · Dahl: Kuytu yer demektir
15. [دنو](https://lisan.digital/ar/kok/%D8%AF%D9%86%D9%88.md) — الآيات المشتركة: ١ · G² ٥ · Dünya : “Dena” kelimesi ecveften nakısa dönüşmüştür
16. [بصر](https://lisan.digital/ar/kok/%D8%A8%D8%B5%D8%B1.md) — الآيات المشتركة: ١ · G² ٥ · Basar çevresiyle birlikte göz, ayn ise gözbebeği…
17. [شرك](https://lisan.digital/ar/kok/%D8%B4%D8%B1%D9%83.md) — الآيات المشتركة: ١ · G² ٥ · Tasma kayış demektir
18. [موت](https://lisan.digital/ar/kok/%D9%85%D9%88%D8%AA.md) — الآيات المشتركة: ١ · G² ٥ · Kış uykusundan uyanmış yılana hayy, kış uykusundaki yılana…
19. [وحد](https://lisan.digital/ar/kok/%D9%88%D8%AD%D8%AF.md) — الآيات المشتركة: ١ · G² ٥ · وَحْدَهُ kelimesi aslında منفرداً anlamındadır ve marifeye…
20. [نور](https://lisan.digital/ar/kok/%D9%86%D9%88%D8%B1.md) — الآيات المشتركة: ١ · G² ٤ · Ateş demektir
21. [جنن](https://lisan.digital/ar/kok/%D8%AC%D9%86%D9%86.md) — الآيات المشتركة: ١ · G² ٤ · Bahçe demektir
22. [نفس](https://lisan.digital/ar/kok/%D9%86%D9%81%D8%B3.md) — الآيات المشتركة: ١ · G² ٤ · Dibağlamada kullanılan palamut, meşenin bir meyvesidir
23. [عمل](https://lisan.digital/ar/kok/%D8%B9%D9%85%D9%84.md) — الآيات المشتركة: ١ · G² ٣ · Amele iş yapmaya alıştırılmış deve veya öküz demektir
24. [أنس](https://lisan.digital/ar/kok/%D8%A3%D9%86%D8%B3.md) — الآيات المشتركة: ١ · G² ٣ · Ok tan yayın iç tarafna üns, dış tarafına vahş denemektedir
25. [عذب](https://lisan.digital/ar/kok/%D8%B9%D8%B0%D8%A8.md) — الآيات المشتركة: ١ · G² ٣ · Su yosunudur
26. [يوم](https://lisan.digital/ar/kok/%D9%8A%D9%88%D9%85.md) — الآيات المشتركة: ١ · G² ٣ · “Yemm” durgun akan su demektir
27. [قوم](https://lisan.digital/ar/kok/%D9%82%D9%88%D9%85.md) — الآيات المشتركة: ١ · G² ٢ · Hayvanların ön ayaklarına denir
28. [أله](https://lisan.digital/ar/kok/%D8%A3%D9%84%D9%87.md) — الآيات المشتركة: ١ · G² ٠ · Lah bir şeyi kapatmak için üstüne örtülen örtü demektir

## تحليل الجذر

### تعريف الجذر والخلاصة

| Alan | Değer |
|---|---|
| Kök | زحزح |
| Yapı | Dörtlü (katlamalı / mükerrer) |
| Özel Durum | Mükerrer kök (زح ikilisinin tekrarı) |
| Bağlamsal Yakın Kökler | [بعد](https://lisan.digital/ar/kok/%D8%A8%D8%B9%D8%AF.md), [نحى](https://lisan.digital/ar/kok/%D9%86%D8%AD%D9%8A.md), [زول](https://lisan.digital/ar/kok/%D8%B2%D9%88%D9%84.md) |
| Zıt Kök | [قرب](https://lisan.digital/ar/kok/%D9%82%D8%B1%D8%A8.md) |
| Çekirdek Özet 1 | Ağır veya yerleşik bir şeyi yerinden sökercesine, peyderpey ve zorlayarak uzaklaştırmak |
| Çekirdek Özet 2 | İnsanı yerleştiği veya düşmek üzere olduğu helak / ateş konumundan adım adım çekip kurtarmak |
| Çekirdek Özet 3 | Sabitlik ile akışkanlık arasındaki direnç; kesin bir akıbeti geciktirmenin veya ondan tamamen sıyrılmanın dinamik eşiği |
| Kritik Hata Riski | Kökü basitçe «uzaklaşmak» veya «uzaklaştırmak» sayıp, içerdiği zorluk, kademelilik, direnç ve ağır çekim hareket nüansını göz ardı etmek |

### التحليل الثنائي

| Biliteral Çekirdek | Temel Anlam | Eklenen Unsur | Oluşan Anlam Farkı |
|---|---|---|---|
| زح | Sürünme, sürtünerek veya direnç göstererek hareket etme (karşılaştırınız: [زحف](https://lisan.digital/ar/kok/%D8%B2%D8%AD%D9%81.md) ordunun yavaş ve ağır ilerleyişi, yerde sürünme) | زح | İkili çekirdeğin yinelenmesi, hareketin tek bir hamlede değil, kesintili, zorlu ve adım adım tekrarlanan itiş veya çekişlerle gerçekleştiğini bildirir. |

### التحليل التصويري للحروف

| Birim | Piktografik İmge / Hareket | Anlam Açıklaması |
|---|---|---|
| ز | Kesici alet | Bulunduğu zeminden ayırma, irtibatı kesme ve koparma hamlesi |
| ح | Çit, duvar | Çevrilmiş bir sınırı aşma veya sınıra dayanıp direnç gösterme |
| ز | Kesici alet | Ayırma ve koparma hareketinin yinelenmesi, kesintili müdahale |
| ح | Çit, duvar | Yeni bir sınır hattına doğru çekilme veya direnç çemberini kırma |
| زحزح | Kesme ve sınırlama eylemlerinin peş peşe tekrarlanması | Ağır, yapışmış veya sınırla kuşatılmış bir nesneyi her defasında yeniden güç uygulayarak basamak basamak yerinden kaydırma hareketi |

### الاستعمال التاريخي والمبكر

| Alan | Veri |
|---|---|
| İlk fiziksel anlam | Bir kimsenin veya ağır bir nesnenin oturduğu, yerleştiği yerden güçlükle kımıldatılması, yerinden biraz olsun kaydırılması (تَزَحْزَحَ عَنْ مَكَانِهِ: yerinden kımıldadı). |
| Cahiliye şiiri kullanımı | Veri bulunamadı |
| Erken Arapça kullanım | Bir mecliste veya oturulan yerde birine yer açmak için kımıldanmayı, yerinden öteye kaymayı ifade eden deyimleşmiş kullanım: تزحزح له عن مجلسه. |

المصدر: Asās al-Balāgha, Lisān al-ʿArab, Maqāyīs al-Lugha.

### الطبقة الاشتقاقية السامية

Sami dillerinde kökün fonetik çekirdeği olan ikili yapı, sürtünme, çekilme ve yavaş hareket etme tasvirleriyle örtüşür. İbranice ve Aramice/Süryanice zekhaf (זחף / zḥp) kökü sürüklenme, sürükleme ve sarsılarak yer değiştirme alanı ile fonetik ve anlamsal bir ortaklık sergiler. Dörtlü yapı (reduplication / katlama), Sami morfolojisinde fiilin yoğunluk (intensivum) ve tekrarlılık (iterativum) kazandığını gösteren arkaik bir mekanizmadır. Arapçada زحزح biçimi, bir şeyi bir anda fırlatıp atmak değil; yerleşik direnci kırarak kademe kademe, sürtünmeyle ve güç sarf ederek yerinden oynatmak ve uzaklaştırmak şeklinde özelleşmiştir.

درجة الثقة: Güçlü

المصدر: Brown-Driver-Briggs, Payne Smith, David Cohen (Dictionnaire des racines sémitiques).

### التحليل الاشتقاقي

| Katman | Veri | Açıklama | Güven |
|---|---|---|---|
| İç Arapça etimolojik yön | زح kökünden reduplikasyon (tahfif/tekrarlama) | Tekrarlı sarsma, yerinden oynatma ve yavaşça uzağa iteleme hareketi | Kesin |
| Sami dilleriyle etimolojik ilişki | Batı Sami dillerindeki sürüklenme ve yer değiştirme kökleri (Aramice/İbranice zḥp / zḥḥ) | Fiziksel konumdan sarsılarak veya sürtünerek uzaklaşma semantiği | Güçlü |
| Daha geniş dilsel ilişki | Veri bulunamadı | Belirgin bir Afro-Asyatik dış bağlantı tespit edilmedi | Veri bulunamadı |

المصدر: Lisān al-ʿArab, Dictionnaire des racines sémitiques.

### الجذور الشقيقة (التقاليب)

| Kombinasyon | Durum | Temel Anlam | Anlam Detayı | Not |
|---|---|---|---|---|
| زحزح | Anlamlı | Güçlükle ve adım adım yerinden uzaklaştırmak | Ağır bir nesneyi yerinden kaydırıp mesafeyi açmak | Hedef kök; Kur'an'da geçer |

### الجذور المجاورة والجذر المضاد

| Kök | İlişki Türü | Anlam Alanı | Karşılaştırmalı Nüans | Anlam Detayı |
|---|---|---|---|---|
| زحزح | Merkez | Uzaklaştırma | Ağır, yapışkan veya kaçınılmaz bir tehlikeden/yerden güçlükle, peyderpey çekip alma | Direnç ve kademelilik içerir |
| [بعد](https://lisan.digital/ar/kok/%D8%A8%D8%B9%D8%AF.md) | Komşu | Mesafe koyma | İki nokta arasındaki mutlak açıklığı, uzaklığı anlatır | Hareketin zorluğuna değil salt mesafeye odaklanır |
| [نحى](https://lisan.digital/ar/kok/%D9%86%D8%AD%D9%8A.md) | Komşu | Kenara çekme | Bir şeyi yönünden veya ortadan kenara, bir tarafa kaydırma | Yön ve taraf değiştirme baskındır |
| [زول](https://lisan.digital/ar/kok/%D8%B2%D9%88%D9%84.md) | Komşu | Yok olma, yerinden gitme | Bir durumun veya nesnenin bulunduğu halden büsbütün kayıp gitmesi | Sabitliğin son bulması esastır |
| [قرب](https://lisan.digital/ar/kok/%D9%82%D8%B1%D8%A8.md) | Zıt | Yaklaşma | Mesafece veya manen bitişme, yanaşma | Aradaki mesafenin sıfırlanması veya daralması |

### مقابلات المعنى في لغات أخرى

| Dil | Kelime / Kelimeler | Kısa Anlam | Detay | Güven |
|---|---|---|---|---|
| Arapça | زحزح | Zorlayarak yerinden oynatıp uzaklaştırmak | Direnç gösteren şeyi adım adım uzağa çekme | Kesin |
| Latince | dimovere, amovere | Yerinden oynatarak uzaklaştırmak | Bir engeli kımıldatıp uzaklaştırma anlamını verir, reduplikatif ritmi eksik bırakır | Güçlü |
| İngilizce | to budge, to dislodge, to remove gradually | Yerinden kımıldatmak, güçlükle uzaklaştırmak | «Dislodge» yerleşiklikten sökmeyi, «budge» zorlu kımıldamayı karşılar | Güçlü |
| Almanca | wegrücken, fortschaffen, entfernen | Yerini değiştirerek uzaklaştırmak | Güç sarfı ve mesafe koyma unsurunu içerir, kademeli çekişi tam vermez | Güçlü |
| Fransızca | déloger, écarter avec peine | Güçlükle yerinden oynatıp uzaklaştırmak | Dirençli bir konumdan koparıp ayırma yönünü yansıtır | Güçlü |

المصدر: Oxford Latin Dictionary, Grimm Deutsches Wörterbuch, Littré.

### الوجوه والنظائر

| Form / Kullanım | Anlam Yüzü | Ayet Tipi / Bağlam |
|---|---|---|
| فَمَن زُحْزِحَ عَنِ النَّارِ | Ateşin çekim alanından ve kenarından güçlükle çekilip kurtarılma | Uhrevi kurtuluşun, cehennem girdabından bir sınır aşılarak adım adım uzaklaştırılması (Âl-i İmrân [3:185](https://lisan.digital/ar/ayet/3:185.md)) |
| وَمَا هُوَ بِمُزَحْزِحِهِ مِنَ الْعَذَابِ أَن يُعَمَّرَ | Kaçınılmaz ilahi azaptan zerrece kımıldatıp öteye geçirememe | Dünyada bin yıl yaşama arzusunun kişiyi mukadder cezadan hiçbir şekilde santim dahi kaydıramayacağı (Bakara [2:96](https://lisan.digital/ar/ayet/2:96.md)) |

### سياق الكلام والفقه والتفسير والحديث

| Disiplin | Kullanım Alanı | Tartışma Noktası | Anlam Yoğunlaşması |
|---|---|---|---|
| Kelam | Kurtuluş (necat) ve adalet doktrini | Kulun kendi ameliyle mi yoksa ilahi rahmetle mi ateşten sıyrılıp kurtulacağı | Ateşin tabii çekiminden koparılmanın mutlak ilahi müdahale gerektirmesi |
| Fıkıh | Veri bulunamadı | Belirgin fıkhi ıstılah tespiti yapılmadı | Veri bulunamadı |
| Tefsir | Kurtuluşun ve hırsın tasviri | Cehennem sınırından milim milim uzaklaşmanın gerçek kurtuluş (fevz) sayılması | Azaptan kurtulmanın statik değil, dinamik bir yerinden sökülme oluşu |
| Hadis | Şefaat ve sırat rivayetleri | Sırat köprüsünden geçerken ateşten çekilip çıkarılan müminlerin halleri | Tehlike çemberinden adım adım çekilip çıkarılma |

### تحليل النظام الديني والعلمي والسياسي والاقتصادي

| Sistem | Bağlam | Karşılık | İşlev | Açıklama | Güven |
|---|---|---|---|---|---|
| Dini | Uhrevi kurtuluş | Ateşten tecrit | Helak mekanından çekilip güvenli alana alınma | Nihai kazanç, azap çekim alanından tamamen sıyrılmaktır | Kesin |
| İlmi | Fiziksel dinamik | Statik sürtünmenin kırılması | Denge halindeki durağan kütleyi harekete geçirme | Bir kuvvetin direnç eşiğini aşarak kütleyi yerinden oynatması | Güçlü |
| Siyasi | Kriz ve baskı yönetimi | Kuşatmayı yarma | Bir baskı odağının etki sahasından aşamalı olarak uzaklaşma | Ağır siyasi tehdit veya esaretten adım adım güvenliğe çekilme | Muhtemel |
| İktisadi | İflas ve borç sarmalı | Mali bataktan kurtulma | Kaçınılmaz ekonomik çöküş eşiğinden tedrici geri çekilme | Yıkıcı bir mali yükümlülükten kaynakları basamaklı olarak kurtarma | Muhtemel |

### التماثل في العلوم العددية والإنسانية

| Alan | İzomorfik Karşılık | Açıklama | Güven |
|---|---|---|---|
| Sayısal bilimler | Potansiyel kuyu / Kaçış hızı eşiği | Bir parçacığın çekim potansiyeli kuyusundan dışarıya doğru kademeli olarak itilip serbest kalması | Güçlü |
| Beşeri bilimler | Travmatik veya bağımlı ortamdan ayrışma | Bireyin içine saplandığı yıkıcı bir sosyal veya psikolojik alandan direnç göstererek adım adım uzaklaşabilmesi | Güçlü |

### التضييق الخاطئ وخطر الخطأ

| Alan | Açıklama |
|---|---|
| Modern daraltma riski | Kelimeyi sadece soyut bir «uzaklaşmak» yahut «kaçmak» şeklinde anlayıp, olayın fiziksel ve psikolojik direnç boyutunu silmek. |
| Kur'an içi daha geniş anlam | زحزح, nesnenin veya şahsın yerleşik bir konumu terk etmedeki ağırlığını; ateşin ya da dünya hırsının insanı çeken yerçekiminden zorlu bir hamleyle sıyrılışını anlatır. |
| Yanlış anlamanın doğuracağı hata | Âl-i İmrân [3:185](https://lisan.digital/ar/ayet/3:185.md) ayetindeki kurtuluşun kolay, zahmetsiz bir geçiş sanılması; Bakara [2:96](https://lisan.digital/ar/ayet/2:96.md) ayetinde ise ömrün uzamasının insanı azaptan bir santim dahi kımıldatamayacağı gerçeğindeki dramatik aczin hissedilememesi. |

### خلاصة موجَّهة لفهم القرآن

| Soru | Cevap |
|---|---|
| Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir? | Kur'an'ın felaket ve kurtuluş anlarını statik durumlar olarak değil, muazzam bir çekim gücüne karşı verilen zorlu dinamik mücadeleler olarak resmettiğini gösterir. |
| Hangi ayet gruplarında belirleyicidir? | Ölüm ötesi kurtuluş sahnelerinde (Âl-i İmrân [3:185](https://lisan.digital/ar/ayet/3:185.md)) ve dünyevileşme hırsının kaçınılmaz akıbet karşısındaki çaresizliğini anlatan ayetlerde (Bakara [2:96](https://lisan.digital/ar/ayet/2:96.md)). |
| Hangi yanlış anlamaları düzeltir? | Felaketten kurtulmanın kendiliğinden ya da basit bir mesafe açılmasıyla değil; ilahi bir kudretle o sarmaldan çekip koparılmakla mümkün olduğu bilincini yerleştirir. |

### التركيب النهائي والنموذج الرياضي

- Somut anlam: Ağır, zemine oturmuş bir nesneyi direnç gösterdiği halde aralıklı ve zorlu itişlerle yerinden kaydırıp uzağa çekmek.
- Soyut anlam: Bir kimseyi içine çekildiği helak, ateş veya kaçınılmaz azap ortamının etki alanından kademeli ve kesin bir müdahaleyle kurtarmak.
- Sistematik karşılık: Çekim alanında bulunan bir varlığın ($x$), tehlike merkezinden ($O$) uzaklaşmasını engelleyen direnç kuvvetini aşarak güvenli eşiğe ($d_c$) taşınması süreci.
- LaTeX modeli: $$F_e > F_r \implies \lim_{t \to T} d(x(t), O) \ge d_c$$
- LaTeX açıklaması: Formülde $O$ helak veya ateş merkezini, $x(t)$ tehlikeye maruz kalan varlığın zamana bağlı konumunu, $d(x(t), O)$ merkeze olan mesafeyi temsil eder. $F_r$ varlığı o mevkide tutan veya içine çeken direnç kuvveti (yerleşiklik, yerçekimi, azabın kaçınılmazlığı); $F_e$ ise varlığı oradan çekip kurtarmak için uygulanan dış müdahale kuvvetidir. Uygulanan kuvvet direnci aştığında ($F_e > F_r$), mesafe kademeli olarak artar ve nihai bir $T$ anında güvenli eşik olan kritik mesafeye ($d_c$) ulaşılarak varlık ateşten tamamen uzaklaştırılmış (müzahzah) olur. Direnç aşılamazsa ($F_e \le F_r$), hiçbir süre uzatımı mesafeyi değiştiremez (Bakara [2:96](https://lisan.digital/ar/ayet/2:96.md)).

## الآيات التي ورد فيها (الآيات: ٢)

بترتيب المصحف، مع نصوصها. JSON: https://lisan.digital/api/roots/%D8%B2%D8%AD%D8%B2%D8%AD/occurrences?meal=IK

### [البقرة ٢:٩٦](https://lisan.digital/ar/kok/%D8%B2%D8%AD%D8%B2%D8%AD/ayet/2:96.md) — بِمُزَحْزِحِهِ

وَلَتَجِدَنَّهُمْ أَحْرَصَ النَّاسِ عَلَى حَيَاةٍ وَمِنَ الَّذِينَ أَشْرَكُوا يَوَدُّ أَحَدُهُمْ لَوْ يُعَمَّرُ أَلْفَ سَنَةٍ وَمَا هُوَ بِمُزَحْزِحِهِ مِنَ الْعَذَابِ أَنْ يُعَمَّرَ وَاللَّهُ بَصِيرٌ بِمَا يَعْمَلُونَ

### [آل عمران ٣:١٨٥](https://lisan.digital/ar/kok/%D8%B2%D8%AD%D8%B2%D8%AD/ayet/3:185.md) — زُحْزِحَ

كُلُّ نَفْسٍ ذَائِقَةُ الْمَوْتِ وَإِنَّمَا تُوَفَّوْنَ أُجُورَكُمْ يَوْمَ الْقِيَامَةِ فَمَنْ زُحْزِحَ عَنِ النَّارِ وَأُدْخِلَ الْجَنَّةَ فَقَدْ فَازَ وَمَا الْحَيَاةُ الدُّنْيَا إِلَّا مَتَاعُ الْغُرُورِ

## المعاجم (٣)

### [الصحاح](https://lisan.digital/ar/kok/%D8%B2%D8%AD%D8%B2%D8%AD/sozluk/sihah.md) — الجوهري · القرن ١٠

زَحْزَحْتُه عن كذا، أي بَاعَدْتُهُ عنه، فَتَزَحْزَحَ، أي تَنَحَّى. قال ذو الرمَّة:
يا قابِضَ الروحِ عن جِسمٍ عَصى زَمَناً		وغافِرَ الذَنْبِ زَحْزِحْني عن الـنـارِ
وتقول: هو بِزَحْزَحٍ عن ذاك، أي ببُعْدٍ منه.

### [أساس البلاغة](https://lisan.digital/ar/kok/%D8%B2%D8%AD%D8%B2%D8%AD/sozluk/esas.md) — الزمخشري · القرن ١٢

ز ح ز ح
تزحزح له عن مجلسه‏.‏
ومالي عنك متزحزح ‏"‏ فمن زحزح عن النار ‏"‏‏.‏

### [قاموس سالمون](https://lisan.digital/ar/kok/%D8%B2%D8%AD%D8%B2%D8%AD/sozluk/salmone.md) — هنري أنتوني سالمون · القرن ١٩

زَحْزَحَ
زَحْزَحَ
a.  Took away, removed; shook.
