# جخب (ج-خ-ب) — Arapça kök

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AC%D8%AE%D8%A8
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%AC%D8%AE%D8%A8

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Harfler: ج - خ - ب
- Bu kök Kur'an'da geçmiyor.
- 5 sözlük

## Sözlükler (5)

### [Kitâbu'l-'Ayn](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AC%D8%AE%D8%A8/sozluk/kitab_ayn.md) — Halîl b. Ahmed · 8. yy

باب الخاء والجيم والباء معهما
خ ب ج، ج خ ب، ج ب خ مستعملات
خبج:
الخَباجاءُ: الفَحلُ الكثير الضراب. والخَبْجُ: لونٌ من الضرب بسيفٍ أو عصاً، ليس بشديدٍ.
ويقال: للضراط الشديد: خَبْجٌ لصوته.
جخب: الجَخابةُ: الأحمق. والجَخابةُ: الثقيل الكثير اللحم.
جبخ: الجَبْخُ: إجالتك الكعاب والقداح. وصوته: جَبْخة وجمخة.

##### Türkçe

باب **الخاء** و**الجيم** و**الباء** معهما
**خ ب ج**، **ج خ ب**، **ج ب خ** müstameldirler.

**خبج**:
**الخَباجاءُ**: çokça aşım yapan aygır. **الخَبْجُ**: kılıçla yahut değnekle vurmanın bir rengi; şiddetli değildir.
Ve denilir ki: şiddetli yellenmeye: sesi sebebiyle **خَبْجٌ**.

**جخب**: **الجَخابةُ**: ahmak. **الجَخابةُ**: ağır, çok etli.

**جبخ**: **الجَبْخُ**: zarları ve okları çevirip dolaştırmandır. Ve onun sesi: **جَبْخة** ve **جمخة**.

### [es-Sıhâh](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AC%D8%AE%D8%A8/sozluk/sihah.md) — Cevherî · 10. yy

الجَخابَةُ: الأحمق الذي لا خير فيه.

##### Türkçe

**الجَخابَةُ**: Kendinde hayır bulunmayan ahmak.

### [Tehzîbu'l-Luğa](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AC%D8%AE%D8%A8/sozluk/tehzib.md) — Ezherî · 10. yy

خ ج ب
جبخ ، خبج ، جخب
استعمل منه : جبخ ، خبج ، جخب .
خبج : أبو عبيد _ عن الأصمعي _ يقال للرَّجُلِ
وغيره : حَبَجَ بها وخَبَجَ بها _ إذا ضَرِطَ .
أبو سعيد _ فيما رَوَى عنه أبو تُراب _ :
حَبَجَهُ بالعصا ، وخَبَجَه بها _ إذا ضَرَبَهُ
بها .
وقال الليث : الخَبْجُ : الضرب بسيفٍ أو
عصاً _ ليس بالشديد .
قال : والْخَبَاجَاءُ من الُفحُول : الكثير
الضِّرَاب .
وقال غيرُه : يقال : خَبَجَها خَبْجاً وخَفَجَها
خَفْجاً _ إذا بَاضَعها .
جبخ : أبو العباس _ عن ابن الأعرابي _ قال :
الجَبْخُ إجالَتُكَ الكِعابَ في القِمَارِ .
وكذلك الْجَمْخُ ، وأنشد :
فاجْبَخِ الخَيْلَ نَحْوَ جَبْخِ الكِعَاب
جخب : أبو عبيد _ عن الفرَّاء _ قال :
الجَخَّابةُ : الأحْمَقُ .
وروَى ثعلب _ عن ابن الأعرابي _ : رجلٌ
جَخَابَةٌ فَقَاقَةٌ _ مُخفَّفَان .
وأَقْرَأَنِيهُ المنذريُّ _ لأبي الهيثم _ : رَجُلٌ
جِخَابةٌ ، بكسر الجيم ، وأقرأنيه الإيادِيُّ
لشَمِرٍ : جَخَّابةٌ _ بفتح الجيم وتشديد
الخاء .

##### Türkçe

خ ج ب
**جبخ** , **خبج** , **جخب**
Ondan kullanılan: **جبخ** , **خبج** , **جخب** .
**خبج**: Ebû Ubeyd _ el-Asma‘î’den _: erkeğe
ve başkasına: **حَبَجَ بها** ve **خَبَجَ بها** denir _ yellenirse.
Ebû Sa‘îd _ Ebû Turâb’ın ondan rivayet ettiği üzere _:
**حَبَجَهُ بالعصا** ve **خَبَجَه بها** _ onu
onunla döverse.
Leys dedi: **الخَبْجُ**: bir kılıçla yahut
bir değnekle vurmadır _ şiddetli olmayan.
Dedi: ve **الْخَبَاجَاءُ** aygırlardan: çok
vuran (çiftleşen).
Başkası dedi: **خَبَجَها خَبْجاً** ve **خَفَجَها خَفْجاً** denir
_ onunla cinsel birleşmede bulunursa.
**جبخ**: Ebû’l-‘Abbâs _ İbnü’l-A‘râbî’den _ dedi:
**الجَبْخُ**: kumarda zarları çevirip dolaştırmandır.
Ve aynı şekilde **الْجَمْخُ**; ve inşad etti:
فاجْبَخِ الخَيْلَ نَحْوَ جَبْخِ الكِعَاب
**جخب**: Ebû Ubeyd _ el-Ferrâ’dan _ dedi:
**الجَخَّابةُ**: ahmak.
Sa‘leb _ İbnü’l-A‘râbî’den _ rivayet etti: bir adam
**جَخَابَةٌ فَقَاقَةٌ** _ ikisi de muhaffeftir.
Münzirî _ Ebû’l-Heysem’e ait olarak _ bana okuttu: bir adam
**جِخَابةٌ** , **الجيم**’in kesresiyle; ve İyâdî
Şemr’e ait olarak bana okuttu: **جَخَّابةٌ** _ **الجيم**’in fethası ve
**الخاء**’ın şeddelenmesiyle.

### [Lisânü'l-Arab](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AC%D8%AE%D8%A8/sozluk/lisan.md) — İbn Manzûr · 13. yy

الجَخابةُ مثل السَّحابة: الأَحْمَقُ الذي لا خيْرَ فيه، وهو أَيضاً الثقيلُ الكثير اللحم. يقال: إِنه لجَخَابةٌ هِلْباجةٌ.

##### Türkçe

**الجَخابةُ** **مثل** **السَّحابة**: İçinde hayır bulunmayan ahmak; ve o, ayrıca etli (çok etli) ağır kimsedir. Denir ki: “Şüphesiz o, **لجَخَابةٌ** **هِلْباجةٌ**.”

### [Tâcü'l-Arûs](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AC%D8%AE%D8%A8/sozluk/tac.md) — Zebîdî · 18. yy

الجخابة، كسحابة وكتابة وجبانة هو الحمق الذي لا خير فيه، الفتح والكسر عن أبي الهيثم، والتشديد عن شمر، وهو أيضا: الثقيل اللحيم، أي كثير اللحم، يقال إنه لجخابة هلباجة.
 والجخب بالفتح هو المنهوك الجسم الأجوف.
 والجخب كهجف: هو البعير العظيم، والصنديد، والضعيف نقله الصاغاني، ولم يذكر الضعيف.

##### Türkçe

**الجخابة**، **كسحابة** ve **كتابة** ve **جبانة** (vezninde): içinde hiçbir hayır bulunmayan ahmaklıktır; Ebû’l-Heysem’den fetha ve kesra (ile) (rivayet edilmiştir); Şemmer’den teşdîd (ile) (rivayet edilmiştir). Ve o ayrıca: ağır, etli (kimsedir); yani eti çok olan. “Şüphesiz o, **لجخابة** **هلباجة**’dır” denir.

**والجخب** fetha ile: bedeni bitkin, içi boş (olan)dır.

**والجخب** **كهجف**: büyük deve, ve **الصنديد** (olan), ve zayıf (olan)dır; bunu es-Sâğânî nakletmiştir; zayıfı zikretmemiştir.
