# دلج — es-Sıhâh

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AF%D9%84%D8%AC/sozluk/sihah
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%AF%D9%84%D8%AC/entries/sihah

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [دلج](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AF%D9%84%D8%AC.md)
- es-Sıhâh: Cevherî · 10. yy

## Madde başı: دلج

أَدْلَجَ القوم، إذا ساروا من أوّل الليل. والاسم الدَلَجُ بالتحريك، والدُلْجَةُ والدَلَجَةُ أيضاً مثل بُرْهَةٍ من الدهر وبَرْهَة. فإن ساروا من آخر الليل فقد ادَّلَجوا بتشديد الدال؛ والاسم الدُلْجَةُ والدَلْجَةُ. والدَّالِجُ: الذي يأخذ الدلو ويمشي بها من رأس البئر إلى الحوض حتّى يُفْرغَها فيه. وقد دَلَجَ يَدْلُجُ بالضم دُلوجاً. وذلك الموضع مَدْلِجٌ ومَدْلَجَةٌ. قال الشاعر:
كأنَّ رِماحَهُمْ أَشْطانُ بِئرٍلها في كلِّ مَدْلِجَةٍ خُدودُ
والدَوْلَجُ: كِناسُ الوحش. والدَلوجُ: السَرابُ.

### Türkçe

**أَدْلَجَ** kavim, gecenin evvelinden yürüdükleri zaman (böyledir). İsim **الدَلَجُ** (harekeli olarak), ve **الدُلْجَةُ** ve **الدَلَجَةُ** da; tıpkı dehrden bir **بُرْهَةٍ** ve **بَرْهَة** gibi. Şayet gecenin âhirinden yürürlerse, **ادَّلَجوا** ( **الدال**’ın şeddelenmesiyle); isim **الدُلْجَةُ** ve **الدَلْجَةُ**’dir. Ve **الدَّالِجُ**: kovayı alıp onunla kuyunun başından havuza kadar yürüyen, ta ki onu oraya boşaltıncaya kadar (olan kimse). Ve (o) **دَلَجَ يَدْلُجُ** (zamm ile) **دُلوجاً** (yaptı). Ve o yer **مَدْلِجٌ** ve **مَدْلَجَةٌ**’dir. Şair dedi ki:
كأنَّ رِماحَهُمْ أَشْطانُ بِئرٍلها في كلِّ مَدْلِجَةٍ خُدودُ
Ve **الدَوْلَجُ**: vahşî hayvanın inidir. Ve **الدَلوجُ**: seraptır.
