# ذرق — Lane's Lexicon

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B0%D8%B1%D9%82/sozluk/lexicon
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%B0%D8%B1%D9%82/entries/lexicon

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [ذرق](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B0%D8%B1%D9%82.md)
- Lane's Lexicon: Edward W. Lane · 19. yy

## Madde başı: ذرق

ذَرَقَ
1 ذَرَقَ ذ , aor. ذَرُقَ and ذَرِقَ , (S, Mgh, Msb, K,) inf. n. ذَرْقٌ, (Mgh, Msb,) said of a bird, (S, Mgh, Msb, K,) It muted, or dunged; (JK, Mgh, Msb;) [like زَرَقَ;] as also ↓ اذراق, (Zj, JK, Msb, K,) inf. n. اـِذْرَاقٌ: (JK:) it is also, sometimes, (assumed tropical:) said of a man: (S, * TA:) and the latter is sometimes (tropical:) said of a beast of prey, and [particularly] of a fox. (TA.) ― -b2- [Hence,] one says, مَتَى تَذْرُوقٌ عَلَى النَّاسِ (tropical:) When wilt thou behave in a lightwitted, or foolish, manner towards men? or utter foul, or obscene, language against them? (TA.) And هٰذَا كَلَامٌ يَذْرَقُ عَلَيْهِ (assumed tropical:) This is speech, or language, that is deemed foul. (TA.) And لَأَذْرُقَنَّكَ اـِنْ لَمْ تُرَبِّعْ is a phrase meaning a threat. (TA. [But how it should be rendered, unless it be said by a woman to her husband, (see رَبَّعَ لِامْرَأَتِهِ,) and لاذرقنّك be for لَأَذْرُقَنَّ عَلَيْكَ, I know not.]) -A2- ذَرِقَ المَالُ, [in the JK written ذَرَقَ, but said in the TA to be like فَرِح, meaning The cattle suffered from eating the herb called ذُرَق, is] from الذُّرَقُ. (JK, TA.)

4 أَذْرَقَ see the first sentence above. -A2- اذرقت الأَرْضُ The land produced [the herb called] ذُرَق. (S, K.)

تَذَرَّقَتْ
5 تَذَرَّقَتْ ذ She applied لَبَن مُذَرَّق as a collyrium to her eyes; as also ↓ اِذَّرَقَتْ, of the measure اِفْتَعَلَتْ: [so accord, to the copies of the K: but] in the “ Nawلdir el-Aarلb ” it is said, ↓ اذرّقت المَرْأَةُ بَالكُحْلِ signifies the woman applied collyrium to her eyes. (TA.)

8 اـِذْتَرَقَ see what next precedes, in two places.

ذَرْقٌ
ذَرْقٌ ذ Dung (JK, S, Mgh) of a bird; (S, Mgh;) as also ↓ ذُرَاقٌ: (AZ, TA:) [or] of the bustard (حُبَارَى) and the like: (JK:) the former word an inf. n. used as a subst. in this sense. (Mgh.)

ذُرَقٌ
ذُرَقٌ ذ A certain plant, resembling فِسْفِسَة; (JK;) a certain herb, (TA,) i. q. حَنْدَقُوقٌ [the herb lotus, melilot, sweet trefoil, or bird's-foot-trefoil: so in the present day]: (JK, IDrd, S, K:) it has a slight and sweet odour, and grows in [plains such as are called] قِيعَان, and in places where water collects and stagnates; and sheep, or goats, suffer from eating it, and sometimes become distended in their bellies: (AHn, TA:) n. un. with ة. (AHn, JK, TA.)

ذُرَاقٌ
ذُرَاقٌ ذ : see ذَرْقٌ.

لَبَنٌ مُذَرَّقٌ
لَبَنٌ مُذَرَّقٌ ذ Milk mixed with water: (AZ, S, K:) [like مُذَلَّقٌ.]

### Türkçe

ذَرَقَ
1 **ذَرَقَ** **ذ** , muzâri‘i **ذَرُقَ** ve **ذَرِقَ** , (S, Mgh, Msb, K,) mastarı **ذَرْقٌ**, (Mgh, Msb,) kuş hakkında söylenir, (S, Mgh, Msb, K,) o pisledi, yahut dışkıladı; (JK, Mgh, Msb;) [**زَرَقَ** gibi;] ve yine ↓ **اذراق**, (Zj, JK, Msb, K,) mastarı **اـِذْرَاقٌ**: (JK:) o, bazen de, (mecaz kabul edilerek:) insan hakkında söylenir: (S, * TA:) ve ikincisi bazen (mecaz:) yırtıcı hayvan hakkında, ve [özellikle] tilki hakkında söylenir. (TA.) ― -b2- [Bundan dolayı,] denir ki, **مَتَى تَذْرُوقٌ عَلَى النَّاسِ** (mecaz:) Ne vakit insanlara karşı hafif akıllı, yahut ahmakça bir tarz üzere davranacaksın? yahut onlara karşı çirkin, yahut müstehcen, söz söyleyeceksin? (TA.) Ve **هٰذَا كَلَامٌ يَذْرَقُ عَلَيْهِ** (mecaz kabul edilerek:) Bu, çirkin sayılan söz, yahut dildir. (TA.) Ve **لَأَذْرُقَنَّكَ اـِنْ لَمْ تُرَبِّعْ** tehdit mânasına bir ibaredir. (TA. [Fakat, eğer bir kadın tarafından kocasına söylenmiş değilse, (bk. **رَبَّعَ لِامْرَأَتِهِ**, ) ve **لاذرقنّك** **لَأَذْرُقَنَّ عَلَيْكَ** yerine değilse, nasıl tercüme edilmesi gerektiğini bilmiyorum.]) -A2- **ذَرِقَ المَالُ**, [JK’de **ذَرَقَ** yazılmıştır, fakat TA’da **فَرِح** gibi olduğu söylenir; mânası: sığırlar **ذُرَق** denilen otu yemekten zarar gördü,] **الذُّرَقُ**’tan. (JK, TA.)

4 **أَذْرَقَ** yukarıdaki ilk cümleye bak. -A2- **اذرقت الأَرْضُ** Arazi [**ذُرَق** denilen otu] bitirdi. (S, K.)

تَذَرَّقَتْ
5 **تَذَرَّقَتْ** **ذ** O, gözlerine sürme olarak **لَبَن مُذَرَّق** sürdü; ve yine ↓ **اِذَّرَقَتْ**, **اِفْتَعَلَتْ** vezninde: [K nüshalarına göre böyledir: fakat] “Nawلdir el-Aarلb”da denir ki, ↓ **اذرّقت المَرْأَةُ بَالكُحْلِ** kadının gözlerine sürme sürmesi demektir. (TA.)

8 **اـِذْتَرَقَ** iki yerde, hemen önce gelen şeye bak.

ذَرْقٌ
**ذَرْقٌ** **ذ** Kuşun dışkısı; (JK, S, Mgh) (S, Mgh;) ve yine ↓ **ذُرَاقٌ**: (AZ, TA:) [yahut] toy kuşunun (**حُبَارَى**) ve benzerinin: (JK:) birinci kelime bu mânada isim olarak kullanılan bir mastardır. (Mgh.)

ذُرَقٌ
**ذُرَقٌ** **ذ** **فِسْفِسَة**’ye benzeyen bir bitki; (JK;) bir ot, (TA,) **حَنْدَقُوقٌ** ile aynı mânada [lotus otu, melilot, sweet trefoil, yahut bird's-foot-trefoil: günümüzde böyledir]: (JK, IDrd, S, K:) hafif ve tatlı bir kokusu vardır; ve **قِيعَان** denilen [düzlükler]de, ve suyun toplandığı ve durgunlaştığı yerlerde biter; ve koyunlar yahut keçiler onu yemekten zarar görür, ve bazen karınları şişer: (AHn, TA:) tekili ة iledir. (AHn, JK, TA.)

ذُرَاقٌ
**ذُرَاقٌ** **ذ** : **ذَرْقٌ**’a bak.

لَبَنٌ مُذَرَّقٌ
**لَبَنٌ مُذَرَّقٌ** **ذ** Su ile karıştırılmış süt: (AZ, S, K:) [**مُذَلَّقٌ** gibi.]
