# برزخ — Lisânü'l-Arab

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%A8%D8%B1%D8%B2%D8%AE/sozluk/lisan
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%A8%D8%B1%D8%B2%D8%AE/entries/lisan

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [برزخ](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%A8%D8%B1%D8%B2%D8%AE.md)
- Lisânü'l-Arab: İbn Manzûr · 13. yy

## Madde başı: برزخ

البَرْزَخُ: ما بين كل شيئين، وفي الصحاح: الحاجز بين الشيئين. والبَرْزَخُ: ما بين الدنيا والآخرة قبل الحشر من وقت الموت إِلى البعث، فمن مات فقد دخل البَرْزَخَ. وفي حديث المبعث عن أَبي سعيد: في بَرْزَخِ ما بين الدنيا والآخرة؛ قال: البَرْزَخُ ما بين كل شيئين من حاجز، وقال الفراء في قوله تعالى: ومن ورائهم بَرْزَخٌ إِلى يوم يُبْعَثُون؛ قال: البَرْزَخُ من يوم يموت إِلى يوم يبعث. وفي حديث عليّ، رضوان الله عليه: أَنه صلى بقوم فأَسْوَى بَرْزَخاً؛ قال الكسائي: قوله فأَسْوَى بَرْزَخاً أَجْفَلَ وأَسْقَط؛ قال: والبَرْزَخ ما بين كل شيئين؛ ومنه قيل للميت: هو في بَرْزخ لأَنه بين الدنيا والآخرة؛ فأَراد بالبَرْزَخ ما بين الموضع الذي أَسقط عليٌّ منه ذلك الحرف إِلى الموضع الذي كان انتهى إِليه من القرآن. وبَرازِخُ الإِيمان: ما بين الشك واليقين؛ وقيل: هو ما بين أَول الإِيمان وآخره. وفي حديث عبدالله: وسئل عن الرجل يجد الوسوسة، فقال: تلك بَرازِخُ الإِيمانِ؛ يريد ما بين أَوّله وآخره، وأَوَّلُ الإِيمان الإِقرار بالله عز وجل، وآخره إماطة الأَذَى عن الطريق. والبَرازخ جمع بَرْزَخ، وقوله تعالى: بينهما بَرْزَخٌ لا يبغيان؛ يعني حاجزاً من قدرة الله سبحانه وتعالى؛ وقيل: أَي حاجز خفيّ. وقوله تعالى: وجَعَلَ بينهما بَرْزَخاً أَي حاجزاً. قال: والبرزخ والحاجز والمُهْلَة متقاربات في المعنى، وذلك أَنك تقول بينهما حاجزٌ أَن يَتزاوَرا، فتنوي بالحاجز المسافةَ البعيدة، وتنوي الأَمر المانع مثل اليمين والعداوة، فصار المانع في المسافة كالمانع من الحوادث، فوَقَعَ عليها البَرْزَخُ.

### Türkçe

**البَرْزَخُ**: her iki şeyin arası; ve **الصحاح**’ta: iki şey arasındaki engel.

Ve **البَرْزَخُ**: ölüm vaktinden diriltilmeye kadar, haşirden önce dünya ile âhiret arası; artık kim ölürse **البَرْزَخَ**’a girmiş olur. Ve Ebû Saîd’den meb‘as hadîsinde: dünya ile âhiret arasındaki **بَرْزَخِ**’te; dedi ki: **البَرْزَخُ** her iki şey arasındaki engelden ibarettir. Ve el-Ferrâ, Yüce Allah’ın şu sözü hakkında: “Ve arkalarında, diriltilecekleri güne kadar bir **بَرْزَخٌ** vardır”; dedi ki: **البَرْزَخُ**, öldüğü günden diriltileceği güne kadardır. Ve Ali hadîsinde, Allah’ın rızası onun üzerine olsun: bir kavme namaz kıldırdı da bir **بَرْزَخاً**’ı **فأَسْوَى** etti; el-Kisâî dedi ki: onun sözü “bir **بَرْزَخاً**’ı **فأَسْوَى** etti”: ürktü ve düşürdü; dedi ki: ve **البَرْزَخ** her iki şeyin arasıdır; bundan dolayı ölüye “o bir **بَرْزخ**’tadır” denildi; çünkü o dünya ile âhiret arasındadır. Böylece **البَرْزَخ** ile, Ali’nin o harfi düşürdüğü yer ile Kur’ân’dan ulaştığı yer arasını kastetti.

Ve **بَرازِخُ الإِيمان**: şüphe ile yakîn arası; ve denildi ki: o, îmânın evveli ile âhiri arasıdır. Ve Abdullah hadîsinde: vesvese bulan adam hakkında soruldu; o da dedi ki: “işte bunlar **بَرازِخُ الإِيمانِ**’dır”; yani onun evveli ile âhiri arası. Îmânın evveli, Aziz ve Celîl Allah’ı ikrardır; âhiri ise, yoldan eziyeti gidermektir.

Ve **البَرازخ** **بَرْزَخ**’ın cem‘idir. Ve Yüce Allah’ın sözü: “İkisinin arasında, azgınlık etmeyen bir **بَرْزَخٌ** vardır”; yani Allah Teâlâ’nın kudretinden bir engel; ve denildi ki: yani gizli bir engel. Ve Yüce Allah’ın sözü: “Ve ikisinin arasında bir **بَرْزَخاً** kıldı”; yani bir engel.

Dedi ki: **البرزخ** ve engel ve **المُهْلَة** mânâda birbirine yakındırlar; bu da şundandır ki sen “ikisinin arasında, birbirlerini ziyaret etmelerine engel olan bir engel vardır” dersin; böylece engel ile uzak mesafeyi niyet edersin; ve yemin ve düşmanlık gibi engelleyici işi niyet edersin; böylece mesafedeki engelleyici, hâdiselerden engelleyici gibi oldu; böylece onun üzerine **البَرْزَخُ** vâki oldu.
