# أفر — Lisânü'l-Arab

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%A3%D9%81%D8%B1/sozluk/lisan
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%A3%D9%81%D8%B1/entries/lisan

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [أفر](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%A3%D9%81%D8%B1.md)
- Lisânü'l-Arab: İbn Manzûr · 13. yy

## Madde başı: أفر

الأَفْرُ: العَدْوُ.
أَفَرَ يَأْفِرُ أَفْراً وأُفُوراً: عَدَا وَوَثَبَ؛ وأَفَرَ أَفْراً، وأَفِرَ أَفَراً: نَشِطَ. ورجل أَفَّارٌ ومِئفَرٌ إِذا كان وَثَّاباً جَيِّدَ العَدْوِ. وأَفَرَ الظَّبْيُ وغيره، بالفتح، يَأْفِرُ أُفُوراً أَي شَدَّ الإِحْضَارَ. وأَفَرَ الرَّجلُ أَيضاً أَي خَفَّ في الخِدْمَةِ. وأَفِرَتِ الإِبل أَفْراً واسْتَأْفَرَت اسْتِئْفَاراً إِذا نَشِطَتْ وسَمِنَتْ. وأَفِرَ البعيرُ، بالكسر، يأْفَرُ أَفَراً أَي سَمِنَ بعد الجَهْدِ. وأَفَرَتِ القِدْرُ تَأْفِرُ أَفْراً: اشتد غليانها حتى كأَنها تنِزُّ؛ وقال الشاعر:
بَاخُوا وقِدْرُ الحَرْبِ تَغلي أَفْرا
والمِئْفَرُ من الرجال: الذي يسعى بين يدي الرجل ويَخْدمهُ، وإِنه لَيَأْفِرُ بين يديه، وقد اتخذه مِئفَراً. والمِئفَرُ: الخادم. ورجل أَشِرٌ أَفِرٌ وأَشْرانُ أَفْرانُ أَي بَطِرٌ، وهو إِتباع. وأُفُرَّة الشَّرِّ (قوله «وأفرّة الشر إلخ» بضم أوله وثانيه وفتح ثالثه مشدداً، وبفتح الأول وضم الثاني وفتح الثالث مشدداً أيضاً، وزاد في القاموس أفرَّة بفتحات مشدد الثالث على وزن شربة وجربة مشدد الباء فيهما). والحَرِّ والشِّتاء، وأَفُرَّتُه: شدَّته. وقال الفراء: أُفُرَّة الصيف أَوّله. ووقع في أُفُرَّةٍ أَي بلِية وشدة. والأُفُرّة الجماعة ذاتُ الجَلَبَةِ، والناس في أُفُرَّة، يعني الاختلاطَ. وأَفَّارٌ: اسم.

### Türkçe

**الأَفْرُ**: koşma.

**أَفَرَ يَأْفِرُ أَفْراً وأُفُوراً**: koştu ve sıçradı; ve **أَفَرَ أَفْراً**,
ve **أَفِرَ أَفَراً**: çevikleşti. Ve bir adam **أَفَّارٌ** ve **مِئفَرٌ** olur; eğer sıçrayıcı,
koşması iyi ise. Ve ceylan ve başkası **أَفَرَ** eder; fetha ile, **يَأْفِرُ أُفُوراً**; yani
koşmayı şiddetlendirdi. Ve adam da ayrıca **أَفَرَ** etti; yani hizmette hafifledi.
Ve develer **أَفِرَتِ** **أَفْراً** ve **اسْتَأْفَرَت** **اسْتِئْفَاراً**; eğer çevikleşip
semirdilerse. Ve deve **أَفِرَ** etti; kesra ile, **يأْفَرُ أَفَراً**; yani yorgunluktan sonra semirdi.
Ve kazan **أَفَرَتِ** **تَأْفِرُ أَفْراً**: kaynaması şiddetlendi; ta ki sanki sızıyor gibi;
şair dedi ki:
بَاخُوا وقِدْرُ الحَرْبِ تَغلي أَفْرا

Ve erkeklerden **المِئْفَرُ**: adamın önünde koşuşturan ve ona hizmet eden kimsedir; ve o,
onun önünde mutlaka **يَأْفِرُ** eder; ve onu **مِئفَراً** edinmiştir. Ve **المِئفَرُ**: hizmetçi.
Ve bir adam **أَشِرٌ أَفِرٌ** ve **أَشْرانُ أَفْرانُ**; yani azgın; ve bu, tâbidir.
Ve **أُفُرَّة الشَّرِّ** (onun sözü: «**وأفرّة الشر إلخ**»; ilkinin ve ikincisinin damme ile, üçüncüsünün fetha ile şeddeli olarak,
ve ilkinin fetha ile, ikincisinin damme ile, üçüncüsünün fetha ile şeddeli olarak da; ve Kāmûs’ta
üçüncüsü şeddeli, **شربة** ve **جربة** vezninde, fethalarla **أفرَّة**’yi artırdı; ikisinde de **الباء** şeddelidir). Ve sıcağın
ve kışın; ve onun **أَفُرَّتُه**: onun şiddetidir. Ferrâ dedi ki: **أُفُرَّة** yazın başıdır.
Ve bir **أُفُرَّةٍ** içine düştü; yani belâ ve şiddet. Ve **الأُفُرّة**: gürültüsü olan topluluktur;
ve insanlar bir **أُفُرَّة** içindedir; yani karışıklık. Ve **أَفَّارٌ**: isimdir.
