# حقر — Lane's Lexicon

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AD%D9%82%D8%B1/sozluk/lexicon
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%AD%D9%82%D8%B1/entries/lexicon

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [حقر](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AD%D9%82%D8%B1.md)
- Lane's Lexicon: Edward W. Lane · 19. yy

## Madde başı: حقر

حَقُرَ
1 حَقُرَ حقر , aor. حَقُرَ , inf. n. حَقَارَةٌ (S, A, Msb, K) and حَقْرٌ; (TA;) and حَقَرَ, aor. حَقِرَ , inf. n. حَقْرٌ and حُقْرِيَّةٌ; (K, TA;) He, or it, was, or became, contemptible, despicable, mean, paltry, abject, ignominious, base, or vile, (S, A, Msb, K,) and held of no weight or worth. (Msb.) And حَقُرَ فِى عَيْنِى, (TA,) or حُقِرَ, (so in a copy of the A,) and ↓ تحاقر, (K,) He, or it, was, or became, contemptible, despicable, mean, paltry, &c., in my eye. (K, * TA.) And اـِلَيْهِ نَفْسُهُ ↓ تَحَاقَرَتْ He (lit. his spirit, or soul, or his own self,) became contemptible, &c., in his own estimation. (S, TA.) You say also, حَقْرًا لَهُ وَعَقْرًا [May he be contemptible, or despicable, and beget no children]: (A, TA:) a form of imprecation. (TA.) And حَقْرٌ نَقْرٌ [in which the latter word is an imitative sequent, or a corroborative: see حَقِيرٌ]. (TA.) And حَقِرْتَ وَنَقِرْتَ Thou hast become very contemptible, despicable, mean, paltry, &c.; syn. صِرْتَ حَقِيرًا نَقِيرًا. (K.) -A2- حَقَرَهُ, (S, A, Msb, K,) aor. حَقِرَ , (Msb, K,) inf. n. حَقْرٌ; (K, TA;) and ↓ حقّرهُ, (A,) inf. n. تَحْقِيرٌ; (K;) and ↓ احتقراهُ, (S, A, Msb, K,) and ↓ استحقرهُ; (S, A, K;) He contemned, or despised, him, or it; held him, or it, to be contemptible, despicable, mean, paltry, abject, ignominious, base, or vile, (S, A, Msb, K, TA,) and of no weight or worth. (Msb.) [Hence,] مَنْ حُقِرَ حُرِمَ [He who is contemned, or despised, is prohibited, or debarred, from what is good]: a prov. (A.)

حقّرهُ
2 حقّرهُ حقر حقره حقرة , inf. n. تَحْقِيرٌ: see 1. ― -b2- Also He, or it, made him to be contemned or despised, contemptible or despicable, mean, paltry, abject, ignominious, base, or vile. (TA.) ― -b3- Also, (A, K,) inf. n. as above, (S, A, K,) said of a noun, (A,) and of speech, (K,) i. q. صَغَّرَهُ [He made it (namely, a noun,) diminutive in form: and he used the diminutive form in it; namely, speech].

6 تَحَاْقَرَ see 1, in two places.

8 اـِحْتَقَرَ see 1.

10 اـِسْتَحْقَرَ see 1.

حَقْرٌ
حَقْرٌ حقر : see حَقَارَةٌ.

حُقْرَةٌ
حُقْرَةٌ حقر حقره حقرة , a simple subst., Contempt. (Msb.)

حُقْرِيَةٌ
حُقْرِيَةٌ حقريه حقرية : see حَقَارَةٌ.

حَقِيرٌ
حَقِيرٌ حقير Contemned or despised, contemptible or despicable, mean, paltry, abject, ignominious, base, or vile, (S, A, Msb,) and held of no weight or worth; (Msb;) as also ↓ حَيْقَرٌ and ↓ حَيْقُرٌ: (K, TA:) or these two signify weak: or of mean, or ignoble, origin. (K.) You say also حَقِيرٌ نَقِيرٌ, (A,) using the latter word as an imitative sequent, (S and K in art. نقر,) or as a corroborative. (TA.)

حَقَارَةٌ
حَقَارَةٌ حقاره حقارة (S, A, Msb, K) and ↓ حَقْرٌ and ↓ حُقْرِيَّةٌ, (K,) all of which are inf. ns., (TA,) and ↓ حُقَارَةٌ and ↓ حِقَارَةٌ (K) and ↓ مَحْقَرَةٌ, (S, K,) Contemptibleness, despicableness, meanness, paltriness, abjectness, ignominiousness, baseness, or vileness: (S, A, Msb, K:) [or the last rather signifies a cause of contemptibleness &c.; being similar to مَجْبَنَةٌ and مَبْخَلَةٌ &c.:] you say, ↓ هٰذَا الأَمْرُ مَحْقَرَةٌ بِكَ i. e. حَقَارَةٌ [or rather This thing is a cause of contemptibleness &c. to thee]. (S.)

حُقَارَةٌ
حُقَارَةٌ حقاره حقارة : see حَقَارَةٌ.

حِقَارَةٌ
حِقَارَةٌ حقاره حقارة : see حَقَارَةٌ.

حَاقِرٌ
حَاقِرٌ حاقر act. part. n. of حَقَرَهُ, Contemning, despising, &c. (A.) You say, هُوَ حَاقِرٌ نَاقِرٌ [using the last word as an imitative sequent, or a corroborative: see حَقِيرٌ]. (A.)

حَيْقَرٌ
حَيْقَرٌ حيقر : see حَقِيرٌ.

حَيْقَرٌ
حَيْقَرٌ حيقر : see حَقِيرٌ.

الحَاقُورَةٌ
الحَاقُورَةٌ الحاقوره الحاقورة The Fourth Heaven. (K.)

مَحْقَرَةٌ
مَحْقَرَةٌ محقره محقرة : see حَقَارَةٌ, in two places.

مُحَقَّرَاتٌ
مُحَقَّرَاتٌ محقرات Small sins; syn. صَغَائِرُ: (S, K:) but this is an application proper to the law; for the [pagan] Arabs knew not صَغَائِرِ nor كَبَائِر: or, accord. to the writers on strange words, it signifies actions which a man contemns, or despises, or holds in light estimation, even if great sins. (MF.)

### Türkçe

**حَقُرَ**
1 **حَقُرَ** **حقر** , muzâri‘ **حَقُرَ** , mastar ismi **حَقَارَةٌ** (S, A, Msb, K) ve **حَقْرٌ**; (TA;) ve **حَقَرَ**, muzâri‘ **حَقِرَ** , mastar ismi **حَقْرٌ** ve **حُقْرِيَّةٌ**; (K, TA;) O, yahut o (şey), hakir oldu, aşağılık oldu, değersiz oldu, bayağı oldu, küçük oldu, zelil oldu, rüsvay edici oldu, alçak oldu, yahut kötü oldu, (S, A, Msb, K,) ve ağırlığı yahut değeri yok sayıldı. (Msb.) Ve **حَقُرَ فِى عَيْنِى**, (TA,) yahut **حُقِرَ**, (A’nın bir nüshasında böyle,) ve ↓ **تحاقر**, (K,) O, yahut o (şey), benim gözümde hakir oldu, aşağılık oldu, değersiz oldu, küçük oldu, vb. (K, * TA.) Ve **اـِلَيْهِ نَفْسُهُ** ↓ **تَحَاقَرَتْ** O (lafzen onun ruhu, yahut nefsi, yahut kendi zâtı,) kendi nazarında hakir oldu, vb. (S, TA.) Şunu da dersin: **حَقْرًا لَهُ وَعَقْرًا** [Hakir olsun, yahut aşağılık olsun, ve çocuk doğurmasın]: (A, TA:) bir beddua kalıbı. (TA.) Ve **حَقْرٌ نَقْرٌ** [ki ikinci kelime taklidî bir tâbî‘, yahut pekiştirici bir tâbî‘dir: **حَقِيرٌ**’e bak]. (TA.) Ve **حَقِرْتَ وَنَقِرْتَ** Sen pek hakir oldun, aşağılık oldun, değersiz oldun, küçük oldun, vb.; eş anlamlısı: **صِرْتَ حَقِيرًا نَقِيرًا**. (K.) -A2- **حَقَرَهُ**, (S, A, Msb, K,) muzâri‘ **حَقِرَ** , (Msb, K,) mastar ismi **حَقْرٌ**; (K, TA;) ve ↓ **حقّرهُ**, (A,) mastar ismi **تَحْقِيرٌ**; (K;) ve ↓ **احتقراهُ**, (S, A, Msb, K,) ve ↓ **استحقرهُ**; (S, A, K;) O, onu yahut onu (şeyi) hor gördü, yahut küçümsedi; onu yahut onu (şeyi) hakir, aşağılık, değersiz, küçük, zelil, rüsvay edici, alçak, yahut kötü saydı, (S, A, Msb, K, TA,) ve ağırlığı yahut değeri yok saydı. (Msb.) [Bundan dolayı,] **مَنْ حُقِرَ حُرِمَ** [Hor görülen yahut küçümsenen, hayırdan men olunur yahut mahrum bırakılır]: bir darb-ı mesel. (A.)

**حقّرهُ**
2 **حقّرهُ** **حقر** **حقره** **حقرة** , mastar ismi **تَحْقِيرٌ**: 1’e bak. ― -b2- Yine O, yahut o (şey), onu hor görülür yahut küçümsenir kıldı; hakir yahut aşağılık, değersiz, küçük, zelil, rüsvay edici, alçak, yahut kötü kıldı. (TA.) ― -b3- Yine, (A, K,) mastar ismi yukarıdaki gibi, (S, A, K,) bir isim hakkında, (A,) ve söz hakkında, (K,) yani **صَغَّرَهُ** ile aynı [O, onu (yani bir ismi) şekilce küçültme yaptı: ve onda küçültme sigasını kullandı; yani sözde].

6 **تَحَاْقَرَ** 1’e bak, iki yerde.

8 **اـِحْتَقَرَ** 1’e bak.

10 **اـِسْتَحْقَرَ** 1’e bak.

**حَقْرٌ**
**حَقْرٌ** **حقر** : **حَقَارَةٌ**’e bak.

**حُقْرَةٌ**
**حُقْرَةٌ** **حقر** **حقره** **حقرة** , basit bir isim, Hor görme. (Msb.)

**حُقْرِيَةٌ**
**حُقْرِيَةٌ** **حقريه** **حقرية** : **حَقَارَةٌ**’e bak.

**حَقِيرٌ**
**حَقِيرٌ** **حقير** Hor görülen yahut küçümsenen, hakir yahut aşağılık, değersiz, küçük, zelil, rüsvay edici, alçak, yahut kötü, (S, A, Msb,) ve ağırlığı yahut değeri yok sayılan; (Msb;) bunun gibi ↓ **حَيْقَرٌ** ve ↓ **حَيْقُرٌ**: (K, TA:) yahut bu ikisi “zayıf” demektir: yahut soyu bayağı, yahut soyu aşağı demektir. (K.) Şunu da dersin: **حَقِيرٌ نَقِيرٌ**, (A,) ikinci kelimeyi taklidî bir tâbî‘ olarak kullanarak, (S ve K, md. **نقر**’de,) yahut pekiştirici bir tâbî‘ olarak. (TA.)

**حَقَارَةٌ**
**حَقَارَةٌ** **حقاره** **حقارة** (S, A, Msb, K) ve ↓ **حَقْرٌ** ve ↓ **حُقْرِيَّةٌ**, (K,) bunların hepsi mastar isimleridir, (TA,) ve ↓ **حُقَارَةٌ** ve ↓ **حِقَارَةٌ** (K) ve ↓ **مَحْقَرَةٌ**, (S, K,) Hakirlik, aşağılık, değersizlik, küçüklük, zelillik, rüsvay edicilik, alçaklık, yahut kötülük: (S, A, Msb, K:) [yahut sonuncusu daha ziyade hakirliğin vb. bir sebebini ifade eder; **مَجْبَنَةٌ** ve **مَبْخَلَةٌ** vb. gibi:] dersin ki, ↓ **هٰذَا الأَمْرُ مَحْقَرَةٌ بِكَ** yani **حَقَارَةٌ** [yahut daha doğrusu: Bu iş, senin için hakirliğin vb. bir sebebidir]. (S.)

**حُقَارَةٌ**
**حُقَارَةٌ** **حقاره** **حقارة** : **حَقَارَةٌ**’e bak.

**حِقَارَةٌ**
**حِقَارَةٌ** **حقاره** **حقارة** : **حَقَارَةٌ**’e bak.

**حَاقِرٌ**
**حَاقِرٌ** **حاقر** **حَقَرَهُ**’nun ism-i fâilidir, Hor gören, küçümseyen, vb. (A.) Şunu dersin: **هُوَ حَاقِرٌ نَاقِرٌ** [son kelimeyi taklidî bir tâbî‘ yahut pekiştirici bir tâbî‘ olarak kullanarak: **حَقِيرٌ**’e bak]. (A.)

**حَيْقَرٌ**
**حَيْقَرٌ** **حيقر** : **حَقِيرٌ**’e bak.

**حَيْقَرٌ**
**حَيْقَرٌ** **حيقر** : **حَقِيرٌ**’e bak.

**الحَاقُورَةٌ**
**الحَاقُورَةٌ** **الحاقوره** **الحاقورة** Dördüncü gök. (K.)

**مَحْقَرَةٌ**
**مَحْقَرَةٌ** **محقره** **محقرة** : iki yerde **حَقَارَةٌ**’e bak.

**مُحَقَّرَاتٌ**
**مُحَقَّرَاتٌ** **محقرات** Küçük günahlar; eş anlamlısı **صَغَائِرُ**: (S, K:) fakat bu, şeriata mahsus bir kullanımdır; çünkü [putperest] Araplar **صَغَائِرِ**’i de **كَبَائِر**’i de bilmezlerdi: yahut garîb kelimeler üzerine yazanlara göre, kişinin hor gördüğü, yahut küçümsediği, yahut hafif saydığı fiiller demektir; büyük günahlar olsa bile. (MF.)
