# ثطع (ث-ط-ع) — Arapça kök

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AB%D8%B7%D8%B9
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%AB%D8%B7%D8%B9

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Harfler: ث - ط - ع
- Bu kök Kur'an'da geçmiyor.
- 6 sözlük

## Sözlükler (6)

### [Kitâbu'l-'Ayn](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AB%D8%B7%D8%B9/sozluk/kitab_ayn.md) — Halîl b. Ahmed · 8. yy

باب العين والطّاء و الثاء معهما
ث ع ط، ث ط ع يستعملان فقط
ثعط:
الثَّعيط: دقاقُ رملٍ يسيرُ على وجه الأرض تَنْقلُه الرّيحُ.
ثطع:
الثَّطْعُ من الزُّكام. ثُطِعَ فهو مثطوع، أي مزكوم.

##### Türkçe

باب **العين** و **الطّاء** ve **الثاء** bunlarla birlikte

**ث ع ط**، **ث ط ع** yalnızca ikisi kullanılır.

**ثعط**:
**الثَّعيط**: rüzgârın taşıdığı, yerin yüzü üzerinde yürüyen az miktarda ince kum.

**ثطع**:
**الثَّطْعُ** nezleden (olan şey)dir. **ثُطِعَ**; o hâlde o **مثطوع**dur; yani nezleli.

### [es-Sıhâh](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AB%D8%B7%D8%B9/sozluk/sihah.md) — Cevherî · 10. yy

ثُطِعَ الرجلُ، على ما لم يسمَّ فاعله، أي زُكِمَ.

##### Türkçe

**ثُطِعَ** adam, faili adlandırılmamış olarak; yani **زُكِمَ** (nezle oldu).

### [Tehzîbu'l-Luğa](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AB%D8%B7%D8%B9/sozluk/tehzib.md) — Ezherî · 10. yy

باب العين والطاء مع الثاء
ثطع ، ثعط
استعمل من وجوهه : ثطع ثعط .
ثطع : أبو العباس عن سَلَمة عن الفرّاء قال : الثُطَاعِي مأخوذ من الثُطاع وهو الزُكام . وقال الليث : ثُطِعَ فهو مثطوع . وهو مثل الزكام والسعال .
ثعط : عمرو عن أبيه : ثَعِط اللحمُ ثَعَطاً إذا أنتن . وأنشدني أبو بكر الإيادي :
يأكل لحماً بائتاً قد ثَعِطَا
أكثر منه الأكل حتى خَرِطَا
قال وخَرِط به أي غَصّ به . وقال أبو عمرو : إذا مَذِرت البَيْضة فهي الثَعِطَة . وقال بعض شعراء هُذيل يهجو نساء :
يُثَعّطْنَ العَراب وهن سُودٌ
إذا خَالسْنَهُ فُلُحٌ فِدَامُ
العَرَاب : فثم الخَزَم ، واحدته عَرَابة . يُثَعّطْنَه : يرضَحْنَه ويَدْقُقْنه . فُلح : جمع الفَلْحَاء : الشفةِ . فدَام : هَرِمَات .

##### Türkçe

باب العين والطاء مع الثاء
**ثطع** ، **ثعط**

Şu vecihlerinden kullanılmıştır: **ثطع** **ثعط**.

**ثطع**: Ebû’l-‘Abbâs, Seleme’den, Ferrâ’dan: Dedi ki: **الثُطَاعِي** , **الثُطاع**’dan alınmıştır; o da **الزُكام**’dır. Leys dedi ki: **ثُطِعَ**; o hâlde o **مثطوع**’dur. Ve o, **الزكام** ve **السعال** gibidir.

**ثعط**: ‘Amr, babasından: **ثَعِط** et **ثَعَطاً** (oldu); koktuğu zaman. Ebû Bekr el-İyâdî bana inşâd etti:
يأكل لحماً بائتاً قد **ثَعِطَا**
أكثر منه الأكل حتى خَرِطَا

Dedi ki: Ve “**خَرِط** onunla” yani onunla boğuldu. Ebû ‘Amr dedi ki: Yumurta bozulduğu zaman o **الثَعِطَة**’dir. Hüzeyl şairlerinden bir kısmı kadınları hicvederek dedi ki:
يُثَعّطْنَ **العَراب** وهن سُودٌ
إذا خَالسْنَهُ فُلُحٌ فِدَامُ

**العَرَاب**: Orada **الخَزَم**’dır; onun bir tanesi **عَرَابة**’dır. **يُثَعّطْنَه**: onu ezerler ve onu döverler. **فُلح**: **الفَلْحَاء**’nın cem‘idir: **الشفة**. **فدَام**: ihtiyarlamışlar.

### [Mekâyîsü'l-Luğa](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AB%D8%B7%D8%B9/sozluk/mekayis.md) — İbn Fâris · 11. yy

(باب الثاء والطاء وما يثلثهما)
(ثطأ) الثاء والطاء والهمزة كلمةٌ لا معوَّل عليها. يقال ثَطَأْتُه وطِئْتُه.‏
(ثطع) الثاء والطاء والعين شبيهٌ بما قبله، إلاّ أنّهم يقولون ثَطَعَ الرّجلُ أبْدَى(1). وثُطِعَ إذا زُكِم. وغيره أصح منه إلا أنّه قد قيل(2). والله أعلم.‏
--------------ـــــ
(1) يقال للرجل إذا تغوط وأحدث قد أبدى.‏
(2) كذا وردت هذه العبارة.‏

ـ

##### Türkçe

(ثاء, طاء ve bunların üçüncüsü olan şey babı)
(**ثطأ**) **الثاء** ve **الطاء** ve **الهمزة**, kendisine dayanılacak bir kelimedir değildir. Denir ki: “Onu **ثَطَأْتُه**” ve “Onu **وطِئْتُه**”.

(**ثطع**) **الثاء** ve **الطاء** ve **العين**, kendisinden önce olana benzer; ancak onlar “Adam **ثَطَعَ**” derler: **أبْدَى** (1). Ve **ثُطِعَ**: **زُكِم** olduğu zaman. Ve başkası ondan daha sahihdir; ancak (bu) söylenmiş de olmuştur (2). Ve Allah daha iyi bilir.
--------------ـــــ
(1) Erkek için, dışkıladığı ve hades çıkardığı zaman “**أبدى**” denir.
(2) Bu ibare böylece vârid olmuştur.

ـ

### [Lisânü'l-Arab](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AB%D8%B7%D8%B9/sozluk/lisan.md) — İbn Manzûr · 13. yy

الثَّطَعُ: الزُّكام، وقيل هو مثل الزُّكام، والثُّطاعِيُّ مأْخوذ منه، وقد ثُطِعَ الرجل، على ما لم يسم فاعله، فهو مَثْطُوع أَي زُكِمَ، وقيل هو مثل الزُّكام والسُّعال. وثَطَعَ ثَطْعاً: أَبْدَى، وليس بثبَت.

##### Türkçe

**الثَّطَعُ**: nezle; ve “o, nezle gibidir” denilmiştir; **الثُّطاعِيُّ** ondan alınmıştır. Ve adam **ثُطِعَ** oldu; faili adlandırılmayan üzere; o hâlde o **مَثْطُوع**dur, yani nezle oldu; ve “o, nezle ve öksürük gibidir” denilmiştir. Ve **ثَطَعَ ثَطْعاً**: ortaya koydu; ve sabit değildir.

### [Tâcü'l-Arûs](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AB%D8%B7%D8%B9/sozluk/tac.md) — Zebîdî · 18. yy

الثطاع، كغراب: الزكام، وقيل: هو مثل الزكام والسعال، وقد ثطع الرجل، كعنى، فهو مثطوع، وقال الفراء: الثطاعي، بالضم: المزكوم، وهو مأخوذ منه.
 وثطع، كمنع: أحدث وتغوط، عن ابن دريد، وليس بثبت.
 وقال أيضا: ثطع الشيء، ونص العباب: الرجل، إذا بدا وظهر، ويقال: إذا أبدى، أي أحدث وتغوط، لأنه إذا أحدث برز من البيوت، فيكون من باب الكناية. وثطعه تثطيعا: كسره، قاله ابن عباد، وأنشد لابن نجدة الفهمي:
  يثطعن العراب فهن سود                      إذا جالسنه قلـح قـدام

##### Türkçe

**الثطاع**، **كغراب**: nezle; ve denildi ki: o, nezle ve öksürük gibidir. Ve adam **ثطع** etti, **كعنى**; artık o **مثطوع**dur. Ve el-Ferrâ dedi: **الثطاعي**، **بالضم**: nezleli olan; ve o, ondan alınmıştır.

Ve **ثطع**، **كمنع**: (yellenme ve) büyük abdest bozma meydana getirdi; İbn Düreyd’den (rivayetle); ve sabit değildir.

Ve yine dedi: **ثطع** şey, ve el-ʿUbâb’ın nassı: adam; (yani) ortaya çıkıp göründüğü zaman. Ve denilir ki: **إذا أبدى**; yani (yellenme ve) büyük abdest bozma meydana getirdi; çünkü o, (yellenme ve) büyük abdest bozduğu zaman evlerden dışarı çıkar; böylece kinaye babından olur. Ve onu **تثطيعا** **ثطعه**: onu kırdı; bunu İbn ʿAbbâd söyledi. Ve İbn Nücdet el-Fehmî’ye ait olarak şu şiiri okudu:

يثطعن العراب فهن سود                      إذا جالسنه قلـح قـدام
