# حرل (ح-ر-ل) — Arapça kök

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AD%D8%B1%D9%84
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%AD%D8%B1%D9%84

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Harfler: ح - ر - ل
- Bu kök Kur'an'da geçmiyor.
- 1 sözlük

## Sözlükler (1)

### [Tâcü'l-Arûs](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AD%D8%B1%D9%84/sozluk/tac.md) — Zebîdî · 18. yy

حرالة، مشددة اللام أهمله الجوهري والصاغاني، وأكثز أهل اللغة، وهي د، بالمغرب بالقرب من مرسية أو قبيلة بالبربر سمي البلد بهم، وعلى الأول اقتصر الذهبي. ومنهم من ضبطه بتشديد الراء وتخفيف اللام. منه الإمام فخر الدين الحسن بن علي هكذا في النسخ، والصواب: أبو الحسن علي بن أحمد بن الحسن وفي بعض النسخ: الحسين بن أحمد بن إبراهيم الحرالي التجيبي المفسر ذو التصانيف المشهورة منها تفسير القرآن العظيم. ولد بمراكش، وتوفي بالشام سنة 637، أخذ بالأندلس عن أبي الحسن بن خروف، وابن القطان، وابن الكتاني، وبالمشرق عن أبي عبد الله القرطبي إمام الحرم الشريف، ودخل مصر، فأقام ببلبيس مدة، ثم سكن طرابلس، وكان يقرئ أحد عشر علما، وكان من العجائب في جودة الذهن، واستخراج الحقائق، وكان ابن تيمية يحط عليه. روى عنه القاضي أبو فارس بن كحيلا، والبوني صاحب شمس المعارف. وتفسيره غريب مشحون بالفوائد، نقل منه البرهان البقاعي في تفسيره الذي سماه بالمناسبات، غالبه أو أكثره، وهو رأس ماله، ولولاه ما راح ولا جاء، لكنه لم يتم، ومن حيث وقف وقف حال البقاعي في مناسباته. ومن مؤلفاته شرح الموطأ والشفاء، وفتح الباب المقفل في فهم الكتاب المنزل، وكتاب العروة وإصلاح العمل لانقضاء الأجل، وشرح الأسماء الحسنى، والتوشية والتوفية، واللمعة، وشمس مطالع القلوب في علم الحرف.

##### Türkçe

**حرالة**: **اللام**’ı şeddeli; Cevherî ve Sâğânî ile dil ehlinin çoğu onu ihmal etmiştir; ve o, Mağrib’de Mürsiye’ye yakın bir beldedir; yahut Berber’de bir kabiledir, belde onlarla adlandırılmıştır; ve Zehebî birinci görüşle yetinmiştir. Onlardan kimi de onu **الراء**’ı şeddeli ve **اللام**’ı hafif (şeddesiz) olarak ضبط etmiştir.

Ondan (nisbesinden): imam Fahruddîn el-Hasen b. Ali; nüshalarda böyle (geçer); doğrusu: Ebü’l-Hasen Ali b. Ahmed b. el-Hasen; bazı nüshalarda: el-Hüseyn b. Ahmed b. İbrâhîm el-Harâlî et-Tücîbî, meşhur tasnifleri olan müfessir; onlardan: **تفسير القرآن العظيم**. Marakeş’te doğdu; Şam’da 637 yılında vefat etti. Endülüs’te Ebü’l-Hasen b. Harûf’tan, İbnü’l-Kattân’dan ve İbnü’l-Kettânî’den aldı; Maşrık’ta ise Ebû Abdillâh el-Kurtubî’den, Harem-i Şerîf’in imamından (aldı). Mısır’a girdi; Belbîs’te bir müddet ikamet etti; sonra Trablus’ta oturdu. On bir ilmi okutuyordu. Zihnin iyiliğinde ve hakikatleri çıkarıp elde etmede acayiplerdendi; İbn Teymiyye ona karşı (değerini) düşürürdü. Ondan Kadı Ebû Fâris b. Kuhaylâ ve **شمس المعارف** sahibi Bûnî rivayet etti.

Onun tefsiri gariptir, faydalarla doludur; Burhân el-Bikâ‘î, **المناسبات** diye adlandırdığı tefsirinde ondan nakletti; onun çoğunu yahut daha çoğunu; ve o, onun sermayesidir; o olmasaydı ne giderdi ne gelirdi; lâkin tamamlanmadı; ve nerede durduysa Bikâ‘î’nin **مناسبات**’ındaki hâli de orada durdu.

Onun teliflerinden: **شرح الموطأ** ve **الشفاء**; **فتح الباب المقفل في فهم الكتاب المنزل**; **كتاب العروة** ve **إصلاح العمل لانقضاء الأجل**; **شرح الأسماء الحسنى**; **التوشية والتوفية**; **اللمعة**; ve **شمس مطالع القلوب في علم الحرف**.
