# حكي — Kitâbu'l-'Ayn

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AD%D9%83%D9%8A/sozluk/kitab_ayn
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%AD%D9%83%D9%8A/entries/kitab_ayn

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [حكي](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AD%D9%83%D9%8A.md)
- Kitâbu'l-'Ayn: Halîl b. Ahmed · 8. yy

## Madde başı: حكي

باب الحاء والكاف وايء معهما
ح ك ء، ح ك ي، ح و ك، ح ي ك، ك و ح، ك ي ح مستعملات
حكأ:
أحكأت العُقَدَ إحكاءً، أي: شددتها، فاحتَكَأَتْ، أي: اشتدَّت.
حكي:
حكَيتُ فلاناً وحاكيتُه إذا فعلتُ مثلَ فِعْله، أو قوله سواء.
حوك:
الحُوكةُ: بقلة. والشاعر يَحوكُ الشِّعْر حوكاً، والحائك يحيك حيكاً. ويجمع حاكَة وحَوَكَة. والحِياكة: حرفته.
حيك:
الحَيْك: النَّسجُ، والحيك: أخذُ القول في القلب. يقال: ما يَحيك كلامي في قلان. ولا يَحيك الفأس في هذه الشّجرة.
والحَيَكانُ: مِشْية يحرك فيها الماشي أَلْيَتَيْه. رجلٌ حيّاكٌ وامرأة حيّاكة. وهو يتحيّك في مِشْيَته.
كوح:
كاوحت فلاناً مكاوحة فكُحْتُهُ، أي: قاتلته فغلبتُه، ورأيتهما يتكاوحان، وهما متكاوحان، والمكاوحة أيضاً في الخصومات ونحوها.
كيح:
الكِيحُ: سَفْحُ الجبل وسفحُ سنَدِ الجبل. والكِيح: صُقع الجُرف قال أبو النجم:
كلتاهما لا تَطلُعانِ الكِيحا

### Türkçe

باب **الحاء** ve **الكاف** ve onlarla birlikte **ايء**

**ح ك ء**، **ح ك ي**، **ح و ك**، **ح ي ك**، **ك و ح**، **ك ي ح** kullanımdadırlar.

**حكأ**:
**أحكأتُ** düğümleri **إحكاءً** (ile), yani: onları sıkılaştırdım; böylece **فاحتَكَأَتْ**, yani: sıkılaştı.

**حكي**:
**حكَيتُ** falancayı ve **حاكيتُه**; onun fiilinin yahut sözünün aynısını yaptığım zaman.

**حوك**:
**الحُوكةُ**: bir ot. Şair şiiri **حوكاً** (ile) **يَحوكُ**; dokumacı **حيكاً** (ile) **يحيكُ**. Ve **حاكَة** ve **حَوَكَة** (olarak) çoğul yapılır. **الحِياكة**: onun zanaatı.

**حيك**:
**الحَيْك**: dokuma; ve **الحيك**: sözün kalpte yer etmesi. Denir: “Sözüm falancada **يَحيك** etmez.” Ve balta bu ağaçta **يَحيك** etmez.
**الحَيَكانُ**: yürüyenin iki kalçasını hareket ettirdiği bir yürüyüş. **حيّاكٌ** bir erkek ve **حيّاكة** bir kadın. Ve o, yürüyüşünde **يتحيّك** eder.

**كوح**:
Falancayla **مكاوحة** olarak **كاوحتُ**; böylece onu **فكُحْتُهُ**, yani: onunla savaştım da ona galip geldim. Ve ikisini **يتكاوحان** gördüm; onlar **متكاوحان**dırlar. **المكاوحة** ayrıca çekişmelerde ve benzerlerinde de (kullanılır).

**كيح**:
**الكِيحُ**: dağın eteği ve dağın dayanağının eteği. Ve **الكِيح**: yarın (uçurumun) düz yanı. Ebû’n-Necm dedi ki:
كلتاهما لا تَطلُعانِ **الكِيحا**
