# حندج (ح-ن-د-ج) — Arapça kök

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AD%D9%86%D8%AF%D8%AC
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%AD%D9%86%D8%AF%D8%AC

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Harfler: ح - ن - د - ج
- Bu kök Kur'an'da geçmiyor.
- 2 sözlük

## Sözlükler (2)

### [Lisânü'l-Arab](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AD%D9%86%D8%AF%D8%AC/sozluk/lisan.md) — İbn Manzûr · 13. yy

الحُنْدُجُ والحُنْدُجَةُ: رملة طيبة تُنْبِتُ أَلواناً من النبات؛ قال ذو الرمة:
على أُقْحُوانٍ في حَنادِجَ حُرَّةٍ،
يُناصي حَشاها عانِكٌ مُتَكاوِسُ
حَشاها: ناحيتها. يُناصي: يقابل. وقيل: الحُنْدُجَةُ الرملة العظيمة. وقال أَبو حنيفة: قال أَبو خيرة وأَصحابه: الحُنْدوجُ رمل لا ينقاد في الأَرض ولكنه مُنْبِتٌ. الأَزهري: الحَناديجُ حِبال الرمل الطوالُ، وقيل: الحَناديجُ رِمالٌ قِصارٌ، واحدها حُنْدُجٌ وحُنْدوجَةٌ؛ وأَنشدَ أَبو زيد لجَنْدَلٍ الطَّهَوِيِّ في حَنادِجِ الرمال يصف الجراد وكثرته: يَثُورُ من مَشافِرِ الحَنادِجِ،
ومن ثَنايا القُفِّ ذي الفَوائِجِ
من ثائرٍ وناقرٍ ودارِجِ،
ومُسْتَقِلٍّ، فَوْقَ ذاك، مائِجِ
يَفْرُك حَبَّ السُّنْبُلِ الكُنافِجِ
بالقاع، فَرْكَ القُطْنِ بالمَحالِجِ
الكُنافِج: السمين الممتلئ. التهذيب: الحَنادِجُ الإِبل الضِّخامُ، شبهت بالرمال؛ وأَنشد:
من دَرِّ جُوفٍ جِلَّةٍ حَنادِجِ
والله أَعلم.

##### Türkçe

**الحُنْدُجُ** ve **الحُنْدُجَةُ**: güzel bir kum; bitkiden renkler bitirir. ذو الرمة dedi ki:
على أُقْحُوانٍ في **حَنادِجَ** حُرَّةٍ،
يُناصي حَشاها عانِكٌ مُتَكاوِسُ

**حَشاها**: onun yanı (tarafı). **يُناصي**: karşı karşıya gelir. Ve denildi ki: **الحُنْدُجَةُ** büyük kumdur.

أَبو حنيفة dedi: أَبو خيرة ve ashabı dedi ki: **الحُنْدوجُ** yerde boyun eğip (kolayca) sürüklenip gitmeyen bir kumdur; fakat bitiricidir. الأَزهري: **الحَناديجُ** kumun uzun ipleridir; ve denildi ki: **الحَناديجُ** kısa kumlardır; onun teki **حُنْدُجٌ** ve **حُنْدوجَةٌ**’dir. Ve أَبو زيد, جَنْدَلٍ الطَّهَوِيِّ’den, kumların **حَنادِجِ**’inde, çekirgeyi ve onun çokluğunu vasfederken şu şiiri okudu:
يَثُورُ من مَشافِرِ **الحَنادِجِ**،
ومن ثَنايا القُفِّ ذي الفَوائِجِ
من ثائرٍ وناقرٍ ودارِجِ،
ومُسْتَقِلٍّ، فَوْقَ ذاك، مائِجِ
يَفْرُك حَبَّ السُّنْبُلِ **الكُنافِجِ**
بالقاع، فَرْكَ القُطْنِ بالمَحالِجِ

**الكُنافِج**: semiz, dolgun. **التهذيب**: **الحَنادِجُ** iri develerdir; kumlara benzetildi. Ve şu şiiri okudu:
من دَرِّ جُوفٍ جِلَّةٍ **حَنادِجِ**

Ve Allah daha iyi bilir.

### [Tâcü'l-Arûs](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AD%D9%86%D8%AF%D8%AC/sozluk/tac.md) — Zebîdî · 18. yy

حندج، كقنفذ: اسم  ، وقد ذكره الجوهري في ح د ج. الحندج، والحندجة:  رملة طيبة تنبت ألوانا  من النبات، قال ذو الرمة:
  على أقحوان في حنادج حرة                      يناصى حشاها عانك متكاوس حشاها: ناحيتها، ويناصى: يقابل. وقيل: الحندجة: الرملة العظيمة. وقال أبو حنيفة: قال أبو خيرة وأصحابه: الحندوج: رمل لا ينقاد في الأرض، ولكنه منبت. عن الأزهري:  الحناديج: حبال  -بالحاء المهملة-  الرمل الطوال، أو  هي  رملات قصار، واحدها حندج وحندوجة  . وأنشد أبو زيد لجندل الطهوى في حنادج الرمال -يصف الجراد وكثرته-:
  يثور من مشافر الحنـادج
  ومن ثنايا القف ذى الفوائج  والحنادج: العظام من الإبل  شبهت بالرمال، كذا في التهذيب. قلت فهو إذا من المجاز.

##### Türkçe

**حندج**; **قنفذ** gibi: bir isimdir; Cevherî onu **ح د ج**’de zikretmiştir. **الحندج** ve **الحندجة**: hoş bir kumluktur; bitkiden renkler (çeşitler) bitirir. Zü’r-Rumme dedi ki:
  Hür **حنادج**’lerde bir papatya üzerinde                      iç tarafı, çökmüş, büzüşmüş bir **عانك** ile karşı karşıya gelir
**حشاها**: onun tarafı (yönü); **ويناصى**: karşı karşıya gelir. Ve denildi ki: **الحندجة**: büyük kumluktur. Ebû Hanîfe dedi ki: Ebû Hayra ve ashabı dedi: **الحندوج**: yerde (üzerinde) boyun eğip (kolayca) gitmeyen kumdur; fakat o bir bitkilik (bitki bitiren yer)dir. Ezherî’den: **الحناديج**: kumun uzun ipleri (şeritleri)dir -ihmâl edilmiş **الحاء** ile-; yahut onlar kısa kumluklardır; bir teki **حندج** ve **حندوجة**’dir. Ebû Zeyd, Cendel et-Tahvî’ye kumların **حنادج**’leri hakkında -çekirgeyi ve onun çokluğunu vasfederken- inşad etti:
  **الحنـادج**’in dudaklarından (kenarlarından) fışkırır
  Ve yarıkların dişlerinden, yarıklı olanın
Ve **الحنادج**: develerden iri olanlardır; kumluklara benzetilmiştir; **التهذيب**’de böyledir. Dedim ki: öyleyse o, mecazdandır.
