# رثد (ر-ث-د) — Arapça kök

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B1%D8%AB%D8%AF
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%B1%D8%AB%D8%AF

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Harfler: ر - ث - د
- Bu kök Kur'an'da geçmiyor.
- 8 sözlük

## Sözlükler (8)

### [es-Sıhâh](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B1%D8%AB%D8%AF/sozluk/sihah.md) — Cevherî · 10. yy

رَثَدْتُ المتاعَ أَرْثُدُهُ رَثْداً: نَضَدْتُه ووضعت بعضه على بعض أو إلى جنْب بعض. والمتاع رَثيدٌ ومَرْثودٌ. قال ثَعْلَبَة بن صُعَيْر المازِنيّ، وذكر الظَليمَ والنَعامة، وأنهما تذكَّرا بيضهما في أُدْحِيِّهما فأسرعا إليه:
فَتَذَكَّرا ثَقَلاً رَثيداً بَعدَ مـاأَلْقَتْ ذُكاءُ يَمينَها في كافِرِ
والرَثَدُ بالتحريك: متاع البيت المنضود بعضُه على بعضٍ. والرثَدُ: ضَعَفَةُ الناس. يقال: تَرَكْنا على الماء رَثَداً ما يطيقون تَحَمُّلاً. وأما الذين ليس عندهم ما يتحمَّلون عليه فهم مُرْتَثِدونَ، وليسوا بِرَثَدٍ. يقال: تركت بني فلان مرتثدين ما تحمَّوا بعدُ، أي ناضدين متاعَهم. والمَرْثَدُ: اسم من أسماء الأسد. والرِثْدَةُ بالكسر: جماعة من الناس يقيمون ولا يَظْعَنونَ. الكسائي: أَرْثَدَ القومُ، أي أقاموا. واحْتَفَرَ القوم حتى أرثدوا، أي بلغوا الثَرى.

##### Türkçe

**رَثَدْتُ** **المتاعَ** **أَرْثُدُهُ** **رَثْداً**: Onu dizdim ve onun bir kısmını bir kısmının üzerine yahut bir kısmını bir kısmının yanına koydum. Ve **المتاع** **رَثيدٌ** ve **مَرْثودٌ**dur. **ثَعْلَبَة بن صُعَيْر المازِنيّ** dedi; **الظَليمَ** ve **النَعامة**yı andı ve ikisinin, **أُدْحِيِّهما**larında yumurtalarını hatırladıklarını, bunun üzerine ona doğru acele ettiklerini (söyledi):

فَتَذَكَّرا ثَقَلاً **رَثيداً** بَعدَ مـاأَلْقَتْ **ذُكاءُ** يَمينَها في **كافِرِ**

Ve **الرَثَدُ** (harekeli olarak): bir kısmı bir kısmının üzerine dizilmiş ev eşyasıdır. Ve **الرثَدُ**: insanların zayıflarıdır. Denir ki: Suyun başında, taşımaya güç yetiremeyecekleri bir **رَثَداً** bıraktık. Ama üzerinde taşıyacakları şey bulunmayanlar **مُرْتَثِدونَ**dur; **بِرَثَدٍ** değildirler. Denir ki: Falan oğullarını **مرتثدين** bıraktım; henüz yüklenmediler; yani eşyalarını dizenler (olarak). Ve **المَرْثَدُ**: aslanın adlarından bir addır. Ve **الرِثْدَةُ** (kesre ile): ikamet eden ve göçmeyen insan topluluğudur. **الكسائي**: **أَرْثَدَ** **القومُ**, yani ikamet ettiler. Ve kavim kazdı, ta ki **أرثدوا**; yani toprağa ulaştılar.

### [Tehzîbu'l-Luğa](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B1%D8%AB%D8%AF/sozluk/tehzib.md) — Ezherî · 10. yy

د ث ر
دثر ، ثرد ، رثد : مستعملة .
دثر : رُوي عن النبي ( صلى الله عليه وسلم ) أنه قال : ( ذهب أهل الدُّثور بالأجور ) .
قال أبو عبيد : واحد الدُّثُور دَثْر ؛ وهو المالُ الكثير ، يُقال : هم أهل دثر ودُثور .
وقال الليث : يقال : هم أهل دثر ؛ ومال دثر ، ومال دَبْر أيضاً بمعناه .
ورُوِيَ عن الحسن أنه قال : حادثوا هذه القلوب بذكر الله فإنها سريعة الدثور .
قال أبو عبيد : قوله سريعةُ الدُّثُور ، يعني دُروسَ ذِكرِ الله ، يُقال للمنزل إذا عفا ودرس : قد دَثَر دُثوراً .
قال ذو الرّمة :
أَشاقَتْكَ أَخْلاقُ الرُّسومِ الدواثِرِ
وقال شمر : دُثُور القُلوب امِّحاءُ الذِّكْر منها ودُروسُها قال : ودُثُورُ النفوس سُرعةُ نسْيانها ، ودَثَر الرجلُ إذا عَلَتْه كَبْرةٌ واسْتِسْنانٌ .
وقال ابن شميل : الدثَرُ الوَسَخُ ، وقد دَثر دثوراً إذا اتَّسَخَ ، ودَثر السَّيفُ إذا صَدِىءَ .
وقال أبو زيد : سيفٌ دَاثرٌ وهو البعيدُ العهد بالصقال .
قلت : وهذا هو الصواب ، يدل عليه قوله : حادثوا هذه القلوب أي اجلوها واغْسلوا عنها الرَّيْن والطَّبَع بذكر الله كما يُحادَثُ السيفُ إذا صُقِل وجُلِيَ ومنه قول لَبيد :
كَمِثْلِ السَّيْفِ حُودِثَ بالصِّقالِ
أي جُلِيَ وصُقِلَ ، والدِّثار الثوبُ الذي يُستَدْفَأ به من فوق الشِّعار ، يقال : تَدَثَّرَ فلان بالدِّثار تَدَثُّراً وادِّثاراً فهو مُدَّثِّرٌ والأصل مُتَدَثِّر فأدْغِمَتْ التاءُ في الدال وشُدِّدتْ .
وقال الفراء في قول الله جلّ وعزّ : ( ) ( المدثر : 1 ) يَعْني المُتَدَثرِّ بثيابه إذا نام .
عمرو عن أبيه قال : المَتَدَثِّر من الرجال : المأْبُونُ ، قال : وهو المُتدَأَّم ، والمُتَدَهَّمْ والمِثْفَر والمِثْفارُ .
ثرد : قال الليث : الثَّرِيدُ : معروفٌ ، قلت : أصل الثَّرْد الهَشْم ، ومنه قيل لما يُهْشَمُ مِن الخُبْزِ ويُبَلُّ بماء القِدْر وغيره : ثريدٌ .
وسئل ابن عباس عن الذبيحة بالعُود فقال : كُلّ ما أَفْرَى الأَوْداجَ غير مُثرِّد .
قال أبو عبيد : قال أبو زياد الكلابي : المُثرِّدُ الذي يَقْتلُ بغير ذَكاةٍ يقال : تَثَرَّدتَ ذَبيحتكَ .
وقال غيره : التَّثريدُ أن تَذبحَ الذبيحةَ بشيءٍ لا يُنْهِرُ الدّمَ ولا يُسيله ، فهذا المُثَرِّدُ ، وما أفرى الأوداجَ من حديدٍ أو لِيطَةٍ أو ظُرَرٍ أو عُودٍ له حَدٌّ ، فهو ذَكِيٌ غيرُ مُثَرَّدٍ .
ثعلب عن ابن الأعرابيّ : ثَرِد الرجلُ حُمِل من المعركة مُرْتثّاً .
وقال ابن شميل : ثوب مَثْرودٌ أي مَغْموس في الصِّبْغ ، ويقال : أكلنا ثَرِيدة دَسِمَة بالهاء على معنى الاسم أو القطعة من الثريد .
رثد : أهمله الليث ، وقال ابن السكيت : الرَّثْدُ مَصدرُ رَثَدْتُ المتاعَ إذا نَضَدْتَ بعضَه فوق بعض ، وهو طعام مَرْثُودٌ ورَثيدٌ ، ويُقال : تركتُ فلاناً مُرْتثِداً ما تَحمَّل بعد : أي نَاضِداً مَتَاعَه ومنه اشتُق مَرْثَدٌ ، وقال ثعلبةُ بنُ صُعَيْرٍ :
فَتَذَكَّرا ثَقَلاً رثيداً بَعْدَ ما
أَلْقَتْ ذُكَاءُ يَمينَها في كَافِرِ
قال : والرَّثَدُ متاعُ البيت المنضُود بَعْضُه فوق بعض .
وقال غيره : الرِّثْدَةُ واللِّثْدَةُ الجماعةُ من الناس الكثيرة ، وهم المقيمون وسائرهم يَظْعَنُون . 5

##### Türkçe

د ث ر
**دثر** ، **ثرد** ، **رثد** : kullanımdadır.

**دثر** : Peygamber’den ( صلى الله عليه وسلم ) rivayet olunduğuna göre o şöyle dedi: ( **ذهب أهل الدُّثور بالأجور** ).
Ebû Ubeyd dedi: **الدُّثُور**’un teki **دَثْر**’dir; o, çok maldır; denir ki: onlar **دثر** ve **دُثور** ehlidir.
Leys dedi: denir ki: onlar **دثر** ehlidir; ve **مال دثر**; ve **مال دَبْر** da, yine onun mânâsıyla.
Hasan’dan rivayet olunduğuna göre o şöyle dedi: Bu kalpleri Allah’ın zikriyle tazeleyin; çünkü onlar **الدثور**’a çabuktur.
Ebû Ubeyd dedi: Onun sözü **سريعةُ الدُّثُور**; yani Allah’ın zikrinin silinmesi; denir: menzile, silinip yok olduğunda ve izleri kaybolduğunda: **قد دَثَر دُثوراً**.
Zü’r-Rumme dedi:
أَشاقَتْكَ أَخْلاقُ الرُّسومِ الدواثِرِ

Şemmer dedi: Kalplerin **دُثُور**’u, zikrin onlardan silinip yok olması ve izlerinin kaybolmasıdır; dedi: ve nefislerin **دُثُور**’u, onların unutmasının çabukluğudur; ve adam **دَثَر** olur, üzerine yaşlılık ve ihtiyarlık geldiğinde.
İbn Şümeyl dedi: **الدثَر** kir/pistir; ve **دَثر دثوراً** olur, kirlendiğinde; ve kılıç **دَثر** olur, paslandığında.
Ebû Zeyd dedi: **سيفٌ دَاثرٌ**; o, cilâdan uzak zaman geçmiş olandır.
Dedim: Bu, doğru olanın ta kendisidir; ona delâlet eder onun sözü: “Bu kalpleri tazeleyin”; yani onları parlatın ve Allah’ın zikriyle onlardan pası ve mühürü giderip yıkayın; tıpkı kılıcın, cilâlandığında ve parlatıldığında tazelenmesi gibi; ve ondan Lebîd’in sözü:
كَمِثْلِ السَّيْفِ حُودِثَ بالصِّقالِ
yani parlatıldı ve cilâlandı; ve **الدِّثار** elbisedir; **الشِّعار**’ın üstünden onunla ısınılır; denir: falan **بالدِّثار** büründü, **تَدَثُّراً** ve **ادِّثاراً**; o hâlde o **مُدَّثِّرٌ**’dir; aslında **مُتَدَثِّر** idi; sonra **التاء** **الدال**’a idğam edildi ve şeddelendi.
Ferrâ, Allah جلّ وعزّ’ün sözü hakkında: ( ) ( **المدثر : 1** ) dedi: yani elbiselerine bürünen, uyuduğunda.
Amr, babasından: dedi ki: erkeklerden **المَتَدَثِّر**: **المأْبُونُ**’dur; dedi: ve o **المُتدَأَّم**’dır, ve **المُتَدَهَّمْ** ve **المِثْفَر** ve **المِثْفارُ**.

**ثرد** : Leys dedi: **الثَّرِيدُ**: bilinen bir şeydir; dedim: **الثَّرْد**’ün aslı kırıp ufalamadır; ondan dolayı, ekmekten ufalanan ve tencere suyuyla ve başkasıyla ıslatılan şeye: **ثريدٌ** denildi.
İbn Abbâs’a, sopayla kesilen hayvan hakkında soruldu; o dedi: **كُلّ ما أَفْرَى الأَوْداجَ غير مُثرِّد**.
Ebû Ubeyd dedi: Ebû Ziyâd el-Kilâbî dedi: **المُثرِّدُ** odur ki, tezkiye olmaksızın öldürür; denir: **تَثَرَّدتَ ذَبيحتكَ**.
Başkası dedi: **التَّثريدُ**; hayvanı, kanı akıtmayan ve onu salmayan bir şeyle boğazlamandır; işte bu **المُثَرِّدُ**’dür; ve demirden yahut **لِيطَةٍ**’dan yahut **ظُرَرٍ**’dan yahut keskinliği olan bir ağaçtan olup da şah damarlarını yaran şey, o **ذَكِيٌ**’dir, **مُثَرَّدٍ** olmayan.
Sa‘leb, İbnü’l-A‘râbî’den: **ثَرِد الرجلُ**; yani savaş yerinden **مُرْتثّاً** taşındı.
İbn Şümeyl dedi: **ثوب مَثْرودٌ**; yani boyaya batırılmış; ve denir: biz, isim mânâsı üzere yahut ثريد’den bir parça mânâsı üzere, **ثَرِيدة** yağlı yedik; **بالهاء**.

**رثد** : Leys onu ihmâl etti; İbnü’s-Sikkît dedi: **الرَّثْدُ**; **رَثَدْتُ المتاعَ**’ın masdarıdır; eşyayı, bir kısmını bir kısmının üstüne dizdiğinde; ve o, **طعام مَرْثُودٌ** ve **رَثيدٌ**’dir; ve denir: falanı, henüz yüklenmeden, **مُرْتثِداً** bıraktım: yani eşyasını dizen; ve ondan **مَرْثَدٌ** türetildi; ve Sa‘lebe b. Su‘ayr dedi:
فَتَذَكَّرا ثَقَلاً رثيداً بَعْدَ ما
أَلْقَتْ ذُكَاءُ يَمينَها في كَافِرِ
Dedi: ve **الرَّثَدُ**; ev eşyasıdır, bir kısmı bir kısmının üstüne dizilmiş.
Başkası dedi: **الرِّثْدَةُ** ve **اللِّثْدَةُ**; insanlardan çok olan topluluktur; ve onlar ikamet edenlerdir, diğerleri ise göçerler. 5

### [Mekâyîsü'l-Luğa](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B1%D8%AB%D8%AF/sozluk/mekayis.md) — İbn Fâris · 11. yy

(باب الراء والثاء وما يثلثهما)
(رثد) الراء والثاء والدال أصلٌ واحدٌ يدلُّ على نَضْدٍ وجَمع. يقال منه رَثَدْتُ المتاعَ، إذا نَضَدْتَ بعضَه على بعض. والمتاعُ المنضود رَثَد. وبذلك سُمِّي الرجل مَرْثداً. ومتاع رثِيدٌ ومرثود. وهو قوله:‏
فتَذَكَّرَا ثَقَلاً رثِيداً بَعْدَما *** ألقتْ ذُكاءُ يمينَها في كافِرِ(1)‏
وحكَى الكسائيُّ: أرثَدَ الرّجُل بالأرض كذا، أي أقامَ، ويقال: إنَّ المَرْثَدَ الكريمُ من الرِّجال(2). فأمّا قولُ القائل: إنَّ الرّثَد ضَعَفة الناس فذلك بمعنى التَّشبيه، كأنَّهم شُبِّهوا بالمتاع الذي يُنضَد بعضُه فوق بعض. يقولون: تركْنا على الماء رَثَداً ما يُطِيقون تَحَمُّلاً(3). والرَّثَد(4) أيضاً: ما يتلبّد من الثَّرى. يقال: احتفر القومُ حتَّى أرثَدُوا، أي بلغوا ذلك.‏
(رثع) الراء والثاء والعين أصلٌ صحيحٌ يدلُّ على جَشَعٍ وطَمَع. كذا قال الخليل: إنّ الرّثَع الطَّمَع والحِرْص. قال الكسائيّ: رجلٌ راثِع، وهو الذي يرضَى من العطيّة بالطَّفيف ويُخادِنُ أخدانَ السَّوء. يقال رثِع رثَعاً.‏
(رثم) الراء والثاء والميم أُصَيْلٌ يدلُّ على لَطْخ شيءٍ بشيء. يقال: رثَمَت المرأة أنْفَها بالطِّيب: طَلَتْه. قال:‏
* شَمّاءَ مارِنُها بالمِسك مَرثُومُ(5) *‏
ومن هذا الباب: رُثِم أنفُه، وذلك إذا ضُرِب حتَّى يسيل دمُه. ومن الباب الرَّثَم: بياضٌ في جَحْفلة الفَرَس العُلْيا. وهي الرُّثْمَة. وهو القياس؛ كأن الجحفلة قد رُثِمَت ببياض.‏
(رثن) الراء والثاء والنون ليس بشيءٍ. وربما قالوا: أرضٌ مرثونةٌ. الرَّثَان، وهو ممّا زَعَموا: شِبْه الرَّذَاذ.‏
(رثي) الراء والثاء والحرف المعتل أُصَيْلٌ على رِقّة وإشفاق. يقال رثَيْتُ لفُلان: رقَقْتُ. ومن الباب قولُهم رَثَى الميِّت بشعرٍ. ومن العرب من يقول: رَثَأْت. وليس بالأصل, ومن الباب الرَّثْيَة: وجعٌ في المَفاصل.‏
فأمّا المهموز فهو أيضاً أُصَيْلٌ يدلُّ على اختلاطٍ. يقال أَرْثَأَ اللَّبَن: خَثُر. والاسم الرّثيئة. قالوا في أمثالهم: "إِنَّ الرَّثِيئة مما يُطفِئُ الغَضَبَ". قال أبو زيد: يقال ارْتَثَأَ عليهم أمْرُهُم: اختَلطَ. ومنه الرثيئة. ويقال: ارتَثَأَ في رأيه، أي خَلَط. وهم يَرْثَؤُون رَثْأً. ويقال الرَّثِيئة أن يخلط اللبن الحامض بالحُلْو(6).‏
والله أعلم بالصواب.‏
-------------------------------------------------
(1) البيت لثعلبة بن صعير المازني، من قصيدة في المفضليات (1: 126- 129). وأنشده في اللسان (رثد) بهذه الرواية أيضاً. وفي المفضليات: "فتذكرت".‏
(2) في القاموس: "وكمسكن: الرجل الكريم". ولم تذكر في اللسان.‏
(3) وكذا في اللسان. لكن في المجمل: "لا يطيقون محملاً".‏
(4) في الأصل: "وارثد". ولم أجد هذه الكلمة بهذا المعنى في غير المقاييس.‏
(5) البيت لذي الرمة في ديوانه 572 واللسان (رثم). وصدره:‏
* تثني النقاب على عرنين أرنبة *‏
(6) في الأصل: "الخلة"، صوابه من المجمل.‏
ـ

##### Türkçe

(راء, ثاء ve ikisini üçleyen(ler) babı)
(**رثد**) **الراء** ve **الثاء** ve **الدال** tek bir asıldır; bir **نَضْد** ve toplama üzerine delâlet eder. Ondan: **رَثَدْتُ المتاعَ** denir; bazılarını bazılarının üzerine dizdiğin zaman. Ve dizilmiş eşya **رَثَد**’dır. Bununla adama **مَرْثداً** adı verildi. Ve eşya **رثِيدٌ** ve **مرثود**(dur). O, onun sözüdür:‏
فتَذَكَّرَا ثَقَلاً رثِيداً بَعْدَما *** ألقتْ ذُكاءُ يمينَها في كافِرِ(1)‏
Ve **الكسائيّ** hikâye etti: **أرثَدَ** adam yerde şöyle (oldu), yani ikamet etti; ve denir: Şüphesiz **المَرْثَدَ** erkeklerden kerim olandır(2). Ama söyleyenin sözü: Şüphesiz **الرّثَد** insanların zayıflarıdır; bu, teşbih mânâsınadır; sanki onlar, bazıları bazılarının üstüne dizilen eşyaya benzetilmişlerdir. Derler: Suyun üzerinde, taşımaya güç yetiremedikleri bir **رَثَداً** bıraktık(3). Ve **الرَّثَد**(4) ayrıca: toprağın tozundan yapışıp keçeleşen şeydir. Denir: Kavim kazdı, nihayet **أرثَدُوا**; yani ona ulaştılar.‏

(**رثع**) **الراء** ve **الثاء** ve **العين** sahih bir asıldır; bir **جَشَعٍ** ve **طَمَع** üzerine delâlet eder. **الخليل** böyle dedi: Şüphesiz **الرّثَع** **الطَّمَع** ve **الحِرْص**tır. **الكسائيّ** dedi: **رجلٌ راثِع**; o, bağıştan az olana razı olan ve kötülüğün dostlarıyla dostluk eden kimsedir. Denir: **رثِع** **رثَعاً**.‏

(**رثم**) **الراء** ve **الثاء** ve **الميم** bir küçük asıldır; bir şeyi bir şeyle lekelemek üzerine delâlet eder. Denir: Kadın **رثَمَت** burnunu **بالطِّيب**: onu sürdü. Dedi ki:‏
* شَمّاءَ مارِنُها بالمِسك مَرثُومُ(5) *‏
Ve bu babdandır: **رُثِم** burnu; bu, vurulduğu zaman, nihayet kanı aktığı vakittir. Ve babdandır **الرَّثَم**: atın üst dudağında bir beyazlıktır. O, **الرُّثْمَة**dir. Ve o kıyastır; sanki dudak beyazlıkla **رُثِمَت** edilmiş gibidir.‏

(**رثن**) **الراء** ve **الثاء** ve **النون** bir şey değildir. Ve belki dediler: **أرضٌ مرثونةٌ**. **الرَّثَان**; ve o, onların zannettiklerindendir: **شِبْه الرَّذَاذ**.‏

(**رثي**) **الراء** ve **الثاء** ve illetli harf, bir küçük asıldır; incelik ve acıma üzerine. Denir: **رثَيْتُ** falana: inceldim (acıdım). Ve babdandır onların sözü: **رَثَى** ölüyü şiirle. Ve Araplardan, **رَثَأْت** diyen vardır. Ve o asıl değildir. Ve babdandır **الرَّثْيَة**: eklemlerde bir ağrı.‏
Ama hemzeli olan da yine bir küçük asıldır; bir karışma üzerine delâlet eder. Denir: **أَرْثَأَ اللَّبَن**: koyulaştı. İsim **الرّثيئة**dir. Mesellerinde dediler: "Şüphesiz **الرَّثِيئة** öfkeyi söndüren şeydendir." **أبو زيد** dedi: Denir: **ارْتَثَأَ** onların üzerine işleri: karıştı. Ondan **الرثيئة**. Ve denir: **ارتَثَأَ** görüşünde; yani karıştırdı. Ve onlar **يَرْثَؤُون** **رَثْأً**. Ve denir: **الرَّثِيئة** ekşi sütü tatlıyla karıştırmandır(6).‏
Ve Allah doğruyu daha iyi bilendir.‏
-------------------------------------------------
(1) Beyit, **ثعلبة بن صعير المازني**’nindir; **المفضليات**’ta (1: 126-129) bir kasidedendir. **اللسان**’da (**رثد**) bu rivayetle de okuttu. Ve **المفضليات**’ta: "فتذكرت".‏
(2) **القاموس**’ta: "وكمسكن: الرجل الكريم". Ve **اللسان**’da zikredilmedi.‏
(3) **اللسان**’da da böyledir. Lâkin **المجمل**’de: "لا يطيقون محملاً".‏
(4) Asılda: "وارثد". Bu kelimeyi bu mânâ ile **المقاييس**’ten başka yerde bulmadım.‏
(5) Beyit, **ذي الرمة**’nindir; divanında 572 ve **اللسان** (**رثم**). Ve onun صدر’ı:‏
* تثني النقاب على عرنين أرنبة *‏
(6) Asılda: "الخلة"; doğrusu **المجمل**’dendir.‏
ـ

### [Esâsü'l-Belâğa](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B1%D8%AB%D8%AF/sozluk/esas.md) — Zemahşerî · 12. yy

ر ث د
رثدت المتاع‏:‏ نضدته ومتاع رثيد ورثـد‏.‏
والخبـر عندهـم رثيـد‏.‏
ورثـدت القصعـة بالثريـد والثريد فيها رثيد‏.‏
وتركت فلاناً مرتثداً قد نضّد متاعه‏.‏
ومن المجاز‏:‏ الخير عنده رثيد والمال في بيته نضيد‏.‏

##### Türkçe

ر ث د
**رثدت المتاع**: Onu yığdım/dizdim; ve eşya **رثيد** ve **رثـد**(dır).
Ve haber onların yanında **رثيـد**(dir).
Ve **رثـدت القصعـة بالثريـد**; ve içindeki **الثريد** **رثيد**(dir).
Ve falancayı **مرتثداً** bıraktım; gerçekten eşyasını yığmış/dizmişti.
Mecazdan: Hayır onun yanında **رثيد**(dir) ve mal onun evinde **نضيد**(dir).

### [Lisânü'l-Arab](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B1%D8%AB%D8%AF/sozluk/lisan.md) — İbn Manzûr · 13. yy

الرَّثْد: مصدر رَثَد المتاع يَرْثُدُه رَثْداً فهو مَرْثود ورَثيد: نَضَّده ووضع بعضه فوق بعض أَو إِلى جنب بعض وتركه مُرْتَثِداً ما تَحَمَّل بعد أَي ناضداً متاعه. يقال: تركت بني فلان مُرْتَثِدين ما تحملوا بعد أَي ناضدين متاعهم.
الكسائي: أَرثَدَ القوم أَي أَقاموا. واحتفر القوم حتى أَرثدوا أَي بلغوا الثرى؛ قال ابن السكيت: ومنه اشتق مَرْثَد وهو اسم رجل. والمَرْثَد: اسم من أَسماءِ الأَسد. والرَّثَد: ما رُثِدَ من المتاع،وطعام مَرْثود ورَثِيد؛ وقال ثعلبة بن صُعَير المازني وذكر الظليم والنعامة وأَنهما تذكرا بيضهما في أُدْحِيِّهما فأَسرعا إِليه:
فَتَذكَّرا ثَقَلاً رَثِيداً، بَعدما
أَلْقَتْ ذِكاءُ يَمِينَها في كافِر
والرثَد: بالتحريك: متاع البيت المنضود بعضه فوق بعض، والمتاع رَثيد ومَرْثود. وفي حديث عمر: أَن رجلاً ناداه فقال: هل لك في رجل رَثَدْت حاجته وطال انتظاره؟ أَي دافعْتَ بحوائجه ومَطَلْتَه، من قولك رَثَدْتُ المتاع إِذا وضعت بعضه فوق بعض، وأَراد بحاجته حوائجه فأَوقع المفرد موقع الجمع كقوله تعالى: فاعترفوا بذنبهم، أَي بذنوبهم. ورَثَدُ البيت: سَقَطُه. ورُثِدَتِ القصعة بالثَّريد: جمع بعضه إِلى بعض وسُوّي. ورَثَدَت الدجاجة بيضها: جمعته؛ عن ابن الأَعرابي.
والرِّئْدَة واللثدة، بالكسر: الجماعة الكثيرة من الناس وهم المقيمون ولا يطعنون.
والرَّثَدُ: ضَعَفَة الناس. يقال: تركنا على الماء رَثَداً ما يظيقون تحملاً، وأَما الذين ليس عندهم ما يتحملون عليه فهم مرتثدون وليسوا بِرَثَدٍ. ومَرْثَدٌ: اسم.
وأَرْثَدُ: موضع؛ قال:
أَلا نَسْأَلُ الخَيْماتِ من بَطْنِ أَرْثَدٍ،
إِلى النخلِ من وَدَّانَ: ما فَعَلَتْ نُعْمُ؟

##### Türkçe

**الرَّثْد**: **رَثَد** “eşyayı” **يَرْثُدُه** “onu dizer” **رَثْداً** “dizme” mastarıdır; o hâlde o **مَرْثود** “dizilmiş”tir.

Ve **رَثيد**: onu üst üste dizdi ve onun bir kısmını bir kısmının üstüne yahut bir kısmını bir kısmının yanına koydu ve onu, sonra yüklenilecek şeyi, yani eşyasını dizmiş olarak, **مُرْتَثِداً** “dizilmiş hâlde” bıraktı. Denilir: “Falan oğullarını, sonra yüklenilecek şeyi, yani eşyalarını dizmiş olarak, **مُرْتَثِدين** bıraktım.” Denilir: “Falan oğullarını, sonra yüklenilecek şeyi, yani eşyalarını dizmiş olarak, **مُرْتَثِدين** bıraktım.”

**الكسائي**: **أَرثَدَ** “kavim” yani “ikamet ettiler” (dedi). Ve kavim kazdı, ta ki **أَرثدوا** oluncaya kadar; yani “toprağa ulaştılar”; **ابن السكيت** dedi: Ve ondan **مَرْثَد** türetildi; o bir adam adıdır. Ve **المَرْثَد**: aslanın adlarından bir addır. Ve **الرَّثَد**: eşyadan **رُثِدَ** “dizilmiş” olan şeydir; ve **مَرْثود** ve **رَثِيد** yiyecek; **ثعلبة بن صُعَير المازني** dedi; ve devekuşu erkeğini ve dişisini ve ikisinin de yuvalarındaki yumurtalarını hatırladıklarını zikretti de ona doğru acele ettiler:

فَتَذكَّرا ثَقَلاً **رَثِيداً**، بَعدما
أَلْقَتْ ذِكاءُ يَمِينَها في كافِر

Ve **الرثَد**: harekeli olarak: ev eşyası, bir kısmı bir kısmının üstüne dizilmiş olan; ve eşya **رَثيد** ve **مَرْثود**dur. Ve Ömer’in hadisinde: bir adamın ona seslendiği (vardır) de dedi ki: “Bir adam hakkında senin için var mı: onun ihtiyacını **رَثَدْت** ettin ve bekleyişi uzadı?” Yani “ihtiyaçlarını savdın ve onu oyaladın”; “eşyayı **رَثَدْتُ**” sözünden; yani “bir kısmını bir kısmının üstüne koyduğunda”. Ve ihtiyacı ile onun ihtiyaçlarını kastetti; böylece müfredi cem‘in yerine koydu; Yüce Allah’ın sözü gibi: “Günahlarını itiraf ettiler”; yani “günahlarını”. Ve **رَثَدُ البيت**: onun döküntüsüdür. Ve **رُثِدَتِ القصعة بالثَّريد**: onun bir kısmı bir kısmına toplandı ve düzeltildi. Ve tavuk **رَثَدَت** yumurtasını: onu topladı; **ابن الأَعرابي**’den.

Ve **الرِّئْدَة** ve **اللثدة**, kesre ile: insanlardan çok kalabalık topluluk; ve onlar ikamet edenlerdir ve (savaşa) atılmazlar.

Ve **الرَّثَدُ**: insanların zayıflarıdır. Denilir: “Suyun başında, yüklenmeye güç yetiremeyen bir **رَثَداً** bıraktık.” Ve yüklenilecek şeyleri olmayanlara gelince, onlar **مرتثدون**dur ve **بِرَثَدٍ** değildirler. Ve **مَرْثَدٌ**: bir addır.

Ve **أَرْثَدُ**: bir yerdir; dedi ki:

أَلا نَسْأَلُ الخَيْماتِ من بَطْنِ **أَرْثَدٍ**،
إِلى النخلِ من وَدَّانَ: ما فَعَلَتْ نُعْمُ؟

### [Tâcü'l-Arûs](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B1%D8%AB%D8%AF/sozluk/tac.md) — Zebîdî · 18. yy

رثد المتاع يرثد رثدا: نضده ووضع بعضه فوق بعض، أو إلى جنب بعض، كارتثده، وفي بعض النسخ: كأرثده، فهو رثيد، ومرثود، ورثد، محركة. وفي حديث عمر:  أن رجلا ناداه فقال: هل لك في رجل رثدت حاجته وطال انتظاره  أي دافعت بحوائجه ومطلته. فأوقع المفرد موقع الجمع. والرثد، بالكسر، والرثدة، واللثدة: الجماعة الكثيرة من الناس، وهم المقيمون ولا يظعنون. وقد أرثدوا: أقاموا. والرثد، بالتحريك: ضعفة الناس، يقال تركنا على الماء رثدا ما يطيقون تحملا. وأما الذين ليس عندهم ما يتحملون عليه فهم مرتثدون، وليسوا برثد، كما سيأتي. ورثد الرجل، كفرح: كدر، كأرثد. ومرثد، كمسكن: الرجل الكريم، قال ابن السكيت: مأخوذ من أرثد القوم، إذا احتفروا حتى بلغوا الثرى. والمرثد: اسم من أسماء الأسد. ومرثد: اسم رجل، ومرثد ملك لليمن ملكها ستمائة سنة. وتركتهم مرتثدين ما تحملوا بعد، أي ناضدين متاعهم. وعن الكسائ: يقال: احتفر حتى أرثد، إذا بلغ الثرى، ومنه اشتق مرثد. ويرثد كيمنع: واد، والذي في اللسان: أرثد، بالألف، قال:
  ألا تسأل الخيمات من بطن أرثدإلى النخل من ودان ما فعلت نعم ومما يستدرك عليه: طعام رثيد ومرثود، والخبز عندهم رثيد. ورثدت القصعة بالثريد: جمع بعضه إلى بعض وسوى. والثريد فيها رثيد. وقال ثعلبة بن صعير المازني، وذكر الظليم والنعامة، وأنهما ذكرا الظليم والنعامة، وأنهما ذكرا بيضهما في أدحيهما، فأسرعا إليه:
  فتذكرا ثقلا رثيدا بعـدمـأ                      ألقت ذكاء يمينها في كافر ورثد البيت: سقطه. ورثدت الدجاجة بيضها: جمعته. عن ابن الأعرابي.
 ومن المجاز: الخير عنده رثيد، والمال في بيته نضيد. ومرثد بن جابر الكندي ومرثد بن ربيعة، ومرثد بن الصلت الجعفي. ومرثد بن ظبيان السدوسي، ومرثد ابن عامر الثعلبي.ومرثد بن عدي الكندي، ومرثد بن عياض، أو عياض ابن مرثد، ومرثد بن أبي مرثد كناز الغنوي، ومرثد بن محب الففزاري. ومرثد بن وداعة أبو قتيلة الحمصي الكندي: صحابيون، رضي الله عنهم، مع اختلاف في البعض. ورثد الماء: كدر، عن الصاغاني.

##### Türkçe

**رثد** metaı **يرثد** **رثدا**: onu dizdi ve onun bir kısmını bir kısmının üstüne, yahut bir kısmını bir kısmının yanına koydu; **كارتثده** gibi; bazı nüshalarda: **كأرثده** gibi; o hâlde o **رثيد**’dir, ve **مرثود**’dur, ve **رثد**’dir, harekeli.

Ömer’in hadisinde: “Bir adam ona seslendi de dedi ki: ‘Senin için, ihtiyacı **رثدت** edilmiş ve bekleyişi uzamış bir adam var mı?’” yani onun ihtiyaçlarıyla savdın ve onu oyaladın. Böylece müfredi cem‘in yerine koydu.

Ve **الرثد** (kesre ile), ve **الرثدة**, ve **اللثدة**: insanlardan çok kalabalık topluluk; ve onlar ikamet edenlerdir ve göçmezler. Ve **أرثدوا**: ikamet ettiler.

Ve **الرثد** (hareke ile): insanların zayıfları; “Suyu başında, tahammül etmeye güç yetirecekleri kadar bir **رثدا** bıraktık” denir. Ama üzerinde taşıyacakları şey bulunmayanlar ise **مرتثدون**’dur; **رثد** değildirler; ileride geleceği üzere.

Ve adam **رثد** etti, **كفرح**: bulandı; **كأرثد** gibi.

Ve **مرثد**, **كمسكن**: kerim adam; İbnü’s-Sikkît dedi ki: kavim **أرثد** ettiğinden alınmıştır; yani kazdıkları vakit, toprağa ulaşıncaya kadar (kazdılar). Ve **المرثد**: aslanın isimlerinden bir isimdir.

Ve **مرثد**: bir adamın ismidir; ve **مرثد** Yemen’in bir melikidir; onu altı yüz sene melik olarak yönetti.

“Onları, henüz yüklenmedikleri hâlde **مرتثدين** bıraktım” yani metaını dizenler olarak.

Ve el-Kisâî’den: “Toprağa ulaşınca **أرثد** edinceye kadar kazdı” denir; yani toprağa ulaştı; ve ondan **مرثد** türetilmiştir.

Ve **يرثد** **كيمنع**: bir vadidir; ve Lisân’da olan: **أرثد** (elif ile); dedi ki:

  ألا تسأل الخيمات من بطن **أرثد**
  إلى النخل من ودان ما فعلت نعم

Ve üzerinde istidrâk edilenlerdendir: **طعام رثيد** ve **مرثود**; ve ekmek onların yanında **رثيد**’dir.

Ve **رثدت** çanağı **بالثريد** ile: onun bir kısmını bir kısmına topladı ve düzeltti. Ve içindeki **الثريد** **رثيد**’dir.

Ve Sa‘lebe b. Sa‘îr el-Mâzenî dedi; ve devekuşu erkeğini ve dişisini zikretti; ve ikisinin, yumurtalarını yuvalarında zikrettiklerini; sonra ona doğru acele ettiklerini:

  فتذكرا ثقلا رثيدا بعـدمـأ
  ألقت ذكاء يمينها في كافر

Ve **رثد** ev: onun döküntüsü.

Ve tavuk yumurtasını **رثدت**: onu topladı. İbnü’l-A‘râbî’den.

Ve mecazdandır: hayır onun yanında **رثيد**’dir; ve mal onun evinde **نضيد**’dir.

Ve **مرثد بن جابر** el-Kindî, ve **مرثد بن ربيعة**, ve **مرثد بن الصلت** el-Cu‘fî. Ve **مرثد بن ظبيان** es-Sedûsî, ve **مرثد ابن عامر** es-Sa‘lebî. Ve **مرثد بن عدي** el-Kindî, ve **مرثد بن عياض**, yahut **عياض ابن مرثد**, ve **مرثد بن أبي مرثد** **كناز** el-Ganevî, ve **مرثد بن محب** el-Fezârî. Ve **مرثد بن وداعة** Ebû Kuteyle el-Hımsî el-Kindî: sahâbîlerdir; Allah onlardan razı olsun; bazısında ihtilaf ile.

Ve su **رثد** etti: bulandı; es-Sâgânî’den.

### [Lane's Lexicon](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B1%D8%AB%D8%AF/sozluk/lexicon.md) — Edward W. Lane · 19. yy

رَثَدَ المَتَاعَ
1 رَثَدَ المَتَاعَ ذ , (T, S, M, A, K,) aor. رَثُدَ , inf. n. رَثْدٌ; (S, M;) and ↓ ارتثدهُ, (K,) in some copies of the K ↓ ارثدهُ [which I doubt not to be a mistranscription]; (TA;) He put the goods, or household goods, or utensils and furniture, one upon another, or together, in regular order, or compactly, (T, S, M, A, K,) or side by side. (S.) ― -b2- رَثَدَتْ بَيْضَهَا She (a hen) collected together her eggs. (IAar, M.) ― -b3- رُثِدَتِ القَصْعَةُ بِالثَّرِيدِ The bowl was heaped with the ثريد [or crumbled, or broken, bread, moistened with broth,] put together and made even. (M, L.) ― -b4- رَثَدَ حَاجَتَهُ (assumed tropical:) He deferred, delayed, postponed, or put off, his (another's) needful affairs; the sing. noun being used for the pl. (L, from a trad.) -A2- رَثِدَ, aor. رَثَدَ , (K,) inf. n. رَثَدٌ; (TK;) and ↓ ارثد; i. q. كَدِرَ; (K;) said of a man [as meaning He was, or became, disturbed, perturbed, or troubled, in mind]; (TA;) or said of water [as meaning it was, or became, turbid, thick, or muddy.] (TK.)

4 أَرْثَدَ see 1, first sentence. -A2- ارثدوا They stayed, or abode [in a place; not journeying, or departing: see رِثْدَةٌ]. (Ks, S, K.) ― -b2- And ارثد, said of one digging, He reached the moist earth. (ISk, S, K.) -A3- See also 1, last sentence.

8 اـِرْتَثَدَ see 1, first sentence.

رِثْدٌ
رِثْدٌ ذ : see رِثْدَةٌ.

رَثَدٌ
رَثَدٌ ذ : see رَثِيدٌ. ― -b2- Also The goods, or utensils and furniture, of a house or tent, that are of a worthless, paltry, mean, or vile, kind, or that are held in little account. (M, L.) ― -b3- And Weak, or powerless, people: (S, L, K:) differing from مُرْتثِدُونَ [q. v.]. (S, L.) One says, تَرَكْنَا عَلَى المَآءِ رَثَدًا مَا يُطِيقُونَ تَحَمُّلًا [We left at the water weak, or powerless, people, unable to take up their goods and to depart]. (S, L.)

رثْدَةٌ
رثْدَةٌ ذ , (IAar, T, S, M, L,) or ↓ رِثْدٌ, (K,) or both, (TA,) A company, (IAar, S,) or a numerous company, (T, L,) of men, (IAar, T, S, M, L,) staying, or abiding, [in a place,] (IAar, T, S, M, L, K,) not journeying, or departing, (S,) when the rest of them journey, or depart; (T;) as also لِثْدَةٌ. (T, L.)

مَتَاعٌ رَثِيدٌ
مَتَاعٌ رَثِيدٌ ذ (S, M, A, L, K) and ↓ مَرْثُودٌ (S, M, L, K) Goods, or household-goods, or utensils and furniture, put one upon another, or together, in regular order, or compactly, (S, M, A, L, K,) or side by side; (S;) as also ↓ رَثَدٌ; (A, K;) or this last, [as a subst.,] household-goods, or utensils and furniture, so put. (T, S, M, L.) And طَعَامٌ رَثِيدٌ and ↓ مَرْثُودٌ Food, or wheat, heaped up. (T, L.) And خُبْزٌ رَثِيدٌ [Bread piled up]. (A.) And الثَّرِيدُ فِى القَصْعَةِ [The crumbled, or broken, bread, moistened with broth, is heaped and put together and made even in the bowl]. (A.)

مَرْثَدٌ
مَرْثَدٌ ذ A generous man: (ISk, K:) from أَرْثَدَ signifying “ he reached the moist earth in digging. ” (ISk.) ― -b2- And المَرْثَدُ is a name of The lion. (S, K.)

مَرْثُودٌ
مَرْثُودٌ ذ : see رَثِيدٌ, in two places.

تَرَكْتُهُمْ مُرْتَثِدِينَ مَا تَحَمَّلُوا بَعْدُ
تَرَكْتُهُمْ مُرْتَثِدِينَ مَا تَحَمَّلُوا بَعْدُ ذ means I left them putting their goods, or utensils and furniture, one upon another, (T, * S, M, * L, K,) without having that whereon to remove them, (S, L,) [not having yet taken them up and departed:] thus مُرْتَثِدُونَ differs from رَثَدٌ [q. v.]. (S, L.)

##### Türkçe

**رَثَدَ المَتَاعَ**
1 **رَثَدَ المَتَاعَ** ذ , (T, S, M, A, K,) muzâri‘i **رَثُدَ** , mastar ismi **رَثْدٌ**; (S, M;) ve ↓ **ارتثدهُ**, (K,) K’nin bazı nüshalarında ↓ **ارثدهُ** [ki bunun bir yanlış yazım olduğundan şüphe etmem]; (TA;) Eşyayı, yahut ev eşyasını, yahut kap-kacağı ve mobilyayı, birini diğerinin üzerine, yahut birlikte, düzenli bir tertip üzere, yahut sıkıca, (T, S, M, A, K,) yahut yan yana koydu. (S.) ― -b2- **رَثَدَتْ بَيْضَهَا** O (tavuk) yumurtalarını bir araya topladı. (IAar, M.) ― -b3- **رُثِدَتِ القَصْعَةُ بِالثَّرِيدِ** Kâse, **ثريد** ile yığıldı; bir araya getirildi ve düzleştirildi. (M, L.) ― -b4- **رَثَدَ حَاجَتَهُ** (mecaz kabul edilerek:) O, onun (başkasının) ihtiyaç işlerini erteledi, geciktirdi, tehir etti, yahut savdı; tekil isim çoğul için kullanılmıştır. (L, bir rivayetten.) -A2- **رَثِدَ**, muzâri‘i **رَثَدَ** , (K,) mastar ismi **رَثَدٌ**; (TK;) ve ↓ **ارثد**; **كَدِرَ** ile aynı mânâdadır; (K;) bir adam hakkında [yani: zihnen karıştı, sarsıldı, yahut sıkıntıya düştü] denir; (TA;) yahut su hakkında [yani: bulanıklaştı, koyulaştı, yahut çamurlandı] denir. (TK.)

4 **أَرْثَدَ**: 1’in ilk cümlesine bak. -A2- **ارثدوا** Onlar (bir yerde) kaldılar, yahut ikamet ettiler [yolculuk etmeyerek, yahut ayrılmayarak: **رِثْدَةٌ**’ye bak]. (Ks, S, K.) ― -b2- Ve **ارثد**, kazı kazan kimse hakkında: Nemli toprağa ulaştı. (ISk, S, K.) -A3- 1’in son cümlesine de bak.

8 **اـِرْتَثَدَ**: 1’in ilk cümlesine bak.

**رِثْدٌ**
**رِثْدٌ** ذ : **رِثْدَةٌ**’ye bak.

**رَثَدٌ**
**رَثَدٌ** ذ : **رَثِيدٌ**’e bak. ― -b2- Ayrıca: Bir evin yahut çadırın, değersiz, bayağı, düşük, yahut kötü cinsten olan, yahut az önem verilen, eşyası; yahut kap-kacağı ve mobilyası. (M, L.) ― -b3- Ve: Zayıf, yahut güçsüz kimseler: (S, L, K:) **مُرْتثِدُونَ**’dan [bkz.] farklıdır. (S, L.) Şöyle denir: **تَرَكْنَا عَلَى المَآءِ رَثَدًا مَا يُطِيقُونَ تَحَمُّلًا** [Suda, eşyalarını yüklenip ayrılmaya güç yetiremeyen zayıf yahut güçsüz kimseler bıraktık]. (S, L.)

**رثْدَةٌ**
**رثْدَةٌ** ذ , (IAar, T, S, M, L,) yahut ↓ **رِثْدٌ**, (K,) yahut ikisi de, (TA,) Bir topluluk, (IAar, S,) yahut erkeklerden çok sayıda bir topluluk, (T, L,) (IAar, T, S, M, L,) (bir yerde) kalan, yahut ikamet eden, (IAar, T, S, M, L, K,) yolculuk etmeyen, yahut ayrılmayan, (S,) onların geri kalanı yolculuk ettiğinde yahut ayrıldığında; (T;) bunun gibi **لِثْدَةٌ** da. (T, L.)

**مَتَاعٌ رَثِيدٌ**
**مَتَاعٌ رَثِيدٌ** ذ (S, M, A, L, K) ve ↓ **مَرْثُودٌ** (S, M, L, K) Birinin diğerinin üzerine, yahut birlikte, düzenli bir tertip üzere, yahut sıkıca, (S, M, A, L, K,) yahut yan yana konmuş eşya; yahut ev eşyası; yahut kap-kacak ve mobilya; (S;) bunun gibi ↓ **رَثَدٌ** da; (A, K;) yahut bu sonuncusu, [isim olarak,] böyle konmuş ev eşyası; yahut kap-kacak ve mobilya. (T, S, M, L.) Ve **طَعَامٌ رَثِيدٌ** ve ↓ **مَرْثُودٌ**: Yığılmış yiyecek, yahut buğday. (T, L.) Ve **خُبْزٌ رَثِيدٌ** [üst üste yığılmış ekmek]. (A.) Ve **الثَّرِيدُ فِى القَصْعَةِ** [kâsede **ثريد** yığılmış, bir araya getirilmiş ve düzleştirilmiştir]. (A.)

**مَرْثَدٌ**
**مَرْثَدٌ** ذ Cömert bir adam: (ISk, K:) kazı kazmada “nemli toprağa ulaştı” mânâsına gelen **أَرْثَدَ**’dan. (ISk.) ― -b2- Ve **المَرْثَدُ**, aslanın bir adıdır. (S, K.)

**مَرْثُودٌ**
**مَرْثُودٌ** ذ : iki yerde **رَثِيدٌ**’e bak.

**تَرَكْتُهُمْ مُرْتَثِدِينَ مَا تَحَمَّلُوا بَعْدُ**
**تَرَكْتُهُمْ مُرْتَثِدِينَ مَا تَحَمَّلُوا بَعْدُ** ذ demektir ki: Onları, eşyalarını, yahut kap-kacağı ve mobilyayı, birini diğerinin üzerine koyar hâlde bıraktım, (T, * S, M, * L, K,) onları taşıyıp götürecek şey olmaksızın, (S, L,) [henüz onları yüklenip ayrılmamış olarak:] böylece **مُرْتَثِدُونَ**, **رَثَدٌ**’dan [bkz.] farklı olur. (S, L.)

### [Salmone](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B1%D8%AB%D8%AF/sozluk/salmone.md) — H. Anthony Salmone · 19. yy

رَثَدَ
رَثَدَ U ( n. ac. رَثْد 1 ),
a.  Arranged together ( furniture &  c. ).

رَثِدَ
رَثِدَ A ( n. ac. رَثَد 4 ),
a.  Was, became thick, turbid, muddy ( water ).

أَرْثَدَ
أَرْثَدَ IV ,
a.  Was, became thick &c.

b.  Reached the damp earth ( in digging ).

اِرْتَثَدَ
اِرْتَثَدَ VIII ,
a.  Arranged together, piled up.

رِثْدَة
رِثْدَة 2t ,
a.  Troop, company of men.

رَثَد
رَثَد 4 ,
a.  Household goods arranged together, baggage.

رَثِيْد
رَثِيْد 25 ,
a.  Arranged together, piled or heaped up.

##### Türkçe

**رَثَدَ**
**رَثَدَ** U (n. ac. **رَثْد** 1),
a. (ev eşyası vb.) bir araya düzenledi.

**رَثِدَ**
**رَثِدَ** A (n. ac. **رَثَد** 4),
a. (su) kalın oldu, kalınlaştı; bulanık oldu, bulandı; çamurlu oldu, çamurlaştı.

**أَرْثَدَ**
**أَرْثَدَ** IV,
a. kalın oldu vb.

b. (kazmada) nemli toprağa ulaştı.

**اِرْتَثَدَ**
**اِرْتَثَدَ** VIII,
a. bir araya düzenledi, yığdı.

**رِثْدَة**
**رِثْدَة** 2t,
a. asker bölüğü, erkekler topluluğu.

**رَثَد**
**رَثَد** 4,
a. bir araya düzenlenmiş ev eşyası, bagaj.

**رَثِيْد**
**رَثِيْد** 25,
a. bir araya düzenlenmiş, yığılmış veya üst üste yığılmış.
