# أفق — Tâcü'l-Arûs

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%A3%D9%81%D9%82/sozluk/tac
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%A3%D9%81%D9%82/entries/tac

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [أفق](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%A3%D9%81%D9%82.md)
- Tâcü'l-Arûs: Zebîdî · 18. yy

## Madde başı: أفق

الأفق، بالضم، وبضمتين كعسر وعسر: الناحية، ج: آفاق قال الله تعالى:  وهو بالأفق الأعلى  وقال عز وجل:  سنريهم آياتنا في الآفاق، وقد جمع رؤبة بين اللغتين:
  ويغتزي من بعد أفق أفقا

  قال شيخنا: وذكروا في الأفق بالضم أنه استعمل مفردا وجمعا، كالفلك، كما في النهاية، قلت: وبه فسر بيت العباس رضي الله عنه يمدح النبي صلى الله عليه وسلم:
  وأنت لما ولدت أشرقـت ال                      أرض وضاءت بنورك الأفق ويقال: إنه إنما أنث الأفق ذهابا إلى الناحية، كما أنث جرير السور في قوله:
  لما أتى خبر الزبير تضعضعت                      سور المدينة والجبال الخشـع أو الأفق: ما ظهر من نواحي الفلك وأطراف الأرض. أو الأفق: مهب الرياح الأربعة: الجنوب، والشمال والدبور، والصبا. والأفق: ما بين الزرين المقدمين في رواق البيت. وأفق البيت من بيوت الأعراب: نواحيه ما دون سمكه. وهو أفقي بفتحتين لمن كان من آفاق الأرض، حكاه أبو نصر، كما في الصحاح، قال الأزهري: وهو على غير قياس وقال الجوهري: بعضهم يقول: أفقي بضمتين وهو القياس، قال شيخنا: النسب للفرد هو الأصل في القواعد، وبقي قول الفقهاء في الحج ونحوه آفاقي هل يصح قياسا على أنصاري ونحوه، أولا يصح بناء علي أصل القاعدة. والنسبة إلى الجمع منكرة أطال البحث فيه ابن كمال باشا في الفرائد، وأورد الوجهين، ومال إلى تصحيح قول الفقهاء، وذهب النووي إلى إنكار ذلك وتلحين الفقهاء، والأول عندي صواب ولا سيما وهناك مواضع تسمى أفقا تلتبس النسبة إليها، والله أعلم. ورجل أفاق كشداد: يضرب في الآفاق: أي نواحي الأرض مكتسبا ومنه حديث لقمان بن عاد : صفاق أفاق. وفرس أفق ، بضمتين: أي رائع يقال للذكر والأنثى كما في الصحاح، وأنشد للشاعر المرادي، هو عمرو بن قنعاس:
  وكنت إذا أرى زقا مريضا                      يناح على جنازته بكـيت
  أرجل لمتي وأجر ذيلـي                      وتحمل شكتي أفق كميت وأفق الرجل كفرح يأفق أفقا: بلغ النهاية في الكرم كما في الصحاح والعباب أو في العلم، أو في الفصاحة وغيرها من الخير من جميع الفضائل، فهو آفق على فاعل ، ومنه قول الأعشى يمدح إياس ى ابن قبيصة:
  آفقا يجبى إليه خرجـه                      كل مما بين عمان وملح وكذلك أفيق.
 وقال ابن برى: ذكر ا القزاز أن الآفق فعله أفق يأفق، أي: من حد ضرب، وكذا حكى عن كراع، واستدل القزاز على أنه آفق على زنة فاعل بكون فعله على فعل، أنشد أبو زياد شاهدا على آفق بالمد لسراج ابن قرة الكلابي:
  وهي تصدى لرفـل آفـق                      ضخم الحدول بائن المرافق وأنشد غيره لأبى النجم:
  كم بين أب ضخم وخال آفق                      بين المصلى والجواد السابق وأنشد أبو زيد:
  تعرف في أوجهها البشائر                      آسان كل آفق مشاجـر قال علي بن حمزة: أفق مشاجر بالقصر لا غير، قال: والأبيات المتقدمة تشهد بفساد قوله.
 وهي بهاء عن ابن فارس ، وقال غيره: لا يقال في المؤنث على القياس. والآفق: فرس كان لفقيم بن جرير بن دارم، قال دكين بن رجاء الفقيمي:
  بين الخباسيات والأوافق                      وبين آل ساطع وناعق كلها أسامي خيول فقيم. وأوفق فلان يأفق من حد ضرب: إذا ركب رأسه، وذهب في الآفاق وفي الصحاح: أفق فلان : إذا ذهب في الأرض، والذي ذكره المصنف هو قول الليث. وأفق في العطاء أفقا، أي: فضل، وأعطى بعضا أكثر من بعض نقله الجوهري، وأنشد للأعشى يمدح النعمان:
  ولا الملك النعمان يوم لقيتـه                      بنعمته يعطى القطوط ويأفق

  ويروى: بغبطته وأراد بالقطوط: كتب الجوائز، قيل: معنى يأفق: يفضل، وقيل: يأخذ من الآفاق. وأفق الأديم يأفقه أفقا: إذا دبغه إلى أن صار أفيقا نقله الجوهري. وأفق: أي كذب كأفك، عن ابن عباد . وأفق يأفق أفقا: إذا غلب عن كراع، وابن عباد. وأفق أفقا: ختن عن ابن عباد. وأفق الطريق، محركة: سننه، وعن ابن الأعرابي: وجهه، ج: آفاق كسبب وأسباب ، ومنه قولهم: قعد فلان على أفق الطريق. والأفيق كأمير: الفاضلة من الدلاء قاله أبو عمرو، ونصه على الدلاء. وأفيق : ة، بين حوران والغور وهو الأردن ومنه عقبة أفيق، ولا تقل: فيق فإنها عامية ، وهي عقبة طويلة نحو ميلين، قال حسان بن ثابت:
  لمن الدار أقفرت بمـعـان                      بين أعلى اليرموك فالصمان
  فقفا جاسـم فـدار خـلـيد                      فأفيق فجانبـي تـرفـلان وأفيق، بلفظ التصغير، عليه السلام لبنى يربوع قال أبو دؤاد الإيادي:
  وأرانا بالجزع جزع أفيق                      نتمشى كمشية الناقلات أو أفيق: ة بنواحي ذمار وقد أغفله ياقوت والصاغاني. والأفيق: الجلد الذي لم يتم دباغه وفي الصحاح: لم تتم دباغته، وقال ثعلب: الذي له يدبغ. أو الأفيق: الأديم دبغ قبل أن يخرز نقله الجوهري عن الأصمعي أو قبل أن يشق. وقيل: هو ما يدبغ بغير القرظ والأرطي وغيرهما من أدبغة أهل نجد، وقيل: هو حين يخرج من الدباغ مفروغا منه، وفيه رائحته وقيل: أول ما يكون من الجلد في الدباغ فهو منيئة، ثم أفيق ثم يكون أديما كالأفيقة والأفق ككتف وسفينة فيهما وقد جاء ذكر الأفيقة في حديث غزوان فانطلقت إلى السوق فاشتريت أفيقة، أي سقاء من أدم قال ابن الأثير: أنثه على تأويل القربة والشنة، قال ابن سيده: وأرى ثعلبا قد حكى في الأفيق الأفق، مثل النبق، وفسره بالجلد الذي لم يدبغ، قال: ولست منه على ثقة. ج: أفق، محركة مثل أديم وأدم نقله الجوهري ويقال: أفق بضمتين وأنكره اللحياني، وقال: لا يقال في جمعه أفق ألبتة، وإنما هو الأفق بالفتح، فأفيق على هذا له اسم جمع وليس له جمع أو المحركة اسم جمع وليس بجمع لأن فعيلا لا يكسر على فعل كما في المحكم. وقال الأصمعي: جمع الأفيق: آفقة ، كأرغفة في رغيف ، وآدمة في أديم، نقله الجوهري. والأفقة، محركة: الخاصرة والجمع أفق، عن ابن الأعرابي كالآفقة ممدودة وهذا عن ثعلب. وقال الليث: الأفقة: مرقة من مرق الإهاب قال: ومرقه: أن يدفن تحت الأرض حتى يمرط ويتهيأ دباغه. وقال ابن عباد: الأفقة، بالضم: القلفة. قال: ورجل آفق، على أفعل: إذا لم يختن. والأفاقة ككناسة : ع ب البحرين، قرب الكوفة ذكره لبيد فقال:
  وشهدت أنجية الأفاقة عـالـيا                      كعبي، وأرداف الملوك شهود وأنشد ابن بري للجعدي:
  ونحن رهنا بالأفـاقة عـامـرا                      بما كان في الدرداء رهنا فأبسلا أو هو: إماء لبنى يربوع قاله المفضل، وله يوم معروف، قال العوام ابن شوذب:
  قبح الإله عصابة من وائل                      يوم الأفاقة أسلموا بسطاما وكانت الأفاقة من منازل أهل المنذر، وقال ياقوت: وربما صحفه قوم فقالوا: الأفاقه، بفتح الهمزة وإظهار الهاء، مثل جمع فقيه. وأفاق كغراب عليه السلام: قال عدي ابن زيد العبادي:
  سقى بطن العقيق إلى أفاق                      ففاثور إلى لبب الكثـيب وقال نهشل بن حرى:
  يجرون الفصال إلى الندامـى                      بروض الحزن من كنفي أفق

  والأفيقة ككنيسة: الأفيكة، أو هي الداهية المنكرة. وقال الأصمعي. يقال: تأفق بنا فلان : أي أتانا من أفق قال أبو وجزة:
  ألا طرقت سعدى فكيف تأفقت                      بنا وهي ميسان الليالي كسولها وقيل: تأفقت: ألمت بنا، وأتتنا.
 ومما يستدرك عليه: أفقه يأفقه: إذا سبقه في الفضل، وكذا أفق عليه، قال الكميت:
  الفاتـقـون الـراتـقـو                      ن الآفقون على المعاشر وأفق يأفق: أخذ من الآفاق. وقال الأصمعي: بعير آفق ، وفرس آفق : إذا كان رائعا كريما، والبعير عتيقا كريما. وفرس آفق ، قوبل من آفق وآفقة: إذا كان كريم الطرفين، كما في الصحاح. قال ابن بري: والأفيق من الإنسان، ومن كل بهيمة : جلده، قال رؤبة يصف سهما:
  يشقى به صفح الفريص والأفق وفي نوادر الأعراب: تأفق به، وتلفق: لحقه.

### Türkçe

**الأفق**; (başındaki hemzenin) ḍammeli (okunuşuyla), ve iki ḍamme ile, **عسر** ve **عسر** gibi: yön/yan; çoğulu: **آفاق**. Allah Teâlâ dedi ki: **وهو بالأفق الأعلى**. Ve Azîz ve Celîl dedi ki: **سنريهم آياتنا في الآفاق**. Rü’be iki dili (iki söyleyişi) bir araya getirmiştir:
  Ve (o) bir **أفق**’tan sonra bir **أفق**’a gazve eder.

Şeyhimiz dedi ki: **الأفق** hakkında (başındaki hemzenin) ḍammeli oluşuyla, onun müfred ve cem‘ olarak kullanıldığını zikrettiler; **الفلك** gibi; **النهاية**’de olduğu üzere. Dedim ki: Bununla, el-‘Abbâs’ın (Allah ondan razı olsun) Nebî’yi (Allah’ın salât ve selâmı onun üzerine olsun) övdüğü beyti tefsir edilmiştir:
  Ve sen doğduğun vakit, **ال**-                      arz parladı ve senin nurunla **الأفق** aydınlandı.
Ve denilir ki: O, **الأفق**’u ancak, yön/yan tarafı kastederek müennes yaptı; nitekim Cerîr, şu sözünde **السور**’u müennes yaptı:
  Zübeyr’in haberi gelince sarsıldı                      Medîne’nin **سور**’u ve huşûlu dağlar.
Veya **الأفق**: feleğin yönlerinden ve yerin uçlarından görünen şeydir. Veya **الأفق**: dört rüzgârın estiği yer: **الجنوب** ve **الشمال** ve **الدبور** ve **الصبا**. Ve **الأفق**: evin revakında öndeki iki **زر** arasındaki şeydir. Ve bedevîlerin evlerinden olan evin **أفق**’u: yüksekliği/kalınlığı altında kalan yanlarıdır. Ve o, iki fetha ile **أفقي**’dir; yerin **آفاق**’ından olan kimse için; Ebû Nasr bunu nakletti; **الصحاح**’ta olduğu üzere. Ezherî dedi ki: Bu, kıyasa göre değildir. Cevherî dedi ki: Bazıları iki ḍamme ile **أفقي** der; ve bu kıyastır. Şeyhimiz dedi ki: Kaidelerde asl olan, müfrede nisbet etmektir; ve fukahanın hac ve benzerinde **آفاقي** sözü kaldı: **أنصاري** ve benzeri üzerine kıyasla sahih olur mu, yahut kaidenin aslına binaen sahih olmaz mı? Cem‘e nisbet inkâr edilmiştir; İbn Kemâl Paşa bunu **الفرائد**’de araştırmayı uzattı; iki vechi zikretti; ve fukahanın sözünü tashih etmeye meyletti. Nevevî ise bunu inkâra ve fukahayı lahn ile ithama gitti. Birincisi bana göre doğrudur; özellikle de orada **أفق** diye adlandırılan yerler vardır; onlara nisbet karışır. Allah daha iyi bilir. Ve **أفاق** (vezni **شداد** gibi) bir adam: **الآفاق**’ta vurur; yani yerin yanlarında kazanç elde ederek. Ondan, ‘Âd’ın oğlu Lokmân’ın hadisi: **صفاق أفاق**. Ve iki ḍamme ile **أفق** bir at: yani harika; **الصحاح**’ta olduğu üzere erkeğe ve dişiye söylenir. Murâdî şaire—o, ‘Amr b. Kan‘âs’tır—ait şu beyit okunmuştur:
  Ve ben, hasta bir **زق** görsem                      cenazesi üzerine ağıt yakılırken ağlardım.
  Saçımı toplar ve eteğimi sürürüm                      ve şikâyetimi taşır: doru bir **أفق**.
Ve **أفق** (vezni **فرح** gibi) bir adam, **يأفق** (fiili) **أفقا**: **الصحاح** ve **العباب**’da olduğu üzere, cömertlikte nihayete ulaştı; yahut ilimde; yahut fesahatte ve hayrın diğerlerinde, bütün faziletlerden. O hâlde o, **آفق**’tır, **فاعل** vezninde. Ondan, A‘şâ’nın, İyâs b. Kubaysa’yı övdüğü sözü:
  **آفقا**; ona haracı toplanır                      ‘Umân ile **ملح** arasındaki her şeyden.
Ve bunun gibi **أفيق**.

İbn Berrî dedi ki: **القزاز**’ın, **آفق**’ın fiilinin **أفق يأفق** olduğunu zikrettiğini anlattı; yani **ضرب** babından. Ve bunu, Kurâ‘dan da böyle nakletti. **القزاز**, **آفق**’ın **فاعل** vezninde olduğuna, fiilinin **فعل** üzere olmasıyla delil getirdi. Ebû Ziyâd, Sirâc b. Kurra el-Kilâbî için, **آفق**’a (uzatma ile) şahit olarak şu beyti okudu:
  Ve o, uzun etekli bir **آفـق**’a karşı durur                      iri kalçalı, eklemleri belirgin.
Başkası, Ebû’n-Necm için şu beyti okudu:
  İri bir baba ile bir **آفق** dayı arasında ne kadar var                      namazgâh ile önde giden at arasında.
Ebû Zeyd okudu:
  Yüzlerinde müjdeleri tanırsın                      her **آفق** çekişmeliye kolaylıklar.
‘Alî b. Hamza dedi ki: **أفق مشاجر** kısaltma ile olur, başka değil. Dedi ki: Önceki beyitler, onun sözünün bozukluğuna şahitlik eder.

Ve o, İbn Fâris’ten (naklen) **بهاء**’dır. Başkası dedi ki: Müenneste kıyasa göre söylenmez. Ve **الآفق**: Fukaym b. Cerîr b. Dârim’in bir atıydı. Dukayn b. Recâ el-Fukaymî dedi ki:
  **الخباسيات** ile **الأوافق** arasında                      ve **آل ساطع** ile **ناعق** arasında.
Bunların hepsi Fukaym’ın atlarının adlarıdır. Ve falan kimse **أوفق** eder, **يأفق** (fiili) **ضرب** babından: başına buyruk olursa; ve **الآفاق**’a giderse. **الصحاح**’ta: Falan kimse **أفق** etti: yerde gittiği zaman. Musannifin zikrettiği ise Leys’in sözüdür. Ve **أفق** (fiili) bağışta **أفقا**: yani üstün geldi; ve bazısına bazısından daha çok verdi; Cevherî bunu nakletti. A‘şâ’nın Nu‘mân’ı övdüğü şu beyit okunmuştur:
  Ve kral Nu‘mân da değil, onu karşılaştığım gün                      nimetiyle **القطوط**’u verir ve **يأفق** eder.

Ve şöyle rivayet edilir: **بغبطته**. **القطوط** ile muradı: ödül yazılarıdır. Denildi ki: **يأفق**’in manası: üstün gelir. Ve denildi ki: **الآفاق**’tan alır. Ve **الأديم** **أفق** eder, onu **يأفقه** (fiili) **أفقا**: onu tabaklayıp **أفيقا** oluncaya kadar; Cevherî bunu nakletti. Ve **أفق**: yani yalan söyledi; **أفك** gibi; İbn ‘Abbâd’dan. Ve **أفق يأفق أفقا**: Kurâ‘dan ve İbn ‘Abbâd’dan: galip geldiği zaman. Ve **أفق أفقا**: İbn ‘Abbâd’dan: sünnet oldu. Ve **أفق الطريق** (harekeli): onun izleri/yolu; ve İbnü’l-A‘râbî’den: onun yönü; çoğulu: **آفاق**; **سبب** ve **أسباب** gibi. Ondan, “Falan kimse yolun **أفق**’u üzerine oturdu” sözleri. Ve **الأفيق** (vezni **أمير** gibi): kovaların faziletlisi; Ebû ‘Amr bunu söyledi; ve lafzı kovalar üzerinedir. Ve **أفيق**: Haurân ile Gûr arasında bir yer; o, Ürdün’dür. Ondan **عقبة أفيق**; “**فيق**” deme; çünkü o avamcadır. Ve o, yaklaşık iki mil kadar uzun bir geçittir. Hassân b. Sâbit dedi ki:
  Kimin içindir, **معان**’da ıssız kalan yurt                      Yermûk’un yukarısı ile **الصمان** arasında?
  Durun; **جاسم**’i dolaşın; sonra **دار خـلـيد**                      sonra **أفيق**; sonra **ترفـلان**’ın iki yanı.
Ve **أفيق**, küçültme lafzıyla: Benî Yerbû‘un “aleyhi’s-selâm”ı üzerinedir. Ebû Du’âd el-İyâdî dedi ki:
  Ve bize, **جزع**’da, **جزع أفيق**’i gösterdi                      biz, yük taşıyanların yürüyüşü gibi yürürüz.
Veya **أفيق**: Zimâr’ın yanlarında bir yer; Yâkût ve Sâğânî onu ihmal etmiştir. Ve **الأفيق**: tabaklaması tamamlanmamış deridir. **الصحاح**’ta: tabaklaması tamamlanmamıştır. Sa‘leb dedi ki: tabaklanacak olan. Veya **الأفيق**: dikilmeden önce tabaklanmış **الأديم**; Cevherî bunu Asma‘î’den nakletti; yahut yarılmadan önce. Ve denildi ki: O, **القرظ** ve **الأرطي** ve Necd ehlinin tabaklamalarından başkasıyla tabaklanandır. Ve denildi ki: Tabaklamadan bitmiş olarak çıktığı vakittir; onda kokusu vardır. Ve denildi ki: Derinin tabaklamadaki ilk hâli **منيئة**’dir; sonra **أفيق**; sonra **أديم** olur; **الأفيقة** ve **الأفق** gibi; ikisi de **كتف** ve **سفينة** gibidir. Ve **الأفيقة**’nin zikri, Gazvân hadîsinde gelmiştir: “Pazara gittim de **أفيقة** satın aldım”; yani deriden su kabı. İbnü’l-Esîr dedi ki: Onu, kırba ve eski su tulumu te’viliyle müennes yaptı. İbn Sîde dedi ki: Sa‘leb’in, **الأفيق** hakkında **الأفق**’u, **النبق** gibi, naklettiğini sanıyorum; ve onu, tabaklanmamış deri diye tefsir etti. Dedi ki: Ben bundan emin değilim. Çoğulu: **أفق** (harekeli), **أديم** ve **أدم** gibi; Cevherî bunu nakletti. Ve iki ḍamme ile **أفق** denilir; Lihyânî bunu inkâr etti. Dedi ki: Onun cem‘inde kesinlikle **أفق** denilmez; ancak o, fetha ile **الأفق**’tur. Buna göre **أفيق**’in bir cem‘ ismi vardır; onun cem‘i yoktur. Yahut harekeli olan, cem‘ ismidir; cem‘ değildir; çünkü **فعيل**, **فعل** üzerine kırılmaz; **المحكم**’de olduğu üzere. Asma‘î dedi ki: **الأفيق**’in cem‘i: **آفقة**; **رغيف**’te **أرغفة** gibi; ve **أديم**’de **آدمة** gibi; Cevherî bunu nakletti. Ve **الأفقة** (harekeli): böğür/yan; cem‘i **أفق**; İbnü’l-A‘râbî’den; uzatmalı **الآفقة** gibi; bu, Sa‘leb’dendir. Leys dedi ki: **الأفقة**: derinin suyundan bir çorbadır. Dedi ki: Onun suyunu çıkarmak: onu toprağın altına gömmektir; ta ki tüyü dökülsün ve tabaklaması hazırlansın. İbn ‘Abbâd dedi ki: ḍamme ile **الأفقة**: sünnet derisi. Dedi ki: **آفق** (vezni **أفعل** üzere) bir adam: sünnet olmamışsa. Ve **الأفاقة** (vezni **كناسة** gibi): Bahreyn denizinde bir yer; Kûfe’ye yakın; Lebîd onu zikretti ve dedi ki:
  **الأفاقة**’nın hızlı develerine yüksekçe şahit oldum                      topuklarım; ve kralların arka safları şahitlerdir.
İbn Berrî, el-Ca‘dî için şu beyti okudu:
  Biz, **الأفـاقة**’da ‘Âmir’i rehiniz                      **الدرداء**’da rehin olanla; sonra onu teslim ettiler.
Veya o: Benî Yerbû‘un cariyeleridir; Mufaddal bunu söyledi. Ve onun bilinen bir günü vardır. el-‘Avvâm b. Şevzeb dedi ki:
  İlâh, Vâil’den bir topluluğu çirkin kılsın                      **يوم الأفاقة**’da Bistâm’ı teslim ettiler.
Ve **الأفاقة**, Münzir ehlinin menzillerindendi. Yâkût dedi ki: Bazıları onu tashif eder de **الأفاقه** derler; hemzenin fethası ve **الهاء**’nın izharıyla; **فقيه**’in cem‘i gibi. Ve **أفاق** (vezni **غراب** gibi): onun üzerinde “aleyhi’s-selâm”dır. ‘Adî b. Zeyd el-‘Ibâdî dedi ki:
  **العقيق**’in karnını **أفاق**’a kadar suladı                      sonra **ففاثور**’a, sonra kum tepesinin göğsüne.
Nehşel b. Harrî dedi ki:
  Sütten kesilmiş yavruları içki içenlere sürerler                      **الحزن**’ın çayırında, **أفق**’un iki yanıdan.

Ve **الأفيقة** kilise gibi: **الأفيكة**; yahut o, inkâr olunan musibettir. **الأصمعي** dedi: “Denilir: **تأفق بنا فلان**: yani bize bir ufuktan geldi.” **أبو وجزة** dedi:
  “Dikkat et, **سعدى** geceleyin geldi de nasıl **تأفقت**
                      bize; hâlbuki o, gecelerin **ميسان**’ıdır; tembeli onun tembelidir.”
Ve denildi: **تأفقت**: bize dokundu, ve bize geldi.

Ve onun üzerine istidrâk olunanlardandır: **أفقه يأفقه**: fazilette onu geçtiği zaman; ve yine **أفق عليه** (da böyledir). **الكميت** dedi:
  “Yarıkları dikenler, sökükleri yamayanlar;
                      topluluklar üzerine üstün gelenler.”

Ve **أفق يأفق**: ufuklardan aldı. **الأصمعي** dedi: **بعير آفق** ve **فرس آفق**: harika, soylu olduğu zaman; ve deve, asil, soylu (olandır). Ve **فرس آفق**; **من آفق وآفقة**’den mukabele olundu: iki tarafı da soylu olduğu zaman; **الصحاح**’ta olduğu gibi. **ابن بري** dedi: Ve **الأفيق** insandan ve her bir hayvandan: onun derisidir. **رؤبة** bir oku vasfederek dedi:
  “Onunla **صفح الفريص** ve **الأفق** bedbaht olur.”

Ve **نوادر الأعراب**’da: **تأفق به** ve **تلفق**: ona yetişti.
