# حضر — Kâmûsü'l-Muhît

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AD%D8%B6%D8%B1/sozluk/kamus
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%AD%D8%B6%D8%B1/entries/kamus

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [حضر](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AD%D8%B6%D8%B1.md)
- Kâmûsü'l-Muhît: Fîrûzâbâdî · 15. yy

## Madde başı: حضر

* ح ض ر * * حَضْرةُ * الرجل قربه وفناؤه وكلّمه بحضرة فلان و * بِمَحْضَر * فلان أي بمشهد منه و * الحَضَرُ * بفتحتين خلاف البدو و * المحْضَرُ * السجل و * الحاضِرُ * ضد البادي و * الحاضِرةُ * ضد البادية وهي المدن والقرى والريف والبادية ضدها يقال فلان من أهل الحاضرة وفلان من أهل البادية وفلان * حَضَرِيٌّ * وفلان بدوي وفلان * حاضِرٌ * بموضع كذا أي مقيم به و * الحِضَارةُ * بالكسر الإقامة في الحضر عن أبي زيد وقال الأصمعي هو بالفتح و * الحُضُورُ * ضد الغيبة وبابه دخل وحكى الفرّاء * حَضِرَ * بالكسر لغة فيه يقال حضر القاضي امرأة قال وكلهم يقولون يحضر بالضم قلت وفي الديوان جعل هذه اللغة من باب فعل يفعل ويقال اللبن * مُحْتَضَرٌ * و * مَحْضُورٌ * فغطّ إناءك أي كثير الآفة وإن الجن تحضره والكُنُف محضورة وقوله تعالى ﴿وأعوذ بك رب أن يحضرون﴾ أي أن تصيبني الشياطين بسوء وقوم * حَضَورٌ * أي حاضرون وهو في الأصل مصدر و * حَضْرَمَوْتُ * اسم بلد وقبيلة أيضا وهما اسمان جعلا واحدا فان شئت بنيت الاسم الأول على الفتح وأعربت الثاني بإعراب ما لا ينصرف فقلت هذا حَضْرَموتُ وإن شئت أضفت الأول إلى الثاني فقلت هذا حضرُموتِ أعربت حضرا وخفضت موتا وكذا القول في سام أبرص ورام هرمز والنسبة إليه * حَضْرَمِيٌّ

### Türkçe

* ح ض ر * * **حَضْرةُ** * erkeğin yakınlığı ve avlusu; “Falanın huzurunda onunla konuştu” ve “Falanın **بِمَحْضَر**”ında, yani ondan bir meşhed (görüş yeri) ile (onun yanında). Ve * **الحَضَرُ** * iki fetha ile, bedevîliğin zıddıdır. Ve * **المحْضَرُ** * sicildir. Ve * **الحاضِرُ** * **البادي**’nin zıddıdır. Ve * **الحاضِرةُ** * **البادية**’nin zıddıdır; o, şehirler, köyler ve kırsaldır; **البادية** onun zıddıdır. “Falan **الحاضرة** ehlindendir” ve “Falan **البادية** ehlindendir” ve falan * **حَضَرِيٌّ** *dir ve falan bedevîdir. Ve falan * **حاضِرٌ** * filan yerde, yani orada ikamet edendir. Ve * **الحِضَارةُ** * kesra ile, Ebû Zeyd’den: **الحَضَر**da ikamet etmektir. el-Asma‘î dedi ki: o fetha iledir. Ve * **الحُضُورُ** * **الغيبة**’nin zıddıdır; ve onun bâbı **دخل**’dir. el-Ferrâ’ * **حَضِرَ** *i kesra ile, onda bir lügat olarak nakletti; “Kadı bir kadına geldi” denir. Dedi ki: onların hepsi “**يحضر**”i damme ile söyler. Ben dedim: Dîvân’da bu lügati **فعل يفعل** bâbından kıldı. Ve süte “* **مُحْتَضَرٌ** *” ve “* **مَحْضُورٌ** *” denir; “Kabını ört!” yani âfeti çoktur; ve cin onu hazır bulunur; ve helâlar **محضورة**’dır. Ve Yüce Allah’ın sözü: ﴿وأعوذ بك رب أن يحضرون﴾, yani şeytanların bana bir kötülükle isabet etmesi(nden Sana sığınırım). Ve bir kavim * **حَضَورٌ** *dur, yani hazır bulunanlardır; ve o aslında bir masdardır. Ve * **حَضْرَمَوْتُ** * bir beldenin adıdır ve bir kabilenin de; ve ikisi, bir tek yapılmış iki addır. İstersen birinci adı fetha üzere mebnî kılar, ikincisini gayr-i munsarifin i‘râbıyla i‘râb edersin; böylece “Bu **حَضْرَموتُ**’tur” dersin. İstersen birincisini ikincisine izâfe edersin; böylece “Bu **حضرُموتِ**’tur” dersin; **حضرا**’yı i‘râb eder, **موتا**’yı cerredersin. Aynı söz **سام أبرص** ve **رام هرمز** hakkında da böyledir. Ve ona nisbet: * **حَضْرَمِيٌّ** *dur.
