# دفق — Lane's Lexicon

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AF%D9%81%D9%82/sozluk/lexicon
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%AF%D9%81%D9%82/entries/lexicon

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [دفق](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AF%D9%81%D9%82.md)
- Lane's Lexicon: Edward W. Lane · 19. yy

## Madde başı: دفق

دَفَقَهُ
1 دَفَقَهُ دفق دفقه دفقة , aor. دَفُقَ (S, Msb, K, &c.) and دَفِقَ , (Jm, K,) inf. n. دَفْقٌ, (S, Mgh, Msb,) and by poetic license دَفَقٌ, (TA,) He poured it forth, or out: (S, K:) or he poured it forth, or out, with vehemence: (Mgh, Msb:) namely, water [&c.]. (S, Mgh, Msb.) And دُفِقَ المَآءُ The water poured out, or forth: one should not say دَفَقَ المَآءُ: (S:) or this last, aor. دَفُقَ , inf. n. دَفْقٌ, signifies the water poured forth, or out, with vehemence: but As disallowed its being used in an intrans. sense: (Msb:) [the forms of the verb commonly used intransitively are 7 and 5:] accord. to Lth, alone, (K,) i. e. in the 'Eyn, (TA,) دَفَقَ المآءُ, (K, TA,) and الدَّمْعُ, aor. دَفُقَ , (TA,) inf. n. دَفْقٌ and دُفُوقٌ, signify the water, (K, TA,) and the tears, (TA,) poured forth, or out, at once: (K. TA:) but Az disallows this. (TA.) ― -b2- [Hence,] دَفَقَ اللّٰهُ رُوحَهُ (assumed tropical:) [God poured forth his spirit; i. e.] God caused him to die: (K:) or it means may he die. (S.) As says, I alighted at the abode of an Arab woman of the desert, and she said to a daughter of hers, Bring to him the drinking-bowl (العُسّ): and she brought me a drinking-bowl in which was milk, and spilled it; whereupon she said to her دَفَقَتْ مُهْجَتُكِ [May thy blood, or heart's blood, be poured forth: or, as appears from a statement above, the right reading is probably دُفِقَتْ]. (TA. [See also مُهْجَةٌ.]) ― -b3- One says also, of a river, or rivulet, and of a valley, دَفَقَ, [app. for دَفَقَ المَآءَ,] meaning, It became full so that the water poured forth, or overflowed, or so that it poured forth the water, from its sides. (TA.) ― -b4- And دَفَقَ الكُوزَ He poured forth, (JK,) or scattered, (K,) the contents of the mug at once; (JK, K;) as also ↓ ادفقهُ. (K.) ― -b5- The verb is also used transitively and intransitively in relation to a beast: you say, دَفَقْتُ الدَّابَّةَ (assumed tropical:) I made the beast to hasten, or go quickly: ― -b6- and دَفَقَتِ الدَّابَّةُ (assumed tropical:) The beast hastened, or went quickly: (Msb:) and [in like manner] one says of a quick camel, فِى مِشْيِهِ ↓ يَتَدَفَّقُ (assumed tropical:) [He hastens, speeds, or presses forward, in his pace, or going]: and الأُتُنُ ↓ تَدَفَّقَتِ The wild she-asses hastened, or went quickly. (TA.) -A2- دَفِقَ, [aor. دَفَقَ ,] (TA,) inf. n. دَفَقٌ, (JK, S, TA,) He (a camel) had his teeth standing outwards: (S, TA:) or had his elbows far apart from his sides. (JK. [See also رَفِقَ.])

2 دَفَّقَ [دفّقهُ He poured it forth, or out, copiously, or abundantly; namely, water &c. See an ex. of the inf. n. used as a pass. part. n. voce دَحِيقٌ.] ― -b2- [Hence,] دَفَّقَتْ كَفَّاهُ النَّدَى, (S, K,) inf. n. تَدْفِيقٌ, (K,) His two hands poured forth largess (S, K) [copiously, or abundantly, for] it is with teshdeed to denote muchness. (S.)

4 أَدْفَقَ see 1, in the latter half of the paragraph.

تدفّق
5 تدفّق دفق تدفق i. q. تَصَبَّبَ (S, K) [meaning (as the former is explained in the KL) It poured forth or out, or became poured forth or out, copiously, or abundantly; for it is quasi-pass. of دَفَّقَهُ; though تَصَبَّبَ is said to be quasi-pass. of صَبَّهُ like اِنْصَبَّ, and though it is said in the TA that تدفّق is quasi-pass. of دَفَقَهُ like اندفق]. ― -b2- See also 1, latter part, in two places. ― -b3- [Hence,] هُوَ يَتَدَفَّقُ فِى البَاطِلِ (tropical:) He hastens to do that which is false, vain, or unprofitable. (TA.) ― -b4- And تدفّق حِلْمُهُ (tropical:) His forbearance, or clemency, departed. (TA.)

اندفق
7 اندفق أندفق اندفق ٱندفق i. q. انصبّ [It poured forth or out, or became poured forth or out: see also دَفَقَ, which, if allowable, is less usual]. (S, K.)

استدفق الكُوزُ
10 استدفق الكُوزُ استدفق الكوز The mug had its contents poured forth or out (اِنْصَبَّ) at once. (TA.)

دَفْقَةٌ
دَفْقَةٌ دفق دفقه دفقة A single act of pouring forth or out [in any manner, or at once, (see 1,) or] with vehemence: pl. دَفَقَاتٌ. (Msb.)

دُفْقَةٌ
دُفْقَةٌ دفق دفقه دفقة A quantity poured forth or out (Msb) at once, like دُفْعَةٌ, (S and K in art. دفع, q. v.,) [or] with vehemence; (Msb;) of rain, [i. e. a shower, fall, or storm, as meaning the quantity that falls without intermission,] (S and Msb and K in art. دفع,) and [a gush] of blood, (Msb in that art.,) &c.: (S and Msb in that art.:) pl. دُفَقٌ and دُفَقَاتٌ and دُفُقَاتٌ and دُفْقَاتٌ. (Msb.) ― -b2- [Hence,] جَآءَ القَوْمُ دُفْقَةً وَاحِدَةً (tropical:) The party came at once, (S, K, * TA, *) or together. (Msb.)

دِفَقٌّ
دِفَقٌّ دفق (assumed tropical:) Quick, swift, or fleet; applied to a hecamel; (JK, S, K;) as also ↓ أَدْفَقُ: (JK:) and so, applied to a she-camel, دِفَقَّةٌ (JK) and ↓ دِفَاقٌ, (JK, S, K,) which is likewise applied to a hecamel, (JK, TA,) and ↓ دُفَاقٌ (K) and ↓ دَفُوقٌ and ↓ دَفْقَآءُ (JK, TA) and ↓ دَيْفَقٌ (JK, K) and ↓ دِفِقَّى. (TA.) (assumed tropical:) A camel going in the manner termed دِفِقَّى; as also ↓ دِفَاقٌ. (K.) (assumed tropical:) And, applied to a horse, Fleet, or swift; as also ↓ دِفقٌّ: and so, applied to a mare, دِفَقَّةٌ and ↓ دَفوُقٌ and ↓ دِفَاقٌ and ↓ دِفَقَّى and ↓ دِفِقَّى. (K.)

دِفِقٌّ
دِفِقٌّ دفق : see what next precedes.

دِفَقَّى
دِفَقَّى دفق دفقى دفقي : see دِفَقٌّ: and see also what next follows, in two places.

دِفِقَّى
دِفِقَّى دفق دفقى دفقي and ↓ دِفَقَّى (tropical:) A she-camel quick, swift, or fleet, and of generous race: or that has never brought forth. (K, TA.) See also, for the former, دِفَقٌّ, in two places. ― -b2- مَشَى الدِّفِقَّى, (K,) and ↓ الدِّفَقَّى, (TA, and so in copies of the S,) the latter on the authority of IAmb, (TA,) said of a man, (S,) (assumed tropical:) He walked, or went quickly, or swiftly: (S, K:) or he went with slow steps (تَمَشَّى), inclining at one time to one side and at another time to another side: or he went with wide steps, (K, TA,) and quickly. (TA.) And يَعْدُو الدِّفِقَّى (assumed tropical:) [He runs quickly: &c.]. (TA.)

دُفَاقٌ
دُفَاقٌ دفاق , applied to a torrent, (S, O, L, K,) That fills the valley: (S, O:) or that fills the two sides of the valley: (L:) or swift. (K.) ― -b2- See also دِفَقٌّ.

دِفَاقٌ
دِفَاقٌ دفاق : see دِفَقٌّ, in three places.

دَفُوقٌ
دَفُوقٌ دفوق : see دِفَقٌّ, in two places.

دَفَّاقٌ
دَفَّاقٌ دفاق [Pouring forth, or out, copiously, or abundantly: or] extensive, and copious, or abundant, rain: applied also [in the former sense] to the mouth of a leathern water-bag: and to a river, or rivulet; and so ↓ مُدْفِقٌ. (TA.)

دَافِقٌ
دَافِقٌ دافق [act. part. n. of دَفَقَهُ; Pouring forth or out, &c.]. دَافِقُ خَيْرٍ [May it be pouring forth good] is said in prognostication on the occasion of the pouring forth of the contents of such a thing as a mug. (Lth, TA.) ― -b2- مَآءٌ دَافِقٌ means مَدْفُوقٌ [i. e. Water poured forth or out, &c.]; (IKoot, S, Msb, K;) because دَفَقَ is trans. [only] accord. to the generality (K, TA) of the leading lexicologists; (TA;) like سِرٌّ كَاتِمْ meaning مَكْتُومٌ, (IKoot, S, Msb,) and عَارِفٌ meaning مَعْرُوفٌ, and عَاصِمٌ meaning مَعْصُومٌ, (IKoot, Msb,) after a manner obtaining among the people of El-Hijلz, who change the مَفْعُولٌ into فَاعِل when it is used as an epithet: (Fr, Msb, TA:) or it means ذُو دَفْقٍ [having a pouring forth or out, &c.]; (Mgh, Msb, TA;) accord. to Kh and Sb (TA) and Zj; (Msb, TA;) and in like manner they say that سِرٌّ كَاتِمٌ means ذُو كِتْمَانٍ: or, accord. to Lth, [i. e.] in the 'Eyn, it means water pouring forth, or out, at once: (TA:) it occurs in the Kur lxxxvi. 6; where دَافِق is said by Kh and Sb to signify مُنْدَفِق [i. e. pouring forth or out]: (Az, TA:) and it [there] means the sperma genitale. (JK.)

دَيْفَقٌ
دَيْفَقٌ ديفق : see دِفَقٌّ.

أَدْفَقُ
أَدْفَقُ ذ , and its fem. دَفْقَآءُ: see دِفَقٌّ. ― -b2- The former is also applied to a pace, or rate of going, as meaning Quick, or swift: (S, K:) or, accord. to AO, it means أَقْصَى العَنَقِ [the utmost of the pace called العَنَق]. (S, TA. [In my copies of the S, erroneously, العُنُقِ: in the TA without any vowel signs, app. because needless to any but the tyro in Arabic.]) -A2- Also, i. e. the former, A man bowed, or bent, (IAar, K,) in his back, (IAar,) by age or grief. (IAar, K.) ― -b2- And i. q. أَعْوَجُ [here meaning Oblique]: (Aboo-Mلlik, K:) applied to a هِلَال [or new moon]: (Aboo-Mلlik:) Aboo-Mلlik says that the هلال thus termed is better, or more auspicious, than that termed حَاقِنٌ, which means “ having its two extremities elevated, and its back decumbent: ” and AZ says the like: (TA:) [or] ادفق applied to a هلال signifies erect (مُسْتَوٍ [which must here mean nearly, not exactly, erect,] and white, not turning sideways upon one of its two extremities: (K:) [and this also is esteemed more auspicious than that termed حاقن, q. v.:] so in the “ Nawلdir. ” (TA.) ― -b3- Also, applied to a camel, (S, K,) and to a mouth, (JK, TA,) Having the teeth standing out, or forwards: (JK, S, K:) or, applied to a camel, having the elbows far apart from the sides. (K. [See also أَرْفَقُ.])

مُدْفِقٌ
مُدْفِقٌ مدفق : see دَفَّاقٌ.

### Türkçe

**دَفَقَهُ**
1 **دَفَقَهُ** دفق دفقه دفقة, muzâri‘ı **دَفُقَ** (S, Msb, K, &c.) ve **دَفِقَ**, (Jm, K,) mastarı **دَفْقٌ**, (S, Mgh, Msb,) ve şiir zaruretiyle **دَفَقٌ**, (TA,) O, onu dışarı döktü, yahut akıttı: (S, K:) yahut onu şiddetle dışarı döktü, yahut akıttı: (Mgh, Msb:) yani su [&c.]. (S, Mgh, Msb.) Ve **دُفِقَ المَآءُ** Su dışarı döküldü, yahut aktı: **دَفَقَ المَآءُ** denmemelidir: (S:) yahut bu sonuncusu, muzâri‘ı **دَفُقَ**, mastarı **دَفْقٌ**, suyun şiddetle dışarı dökülmesini, yahut akmasını ifade eder: fakat As bunun lâzım (geçişsiz) mânada kullanılmasını uygun görmedi: (Msb:) [fiilin lâzım olarak yaygın kullanılan kalıpları 7 ve 5’tir:] Lth’ye göre yalnızca, (K,) yani ‘Eyn’de, (TA,) **دَفَقَ المآءُ**, (K, TA,) ve **الدَّمْعُ**, muzâri‘ı **دَفُقَ**, (TA,) mastarı **دَفْقٌ** ve **دُفُوقٌ**, suyun, (K, TA,) ve gözyaşlarının, (TA,) bir defada dışarı dökülmesini, yahut akmasını ifade eder: (K. TA:) fakat Az bunu uygun görmez. (TA.) ― -b2- [Bundan dolayı,] **دَفَقَ اللّٰهُ رُوحَهُ** (mecaz kabul edilir:) [Allah onun ruhunu döktü; yani] Allah onun ölmesine sebep oldu: (K:) yahut “ölsün” mânasınadır. (S.) As der ki: Çölde bir Arap kadınının konağına indim; o da kızlarından birine dedi ki: Ona içme tasını (**العُسّ**) getir. O da içinde süt bulunan bir içme tası getirdi ve onu döktü; bunun üzerine ona **دَفَقَتْ مُهْجَتُكِ** dedi [Kanının, yahut yürek kanının dökülmesi (temennisi): yahut yukarıdaki bir beyana göre doğru okunuş muhtemelen **دُفِقَتْ**’tir]. (TA. [Ayrıca **مُهْجَةٌ**’ye de bak.]) ― -b3- Bir nehir yahut dere ve bir vadi hakkında da **دَفَقَ** denir, [görünüşe göre **دَفَقَ المَآءَ** yerine,] mânası: Su dışarı dökülecek, yahut taşacak kadar doldu; yahut yanlarından suyu dışarı dökecek kadar doldu. (TA.) ― -b4- Ve **دَفَقَ الكُوزَ** O, kupanın içindekini bir defada döktü, (JK,) yahut saçtı; (K;) (JK, K;) bunun gibi ↓ **ادفقهُ** da. (K.) ― -b5- Fiil, bir hayvan hakkında hem müteaddî hem lâzım olarak da kullanılır: **دَفَقْتُ الدَّابَّةَ** (mecaz kabul edilir:) “Hayvanı acele ettirdim, yahut hızlı yürüttüm” dersin: ― -b6- ve **دَفَقَتِ الدَّابَّةُ** (mecaz kabul edilir:) “Hayvan acele etti, yahut hızlı yürüdü”: (Msb:) ve [aynı şekilde] hızlı bir deve hakkında **فِى مِشْيِهِ** ↓ **يَتَدَفَّقُ** (mecaz kabul edilir:) [yürüyüşünde acele eder, hızlanır, yahut ileri atılır] denir; ve **الأُتُنُ** ↓ **تَدَفَّقَتِ** “yabanî dişi eşekler acele etti, yahut hızlı yürüdü.” (TA.) -A2- **دَفِقَ**, [muzâri‘ı **دَفَقَ**,] (TA,) mastarı **دَفَقٌ**, (JK, S, TA,) O (deve) dişleri dışarı doğru çıkık oldu: (S, TA:) yahut dirsekleri yanlarından çok ayrık oldu. (JK. [Ayrıca **رَفِقَ**’e de bak.])

2 **دَفَّقَ** [**دفّقهُ** O, onu bolca, yahut çokça dışarı döktü, yahut akıttı; yani su vb. **دَحِيقٌ** maddesinde mastarın mef‘ûl mânasında kullanılışına bir örneğe bak.] ― -b2- [Bundan dolayı,] **دَفَّقَتْ كَفَّاهُ النَّدَى**, (S, K,) mastarı **تَدْفِيقٌ**, (K,) “Onun iki eli ihsanı döktü” (S, K) [bolca, yahut çokça]; çünkü çokluğu bildirmek için şeddelidir. (S.)

4 **أَدْفَقَ**: 1’e bak, paragrafın ikinci yarısında.

**تدفّق**
5 **تدفّق** دفق تدفق, **تَصَبَّبَ** ile aynı mânadadır (S, K) [mânası (öncekinin KL’de açıklandığı üzere): Bolca, yahut çokça dışarı döküldü yahut aktı; yahut bolca, yahut çokça dışarı dökülmüş yahut akmış oldu; çünkü **دَفَّقَهُ**’nun kısmen meçhul (quasi-pass.)idir; her ne kadar **تَصَبَّبَ**’ın **صَبَّهُ**’nun kısmen meçhulü olduğu, **اِنْصَبَّ** gibi, söylense de; ve TA’da **تدفّق**’ın **دَفَقَهُ**’nun kısmen meçhulü olduğu, **اندفق** gibi, söylense de]. ― -b2- 1’in son kısmına iki yerde de bak. ― -b3- [Bundan dolayı,] **هُوَ يَتَدَفَّقُ فِى البَاطِلِ** (mecaz:) “O, bâtıl olanı, boş olanı, yahut faydasız olanı yapmaya acele eder.” (TA.) ― -b4- Ve **تدفّق حِلْمُهُ** (mecaz:) “Onun hilm’i, yahut yumuşaklığı ayrıldı (gitti).” (TA.)

**اندفق**
7 **اندفق** أندفق اندفق ٱندفق, **انصبّ** ile aynı mânadadır [Dışarı döküldü yahut aktı; yahut dışarı dökülmüş yahut akmış oldu: ayrıca **دَفَقَ**’a da bak; o, caiz ise, daha az yaygındır]. (S, K.)

**استدفق الكُوزُ**
10 **استدفق الكُوزُ** استدفق الكوز “Kupanın içindekiler bir defada (اِنْصَبَّ) döküldü yahut aktı.” (TA.)

**دَفْقَةٌ**
**دَفْقَةٌ** دفق دفقه دفقة Bir defalık dışarı dökme yahut akıtma [herhangi bir tarzda, yahut bir defada, (1’e bak,) yahut] şiddetle: çoğulu **دَفَقَاتٌ**. (Msb.)

**دُفْقَةٌ**
**دُفْقَةٌ** dفق dفقه دفقة Bir defada dökülmüş yahut akıtılmış bir miktar, (Msb) **دُفْعَةٌ** gibi, (S ve K, **دفع** maddesinde, bkz.,) [yahut] şiddetle; (Msb;) yağmurdan, [yani aralıksız düşen miktar mânasında bir sağanak, iniş, yahut fırtına,] (S ve Msb ve K, **دفع** maddesinde,) ve kandan [bir fışkırma], (Msb o maddede,) vb.: (S ve Msb o maddede:) çoğulu **دُفَقٌ** ve **دُفَقَاتٌ** ve **دُفُقَاتٌ** ve **دُفْقَاتٌ**. (Msb.) ― -b2- [Bundan dolayı,] **جَآءَ القَوْمُ دُفْقَةً وَاحِدَةً** (mecaz:) “Topluluk bir defada geldi,” (S, K, * TA, *) yahut “birlikte.” (Msb.)

**دِفَقٌّ**
**دِفَقٌّ** دفق (mecaz kabul edilir:) Hızlı, çevik, yahut seri; erkek deveye söylenir; (JK, S, K;) bunun gibi ↓ **أَدْفَقُ** da: (JK:) ve aynı şekilde, dişi deveye **دِفَقَّةٌ** (JK) ve ↓ **دِفَاقٌ**, (JK, S, K,) ki bu da erkek deveye söylenir, (JK, TA,) ve ↓ **دُفَاقٌ** (K) ve ↓ **دَفُوقٌ** ve ↓ **دَفْقَآءُ** (JK, TA) ve ↓ **دَيْفَقٌ** (JK, K) ve ↓ **دِفِقَّى**. (TA.) (mecaz kabul edilir:) **دِفِقَّى** diye adlandırılan tarzda giden deve; bunun gibi ↓ **دِفَاقٌ** da. (K.) (mecaz kabul edilir:) Ve ata nispetle: Seri, yahut hızlı; bunun gibi ↓ **دِفقٌّ** da; ve aynı şekilde, kısrağa nispetle **دِفَقَّةٌ** ve ↓ **دَفوُقٌ** ve ↓ **دِفَاقٌ** ve ↓ **دِفَقَّى** ve ↓ **دِفِقَّى**. (K.)

**دِفِقٌّ**
**دِفِقٌّ** دفق: bir önce gelen şeye bak.

**دِفَقَّى**
**دِفَقَّى** دفق دفقى دفقي: **دِفَقٌّ**’a bak; ayrıca hemen sonra gelen şeye de iki yerde bak.

**دِفِقَّى**
**دِفِقَّى** دفق دفقى دفقي ve ↓ **دِفَقَّى** (mecaz:) Soylu nesilden, hızlı, çevik, yahut seri bir dişi deve; yahut hiç doğurmamış olan. (K, TA.) Birincisi için ayrıca **دِفَقٌّ**’a iki yerde bak. ― -b2- **مَشَى الدِّفِقَّى**, (K,) ve ↓ **الدِّفَقَّى**, (TA, ve S nüshalarında da böyle,) ikincisi IAmb rivayetine göre, (TA,) bir adam hakkında söylenir, (S,) (mecaz kabul edilir:) “Hızlı, yahut seri yürüdü, yahut gitti”: (S, K:) yahut yavaş adımlarla yürüdü (**تَمَشَّى**), bir defa bir yana bir defa öbür yana meylederek: yahut geniş adımlarla, (K, TA,) ve hızlı gitti. (TA.) Ve **يَعْدُو الدِّفِقَّى** (mecaz kabul edilir:) [Hızlı koşar: vb.]. (TA.)

**دُفَاقٌ**
**دُفَاقٌ** دفاق, sele nispetle, (S, O, L, K,) Vadiyi dolduran: (S, O:) yahut vadinin iki yanını dolduran: (L:) yahut hızlı. (K.) ― -b2- Ayrıca **دِفَقٌّ**’a da bak.

**دِفَاقٌ**
**دِفَاقٌ** دفاق: **دِفَقٌّ**’a üç yerde bak.

**دَفُوقٌ**
**دَفُوقٌ** دفوق: **دِفَقٌّ**’a iki yerde bak.

**دَفَّاقٌ**
**دَفَّاقٌ** دفاق [Bolca, yahut çokça dışarı döken, yahut akıtan: yahut] geniş ve bol yağmur: ayrıca [ilk mânada] deriden su tulumunun ağzına; ve bir nehre yahut dereye de söylenir; ve bunun gibi ↓ **مُدْفِقٌ** de. (TA.)

**دَافِقٌ**
**دَافِقٌ** دافق [**دَفَقَهُ**’nun ism-i fâili; dışarı döken yahut akıtan, vb.]. **دَافِقُ خَيْرٍ** [Hayır döken olsun] denir; bir kupanın benzeri bir şeyin içindekilerinin dökülmesi vesilesiyle fal çıkarma sırasında. (Lth, TA.) ― -b2- **مَآءٌ دَافِقٌ** demek **مَدْفُوقٌ** [yani dışarı dökülmüş yahut akıtılmış su, vb.] demektir; (IKoot, S, Msb, K;) çünkü **دَفَقَ** umumun (K, TA) önde gelen lugatçılarının görüşüne göre (TA) yalnız müteaddîdir; **سِرٌّ كَاتِمْ**’in **مَكْتُومٌ** mânasında olması gibi, (IKoot, S, Msb,) ve **عَارِفٌ**’in **مَعْرُوفٌ** mânasında olması gibi, ve **عَاصِمٌ**’in **مَعْصُومٌ** mânasında olması gibi, (IKoot, Msb,) Hicaz halkı arasında cari olan bir tarz üzere; onlar, sıfat olarak kullanıldığında **مَفْعُولٌ**’u **فَاعِل**’e çevirirler: (Fr, Msb, TA:) yahut **ذُو دَفْقٍ** [dökme/akıtmaya sahip] mânasınadır; (Mgh, Msb, TA;) Kh ve Sb’ye göre (TA) ve Zj’ye göre; (Msb, TA;) ve aynı şekilde **سِرٌّ كَاتِمٌ**’in **ذُو كِتْمَانٍ** mânasında olduğunu söylerler: yahut Lth’ye göre, [yani] ‘Eyn’de, bir defada dışarı döken yahut akıtan su mânasınadır: (TA:) Kur’ân’da lxxxvi. 6’da vârid olmuştur; orada **دَافِق**’in Kh ve Sb tarafından **مُنْدَفِق** [dışarı dökülen yahut akan] mânasında olduğu söylenir: (Az, TA:) ve o [orada] meni mânasınadır. (JK.)

**دَيْفَقٌ**
**دَيْفَقٌ** ديفق: **دِفَقٌّ**’a bak.

**أَدْفَقُ**
**أَدْفَقُ** ذ, ve onun müennesi **دَفْقَآءُ**: **دِفَقٌّ**’a bak. ― -b2- Birincisi ayrıca bir yürüyüş tarzına, yahut yürüme hızına nispetle de kullanılır; mânası: Hızlı, yahut seri: (S, K:) yahut AO’ya göre **أَقْصَى العَنَقِ** [**العَنَق** denilen yürüyüşün en uç derecesi] mânasınadır. (S, TA. [S nüshalarımda yanlışlıkla **العُنُقِ**: TA’da harekesiz, görünüşe göre Arapçada acemi olandan başkasına gerek olmadığı için.]) -A2- Yine, yani birincisi, Yaşlılık yahut keder sebebiyle, (IAar, K,) sırtından, (IAar,) eğilmiş yahut bükülmüş bir adam. (IAar, K.) ― -b2- Ve **أَعْوَجُ** ile aynı mânadadır [burada “eğri” mânasında]: (Aboo-Mلlik, K:) bir **هِلَال** [yahut yeni ay] hakkında kullanılır: (Aboo-Mلlik:) Aboo-Mلlik der ki: böyle adlandırılan **هلال**, **حَاقِنٌ** diye adlandırılandan daha iyi, yahut daha uğurludur; **حَاقِنٌ** “iki ucu yükselmiş ve sırtı yatık olan” demektir: ve AZ da bunun benzerini söyler: (TA:) [yahut] **ادفق** bir **هلال** hakkında, dik ( **مُسْتَوٍ** [burada tam değil, neredeyse dik demek olmalı] ) ve beyaz, iki ucundan birinin üzerine yana yatmayan mânasına gelir: (K:) [ve bu da **حاقن** diye adlandırılandan daha uğurlu sayılır:] “Nawلdir”de böyledir. (TA.) ― -b3- Yine, deveye nispetle, (S, K,) ve bir ağza nispetle, (JK, TA,) Dişleri dışarıya, yahut öne doğru çıkık olan: (JK, S, K:) yahut deveye nispetle, dirsekleri yanlarından çok ayrık olan. (K. [Ayrıca **أَرْفَقُ**’a da bak.])

**مُدْفِقٌ**
**مُدْفِقٌ** مدفق: **دَفَّاقٌ**’a bak.
