# أحن — Tâcü'l-Arûs

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%A3%D8%AD%D9%86/sozluk/tac
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%A3%D8%AD%D9%86/entries/tac

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [أحن](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%A3%D8%AD%D9%86.md)
- Tâcü'l-Arûs: Zebîdî · 18. yy

## Madde başı: أحن

: ( *!الإِحْنَةُ ، بالكسْرِ : الحِقْدُ ) في الصَّدْرِ ؛ وأَنْشَدَ الجَوْهرِيُّ لأُقَيْبل بنِ شهابٍ القَينيّ :
إذا كانَ في صَدْرِ ابنِ عمِّكَ *!إحْنَةٌ فلا تَسْتَثِرْها سوفَ يَبْدُو دَفِينُها ( و ) الإِحْنَةُ : ( الغَضَبُ ) الطارِىءُ مِن الحِقْدِ ، ( ج ) *!إِحَنٌ ( كعِنَبٍ ؛ وقد *!أَحِنَ ) عليهِ ، ( كسَمِعَ فيهما ) *!أَحَناً *!وإِحْنةً .
( *!والمُؤَاحَنَةُ : المُعادَاةُ ) ، يقالُ : *!آحَنَهُ *!مُؤَاحَنَةً .
وممَّا يُسْتدركُ عليه :
*!الحِنَةُ ، بالكسْرِ ، لُغَةٌ في الإِحْنَةِ ، وقد أَنْكَرَها الأَصْمَعيُّ والفرَّاءُ وابنُ الفَرَجِ .
وفي الصِّحاحِ : ولا تَقُل *!حِنَة .
وفي التَّهْذيبِ : ليسَ في كَلامِ العَرَبِ .
وفي المُوازَنَةِ للآمديّ : حَكَى أَبو نَصْر عن الأَصْمَيّ قالَ : كنَّا نعدُّ الطرمَّاحَ شَيئاً حتى قالَ :
وأَكْرَه أَنْ يعيبَ عليَّ قَوْمِي هِجَائي الأَرْذَلينِ ذوِي *!الحِنَات

قُلْت : والحقُّ أَنَّها لُغَةٌ قَلِيلةٌ ، وإنَّما قُلْنا ذلِكَ لوُرودِها في حَدِيْثِ مُعاوِيَةَ : ( لقد مَنَعَتْني القدرةُ مِن ذوِي الحِنَاتِ ) .
وفي بعضِ طُرُق حدِيْثِ حارِثَةَ بنِ مُضَرِّب في الحُدُودِ : ( ما بَيْني وبينَ العَرَبِ حِنَةٌ ) .
وفي حَدِيْثٍ آخَرَ : ( إلاَّ رَجُل

بَيْنه وبينَ أَخِيهِ حِنَةٌ ) ، فتأَمَّلْ ذلِكَ .
*!وأَحَنَ عليه *!أَحناً ، كمَنَعَ ، لُغَةٌ عن كُراعٍ .

### Türkçe

: ( **الإِحْنَةُ** , kesre ile: göğüste **الحِقْدُ**’dur); el-Cevherî, Ukaybil b. Şihâb el-Kaynî’ye ait olarak inşâd etti:
Eğer amcaoğlunun göğsünde **إحْنَةٌ** varsa, onu kışkırtma; yakında onun gömülü olanı ortaya çıkar. (Ve) **الإِحْنَةُ**: **الغَضَبُ**’dır; **الحِقْدِ**’den kaynaklanan ârızî (sonradan gelen) (öfke); (çoğulu) **إِحَنٌ** ( **عِنَبٍ** gibi; ve ona karşı **أَحِنَ** etti), (ikisi hakkında **سَمِعَ** gibi) **أَحَناً** ve **إِحْنةً**.
( **والمُؤَاحَنَةُ** : **المُعادَاةُ**’dır), denilir ki: ona **آحَنَهُ** **مُؤَاحَنَةً**.

Ve onun üzerine istidrâk olunanlardandır:
**الحِنَةُ** , kesre ile, **الإِحْنَةِ**’de bir lugattır; el-Asma‘î, el-Ferrâ ve İbnü’l-Ferec onu inkâr etmiştir.
Ve es-Sıhâh’ta: **حِنَة** deme.
Ve et-Tehzîb’de: Arapların كلامında yoktur.
Ve el-Âmidî’nin el-Muvâzene’sinde: Ebû Nasr, el-Asma‘î’den hikâye etti; dedi ki: Biz, et-Tırimmâh’ı bir şey sayardık; ta ki şöyle deyinceye kadar:
Ve kavmimin, en aşağılıkları hicvetmemi, **الحِنَات** sahiplerini, bana ayıplamasını kerih görürüm

Dedim: Hak şudur ki o, az bir lugattır; ancak biz bunu, Muâviye hadîsinde vârid oluşu sebebiyle söyledik: (Kudret, beni **ذوِي الحِنَاتِ**’ten men etti).
Ve hudûd hakkında Hârise b. Mudarrib hadîsinin bazı tariklerinde: (Benimle Araplar arasında **حِنَةٌ** yoktur).
Ve başka bir hadîste: (Ancak bir adam

Onunla kardeşi arasında **حِنَةٌ** vardır), öyleyse bunu teemmül et.
Ve ona **أَحَنَ** etti, **أَحناً** ( **مَنَعَ** gibi), Kurâ‘dan bir lugattır.
