# ثبر — Lane's Lexicon

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AB%D8%A8%D8%B1/sozluk/lexicon
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%AB%D8%A8%D8%B1/entries/lexicon

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [ثبر](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AB%D8%A8%D8%B1.md)
- Lane's Lexicon: Edward W. Lane · 19. yy

## Madde başı: ثبر

ثَبَرَهُ
1 ثَبَرَهُ ثبر ثبره ثبرة , (M, TA,) aor. ثَبِرَ , (M,) or ثَبُرَ , (TA,) inf. n. ثَبْرٌ, (M, K,) He confined him; or restrained, withheld, hindered, or prevented, him; (M, K;) as also ↓ ثبّرهُ, (M,) inf. n. تَثْبِيرٌ. (K.) You say, ثَبَرَهُ بِالشَّىْءِ, aor. ثَبُرَ , inf. n. as above, He confined, restricted, or limited, him (a man) to the thing. (Msb.) And ثَبَرَهُ عَنْهُ, (T, S, M,) aor. ثَبِرَ , (T,) or ثَبُرَ , (S, M,) inf. n. as above; (S, K;) and ↓ ثبّرهُ; (IAar, TA;) He, or it, restrained, withheld, hindered, or prevented, him from it; (IAar, T, S, K;) turned him away, or back, from it, (AZ, IAar, T, M, K.) And مَا ثَبَرَكَ عَنْ حَاجَتِكَ What restrained, withhold, hindered, or prevented, thee, (T, * S, A,) or retarded thee, (A,) or diverted thee, (T, A,) from [accomplishing, or attaining,] thy want? (S, A.) And النَّاسِ ↓ مَا ثَبَّرَ What hath turned the people away, or back, and withheld, or prevented, them, from obeying God? or what hath retarded them therefrom? (TA from a trad.) ― -b2- Also, (TK,) inf. n. as above, (K,) He denied him, or refused him, or prohibited him from attaining, or debarred him from, what he desired or sought; he disappointed him, or caused him to fail of attaining his desire; rendered him unsuccessful; disappointed, or frustrated, his desire, or hope. (K.) ― -b3- He drove him away, expelled him, or banished him. (K.) ― -b4- He cursed him. (K.) ― -b5- Also, (M, A, Msb,) aor. ثَبُرَ , (Msb,) inf. n. ثُبُورٌ, (Msb, K,) He (God, M, A, Msb) destroyed him (M, A, Msb, K *) with a destruction from which he should not rise again. (M, A.) -A2- ثَبَرَ, aor. ثَبُرَ , (Msb,) inf. n. ثُبُورٌ, (S, Msb, K,) He perished: (S, Msb, K:) he suffered loss; erred, or went astray; or became lost. (S.) [See also ثُبُورٌ below.] ― -b2- Also, (M,) inf. n. ثَبْرٌ, (K,) It (the sea) ebbed. (M, K.)

2 ثَبَّرَ see 1, in three places.

ثابر عَلَيْهِ
3 ثابر عَلَيْهِ ثابر عليه ثابر علية , (T, M, A, K, *) inf. n. مُثَابَرَةٌ, (T, S, A, Mgh, Msb,) He kept, attended, or applied himself, constantly, perseveringly, or assiduously, to it, (T, S, M, A, Mgh, Msb, K, *) namely, a thing, (S, M, Msb,) or an affair, (TA,) as, for instance, learning: (A:) he was eager to say it, or to do it, and kept to it constantly, perseveringly, or assiduously. (IAth.)

تَثَابَرَا
6 تَثَابَرَا تثابرا ثابر , (K,) or تَثَابَرَتِ الرِّجَالُ, (M,) They two, (K,) or the men, (M,) leaped, or sprang, (M, K,) each upon, or at, the other, (K,) or one upon, or at, another, in war, or fight. (M.)

اِثْبَارَرْتُ عَنْهُ
11 اِثْبَارَرْتُ عَنْهُ اثباررت عنه اثباررت عنة I was heavy, or sluggish, and held back from it. (K.)

ثُبُورٌ
ثُبُورٌ ثبور Perdition: (Katבdeh, T, S, M, K:) loss; a going astray; or becoming lost: (S:) woe: (Katבdeh, T, M, K:) destruction (M, A, K) from which there is no rising again. (M, A.) Hence it is said that the people of Hell will call out, وَاثُبُورَاهْ Alas for destruction from which there is no rising again! (M, A.) In the Kur xxv. 14 and 15, ثُبُورًا is in the accus. case as an inf. n., as though they said, ثَبَرْنَا ثُبُورًا; and, being an inf. n., it is used as a sing. and pl. (Fr, Zj, T.)

ثَابِرٌ
ثَابِرٌ ثابر Suffering loss; erring, or going astray; or becoming lost, or perishing; syn. خَاسِرٌ: so in the saying of El-Kumeyt,
مِنْ رَأْىَ مَثْبُورٍ وَثَابِرْ
وَرَأَتْ قُضَاعَةُ فِى الأَيَا
 And Kudב'ah, in asserting their relationship to El-Yemen, formed the opinion of one who is made to suffer loss, or to err, &c., and one who is suffering loss, or erring, &c.; مثبور here meaning مَخْسُور. (S.)

مَثْبُورٌ
مَثْبُورٌ مثبور , as used in the Kur xvii. 104, Overcome; withheld, or prevented, from attaining what is good: (Fr, T:) driven away; expelled; banished; outcast: punished; chastised: (IAar, T:) cursed; accursed: (Fr, IAar, T:) made to lose, or suffer loss; to err, or go astray; or to become lost, or to perish: so in the saying of El-Kumeyt cited above, voce ثَابِرٌ: (S:) in a state of destruction. (Mujבhid, T.)

### Türkçe

**ثَبَرَهُ**
1 **ثَبَرَهُ** ثبر ثبره ثبرة , (M, TA,) muzâri‘i **ثَبِرَ** , (M,) veya **ثَبُرَ** , (TA,) mastar ismi **ثَبْرٌ**, (M, K,) Onu hapsetti; veya onu alıkoydu, engelledi, men etti; (M, K;) bunun gibi ↓ **ثبّرهُ**, (M,) mastar ismi **تَثْبِيرٌ**. (K.) Şöyle dersin: **ثَبَرَهُ بِالشَّىْءِ**, muzâri‘i **ثَبُرَ** , mastar ismi yukarıdaki gibi, Onu (bir adamı) şeye hapsetti, sınırladı veya tahsis etti. (Msb.) Ve **ثَبَرَهُ عَنْهُ**, (T, S, M,) muzâri‘i **ثَبِرَ** , (T,) veya **ثَبُرَ** , (S, M,) mastar ismi yukarıdaki gibi; (S, K;) ve ↓ **ثبّرهُ**; (IAar, TA;) Onu, yahut o (şey), ondan alıkoydu, engelledi, men etti; (IAar, T, S, K;) onu ondan çevirdi, yahut geri çevirdi, (AZ, IAar, T, M, K.) Ve **مَا ثَبَرَكَ عَنْ حَاجَتِكَ** Senin ihtiyacından seni alıkoyan, engelleyen veya men eden nedir? (T, * S, A,) yahut seni geciktiren, (A,) yahut seni [yerine getirmekten veya elde etmekten] çeviren, (T, A,) nedir? (S, A.) Ve **مَا ثَبَّرَ ↓ النَّاسِ** İnsanları Allah’a itaatten çeviren yahut geri çeviren ve onları alıkoyan veya men eden nedir? yahut onları bundan geciktiren nedir? (TA bir rivayetten.) ― -b2- Yine, (TK,) mastar ismi yukarıdaki gibi, (K,) Ona, arzuladığı veya talep ettiği şeye erişmeyi inkâr etti veya reddetti, yahut onu ondan men etti; onu arzusuna erişmekten mahrum bıraktı; onu arzusuna erişemeyen kıldı; onu başarısız kıldı; onun arzusunu veya ümidini boşa çıkardı yahut akamete uğrattı. (K.) ― -b3- Onu uzaklaştırdı, kovdu veya sürgün etti. (K.) ― -b4- Ona lânet etti. (K.) ― -b5- Yine, (M, A, Msb,) muzâri‘i **ثَبُرَ** , (Msb,) mastar ismi **ثُبُورٌ**, (Msb, K,) O (Allah, M, A, Msb) onu, bir daha kalkamayacağı bir helâk ile helâk etti. (M, A.) -A2- **ثَبَرَ**, muzâri‘i **ثَبُرَ** , (Msb,) mastar ismi **ثُبُورٌ**, (S, Msb, K,) Helâk oldu: (S, Msb, K:) ziyana uğradı; hata etti veya saptı; yahut kayboldu. (S.) [Aşağıda **ثُبُورٌ**’a da bak.] ― -b2- Yine, (M,) mastar ismi **ثَبْرٌ**, (K,) O (deniz) çekildi. (M, K.)

2 **ثَبَّرَ** 1’e bak, üç yerde.

**ثابر عَلَيْهِ**
3 **ثابر عَلَيْهِ** ثابر عليه ثابر علية , (T, M, A, K, *) mastar ismi **مُثَابَرَةٌ**, (T, S, A, Mgh, Msb,) Ona, (T, S, M, A, Mgh, Msb, K, *) yani bir şeye, (S, M, Msb,) veya bir işe, (TA,) meselâ öğrenmeye: (A:) sürekli, sebatla veya gayretle devam etti, yöneldi veya kendini verdi: (A:) onu söylemeye veya yapmaya hevesli oldu ve ona sürekli, sebatla veya gayretle devam etti. (IAth.)

**تَثَابَرَا**
6 **تَثَابَرَا** تثابرا ثابر , (K,) veya **تَثَابَرَتِ الرِّجَالُ**, (M,) İkisi, (K,) veya adamlar, (M,) sıçradılar veya atıldılar, (M, K,) her biri diğerinin üzerine veya ona doğru, (K,) yahut biri diğerinin üzerine veya ona doğru, savaşta veya dövüşte. (M.)

**اِثْبَارَرْتُ عَنْهُ**
11 **اِثْبَارَرْتُ عَنْهُ** اثباررت عنه اثباررت عنة Ağırlaştım veya gevşedim ve ondan geri durdum. (K.)

**ثُبُورٌ**
**ثُبُورٌ** ثبور Helâk: (Katبdeh, T, S, M, K:) ziyan; sapma; yahut kaybolma: (S:) yazık: (Katبdeh, T, M, K:) bir daha kalkış olmayan yıkım (M, A, K). (M, A.) Bundan dolayı denilmiştir ki Cehennem ehli şöyle feryat edecek: **وَاثُبُورَاهْ** Bir daha kalkış olmayan helâke yazık! (M, A.) Kur’ân xxv. 14 ve 15’te, **ثُبُورًا** mansuptur, bir mastar ismi olarak; sanki şöyle demişler gibi: **ثَبَرْنَا ثُبُورًا**; ve mastar ismi olduğundan, tekil ve çoğul olarak kullanılır. (Fr, Zj, T.)

**ثَابِرٌ**
**ثَابِرٌ** ثابر Ziyana uğrayan; hata eden veya sapan; yahut kaybolan veya helâk olan; eş anlamlısı **خَاسِرٌ**: el-Kumeyt’in şu sözünde olduğu gibi,
مِنْ رَأْىَ مَثْبُورٍ وَثَابِرْ
وَرَأَتْ قُضَاعَةُ فِى الأَيَا
Ve Kudâ‘ah, el-Yemen’e nisbetlerini ileri sürmede, ziyana uğratılmış veya saptırılmış vb. olanın ve ziyana uğrayan veya sapan vb. olanın görüşünü benimsedi; burada **مثبور**’un mânası **مَخْسُور**’dur. (S.)

**مَثْبُورٌ**
**مَثْبُورٌ** مثبور , Kur’ân xvii. 104’te kullanıldığı üzere, Yenilmiş; hayra erişmekten alıkonmuş veya men edilmiş: (Fr, T:) uzaklaştırılmış; kovulmuş; sürgün edilmiş; dışlanmış: cezalandırılmış; terbiye edilmiş: (IAar, T:) lânetlenmiş; lânetli: (Fr, IAar, T:) ziyana uğratılmış veya ziyana uğramış; hata etmiş veya sapmış; yahut kaybolmuş veya helâk olmuş: el-Kumeyt’in yukarıda, **ثَابِرٌ** maddesinde zikredilen sözünde olduğu gibi: (S:) helâk hâlinde. (Mujبhid, T.)
