# أمع — Lisânü'l-Arab

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%A3%D9%85%D8%B9/sozluk/lisan
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%A3%D9%85%D8%B9/entries/lisan

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [أمع](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%A3%D9%85%D8%B9.md)
- Lisânü'l-Arab: İbn Manzûr · 13. yy

## Madde başı: أمع

الإِمَّعةُ والإِمَّعُ، بكسر الهمزة وتشديد الميم: الذي لا رأْي له ولا عَزْم فهو يتابع كل أَحد على رأْيِه ولا يثبت على شيء، والهاء فيه للمبالغة. وفي الحديث: اغْدُ عالماً أَو مُتعلِّماً ولا تكن إِمَّعةً، ولا نظير إِلا رجل إِمَّرٌ، وهو الأَحمق؛ قال الأَزهري: وكذلك الإِمَّرةُ وهو الذي يوافق كل إنسان على ما يُريده؛قال الشاعر:
لَقِيتُ شَيْخاً إِمَّعَهْ،
سأَلتُه عَمّا مَعَهْ،
فقال ذَوْدٌ أَرْبَعهْ
وقال:
فلا دَرَّ دَرُّكَ مِن صاحِبٍ،
فأَنْتَ الوُزاوِزةُ الإِمَّعَهْ
وروى عبد الله بن مسعود، رضي الله عنه، قال: كنا في الجاهلية نَعُدُّ الإمَّعةَ الذي يتْبَع الناسَ إِلى الطعام من غير أَن يُدْعى، وإِنَّ الإِمَّعةَ فيكم اليوم المْحْقِبُ الناسِ دِينَه؛ قال أَبو عبيد: والمعنى الأَوَّلُ يرجع إِلى هذا.الليث: رجل إِمّعةٌ يقول لكل أَحد أَنا معك، ورجل إِمّع وإِمّعة للذي يكون لضَعْف رأْيه مع كل أَحد؛ ومنه قول ابن مسعود أَيضاً: لا يَكُونَنَّ أَحدُكم إِمَّعَةً، قيل: وما الإِمَّعَةُ؟ قال: الذي بقول أَنا مع الناس. قال ابن بري: أَراد ابن مسعود بالإِمَّعَة الذي يَتْبع كل أَحد على دِينِه، والدليل على أَنَّ الهمزة أَصل أَن إِفْعَلاً لا يكون في الصِّفات، وأَما إِيَّل فاختلف في وَزْنه فقيل فِعَّل، وقيل فِعْيَل، وقال ابن بري: ولم يجعلوه إِفْعَلاً لئلا تكون الفاء والعين من موضع واحد، ولم يجئ منه إِلا كَوْكَبٌ ودَدَنٌ، وقول من قول امرأَة إِمَّعة غلط، لا يقال للنساء ذلك.وقد حكي عن أَبي عبيد: قد تأَمَّعَ واسْتَأْمَعَ. والإِمّعَةُ: المُتردّد في غير ما صَنْعة، والذي لا يَثْبُت إِخاؤه. ورجال إِمّعون، ولا يجمع بالأَلف والتاء.

### Türkçe

**الإِمَّعةُ** ve **الإِمَّعُ**; hemzenin kesri ve mimin şeddelenmesiyle: görüşü ve azmi olmayan kimsedir; böylece her bir kimseyi onun görüşü üzere tâkip eder ve hiçbir şey üzerinde sebat etmez; ondaki **الهاء** mübalağa içindir. Ve hadiste: “Âlim olarak yahut öğrenen olarak erken çık; **إِمَّعةً** olma.” Ve benzeri yoktur; ancak **إِمَّرٌ** olan bir adam (vardır); o da ahmaktır. **الأَزهري** dedi: **الإِمَّرةُ** de böyledir; o, her insanı onun istediği şey üzere uygun bulandır; şair dedi ki:

“Bir **إِمَّعَهْ** ihtiyarla karşılaştım,
Onda olan şeyden ona sordum,
Dedi ki: dört (baş) deve.”

Ve dedi ki:

“Senin sütünü sağan sağmasın, bir yoldaştan (yana),
Çünkü sen **الوُزاوِزةُ الإِمَّعَهْ**’sın.”

Ve **عبد الله بن مسعود**’dan, Allah ondan razı olsun, rivayet olundu; dedi: Câhiliyede, **الإمَّعةَ**yı, davet olunmaksızın yemeğe doğru insanları tâkip eden kimse sayardık; ve şüphesiz **الإِمَّعةَ** sizde bugün, insanların dinini yok eden kimsedir. **أَبو عبيد** dedi: Birinci mânâ buna döner. **الليث**: **إِمّعةٌ** bir adam; her bir kimseye “Ben seninleyim” der; ve görüşünün zayıflığından dolayı her bir kimseyle beraber olan kimse için **إِمّع** ve **إِمّعة** (denir). Ve ondan, İbn Mesud’un sözü de: “Sizden biriniz sakın **إِمَّعَةً** olmasın.” Denildi: **الإِمَّعَةُ** nedir? Dedi: “İnsanlarla beraberim” diyen kimsedir. İbn Berî dedi: İbn Mesud, **الإِمَّعَة** ile, her bir kimseyi onun dini üzere tâkip edeni kastetti; hemzenin asl olduğuna delil, **إِفْعَلاً**’ın sıfatlarda olmamasıdır. **إِيَّل** ise, vezninde ihtilaf edildi: **فِعَّل** denildi, **فِعْيَل** denildi. İbn Berî dedi: Onu **إِفْعَلاً** yapmadılar; tâ ki **الفاء** ile **العين** bir yerden olmasın; ondan ancak **كَوْكَبٌ** ve **دَدَنٌ** geldi. Ve bir kadına **إِمَّعة** denmesi sözü hatadır; kadınlara bu söylenmez. Ve **أَبي عبيد**’den hikâye olundu: “**تأَمَّعَ** ve **اسْتَأْمَعَ**.” Ve **الإِمّعَةُ**: bir sanat üzere olmayan (şeyde) tereddüt eden; ve kardeşliği sebat etmeyen kimsedir. Ve **إِمّعون** adamlar; **الأَلف** ve **التاء** ile cem‘ edilmez.
