# حذا — es-Sıhâh

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AD%D8%B0%D8%A7/sozluk/sihah
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%AD%D8%B0%D8%A7/entries/sihah

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [حذا](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AD%D8%B0%D8%A7.md)
- es-Sıhâh: Cevherî · 10. yy

## Madde başı: حذا

حَذَوْتُ النَعل بالنعل حَذْواً، إذا قدَّرْتُ كلَّ واحِدةٍ على صاحبتها. يقال: حَذْوَ القُذَّةِ بالقُذَّةِ. قال ابن السكيت: حَذَوْتُهُ، أي قعدتُ بِحِذائِهِ. وحَذى الخَلُّ فاه يَحْذيهِ حَذْياً، إذا قَرَصَه. يقال: هذا شرابٌ يَحْذي اللسان. وحَذَيْتُ يده بالسكين، أي قطعتُها. وحَذَتِ الشَفْرَةُ النعلَ: قطعَتْها. وحَذِيَتِ الشاةٌ تَحْذي حَذَى، مقصورٌ، وهو أن ينقطع سَلاها في بطنها فتشتكي. والحِذاءُ: النعلُ. واحْتَذى: انْتَعَلَ. والحِذاءُ: ما وَطئَ عليه البعير من خُفِّه والفرسُ من حافره.
وأَحْذَيْتُهُ نعلاً، إذا أعطيتَه نعلاً. تقول منه: استحذيتُهُ فأَحْذاني. وأَحْذَيْتُهُ من الغنيمة، إذا أعطيتَه منها. والاسم الحُذَيَّا هي القِسمة من الغنيمة. وحِذاءُ الشيء: إزاؤه. يقال: جلس بحِذائِهِ. وحاذاهُ، أي صار بِحِذائِهِ. واحْتَذى مثالَه، أي اقتدى به. والحَذِيّةُ، على فَعِيلَةٍ، مثل الحُذَيَّا من الغنمية؛ وكذلك الحِذْوَةُ بالكسر. ويقال أيضاً: داري حِذْوَة دارِهِ، وحُذْوَة داره بالضم، وحِذَة داره، أي حِذاء داره. والحِذْيَةُ بالكسر: القطعة من اللحم قُطِعَت طولاً.

### Türkçe

**حَذَوْتُ** **النَعل** بـ**النعل** **حَذْواً**: her birini arkadaşının üzerine takdir ettiğim (ölçüp denk getirdiğim) zaman. Denir: **حَذْوَ القُذَّةِ بالقُذَّةِ**. İbnü’s-Sikkît dedi: **حَذَوْتُهُ**; yani **بِحِذائِهِ** oturdum. Ve **حَذى** **الخَلُّ** ağzını, onu **يَحْذيهِ** **حَذْياً**: onu kıstığı (sızlattığı) zaman. Denir: Bu, dili **يَحْذي** olan bir içecektir. Ve **حَذَيْتُ** elini bıçakla; yani onu kestim. Ve **حَذَتِ** **الشَفْرَةُ** **النعلَ**: onu kesti. Ve koyun **حَذِيَتِ**; **تَحْذي** **حَذَى** (maksûr): o da, karnında **سَلاها**’sının kopmasıdır; böylece şikâyet eder. Ve **الحِذاءُ**: **النعلُ**. Ve **احْتَذى**: ayakkabı giydi. Ve **الحِذاءُ**: devenin **خُفِّ**’ünden, atın da **حافره**’nden üzerine bastığı şeydir.

Ve **أَحْذَيْتُهُ** bir **نعلاً**: ona bir **نعلاً** verdiğim zaman. Ondan şöyle dersin: **استحذيتُهُ** da o da bana **فأَحْذاني**. Ve **أَحْذَيْتُهُ** ganimetten: ondan ona verdiğim zaman. İsim **الحُذَيَّا**: ganimetten olan paydır. Ve bir şeyin **حِذاءُ**’u: onun karşısıdır. Denir: **بحِذائِهِ** oturdu. Ve **حاذاهُ**: yani **بِحِذائِهِ** oldu. Ve **احْتَذى** onun örneğini: yani ona uydu. Ve **الحَذِيّةُ**, **فَعِيلَةٍ** üzere, ganimetten olan **الحُذَيَّا** gibi; bunun gibi, kesre ile **الحِذْوَةُ**. Ve ayrıca denir: Benim evim onun evinin **حِذْوَة**’sidir; ve zamme ile **حُذْوَة** onun evi; ve **حِذَة** onun evi; yani onun evinin **حِذاء**’u. Ve kesre ile **الحِذْيَةُ**: etten, uzunlamasına kesilmiş parça.
