# دبذ (د-ب-ذ) — Arapça kök

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AF%D8%A8%D8%B0
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%AF%D8%A8%D8%B0

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Harfler: د - ب - ذ
- Bu kök Kur'an'da geçmiyor.
- 3 sözlük

## Sözlükler (3)

### [es-Sıhâh](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AF%D8%A8%D8%B0/sozluk/sihah.md) — Cevherî · 10. yy

الدَيابوذُ: ثوبٌ يُنْسَجث بنيرَيْنِ، كأنّه جمع دَيْبوذٍ على فَيْعولٍ. قال أبو عُبيد: أصله بالفارسية دوبوذْ.

##### Türkçe

**الدَيابوذُ**: iki iplikle dokunan bir elbise; sanki **دَيْبوذٍ**’un **فَيْعولٍ** vezni üzere çoğulu gibidir. Ebû Ubeyd dedi: aslı Farsçada **دوبوذْ**’dur.

### [Lisânü'l-Arab](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AF%D8%A8%D8%B0/sozluk/lisan.md) — İbn Manzûr · 13. yy

الدَّيابُوذُ: ثَوْبٌ
(* قوله «ثوب» كذا بالأصل والصحاح، والمناسب
ثياب ينسج واحدها بنيرين جمع ديبوذ) ينسج بنيرين كأَنه جمع دَيْبُوذ على فَيْعُول؛ قال أَبو عبيد: أَصله بالفارسية دوبوذ؛ وأَنشد الأَعشى يصف الثور:
عليه ديابوذ تسربل تحته
أَرَنْدَجَ إِسْكافٍ يخالط عِظْلِمَا
قال: وربما عربوه بدال غير معجمة.

##### Türkçe

**الدَّيابُوذُ**: bir elbise.
(* Onun “**ثَوْبٌ**” sözü: asılda ve **الصحاح**’ta böyle(ce)dir; uygun olan(ı): **ثياب**; her bir teki iki **نير** ile dokunan (şeyler); **ديبوذ**’un çoğulu.) İki **نير** ile dokunur; sanki **دَيْبُوذ**’un **فَيْعُول** vezni üzere çoğuludur. **أَبو عبيد** dedi: aslı Farsça ile **دوبوذ**’dur. **الأَعشى** öküzü vasfederek inşad etti:
عليه ديابوذ تسربل تحته
أَرَنْدَجَ إِسْكافٍ يخالط عِظْلِمَا
Dedi: Bazen onu, noktasız **دال** ile Arapçalaştırdılar.

### [Tâcü'l-Arûs](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AF%D8%A8%D8%B0/sozluk/tac.md) — Zebîdî · 18. yy

الديبوذ: ثوب ذو نيرين وسيأتي للمصنف في نير ثوب منير، كمعظم: منسوج على نيرين وهو معرب فارسيته دوبوذ بالضم،ونقله الجوهري عن ابي عبيدة، وأنشد بيت الأعشى يصف الثور:
  عليه ديابوذ تسربل تحـتـه                      ارندج إسكاف بخالط عظلما ديابوذ وديابيذ، قال شيخنا: والوجهان في الجمع من مراعاة لغة الفرس، لأنه يوجد مثله في كلام العرب وربما عرب بدال مهملة، أي نطقت به العرب كذلك، قاله شيخنا.

##### Türkçe

**الديبوذ**: iki **نير**’li bir elbise; ve musannif için **نير** maddesinde “**ثوب منير**”de gelecektir; **معظم** gibi: iki **نير** üzerine dokunmuş; ve o, muarrebdir; Farsçası **دوبوذ** (damme ile)dir; ve onu el-Cevherî, Ebû Ubeyde’den nakletmiştir; ve el-A‘şâ’nın, öküzü vasfederken söylediği beyti inşâd etti:

  Üzerinde **ديابوذ** vardır; onun altında elbise gibi bürünmüş
                      **ارندج** bir ayakkabıcıdır; **عظلما** ile karışmış

**ديابوذ** ve **ديابيذ**. Şeyhimiz dedi: cem‘de iki vech de, Farsların dilini gözetmekten dolayıdır; çünkü onun benzeri Arapların كلام’ında bulunur; ve bazen **دال** مهملة ile ta‘rîb olunur; yani Araplar onu böyle telaffuz etmiştir; Şeyhimiz bunu söyledi.
