# جور — Lane's Lexicon

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AC%D9%88%D8%B1/sozluk/lexicon
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%AC%D9%88%D8%B1/entries/lexicon

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [جور](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AC%D9%88%D8%B1.md)
- Lane's Lexicon: Edward W. Lane · 19. yy

## Madde başı: جور

جَارَ
1 جَارَ جار جاري , aor. يَجُورُ, (TA,) inf. n. جَوْرٌ, (S, A, K,) He declined, or deviated, from the right course; (S, A;) and so جارعَنِ القَصْدِ: (A:) he wandered from the right way: (TA:) he pursued a wrong course: (K:) or he left the right way in journeying: and it (anything) declined. (TA.) You say also, جار عَنِ الطِّرِيقِ He declined, or deviated, from the road, or way. (S, Mgh, Msb.) ― -b2- And جار, (S, Mgh, Msb,) aor. as above, (Msb,) and so the inf. n., (Mgh, Msb, K,) He acted wrongfully, unjustly, injuriously, or tyrannically, (S, * Mgh, Msb, K,) عَلَيْهِ against him, (S, TA,) فِى حُكْمِهِ in his judgment, (Msb,) or فِى الحُكْمِ in judgment. (S, TA.) ― -b3- جارتِ الأَرْضُ (tropical:) The plants, or herbage, of the land grew tall: (A, TA:) and so جَأَرَت. (TA.) -A2- See also 10.

جوّرهُ
2 جوّرهُ جور جوره جورة , (S, A, K,) inf. n. تَجْوِيرٌ, (S,) He attributed, or imputed, to him, or charged him with, or accused him of, wrongful, unjust, injurious, or tyrannical, conduct; (S, K;) contr. of عَدَّلَهُ. (A.) -A2- He prostrated him (S, K) by a blow, (S,) or by a thrust of a spear or the like; from جار “he, or it, declined;”; (A;) like كَوَّرَهُ. (S.) ― -b2- He threw it down, (TA,) and overturned it; (K, TA;) namely, a building, and a tent, &c.: (TA:) he took it to pieces; namely, a tent. (A.)

جاوِرهُ
3 جاوِرهُ جاوره جاورة , inf. n. مُجَاوَرَةٌ and جِوَارٌ (S, Msb, K) and ↓ جُوَارٌ, (S, M, and some copies of the K,) or the last is a simple subst., (Msb,) and ↓ جَوَارٌ, (M, and so in some copies of the K instead of جُوَارٌ,) of which forms the second (جِوَارٌ) is more chaste than the third (S, TA) and than the fourth, as relating to the verb in the sense here following, though some disapprove of it, and assert the third and the fourth to be more chaste; (TA;) He became his جار [or neighbour]; (K;) he lived in his neighbourhood, or near to him: (Msb, TA:) or he lived in a dwelling contiguous to his. (Msb.) ― -b2- Also جاورهُ, (TA,) inf. n. جِوَارٌ, (K,) and ↓ جُوَارٌ is said to be a quasi-inf. n., and more chaste than جِوَارٌ as relating to the verb in the sense here following; (TA;) He bound himself to him by a covenant to protect him. (K, TA.) ― -b3- And جاور بَنّى فُلَانٍ, and فِى بنى فلان, inf. n. مَجَاوَرَةٌ and جِوَارٌ, He protected himself by a covenant with the sons of such a one; from مُجَاوَرَةٌ signifying the “ living near. ” (TA.) ― -b4- And جاور, inf. n. مُجَاوَرَةٌ, i. q. اِعْتَكَفَ فِى مَسْجِدٍ [He confined himself in a mosque, or place of worship, during a period of days and nights, or at least during one whole day, fasting from daybreak to sunset, and occupying himself in prayer and religious meditation, without any interruption by affairs distracting the mind from devotion and not pressing]. (S, K.) But جاور بِمَكَّةَ, and بِالمَدِينَةِ, signifies absolutely He abode in Mekkeh, and El-Medeeneh; not necessarily implying conformity with the conditions of اِعْتِكَاف required by the law [though generally meaning for the purpose of study: and so in the neighbourhood of the great collegiate mosque called the Azhar, in Cairo: so that the term ↓ مُجَاوِرٌ means a student of Mekkeh &c.]. (TA.)

اجارهُ
4 اجارهُ أجار أجاره أجارة اـجارة اجاره اجارة جارى , (S, A, &c.,) inf. n. اـِجَارَةٌ (Mgh, K) and ↓ جَارَةٌ, (Kr, K,) [or the latter is rather a quasi-inf. n., like طَاعَةٌ from أَطَاعَهُ,] He protected him; granted him refuge; (K;) preserved, saved, rescued, or liberated, him; (S, A, Msb, K;) from (مِنْ) wrongful, unjust, injurious, or tyrannical, treatment; (S, K;) from punishment; (S, A;) or from what he feared: (Msb:) he aided him; succoured him; delivered him from evil: the أَ having a privative effect. (Mgh.) It is said of God, يُجِيرُ وَلَا يُجَارُ عَلَيْهِ He protects, but none is protected against him. (TA.) And in the Kur [lxxii. 22], قُلْ اـِنِّى لَنْ يُجِيرَنِى مِنَ اللّٰهِ أَحَدٌ Verily none will protect me against God. (TA.) ― -b2- اجار المَتَاعَ He put the household-goods, or commodities, into the repository, (K, TA,) and so preserved them from being lost. (TA.) ― -b3- It is said [of God] in a trad., يُجِيرُ بَيْنَ البُحُورِ He makes a division between the seas, and prevents one from mixing with another and encroaching upon it. (TA.)

تجوّر
5 تجوّر جار تجور He became prostrated; (S;) he fell down; (K;) by reason of a blow. (S, TA.) ― -b2- It (a building, TA) became thrown down, or demolished. (K.) ― -b3- He (a man, TA) laid himself down on his side (K) upon his bed. (TA.)

تَجَاوَرُوا
6 تَجَاوَرُوا جاور تجاور تجاوروا and ↓ اِجْتَوَرُوا (S, K) are syn., (S,) signifying They became mutual neighbours; they lived near together: (K, * TA:) the [radical] و in the latter verb remaining unaltered because this verb is syn. with one in which the و must preserve its original form on account of the quiescence of the preceding letter, namely, تجاوروا, (S, TA,) and to show that it is syn. therewith: but اِجْتَارُوا also occurs. (TA.) ― -b2- [Also They bound themselves by a covenant to protect one another.]

8 اـِجْتَوَرَ see 6.

استجار
10 استجار استجار ٱستجار and ↓ جَارَ, (K,) the latter like جَارٌ as syn. with مُسْتَجِيرٌ, (TA,) He sought, desired, or asked, to be protected; to be granted refuge; to be preserved, saved, rescued, or liberated. (K.) And استجارهُ He desired him, or asked him, to preserve, save, rescue, or deliver, him, (S, A, Msb,) مِنْ فُلَانٍ from such a one. (S.) And استجار بِهِ He had recourse to him for refuge, protection, or preservation; he sought his protection. (TA.)

جَارٌ
جَارٌ جار جاري A neighbour; one who lives near to another; (S, Mgh, Msb, K;) one who lives in the next tent or house: (IAar, Th, T, Msb:) pl. [of mult.] جِيرَانٌ (Msb, K) [and جِوَارٌ (a pl. not of unfrequent occurrence, and mentioned by Freytag as used by El-Mutanebbee,)] and [of pauc.] جِيرَةٌ and أَجْوَارٌ; (K;) like قَاعٌ, pl. قِيعَانٌ and قِيعَةٌ and أَقْوَاعٌ, the only similar instance: (TA:) fem. with ة. (Mgh.) الجَارُ ذُو القُرْبَى [in the Kur iv. 40] is The relation, or kinsman, who is abiding in one's neighbourhood: or who is abiding in one town or district or the like while thou art in another, and who has that title to respect which belongs to nearness of relationship: (TA:) or the near neighbour: (Bd, Jel:) or the near relation: (Jel:) or he who is near, and connected, by relationship or religion. (Bd.) جَارُ الجَنْبِ: and الجَارُ الجُنُبُ and جَارُ الجُنُبِ: see art. جنب. جَارٌ نِفِّيجٌ A stranger [who has become one's neighbour]. (TA.) ― -b2- A person whom one protects from wrongful, unjust, injurious, or tyrannical, treatment. (S, Mgh, Msb, K.) ― -b3- One who seeks, or asks, protection (Msb, K) of another: جَارُكَ signifying he who seeks thy protection. (TA.) ― -b4- A protector; (A, Mgh, Msb, K;) one who protects another from that which he fears; (Msb;) one who grants refuge, or protects, or preserves. (AHeyth.) مِنْ ذٰلِكَ الأَمْرِ ↓ هُمْ جَارَةٌ They are protectors from that thing, is a phrase mentioned by Th, respecting which ISd says, I know not how this is, unless the sing. be supposed to be originally جَائِرٌ, so as to have a pl. of the measure فَعَلَةٌ [as جَارَةٌ is originally جَوَرَةٌ]. (TA.) ― -b5- An aider, or assister. (IAar, Msb, K.) ― -b6- A confederate. (IAar, Msb, K.) ― -b7- A woman's husband. (Msb, K.) ― -b8- A man's wife; (Msb;) as also ↓ جَارَةٌ: (S, M, A, Mgh, Msb, K:) or the latter, the object of his love: (M:) and the latter also, a woman's fellow-wife; (Mgh, Msb, TA;) so called because the term ضَرَّةٌ is disliked, (Mgh, Msb,) as being of evil omen. (Mgh.) ― -b9- A partner who has not divided with his partner: so in the trad. الجَارُ أَحَقُّ بِصَقَبِهِ [explained in art. صقب]; as is shown by another trad. (Az, Msb.) ― -b10- A partner, or sharer, (Msb, K,) in immoveable property, such as land and houses, (Msb, TA,) and in merchandise, (K, TA,) whether he divide the property with the other or not, (Msb,) or whether he be partner in the whole or only in part. (TA.) ― -b11- One who divides with another. (IAar, K.) ― -b12- (tropical:) The فرْج [or pudendum] of a woman: and (tropical:) The anus; as also ↓ جَارَةٌ. (IAar, K, TA.) ― -b13- The part (IAar, K) of the sea-shore (IAar) that is near to the places where people have alighted and taken up their abode. (IAar, K.)

جَوْرٌ
جَوْرٌ جور جورة , an inf. n. used as an epithet, (TA,) i. q. ↓ جَائِرٌ; (K, TA;) i. e. Declining, or deviating, from the right course: and acting wrongfully, unjustly, injuriously, or tyrannically: (TA:) pl. [of the latter], applied to men, ↓ جَوَرَةٌ, (K,) in which the و remains unaltered contr. to rule, (TA,) and ↓ جَارَةٌ, (A, K,) as in all the copies of the K, but some substitute for it, as a correction, ↓ جُوَرَةٌ, [found in a copy of the A,] which, however, requires consideration, (TA,) and جَائِرُونَ. (K.) You say طَرِيقٌ جَوْرٌ A road, or way, deviating from the right course. (TA.) And هُوَ جَوْرٌ عَنْ طَرِيقِنَا He is declining, or deviating, from our way. (TA.) ― -b2- Also, for ذُو جَوْر, meaning Wronged, or unjustly treated, by the judge. (Mgh from a trad.) ― -b3- عِنْدَهُ مِنَ المَالِ الجَوْرُ (tropical:) He possesses, of property, an extraordinary abundance. (A, TA.) See also جِوَرٌّ.

جَارَةٌ
جَارَةٌ جار جاره جارة : see جَارٌ, in three places: -A2- and جَوْرٌ: -A3- and see also 4.

جَوَرَةٌ
جَوَرَةٌ جور جوره جورة and جُوَرَةٌ: see جَوْرٌ.

اـِنَّهُ لَحَسَنُ الجِيرَةِ
اـِنَّهُ لَحَسَنُ الجِيرَةِ انه لحسن الجيره انه لحسن الجيرة Verily he is good in respect of the mode, or manner, of جِوَار [i. e. living as a neighbour, or binding himself by covenant to protect others]. (TA.)

جِوَرٌّ
جِوَرٌّ جور جورة A rain accompanied by vehement thunder: (K:) or by a vehement sound of thunder: (S:) or a copious rain; as also جَأْرٌ and جُؤَرٌ; (K in art. جأر;) and, accord. to As, جُؤَارٌ: (TA:) and an exceedingly great torrent. (TA. [In this last sense written in a copy of the A ↓ جَوْرٌ, and there said to be tropical.]) See جَوَارٌ: and see also art. جر. ― -b2- You say also بَازِلٌ جِوَرٌّ (S) [app. meaning A camel nine years old that brays loudly: or] hard and strong: and بَعِيرٌ جِوَرٌّ a bulky camel. (TA.)

جَوَارٌ
جَوَارٌ جارية جوار : see 3. -A2- Also The part of the exterior court or yard of a house that is coextensive with the house. (K, * TA.) -A3- Abundant and deep water. (K.) Whence ↓ جِوَرٌّ applied to rain. (TA.) -A4- Ships: a dial. var. of جَوَارٍ; on the authority of Sل'id, (K,) surnamed Abu-l-'Alà: (TA:) said in the K to be strange; but similar instances are well known. (MF.)

جُوَارٌ
جُوَارٌ جارية جوار : see 3, in two places. ― -b2- Also, and ↓ جِوَارٌ, or the latter is only an inf. n., The covenant between two parties by which either is bound to protect the other. (TA.)

جِوَارٌ
جِوَارٌ جارية جوار : see what next precedes. -A2- [Also a pl. of جَارٌ.]

جَائِرٌ
جَائِرٌ ذ : see جَوْرٌ. ― -b2- Also (tropical:) Wide and big; applied to a [bucket of the kind called] غَرْب: and so, with ة, applied to a [skin of the kind called] قِرْبَة. (A, TA.)

مُجَوَّرٌ
مُجَوَّرٌ مجور [as meaning Thrown down, or overturned,] occurs in the following prov.:
يَوْمٌ بِيَوْمِ الحَفَضِ المُجَوَّرِ
[A day for a day of the household-goods (or, accord. to the TA, the hair-cloth tent) thrown down, or overturned]: applied in the case of rejoicing at a calamity befalling another: a man had an aged paternal uncle, and used continually to go into the latter's tent, or house, and throw down his household-goods, one upon another; and when he himself grew old, sons of a brother of his did to him as he had done to his paternal uncle; wherefore he said thus, meaning, this is for what I did to my paternal uncle. (K.)

مُجَاوِرٌ
مُجَاوِرٌ مجاور : see 3, last sentence.

### Türkçe

**جَارَ**
1 **جَارَ** جار جاري, muzâri‘i **يَجُورُ**, mastarı **جَوْرٌ**, Doğru yoldan saptı, yahut doğru gidişten ayrıldı; ve bunun gibi **جارعَنِ القَصْدِ**: doğru yoldan şaştı: yanlış bir yol tuttu: yahut yolculukta doğru yolu terk etti: ve (herhangi bir şey) eğildi, saptı. Sen ayrıca şöyle dersin: **جار عَنِ الطِّرِيقِ** Yoldan saptı, yahut yoldan ayrıldı. — Ve **جار**, muzâri‘i yukarıdaki gibi, ve mastarı da (böyledir), Haksızlık etti, zulmetti, zarar verdi, yahut zorbalık etti, **عَلَيْهِ** ona karşı, **فِى حُكْمِهِ** hükmünde, yahut **فِى الحُكْمِ** hükümde. — **جارتِ الأَرْضُ** (mecaz:) Arazinin bitkileri, yahut otları, boy attı: ve bunun gibi **جَأَرَت**. -A2- 10’a da bak.

**جوّرهُ**
2 **جوّرهُ** جور جوره جورة, mastarı **تَجْوِيرٌ**, Ona, haksızlık, zulüm, zarar verme, yahut zorbalık nisbet etti; ona bunu yükledi; yahut onu bununla itham etti; **عَدَّلَهُ**’nin zıddıdır. -A2- Onu (S, K) bir darbeyle, yahut bir mızrak saplaması veya benzeriyle yere serdi; **جار** “saptı;”dan; **كَوَّرَهُ** gibi. — Onu aşağı attı ve devirdi; yani bir bina, bir çadır, vb.: onu söktü; yani bir çadırı.

**جاوِرهُ**
3 **جاوِرهُ** جاوره جاورة, mastarı **مُجَاوَرَةٌ** ve **جِوَارٌ** ve ↓ **جُوَارٌ**, yahut sonuncusu yalın bir isimdir, ve ↓ **جَوَارٌ**, bu şekillerden ikincisi (**جِوَارٌ**) üçüncüsünden ve dördüncüsünden daha fasîhtir; burada gelecek mânâdaki fiile nisbetle, her ne kadar bazıları bunu hoş görmeyip üçüncü ve dördüncüyü daha fasîh saysalar da; Onun **جَار**’ı [yahut komşusu] oldu; onun civarında, yahut ona yakın oturdu: yahut onun meskenine bitişik bir meskende oturdu. — Yine **جاورهُ**, mastarı **جِوَارٌ**, ve ↓ **جُوَارٌ**’un bir شبه-mastar olduğu ve burada gelecek mânâdaki fiile nisbetle **جِوَارٌ**’dan daha fasîh olduğu söylenir; Onu korumak üzere onunla bir ahde bağlandı. — Ve **جاور بَنّى فُلَانٍ**, ve **فِى بنى فلان**, mastarı **مَجَاوَرَةٌ** ve **جِوَارٌ**, Falanın oğullarıyla bir ahid ile kendini korumaya aldı; “yakın oturma” mânâsındaki **مُجَاوَرَةٌ**’dan. — Ve **جاور**, mastarı **مُجَاوَرَةٌ**, **اِعْتَكَفَ فِى مَسْجِدٍ** ile aynı mânâdadır. Fakat **جاور بِمَكَّةَ**, ve **بِالمَدِينَةِ**, mutlak olarak Mekke’de ve Medine’de ikamet etti demektir; şer‘in şart koştuğu **اِعْتِكَاف** şartlarına uygunluğu zorunlu olarak ifade etmez.

**اجارهُ**
4 **اجارهُ** أجار أجاره أجارة اـجارة اجاره اجارة جارى, mastarı **اـِجَارَةٌ** ve ↓ **جَارَةٌ**, Onu korudu; ona sığınma verdi; onu muhafaza etti, kurtardı, halâs etti, yahut azat etti; (مِنْ) haksız, zalimce, zarar verici, yahut zorba muameleden; cezadan; yahut korktuğu şeyden: ona yardım etti; imdadına yetişti; onu kötülükten kurtardı: **أَ** harfinin (fiilde) izâle edici etkisi vardır. Allah hakkında şöyle denir: **يُجِيرُ وَلَا يُجَارُ عَلَيْهِ** O korur; fakat ona karşı hiç kimse korunmaz. Ve Kur’ân’da [lxxii. 22]: **قُلْ اـِنِّى لَنْ يُجِيرَنِى مِنَ اللّٰهِ أَحَدٌ** De ki: Şüphesiz Allah’a karşı beni hiç kimse koruyamaz. — **اجار المَتَاعَ** Ev eşyasını, yahut malları, depoya koydu ve böylece onları kaybolmaktan korudu. — Bir hadiste [Allah hakkında] şöyle denir: **يُجِيرُ بَيْنَ البُحُورِ** Denizler arasında bir ayırım yapar; birinin diğerine karışmasını ve onun üzerine taşmasını engeller.

**تجوّر**
5 **تجوّر** جار تجور Yere serildi; düştü; bir darbe sebebiyle. — (Bir bina) yıkılmış, yahut harap olmuş hâle geldi. — (Bir adam) yatağı üzerinde yan üstü yattı.

**تَجَاوَرُوا**
6 **تَجَاوَرُوا** جاور تجاور تجاوروا ve ↓ **اِجْتَوَرُوا** eş anlamlıdır; Karşılıklı komşu oldular; birlikte yakın oturdular: ikinci fiildeki [aslî] **و** değişmeden kalmıştır; çünkü bu fiil, kendisiyle eş anlamlı olan ve önceki harfin sükûnu sebebiyle **و**’nun aslî şeklini koruması gereken bir fiille, yani **تجاوروا** ile eş anlamlıdır; ve onunla eş anlamlı olduğunu göstermek içindir: fakat **اِجْتَارُوا** da vârid olmuştur. — [Yine: Birbirlerini korumak üzere bir ahid ile bağlandılar.]

8 **اـِجْتَوَرَ**: 6’ya bak.

**استجار**
10 **استجار** استجار ٱستجار ve ↓ **جَارَ**, ikincisi **مُسْتَجِيرٌ** ile eş anlamlı olarak **جَارٌ** gibi, Korunmayı istedi; sığınma talep etti; muhafaza edilmeyi, kurtarılmayı, halâs edilmeyi, yahut azat edilmeyi istedi. Ve **استجارهُ** Onun kendisini muhafaza etmesini, kurtarmasını, halâs etmesini, yahut kendisini (kötülükten) çıkarmasını istedi, **مِنْ فُلَانٍ** falandan. Ve **استجار بِهِ** Sığınmak, korunmak, yahut muhafaza edilmek için ona başvurdu; onun himayesini istedi.

**جَارٌ**
**جَارٌ** جار جاري Bir komşu; bir başkasına yakın oturan kimse; yan çadırda yahut evde oturan kimse: çoğulu [kesret] **جِيرَانٌ** [ve **جِوَارٌ**] ve [kıllet] **جِيرَةٌ** ve **أَجْوَارٌ**; **قَاعٌ** gibi; çoğulu **قِيعَانٌ** ve **قِيعَةٌ** ve **أَقْوَاعٌ**; benzeri tek örnek: müennesi ة iledir. **الجَارُ ذُو القُرْبَى** [Kur’ân iv. 40] kişinin civarında ikamet eden akrabadır: yahut sen bir yerde iken o başka bir şehirde veya beldede yahut benzerinde ikamet eden ve akrabalık yakınlığının gerektirdiği saygı hakkına sahip olan kimsedir: yahut yakın komşu: yahut yakın akraba: yahut akrabalık veya din ile yakın ve bağlı olan kimse. **جَارُ الجَنْبِ**: ve **الجَارُ الجُنُبُ** ve **جَارُ الجُنُبِ**: **جنب** maddesine bak. **جَارٌ نِفِّيجٌ** [komşu olmuş] bir yabancı. — Haksız, zalimce, zarar verici, yahut zorba muameleden birini koruduğun kimse. — Başkasından korunma isteyen kimse: **جَارُكَ** senin himayeni isteyen kimse demektir. — Bir koruyucu; bir başkasını korktuğu şeyden koruyan kimse; sığınma veren, yahut koruyan, yahut muhafaza eden. **مِنْ ذٰلِكَ الأَمْرِ ↓ هُمْ جَارَةٌ** “Onlar o şeyden koruyuculardır” sözü, Sa‘leb tarafından zikredilmiştir; bunun hakkında İbn Sîde der ki: Bunun nasıl olduğunu bilmiyorum; meğer tekilin aslının **جَائِرٌ** olduğu varsayılsın da **فَعَلَةٌ** vezninde bir çoğulu olsun [nitekim **جَارَةٌ** aslında **جَوَرَةٌ**’dir]. — Bir yardımcı, destekçi. — Bir müttefik. — Bir kadının kocası. — Bir erkeğin karısı; bunun gibi ↓ **جَارَةٌ**: yahut ikincisi, onun sevdiği kimse: ve ikincisi ayrıca, bir kadının kumaşı; **ضَرَّةٌ** lafzı uğursuz sayıldığı için bu ad verilmiştir. — Ortağıyla taksim etmemiş bir ortak: hadiste **الجَارُ أَحَقُّ بِصَقَبِهِ** böyledir; başka bir hadisle açıklanır. — Arazi ve evler gibi gayrimenkulde ve ticaret malında ortak olan kimse; malı diğeriyle taksim etsin veya etmesin; yahut bütünde ortak olsun veya yalnız bir kısmında. — Başkasıyla taksim eden kimse. — (mecaz:) Bir kadının **فرْج**’i: ve (mecaz:) makat; bunun gibi ↓ **جَارَةٌ**. — Deniz kıyısının, insanların konaklayıp yerleştikleri yerlere yakın olan kısmı.

**جَوْرٌ**
**جَوْرٌ** جور جورة, (TA,) sıfat olarak kullanılan bir mastardır; ↓ **جَائِرٌ** ile aynı mânâdadır; yani doğru yoldan sapan: ve haksızlık eden, zulmeden, zarar veren, yahut zorbalık eden: bunun çoğulu, erkeklere uygulanınca, ↓ **جَوَرَةٌ**’dir; bunda **و** kaideye aykırı olarak değişmeden kalır; ve ↓ **جَارَةٌ**; K’nın bütün nüshalarında böyledir; fakat bazıları bunun yerine tashih olarak ↓ **جُوَرَةٌ** koyar; (A’nın bir nüshasında bulunur) ancak bu, düşünmeyi gerektirir; ve **جَائِرُونَ**. Sen dersin: **طَرِيقٌ جَوْرٌ** Doğru yoldan sapan bir yol. Ve **هُوَ جَوْرٌ عَنْ طَرِيقِنَا** O, bizim yolumuzdan sapandır. — Yine, **ذُو جَوْر** yerine; mânâsı: hâkim tarafından haksızlığa uğratılmış. — **عِنْدَهُ مِنَ المَالِ الجَوْرُ** (mecaz:) Onun yanında maldan olağanüstü bir bolluk vardır. **جِوَرٌّ**’e de bak.

**جَارَةٌ**
**جَارَةٌ** جار جاره جارة: **جَارٌ**’a bak, üç yerde: -A2- ve **جَوْرٌ**: -A3- ve ayrıca 4’e de bak.

**جَوَرَةٌ**
**جَوَرَةٌ** جور جوره جورة ve **جُوَرَةٌ**: **جَوْرٌ**’a bak.

**اـِنَّهُ لَحَسَنُ الجِيرَةِ**
**اـِنَّهُ لَحَسَنُ الجِيرَةِ** انه لحسن الجيره انه لحسن الجيرة Şüphesiz o, **جِوَار** tarzı yahut usûlü bakımından iyidir [yani komşu olarak yaşama, yahut başkalarını korumak üzere ahid ile bağlanma bakımından].

**جِوَرٌّ**
**جِوَرٌّ** جور جورة Şiddetli gök gürültüsüyle birlikte olan bir yağmur: yahut şiddetli bir gök gürültüsü sesiyle: yahut bol bir yağmur; bunun gibi **جَأْرٌ** ve **جُؤَرٌ**; ve Âs’a göre **جُؤَارٌ**: ve pek büyük bir sel. (TA. [Bu son mânâda A’nın bir nüshasında ↓ **جَوْرٌ** yazılmıştır ve orada mecaz olduğu söylenmiştir.]) **جَوَارٌ**’a bak: ve ayrıca **جر** maddesine de bak. — Sen ayrıca dersin: **بَازِلٌ جِوَرٌّ** [görünüşe göre: yüksek sesle böğüren dokuz yaşında bir deve: yahut] sert ve güçlü: ve **بَعِيرٌ جِوَرٌّ** iri yapılı bir deve.

**جَوَارٌ**
**جَوَارٌ** جارية جوار: 3’e bak. -A2- Yine: bir evin dış avlusunun yahut bahçesinin, evle aynı genişlikte olan kısmı. -A3- Bol ve derin su. Bundan dolayı yağmura ↓ **جِوَرٌّ** denmiştir. -A4- Gemiler: **جَوَارٍ**’ın bir lehçe varyantı; Sâ‘îd’in rivayetine göre; lakabı Ebü’l-‘Alâ: K’da garip olduğu söylenmiştir; fakat benzeri örnekler iyi bilinir.

**جُوَارٌ**
**جُوَارٌ** جارية جوار: 3’e bak, iki yerde. — Yine, ve ↓ **جِوَارٌ**, yahut ikincisi yalnızca bir mastardır: İki taraf arasındaki, her birinin diğerini korumaya bağlandığı ahid.

**جِوَارٌ**
**جِوَارٌ** جارية جوار: bir öncekinin anlattığı şeye bak. -A2- [Yine **جَارٌ**’ın bir çoğuludur.]

**جَائِرٌ**
**جَائِرٌ** ذ : **جَوْرٌ**’a bak. — Yine (mecaz:) geniş ve büyük; **غَرْب** denilen türden bir kovaya uygulanır: ve bunun gibi, ة ile, **قِرْبَة** denilen türden bir tuluma uygulanır.

**مُجَوَّرٌ**
**مُجَوَّرٌ** مجور [Aşağı atılmış, yahut devrilmiş mânâsında] şu darbımeselde geçer:
يَوْمٌ بِيَوْمِ الحَفَضِ المُجَوَّرِ
[Atılmış, yahut devrilmiş ev eşyası (yahut TA’ya göre kıl çadır) günü için bir gün]: başkasının başına gelen bir felâkete sevinme hâlinde söylenir: bir adamın yaşlı bir amcası vardı ve sürekli onun çadırına yahut evine girip ev eşyasını birbirinin üstüne atarak devirirdi; kendisi yaşlanınca bir erkek kardeşinin oğulları ona, amcasına yaptığını yaptılar; bunun üzerine böyle dedi; yani bu, amcama yaptığımın karşılığıdır.

**مُجَاوِرٌ**
**مُجَاوِرٌ** مجاور: 3’ün son cümlesine bak.
