# خلد — Müfredât

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AE%D9%84%D8%AF/sozluk/mufredat
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%AE%D9%84%D8%AF/entries/mufredat

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [خلد](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AE%D9%84%D8%AF.md)
- Müfredât: Râgıb el-İsfahânî · 11. yy

## Madde başı: خلد

- الخلود: هو تبري الشيء من اعتراض الفساد، وبقاؤه على الحالة التي هو عليها، وكل ما يتباطأ عنه التغيير والفساد تصفه العرب بالخلود، كقولهم للأثافي: خوالد، وذلك لطول مكثها لا لدوام بقائها. يقال: خلد يخلد خلودا (انظر: الأفعال 1/443)، قال تعالى: ﴿لعلكم تخلدون﴾ [الشعراء/129]، والخلد: اسم للجزء الذي يبقى من الإنسان على حالته، فلا يستحيل ما دام الإنسان حيا استحالة سائر أجزائه (انظر: البصائر 2/558)، وأصل المخلد: الذي يبقى مدة طويلة ومنه قيل: رجل مخلد لمن أبطأ عنه الشيب، ودابة مخلدة: هي التي تبقى ثناياها حتى تخرج رباعيتها، ثم استعير للمبقي دائما. والخلود في الجنة: بقاء الأشياء على الحالة التي عليها من غير اعتراض الفساد عليها، قال تعالى: ﴿أولئك أصحاب الجنة هم فيها خالدون﴾ [البقرة/82]، ﴿أولئك أصحاب النار هم فيها خالدون﴾ [البقرة/39]، ﴿ومن يقتل مؤمنا متعمدا فجزاؤه جهنم خالدا فيها﴾ [النساء/93]، وقوله تعالى: ﴿يطوف عليهم ولدان مخلدون﴾ [الواقعة/17]، قيل: مبقون بحالتهم لا يعتريهم استحالة، وقيل: مقرطون بخلدة، والخلدة: ضرب من القرطة (القرطة والأقراط والقراط جمع: قرط، وهو نوع من حلي الأذن؛ وهذا قول ابن قتيبة في غريب القرآن ص 447)، وإخلاد الشيء: جعله مبقى، والحكم عليه بكونه مبقى، وعلى هذا قوله سبحانه: ﴿ولكنه أخلد إلى الأرض﴾ [الأعراف/176]، أي: ركن إليها ظانا أنه يخلد فيها.

### Türkçe

- **الخلود**: O, şeyin bozulmanın arız olmasından beri olması ve üzerinde bulunduğu hâl üzere kalmasıdır; değişme ve bozulma kendisinden ağır davranan her şeyi Araplar **الخلود** ile nitelerler; onların **الأثافي** için “**خوالد**” demeleri gibi; bu, kalışının uzunluğundandır, kalışının daimî oluşundan değil. Denilir: **خلد يخلد خلودا** (bak: **الأفعال** 1/443). Yüce Allah dedi ki: ﴿لعلكم تخلدون﴾ [الشعراء/129]. Ve **الخلد**: insanın, insan diri olduğu müddetçe diğer parçalarının dönüşümü gibi dönüşüme uğramayan, hâli üzere kalan parçasının adıdır (bak: **البصائر** 2/558). Ve **المخلد**’in aslı: uzun bir müddet kalan kimsedir; bundan dolayı, kendisinden ak saç ağır kalan kimse için “**رجل مخلد**” denildi. Ve **دابة مخلدة**: o, ikili dişleri dörtlüleri çıkıncaya kadar kalan hayvandır; sonra daimî olarak bırakılan için ödünç alındı. Ve cennette **الخلود**: şeylerin, bozulmanın kendilerine arız olması olmaksızın, üzerinde bulundukları hâl üzere kalmasıdır. Yüce Allah dedi ki: ﴿أولئك أصحاب الجنة هم فيها خالدون﴾ [البقرة/82]، ﴿أولئك أصحاب النار هم فيها خالدون﴾ [البقرة/39]، ﴿ومن يقتل مؤمنا متعمدا فجزاؤه جهنم خالدا فيها﴾ [النساء/93]. Ve Yüce Allah’ın sözü: ﴿يطوف عليهم ولدان مخلدون﴾ [الواقعة/17]. Denildi ki: hâlleri üzere bırakılmışlardır, kendilerine dönüşüm arız olmaz. Ve denildi ki: **خلدة** ile küpelenmişlerdir; ve **الخلدة**: **القرطة**’dan bir türdür (**القرطة** ve **الأقراط** ve **القراط** çoğuldur: **قرط**; o, kulağın süsünden bir türdür; bu, İbn Kuteybe’nin **غريب القرآن** s. 447’deki sözüdür). Ve **إخلاد**’ı şeyin: onu bırakılmış kılmaktır; ve onun bırakılmış oluşuna hükmetmektir. Ve bunun üzerine O’nun, yüce olanın sözü: ﴿ولكنه أخلد إلى الأرض﴾ [الأعراف/176]; yani: ona yaslandı, onda ebedî kalacağını zannederek.
