# جرد — Esâsü'l-Belâğa

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AC%D8%B1%D8%AF/sozluk/esas
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%AC%D8%B1%D8%AF/entries/esas

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [جرد](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AC%D8%B1%D8%AF.md)
- Esâsü'l-Belâğa: Zemahşerî · 12. yy

## Madde başı: جرد

ج ر د
جرده من ثيابه فمتجرد وانجرد وهي بضة المتجرد والمجرد أيضاً وفلانة حسنة الجردة‏.‏
ومن المجـاز‏:‏ جـرد السيـف مـن غمـده وسيـف مجـرد كقولهمسيـف عريـان‏.‏
ورجـل أجـرد‏:‏ لا شعـر علـى جسـده‏.‏
‏"‏ وأهـل الجنـة جـرد مـرد مكحلون ‏"‏ وفرس أجرد وخيل جرد‏.‏
ومكان أجرد وأرض جرداء‏:‏ منجردة عن النبات وقد جردت جرداً ونزلنا في جرد‏:‏ في فضاء بلا نبات وهي تسمية بالمصدر وجردنا القحط‏.‏
وناقة جرود‏:‏ أكول ورجل جارود‏:‏ يجرد الخير بشؤمه وجردهم اعلجارود وجردتهم الجارودة أي العـام أو السنـة‏.‏
وجـرد الجـراد الـأرض وبـه سمـي الجـراد‏.‏
وقيـل للجـرادة‏:‏ اللحاسـة‏.‏
ومضى عليهم عام أجرد وجريد وسنة جرداء‏:‏ كاملة منجردة من النقصان‏.‏
وما رأيته منذ أجردان وجريـدان أي نهـاران كاملـان‏.‏
وتجـرد لأمـر كـذا وتجـرد للعبادة وجرد للقيام بكذا‏.‏
وتجدرت السنبلة من لفائفها‏:‏ خرجت‏.‏
وانجرد بنا السير‏:‏ امتد بنا مـن غيـر لـيٍّ علـى شـيء‏.‏
ومـا أنـت بمنجـرد السلـك أي لسـت بمشهـور‏.‏
ولبـن أجـرد‏:‏ لا رغوة عليه‏.‏
وضربه بجريدة أي سعفة جردت من الخوص‏.‏
وجاءت جريدة من الخيل وهي التي جردت من معظـم الخيل لوجه وقيل‏:‏ الخالية من الرجالة والسقاط‏.‏
وياقل‏:‏ تنق إبلاً جريدة أي خياراً‏.‏
وما عليه إلا بردة جرد وقد جردت لأنها إذا خلقت انتقض زئبرها واملاست‏.‏
قال‏:‏ وجعلت أسعـد للرمـاح دريئـة هبلتـك أمسـك أي جـرد ترقـع وفـي مثـل ‏"‏ مـا أدري أي الجـراد عـاره ‏"‏ أي أيّ شـيء ذهـب بـه‏.‏
وأشـأم مـن جـرادة وهـي قينـة كانت بمكة‏.‏

### Türkçe

ج ر د
Onu elbiselerinden soydu; böylece **متجرد** oldu ve **انجرد**; ve o, **بضة**’dır; **المتجرد**’in ve **المجرد**’in de (böylesidir). Ve falanca kadın **الجردة** bakımından güzeldir.

Mecazdandır: Kılıcı kınından sıyırdı; ve **سيف مجرد** (vardır), onların “çıplak kılıç” demeleri gibi.

Ve **رجل أجرد**: bedeninde kıl yoktur.

“Ve cennet ehli **جرد مرد مكحلون**’dur.” Ve **فرس أجرد** ve **خيل جرد**.

Ve **مكان أجرد** ve **أرض جرداء**: bitkiden soyunmuş (yerdir). Ve **جردت** (o) **جرداً**; ve **جرد** içinde konakladık: bitkisiz bir boşlukta; ve bu, mastarla adlandırmadır. Ve kıtlığı **جردنا**.

Ve **ناقة جرود**: çok yiyen. Ve **رجل جارود**: uğursuzluğuyla hayrı silip süpürür. Ve **الجارود** onları (silip süpürdü). Ve **الجارودة** onları (silip süpürdü), yani yıl yahut sene.

Ve çekirge yeri **جرد** etti; ve onunla **الجراد** adlandırıldı.

Ve **الجرادة** için “**اللحاسة**” denildi.

Ve üzerlerinden **عام أجرد** ve **جريد** ve **سنة جرداء** geçti: noksanlıktan tamamen soyunmuş, tam (yıl).

Ve onu **أجردان** ve **جريدان**’dan beri görmedim; yani iki tam gündüz.

Ve falanca iş için **تجرد** etti; ve ibadet için **تجرد** etti; ve şunu yapmak için **جرد** etti.

Ve başak, sargılarından **تجدرت**: çıktı.

Ve yürüyüş bizi **انجرد**: bir şeye dönüp bükülme olmaksızın bize uzadı.

Ve sen **منجرد السلك** değilsin; yani meşhur değilsin.

Ve **لبن أجرد**: üzerinde köpük yoktur.

Ve ona **جريدة** ile vurdu; yani yapraksızlaştırılmış hurma dalı; **الخوص**’tan sıyrılmış bir **سعفة**.

Ve atlardan bir **جريدة** geldi; o, atların çoğundan bir maksat için ayrılıp sıyrılmış olandır. Ve denildi ki: yaya ve döküntülerden boş olan.

Ve denilir: **جريدة** develer seç; yani seçkin (olanları).

Ve üzerinde ancak **بردة جرد** vardır; ve o **جردت** (olmuştur); çünkü o eskidiğinde tüyleri çözülür ve düzleşir.

Dedi ki: “Ve mızraklara bir siper yaptım; anan seni kaybetsin; tut, yani **جرد** (olanı) yamarsın.” Ve şu meselde: “**ما أدري أي الجراد عاره**” yani hangi şey onu götürdü.

Ve **جرادة**’dan daha uğursuz; ve o, Mekke’de bulunan bir şarkıcı cariyeydi.
