# أهب — Lisânü'l-Arab

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%A3%D9%87%D8%A8/sozluk/lisan
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%A3%D9%87%D8%A8/entries/lisan

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [أهب](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%A3%D9%87%D8%A8.md)
- Lisânü'l-Arab: İbn Manzûr · 13. yy

## Madde başı: أهب

الأُهْبَةُ: العُدَّةُ.
تَأَهَّبَ: اسْتَعَدَّ. وأَخَذ لذلك الأَمْرِ أُهْبَتَه أَي هُبَتَه وعُدَّتَه، وقد أَهَّبَ له وتَأَهَّبَ. وأُهْبَةُ الحَرْبِ: عُدَّتُها، والجمع أُهَبٌ. والإِهابُ: الجِلْد من البَقَر والغنم والوحش ما لم يُدْبَغْ، والجمع القليل آهِبَةٌ. أَنشد ابن الأَعرابي:
سُودَ الوُجُوهِ يأْكُلونَ الآهِبَهْ
والكثير أُهُبٌ وأَهَبٌ، على غير قياس، مثل أَدَمٍ وأَفَقٍ وعَمَدٍ، جمع أَدِيمٍ وأَفِيقٍ وعَمُودٍ، وقد قيل أُهُبٌ، وهو قِياس. قال سيبويه: أَهَبٌ اسم للجمع، وليس بجمع إِهابٍ لأَن فَعَلاً ليس مـما يكسر عليه فِعالٌ. وفي الحديث: وفي بَيْتِ النبي، صلى اللّه عليه وسلم، أُهُبٌ عَطِنةٌ أَي جُلودٌ في دِباغِها، والعَطِنَةُ: الـمُنْتِنةُ التي هي في دِباغِها. وفي الحديث: لو جُعِلَ القُرآنُ في إِهابٍ ثم أُلْقِيَ في النار ما احْتَرَقَ. قال ابن الأَثير: قيل هذا كان مُعْجِزةً للقُرآن في زمن النبي، صلى اللّه عليه وسلم، كما تكونُ الآياتُ في عُصُور الأَنْبِياء. وقيل: المعنى: من عَلَّمه اللّه القُرآن لَم تُحْرِقْه نارُ الآخِرة، فجُعِلَ جسْمُ حافِظِ القرآن كالإِهابِ له. وفي الحديث: أَيُّما إِهابٍ دُبِغَ فقد طَهُرَ. ومنه قول عائشة في صفة أَبيها، رضي اللّه عنهما: وحَقَنَ الدِّماء في أُهُبها أَي في أَجْسادِها.وأُهْبانُ: اسم فيمن أَخَذَه من الإِهاب، فإِن كان من الهبة، فالهمزة بدل من الواو، وهو مذكور في موضعه. وفي الحديث ذِكْرُ أَهابَ(1) (1 قوله «ذكرأهاب» في القاموس وشرحه: }و﴿في الحديث ذكر أهاب﴾كسحاب﴿وهو﴾موضع قرب المدينة{ هكذا ضبطه الصاغاني وقلده المجد وضبطه ابن الأثير وعياض وصاحب المراصد بالكسر ا هـ ملخصاً. وكذا ياقوت.)، وهو اسم موضع بنواحِي الـمَدينةِ بقُرْبها. قال ابن الأَثير: ويقال فيه يَهابُ بالياءِ.

### Türkçe

**الأُهْبَةُ**: hazırlık.

**تَأَهَّبَ**: hazırlandı. Ve o iş için **أُهْبَتَه**’sini, yani **هُبَتَه**’sini ve hazırlığını aldı; ve ona **أَهَّبَ** etti ve **تَأَهَّبَ** etti. Ve **أُهْبَةُ الحَرْبِ**: onun hazırlığıdır; çoğulu **أُهَبٌ**’dir.

**والإِهابُ**: sığırdan, koyundan ve yabanî hayvandan, henüz tabaklanmamış deri; az çoğulu **آهِبَةٌ**’dir. İbnü’l-A‘râbî inşâd etti:
سُودَ الوُجُوهِ يأْكُلونَ الآهِبَهْ

Ve çok olanı **أُهُبٌ** ve **أَهَبٌ**’dir; kıyasa göre olmaksızın; **أَدَمٍ** ve **أَفَقٍ** ve **عَمَدٍ** gibi; **أَدِيمٍ** ve **أَفِيقٍ** ve **عَمُودٍ**’un cem‘i. Ve **أُهُبٌ** denilmiştir; o ise kıyastır. Sîbeveyh dedi: **أَهَبٌ** cem‘ için bir isimdir; **إِهابٍ**’ın cem‘i değildir; çünkü **فَعَلاً**, üzerine **فِعالٌ** kırılanlardan değildir.

Hadiste: Nebî’nin, sallallahu aleyhi ve sellem, evinde **أُهُبٌ عَطِنةٌ** vardı; yani tabaklanmasında olan deriler; ve **العَطِنَةُ**: tabaklanmasında olan kokmuş olan.

Hadiste: Kur’ân bir **إِهابٍ** içine konulsa, sonra ateşe atılsa yanmazdı. İbnü’l-Esîr dedi: denildi ki bu, Nebî’nin, sallallahu aleyhi ve sellem, zamanında Kur’ân için bir mûcize idi; nitekim âyetler peygamberlerin asırlarında olur. Ve denildi ki: mânâ şudur: Allah’ın kendisine Kur’ân öğrettiği kimseyi âhiret ateşi yakmaz; böylece Kur’ân’ı hıfzedenin cismi, onun için **الإِهابِ** gibi kılındı.

Hadiste: Herhangi bir **إِهابٍ** tabaklandı mı, artık temiz olmuştur. Ve ondan, Âişe’nin, Allah ikisinden de razı olsun, babasının vasfında sözü: Kanları **أُهُبها**’sında, yani cesetlerinde, tuttu. Ve **أُهْبانُ**: onu **الإِهاب**’dan alan kimse hakkında bir isimdir; eğer **الهبة**’den ise, hemze vâvın bedelidir; ve o, yerinde zikredilmiştir. Hadiste **أَهابَ**’ın zikri (1) vardır; o, Medîne’nin civarlarında, ona yakın bir yerin adıdır. İbnü’l-Esîr dedi:
Ve onda **يَهابُ** diye, yâ ile, söylenir.

(1 «ذكرأهاب» sözü: Kāmûs’ta ve şerhinde: “Ve hadiste **أهاب**’ın zikri vardır; **كسحاب**; ve o, Medîne’ye yakın bir yerdir.” Böylece Sâgānî ضبط etti ve Mecd onu taklit etti; ve İbnü’l-Esîr ve İyâz ve Merâsıd’ın sahibi onu kesre ile ضبط etti; özet olarak. Ve yine Yâkūt.)
