# حفأ (ح-ف-أ) — Arapça kök

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AD%D9%81%D8%A3
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%AD%D9%81%D8%A3

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Harfler: ح - ف - أ
- Bu kök Kur'an'da geçmiyor.
- 3 sözlük

## Sözlükler (3)

### [es-Sıhâh](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AD%D9%81%D8%A3/sozluk/sihah.md) — Cevherî · 10. yy

الحَفأُ: أصل البَرْديِّ الأبيضُ الرطْبُ وهو يُؤْكل.

##### Türkçe

**الحَفأُ**: **البَرْديِّ**’nin aslıdır; beyaz, rutubetli olup yenilir.

### [Lisânü'l-Arab](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AD%D9%81%D8%A3/sozluk/lisan.md) — İbn Manzûr · 13. yy

الحَفَأُ: البَرْدِيُّ. وقيل: هو البَرْدِيُّ الأَخْضَرُ ما دام في مَنْبِته، وقيل ما كان في منبته كثيراً دائماً، وقيل: هو أَصله الأَبيض الرَّطْب الذي يؤكل. قال: أَوْ ناشِئ البَرْدِيِّ تَحْتَ الحَفا(2)
(2 قوله «تحت الحفا» قال في التهذيب ترك فيه الهمز.)
وقال:
كذَوائِبِ الحَفإِ الرّطِيبِ، غَطا بهِ *  غَيْلٌ، ومَدَّ، بجانِبَيْه، الطُّحْلُبُ غَطا بِه: ارْتَفَعَ، والغَيْلُ: الماء الجارِي على وجهِ الأَرضِ؛ وقوله ومَدَّ بجانِبَيْه الطُّحْلُبُ، قيل: ان الطحلب هُنا ارْتَفَعَ بفعله؛ وقيل معناه مَدَّ الغَيْلُ ثم استأْنف جملة أُخرى يُخبر أَنَّ الطحلب بجانبيه كما تقول قامَ زيد أُبُوه يَضْرِبه؛ومَدَّ : امْتَدَّ ؛الواحدة منه حَفَأًةٌ. واحْتَفَأَ الحَفَأَ: اقْتَلَعَه من مَنْبِته. وحَفَأَ به الأَرضَ: ضرَبها به، والجيم لغة.

##### Türkçe

**الحَفَأُ**: **البَرْدِيُّ**. Ve denildi: O, **البَرْدِيُّ الأَخْضَرُ**dur; **مَنْبِته**sinde bulunduğu müddetçe. Ve denildi: **مَنْبِته**sinde çok ve daimî olan şeydir. Ve denildi: O, yenilen, rutubetli beyaz aslıdır. Dedi ki:
أَوْ ناشِئ **البَرْدِيِّ** تَحْتَ **الحَفا**(2)
(2 “تحت الحفا” sözü hakkında: **التهذيب**’de, onda hemzeyi terk etti, dedi.)
Ve dedi ki:
كذَوائِبِ **الحَفإِ** الرّطِيبِ، غَطا بهِ *  غَيْلٌ، ومَدَّ، بجانِبَيْه، الطُّحْلُبُ
غَطا بِه: yükseldi; ve **الغَيْلُ**: yerin yüzü üzerinde akan sudur. “ومَدَّ بجانِبَيْه الطُّحْلُبُ” sözü hakkında: denildi ki, **الطحلب** burada, onun fiiliyle yükseldi. Ve denildi: manası, **الغَيْلُ** uzandı; sonra başka bir cümleye yeniden başladı; (orada) iki yanında **الطحلب** bulunduğunu haber veriyor; senin “قامَ زيد أُبُوه يَضْرِبه” demen gibi. Ve **مَدَّ**: **امْتَدَّ**. Onun bir tanesi **حَفَأًةٌ**dur. Ve **احْتَفَأَ الحَفَأَ**: onu **مَنْبِته**sinden söküp çıkardı.
Ve **حَفَأَ** onunla yeri: onunla ona vurdu; ve **الجيم** bir lehçedir.

### [Tâcü'l-Arûs](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AD%D9%81%D8%A3/sozluk/tac.md) — Zebîdî · 18. yy

حفأه كمنعه: جفأه الجيم لغة وحفأه إذا رمى به الأرض وصرعه والحفأ، محركة: البردي بنفسه أو أخضره ما دام في منبته أو ما كان في منبته كثيرا دائما أو أصله الأبيض الرطب الذي يقتلع ويؤكل، قال الشاعر: كذوائب الحفإ الرطيب غطا به غيل ومد بجانبيه الطحلب والواحدة حفأة واحتفأه: اقتلعه من منبته ومنه قول النبي صلى الله عليه وسلم حين سئل: متى تحل لنا الميتة? فقال:  ما لم تصطبحوا أو تغتبقوا أو تحتفئوا بها بقلا فشأنكم بها  قال الصاغاني: هذا التفسير على رواية من روى تحتفئوا بالحاء المهملة وبالهمز. قلت: وقد تقدم في جفأ ما يقرب من ذلك.

##### Türkçe

**حفأه**; **كمنعه**: **جفأه**; **الجيم** dilinde bir lugattır; ve **حفأه**: onu yere attığı ve onu devirdiği zaman.

Ve **الحفأ** (harekeli): **البردي**’nin bizzat kendisi; yahut menbitinde bulunduğu müddetçe onun yeşili; yahut menbitinde çok ve daimî olan şey; yahut sökülüp yenilen, beyaz, yaş kökü. Şair dedi ki:

**كذوائب الحفإ الرطيب غطا به
غيل ومد بجانبيه الطحلب**

Ve bir tanesi **حفأة**’dir. Ve **احتفأه**: onu menbitinden söktü.

Ve ondan, Nebî (Allah’ın salât ve selâmı onun üzerine olsun) şu vakit ki soruldu: “Ne zaman bize **الميتة** helâl olur?” dedi ki: “Sabahleyin yemek yemedikçe yahut akşamleyin yemek yemedikçe yahut onunla bir ot koparmadıkça; artık onun hakkında işiniz size aittir.”

**الصاغاني** dedi ki: Bu tefsir, **تحتفئوا**’yu **الحاء** **المهملة** ile ve hemze ile rivayet eden kimsenin rivayeti üzerinedir.

Dedim ki: **جفأ**’da buna yakın olan şey geçmişti.
