# بهم — es-Sıhâh

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%A8%D9%87%D9%85/sozluk/sihah
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%A8%D9%87%D9%85/entries/sihah

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [بهم](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%A8%D9%87%D9%85.md)
- es-Sıhâh: Cevherî · 10. yy

## Madde başı: بهم

البِهامُ: جمع بَهْمٍ. والبَهْمُ: جمع بَهْمَةٍ، وهي أولاد الضأن. والبَهْمَةُ اسمٌ للمذكّر والمؤنّث. وقد جعل لبيد أولاد البقر بِهَاماً بقوله:
والعينُ ساكنةٌ على أَطْلائِهاعوذاً تأَجَّلَ بالفضاء بِهامُها
ويقال: هم يُبَهِّمُونَ البَهْمَ تَبْهيماً، إذا أفردوه عن أمّهاته فَرعَوْهُ وحده. أبو عبدية: البُهْمَةُ بالضم: الفارس الذي لا يَدْري مِنْ أين يُؤْتى، من شدّة بأسه، والجمع بُهَمٌ. ويقال أيضاً للجيش بُهْمَةٌ، ومنه قولهم: فلان فارسُ بُهْمَةٍ وليثُ غابةٍ. وأمرٌ مُبْهَمٌ، أي لا مَأْتى له. وأَبْهَمْتُ البابَ: أغلقتُه.
والأسماء المُبْهَمَةُ عند النحويِّين هي أسماء الإشارات، نحو قولك: هذا، وهؤلاء، وذاك وأولئك.
واسْتَبْهَمَ عليه الكلام، أي استغلَقَ. وتَبَهَّمَ أيضاً، إذا أُرْتِجَ عليه. والإِبهامُ: الإصبع العَظمى، وهي مؤنَّثة، والجمع الأباهيمُ. والبَهيمَةُ: واحدة البَهائِمِ. وهذا فرسٌ بَهيمٌ، وهذه فرسٌ بَهيمٌ، أي مُصْمَتٌ، وهو الذي لا يخلط لونَه شيءٌ سوى لَوْنِهِ. والجمع بُهُمٌ. وبُهْمى: نَبتٌ، والواحدة بُهْماةٌ. وأبْهَمتِ الأرضُ: كثر بُهْماها.

### Türkçe

**البِهامُ**: **بَهْمٍ**’in çoğuludur. **البَهْمُ**: **بَهْمَةٍ**’nin çoğuludur; o da koyun yavrularıdır. **البَهْمَةُ** erkek ve dişi için bir isimdir. Lebîd, şu sözüyle sığır yavrularını **بِهَاماً** kılmıştır:
والعينُ ساكنةٌ على أَطْلائِهاعوذاً تأَجَّلَ بالفضاء بِهامُها
Ve denir ki: **يُبَهِّمُونَ البَهْمَ تَبْهيماً**, onu annelerinden ayırıp tek başına otlattıkları zaman. Ebû Abdiyye: **البُهْمَةُ** (ötre ile): şiddetli yiğitliğinden dolayı nereden vurulacağı bilinmeyen süvaridir; çoğulu **بُهَمٌ**’dur. Orduya da **بُهْمَةٌ** denir; bundan da onların “Falanca **فارسُ بُهْمَةٍ** ve **ليثُ غابةٍ**’dir” sözleri gelir. **وأمرٌ مُبْهَمٌ**, yani ona bir giriş yolu yoktur. **وأَبْهَمْتُ البابَ**: onu kapattım.

Nahivciler nezdinde **الأسماء المُبْهَمَةُ**, işaret isimleridir; senin “**هذا** ve **هؤلاء** ve **ذاك** ve **أولئك**” demen gibi.

**واسْتَبْهَمَ عليه الكلام**: yani kapalılaştı. **وتَبَهَّمَ** da (böyledir), ona karşı dili tutulduğu zaman. **الإِبهامُ**: başparmak; o müennestir; çoğulu **الأباهيمُ**’dur. **البَهيمَةُ**: **البَهائِمِ**’in bir tanesidir. “Bu bir **فرسٌ بَهيمٌ**’dir, bu da bir **فرسٌ بَهيمٌ**’dir”; yani katışıksızdır; o, renginden başka bir şeyin onun rengine karışmadığıdır. Çoğulu **بُهُمٌ**’dur. **وبُهْمى**: bir bitkidir; tekili **بُهْماةٌ**’dır. **وأبْهَمتِ الأرضُ**: **بُهْماها** çoğaldı.
