# حلقم — Tâcü'l-Arûs

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AD%D9%84%D9%82%D9%85/sozluk/tac
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%AD%D9%84%D9%82%D9%85/entries/tac

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [حلقم](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AD%D9%84%D9%82%D9%85.md)
- Tâcü'l-Arûs: Zebîdî · 18. yy

## Madde başı: حلقم

* | | ( حَلْقَمَهُ ) حَلْقَمَةً : ذَبَحَه و ( قَطَعَ | حُلْقُومَه ) ، بالضَّمّ ، وإِنّما ترك ضَبْطَه | اعتمادًا على الشُّهْرَة ، ( أي : حَلْقَهُ ) ، | هكذا هو في الصّحاح . | | وفي المُحْكَمِ : الحُلْقُوم : مَجْرَى | النَّفَس والسُّعال من الجَوْفِ وهو | أَطْباقُ غَراضِيفَ ليس دونه من ظاهِرِ | العُنُقِ إِلاَّ جِلْدٌ وطَرَفُه الأَسفل في | الرِّئَة ، وطَرَفُه الأَعْلَى في أَصْل | عَكدَةِ اللِّسان ، ومنه مَخْرَج النَّفَس | والرِّيحِ والبُصاق والصَّوْت ، وجمعه | حَلاقِمُ وحَلاقِيمُ . | | وفي التَّهذيب : الحُلْقُوم | والحُنْجُور : مَخْرَجُ النَّفَسِ ، وتَمام | الذَّكاة قَطْعُ الحُلْقُومِ والمَرِيء | والوَدَجَيْن . |

| | واخْتَلفُوا في مِيمِ حُلْقُوم ، فقيل : | زائدة ، ورجَّحه أبو حَيّان ، واختارَه ، | وقيل : أصليّة ، وهو قَوْلٌ لابْنِ | عُصْفُور ، وصَرِيحُ المُصَنِّفِ يُساعِدُه . | | ( ورُطَبٌ مُحَلْقِمٌ ، بِكَسْرِ القاف : بَدَا | فيه النُّضْجُ من قِبَلِ قِمَعِها ) ، هكذا في | النُّسخ والصَّواب : قِمَعِهِ ، وكَذلِك | مُحَلْقِنٌ بالنون . وقد حَلْقَمَ وَحَلْقَنَ ، | وَزَعَم يعقوبُ أَنَّه بَدَلٌ . ( ورُطَبَةٌ | حِلْقامَةٌ ) وحِلْقانَةٌ بهذا المعنى ، فإذا | أَرْطَبَتْ من قِبَل الذَّنَبِ فهي | التَّذْنُوبَة . | | وقال أبو عُبَيْد : يُقال للبُسْرِ إذا بَدَا | فيه الإِرْطابُ من قِبَل ذَنَبِه مُذَنِّب ، أو | نِصْفه فهو مُجَزِّعٌ ، أو ثُلْثَيْه فهو | حُلْقان ومُحَلْقِنٌ . | | ( واحْلَنْقَمَ ) الرجلُ : ( تَرَكَ الطَّعامَ ) . | | [ ] وَمِمّا يُسْتَدْرَكُ عَلَيْهِ : | | حَلاقِيمُ البِلادِ : نَواحِيها وَأَطْرافُها | وَأَواخِرُها . | | ويقُولون : نَزَلْنا في مِثْل حُلْقُوم | النَّعامَة ، يريدون به الضِّيق . |

### Türkçe

* | | ( **حَلْقَمَهُ** ) **حَلْقَمَةً** : onu boğazladı ve ( **حُلْقُومَه**’unu kesti )؛ damme ile; ve ancak onun ضبط’ını şöhrete dayanarak terk etti; (yani: **حَلْقَهُ**); işte bu, **الصّحاح**’ta böyledir. | | Ve **المُحْكَم**’de: **الحُلْقُوم**: içten nefesin ve öksürüğün mecrasıdır; ve o, altından dış boyundan başka bir şey olmayan kıkırdak tabakalarıdır; ancak bir deri; ve onun alt ucu akciğerdedir, üst ucu dil düğümünün aslındadır; ve ondan nefesin, rüzgârın, tükürüğün ve sesin çıkışı(dır); çoğulu **حَلاقِمُ** ve **حَلاقِيمُ**’dir. | | Ve **التَّهذيب**’de: **الحُلْقُوم** ve **الحُنْجُور**: nefesin çıkışıdır; ve kesimin tamamı **الحُلْقُوم**’un, **المَرِيء**’in ve **الوَدَجَيْن**’in kesilmesidir. |

| | Ve **حُلْقُوم**’un **مِيم**’i hakkında ihtilaf ettiler; denildi ki: ziyadedir; ve Ebû Hayyân onu tercih etti ve onu seçti; ve denildi ki: aslidir; ve o, İbn Usfûr’un bir sözüdür; ve musannifin sarih(ifad)esi ona yardım eder. | | ( **ورُطَبٌ مُحَلْقِمٌ** , **بِكَسْرِ القاف** : onun içinde olgunlaşma, onun **قِمَع**’ı tarafından belirdi ), nüshalarda işte böyledir; ve doğru olan: **قِمَعِهِ**’dir; ve كذلك **مُحَلْقِنٌ** nûn ile. Ve **حَلْقَمَ** ve **حَلْقَنَ**; ve Ya‘kūb onun bir بدل olduğunu iddia etti. ( **ورُطَبَةٌ حِلْقامَةٌ** ) ve **حِلْقانَةٌ** bu mânâ ile; artık eğer **الذَّنَب** tarafından olgunlaşırsa o, **التَّذْنُوبَة**’dir. | | Ve Ebû Ubeyd dedi: **البُسْر** için, eğer onda **الإِرْطاب** onun **ذَنَب**’i tarafından belirdiyse **مُذَنِّب** denilir; yahut onun yarısı ise o **مُجَزِّعٌ**’dır; yahut onun üçte ikisi ise o **حُلْقان** ve **مُحَلْقِنٌ**’dir. | | ( **واحْلَنْقَمَ** ) adam: ( yemeği terk etti ). | | [ ] Ve onun üzerine istidrâk olunan şeylerdendir: | | **حَلاقِيمُ البِلادِ**: onun nahiyeleri ve uçları ve sonlarıdır. | | Ve derler: **حُلْقُوم النَّعامَة** gibi bir yerde indik; onunla darlığı kastederler. |
