# رفع — Lisânü'l-Arab

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B1%D9%81%D8%B9/sozluk/lisan
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%B1%D9%81%D8%B9/entries/lisan

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [رفع](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B1%D9%81%D8%B9.md)
- Lisânü'l-Arab: İbn Manzûr · 13. yy

## Madde başı: رفع

في أَسْماء الله تعالى الرافِعُ: هو الذي يَرْفَعُ المؤْمن بالإِسعاد وأَولياءَه بالتقْرِيب. والرَّفْعُ: ضدّ الوَضْع، رَفَعْته فارْتَفَع فهو نَقيض الخَفْض في كل شيء، رَفَعه يَرْفَعُه رَفْعاً ورَفُع هو رَفاعة وارْتَفَع. والمِرْفَع: ما رُفِع به. وقوله تعالى في صفة القيامة: خافِضةٍ رافِعة؛ قال الزجاج: المعنى أَنها تَخْفِض أَهل المعاصي وتَرْفَع أَهل الطاعة. وفي الحديث: إِنّ اللهَ تعالى يَرفع العَدْلَ ويَخْفِضُه؛ قال الأَزهري: معناه أَنه يرفع القِسط وهو العَدل فيُعْلِيه على الجَوْرِ وأَهله، ومرة يخْفِضه فيُظهر أَهلَ الجور على أَهل العدل ابْتلاءً لخلقه، وهذا في الدنيا والعاقبةُ للمتقين.
ويقال: ارْتَفَعَ الشيءُ ارْتِفاعاً بنفسه إِذا عَلا. وفي النوادر: يقال ارتفع الشيءَ بيده ورَفَعَه. قال الأَزهري: المعروف في كلام العرب رَفَعْت الشيءَ فارتفع، ولم أَسمع ارتفع واقعاً بمعنى رَفَع إِلاَّ ما قرأْته في نوادر الأعراب.
والرُّفاعة، بالضم، ثوب تَرْفَع به المرأَة الرَّسْحاء عَجِيزتَها تُعظِّمها به، والجمع الرفائعُ؛ قال الراعي:
عِراضُ القَطا لا يَتَّخِذْن الرَّفائعا
والرفاع: حبل
(* قوله «والرفاع حبل» كذا بالأصل بدون هاء تأنيث وهو عين ما بعده.) يُشدُّ في القيد يأْخذه المُقَيَّد بيده يَرْفَعُه إِليه. ورُفاعةُ المُقيد: خيط يرفع به قيدَه إِليه. والرَّافِعُ من الإِبل: التي رَفَعت اللِّبَأَ في ضَرْعِها؛ قال الأَزهري: يقال للتي رَفَعَت لبنَها فلم تَدِرَّ رافِعٌ، بالراء، فأَما الدَّافِعُ فهي التي دَفَعت اللبأَ في ضرعها. والرَّفْع تَقرِيبك الشيء من الشيء. وفي التنزيل: وفُرُشٍ مَرْفوعة؛ أَي مُقَرَّبةٍ لهم، ومن ذلك رَفَعْتُه إِلى السلطان، ومصدره الرُّفعان، بالضم؛ وقال الفراء: وفرش مرفوعة أَي بعضها فوق بعض. ويقال: نساء مَرْفُوعات أَي مُكَرَّمات من قولك إِن الله يَرْفَع من يَشاء ويَخْفِضُ.ورفَعَ السَّرابُ الشخص يَرْفَعُه رَفْعاً: زَهاه. ورُفِعَ لي الشيء: أَبصرته من بُعْد؛ وقوله:
ما كان أَبْصَرَنِي بِغِرَّاتِ الصِّبا،
فاليَوْمَ قَد رُفِعَتْ ليَ الأَشْباحُ
قيل: بُوعِدت لأَني أَرى القريب بعيداً، ويروى: قد شُفِعت ليَ الأَشْباح أَي أَرى الشخص اثنين لضَعْف بصري، وهو الأَصح، لأَنه يقول بعد هذا: ومَشَى بِجَنْبِ الشخْصِ شَخْصٌ مِثْلُه،
والأَرضُ نائِيةُ الشخُوصِ بَراحُ
ورافَعْتُ فلاناً إِلى الحاكم وتَرافَعْنا إِليه ورفَعه إِلى الحَكَمِ رَفْعاً ورُفْعاناً ورِفْعاناً: قرّبه منه وقَدَّمه إِليه ليُحاكِمَه، ورَفَعْتُ قِصَّتي: قَدَّمْتُها؛ قال الشاعر:
وهم رَفَعُوا لِلطَّعْن أَبْناء مَذْحِجٍ
أَي قدَّمُوهم للحرب؛ وقول النابغة الذبياني:
ورَفَعَته إِلى السِّجْفَيْنِ فالنَّضَدِ
(* قوله: رفَعَته؛ في ديوان النابغة رفَّعته بتشديد الفاء.) أَي بَلَغَتْ بالحَفْر وقَدَّمَتْه إِلى موضع السِّجْفَيْنِ، وهما سِتْرا رُواقِ البيت، وهو من قولك ارْتَفَع الشيء أَي تقدَّم، وليس هو من الارْتِفاعِ الذي هو بمعنى العُلُوّ، والسيرُ المَرْفُوعُ: دون الحُضْر وفوق المَوْضُوعِ يكون للخيل والإِبل، يقال: ارْفَعْ من دابَّتك؛ هذا كلام العرب. قال ابن السكيت: إِذا ارتفع البعير عن الهَمْلَجة فذلك السير المَرْفُوعُ، والرَّوافِعُ إِذا رفَعُوا في مَسيرهم. قال سيبويه: المَرْفُوعُ والمَوْضُوعُ من المصادر التي جاءت على مَفْعول كأَنه له ما يَرْفَعُه وله ما يَضَعُه. ورفَع البعيرُ في السير يَرْفَع، فهو رافعٌ أَي بالَغَ وسارَ ذلك السيرَ، ورفَعَه ورفَع منه: ساره، كذلك، يَتعدّى ولا يتعدّى؛ وكذلك رَفَّعْتُه تَرْفِيعاً. ومَرْفُوعها: خلاف مَوْضُوعِها، ويقال: دابة له مَرْفُوع ودابة ليس له مَرْفُوع، وهو مصدر مثل المَجْلُود والمَعْقُول: قال طرفة:
مَوْضُوعُها زَوْلٌ، ومَرْفُوعها
كَمَرِّ صَوْبٍ لَجِبٍ وسْطَ رِيح
قال ابن بري: صواب إِنشاده:
مرفوعها زول، وموضوعها
كَمَرِّ صَوْبٍ لَجِبٍ وسْطَ رِيح
والمرفوعُ: أَرفع السير، والمَوضُوع دونه، أَي أَرْفَعُ سيرها عَجَب لا يُدْرك وصْفُه وتشبيهُه، وأَمّا موضوعها وهو دون مرفوعها، فيدرك تشبيهه وهو كمرّ الريح المُصوِّتة، ويروى: كمرّ غَيْثٍ. وفي الحديث: فَرَفَعْتُ ناقتي أَي كلّفْتها المَرْفُوع من السير، وهو فوق الموضوع ودون العَدْو. وفي الحديث: فرَفَعْنا مَطِيَّنا ورَفَع رسولُ الله، صلى الله عليه وسلم، مَطِيَّتَه وصَفِيَّةُ خَلْفَه. والحمار يُرَفِّع في عَدْوه تَرْفِيعاً، ورفَّع الحِمار: عَدا عَدْواً بعضُه أَرْفع من بعض. وكلُّ ما قدَّمْتَه، فقد رَفَّعْته. قال الأَزهري: وكذلك لو أَخذت شيئاً فرَفَعْتَ الأَوّل، فالأَوّل رفَّعْته ترفيعاً.
والرِّفْعة: نقيض الذِّلّة. والرِّفْعة: خلاف الضّعة، رَفُع يَرْفُع رَفاعة، فهو رَفيع إِذا شَرُف، والأُنثى بالهاء. قال سيبويه: لا يقال رَفُع ولكن ارْتَفَع، وقوله تعالى: في بيوت أَذِنَ الله أَن تُرْفَع؛ قال الزجاج: قال الحسن تأْويل أَن تُرفع أَنْ تُعَظَّم؛ قال: وقيل معناه أَن تُبْنَى، كذا جاء في التفسير. الأَصمعي: رَفَع القومُ، فهُم رافِعُون إِذا أَصْعَدُوا في البلاد؛ قال الراعي:
دَعاهُنَّ داعٍ للخَرِيفِ، ولم تَكُنْ
لَهُنَّ بِلاداً، فانْتَجَعْنَ روافِعا
أَي مُصْعِداتٍ؛ يريد لم تكن تلك البلادُ التي دعَتْهن لهُنّ بِلاداً. والرَّفِيعةُ: ما رُفِعَ به على الرَّجل، ورَفَعَ فلان على العامل رَفِيعة: وهو ما يَرْفَعُه من قَضِيَّة ويُبَلِّغها. وفي الحديث: كلُّ رافِعةٍ رَفَعتْ عَلَيْنا من البَلاغِ فقد حَرَّمْتُها أَن تُعْضَد أَو تُخْبَط إِلاَّ لعُصْفُورِ قَتَبٍ أَو مَسْنَدِ مَحالةٍ، أَي كلُّ نفْس أَو جماعة مُبلِّغة تُبَلِّغ وتُذِيعُ عنا ما نقوله فَلْتُبَلّغْ ولتَحْك أَنّي قد حَرَّمْت المدينة أَن يُقْطَع شجرها أَو يُخْبَط ورَقُها، وروي: من البُلاَّغِ، بالتشديد، بمعنى المُبَلِّغين كالحُدّاثِ بمعنى المُحدِّثِين؛ والرَّفْع هنا من رَفَع فلان على العامل إِذا أَذاع خبره وحكى عنه. ويقال: هذه أَيامُ رَفاعٍ ورِفاعٍ، قال الكسائي: سمعت الجَرامَ والجِرامَ وأَخَواتها إِلا الرِّفاع فإِني لم أَسمعها مكسورة، وحكى الأَزهري عن ابن السكيت قال: يقال جاء زَمَنُ الرَّفاعِ والرِّفاعِ إِذا رُفِعَ الزَّرْعُ، والرَّفاعُ والرِّفاعُ: اكْتِنازُ الزَّرعِ ورَفْعُه بعد الحَصاد. ورَفَع الزَّرعَ يَرْفَعُه رَفْعاً ورَفاعة ورَفاعاً: نقله من الموضع الذي يَحْصِدُهُ فيه إِلى البَيْدر؛ عن اللحياني: وبَرْقٌ رافع: ساطعٌ؛ قال الأَحوص:أَصاحِ أَلم تَحْزُنْك رِيحٌ مَرِيضةٌ،
وبَرْقٌ تَلالا بالعَقِيقَيْنِ رافِعُ؟
ورجل رَفِيعُ الصوتِ أَي شريف؛ قال أَبو بكر محمد بن السَّرِيّ: ولم يقولوا منه رَفُع؛ قال ابن بري: هو قول سيبويه، وقالوا رَفِيع ولم نَسمعهم قالوا رَفُع. وقال غيره: رَفُعَ رِفْعة أَي ارْتَفَعَ قَدْرُه. ورَفاعةُ الصوت ورُفاعتُه، بالضم والفتح: جَهارَتُه. ورَجل رَفِيعُ الصوت: جَهِيرُه. وقد رَفُع الرجل: صار رَفِيع الصوتِ. وأَمّا الذي ورد في حديث الاعتكاف: كان إِذا دخل العَشْرُ أَيْقظَ أَهلَه ورَفَع المِئْزَر، وهو تشميره عن الإِسبال، فكناية عن الاجْتهاد في العِبادة؛ وقيل: كُنِي به عن اعْتِزال النساء. وفي حديث ابن سلام: ما هلَكت أُمّة حتى يُرْفَع القُرآنُ على السلطان أَي يتَأَوَّلونه ويَرَوْن الخروج به عليه.
والرَّفْعُ في الإِعراب: كالضمّ في البِناء وهو من أَوضاع النحويين، والرَّفعُ في العربية: خلاف الجر والنصب، والمُبْتَدأُ مُرافِع للخبر لأَنَّ كل واحد منهما يَرْفَع صاحبه.
ورِفاعةُ، بالكسر: اسم رجل. وبنو رِفاعةَ: قبيلة. وبنو رُفَيْع: بطن. ورافِع: اسم.

### Türkçe

Allah Teâlâ’nın isimleri içinde **الرافِعُ**: O, mümini saadetlendirme ile yükselten ve velîlerini yaklaştırma ile (yükselten)dir. Ve **الرَّفْعُ**: **الوَضْع**’ın zıddıdır; onu kaldırdım da yükseldi; o hâlde o, her şeyde **الخَفْض**’ın nakîzidir. Onu kaldırdı, onu kaldırır: kaldırma; ve o, yücelik oldu: yücelik; ve yükseldi. Ve **المِرْفَع**: kendisiyle kaldırılan şeydir. Ve kıyametin sıfatı hakkında Allah Teâlâ’nın sözü: **خافِضةٍ رافِعة**; Zecâc dedi: mânâ, onun günah eh­lini alçaltması ve itaat eh­lini yükseltmesidir. Ve hadiste: “Şüphesiz Allah Teâlâ adaleti yükseltir ve onu alçaltır”; Ezherî dedi: mânâsı, onun **القِسط**’ı—o adalettir—yükseltmesi, onu zulmün ve ehlinin üzerine yüceltmesidir; bir kere de onu alçaltır da, yaratıklarını imtihan olarak zulüm ehlini adalet ehli üzerine üstün kılar; bu dünyadadır, âkıbet ise muttakilerindir.

Ve denir: şey kendi kendine yükselirse, yükselme olarak, yükseldiği zaman. Ve **النوادر**’de: “Şeyi eliyle yükseltti” ve “onu kaldırdı” denir. Ezherî dedi: Arapların sözünde bilinen: “Şeyi kaldırdım da yükseldi”dir; “yükseldi”nin, “kaldırdı” mânâsıyla lâzım (geçişsiz) olarak kullanıldığını, ancak bedevîlerin **نوادر**’inde okuduğum şeyi işitmedim.

Ve **الرُّفاعة**—ötre ile—kadının, kalçasını büyütmek için onunla kalçasını kaldırdığı **الرَّسْحاء** (kalçalı) bir elbisedir; çoğulu **الرفائعُ**’dir; Râʿî dedi:
عِراضُ القَطا لا يَتَّخِذْن الرَّفائعا

Ve **الرفاع**: ip
(* “Ve **الرفاع** iptir” sözü: asılda dişillik **هاء**’sı olmaksızın böyledir; ve o, ondan sonrakinin aynıdır.)
bağda sıkıca bağlanır; bağlanmış olan onu eliyle alır, onu kendine doğru kaldırır. Ve **رُفاعةُ المُقيد**: bağını kendine doğru kaldırdığı ipliktir. Ve develerden **الرَّافِعُ**: memesindeki **اللِّبَأ**’yı (ağız sütünü) kaldırmış olan (deve)dir; Ezherî dedi: sütünü kaldırıp da akıtmayan (deve)ye **رافِعٌ**—**الراء** ile—denir; **الدَّافِعُ** ise, memesindeki ağız sütünü itmiş olandır. Ve **الرَّفْع**: bir şeyi bir şeye yaklaştırmandır. Ve tenzilde: **وفُرُشٍ مَرْفوعة**; yani onlara yaklaştırılmış. Ve bundan: onu sultana kaldırdım (arz ettim); masdarı **الرُّفعان**—ötre ile—dir. Ferrâ dedi: “Ve yükseltilmiş döşekler” yani bazısı bazısının üstünde. Ve denir: **نساء مَرْفُوعات** yani “ikram edilmişler”; “Şüphesiz Allah dilediğini yükseltir ve alçaltır” sözündendir. Ve serap şahsı kaldırdı, onu kaldırır: onu parlatıp gösterdi. Ve “Bana şey kaldırıldı”: onu uzaktan gördüm; ve onun sözü:
ما كان أَبْصَرَنِي بِغِرَّاتِ الصِّبا،
فاليَوْمَ قَد رُفِعَتْ ليَ الأَشْباحُ
Denildi ki: uzaklaştırıldım; çünkü yakını uzak görürüm. Ve rivayet edilir: “Bana hayaller şefaat edildi” yani görme zayıflığı sebebiyle şahsı iki görürüm; ve bu daha sahih olandır; çünkü bundan sonra şöyle der:
ومَشَى بِجَنْبِ الشخْصِ شَخْصٌ مِثْلُه،
والأَرضُ نائِيةُ الشخُوصِ بَراحُ

Ve falanı hâkime götürüp dava ettim (**رافَعْتُ**) ve ona götürüp davalaştık (**تَرافَعْنا**) ve onu hakeme kaldırdı: kaldırma ve **رُفْعاناً** ve **رِفْعاناً**; yani onu ona yaklaştırdı ve onu ona takdim etti ki onu muhakeme etsin. Ve “kıssamı kaldırdım”: onu takdim ettim; şair dedi:
وهم رَفَعُوا لِلطَّعْن أَبْناء مَذْحِجٍ
yani onları savaşa takdim ettiler; ve Nâbiga ez-Zübyânî’nin sözü:
ورَفَعَته إِلى السِّجْفَيْنِ فالنَّضَدِ
(* “**رفَعَته**” sözü: Nâbiga divanında **رفَّعته**—**الفاء**’yı şeddeli—dir.)
yani kazı ile ulaştırdı ve onu **السِّجْفَيْنِ**’in yerine takdim etti; ikisi, evin revakının iki perdesidir. Ve bu, “şey yükseldi” yani “ilerledi” sözündendir; “yükselme”den—ki o “ulûv” mânâsınadır—değildir. Ve **السيرُ المَرْفُوعُ**: **الحُضْر**’dan aşağı, **المَوْضُوع**’dan yukarıdır; atlar ve develer için olur. Denir: “Bineğinden yükselt (hızını artır)”; bu Arapların sözüdür. İbnü’s-Sikkît dedi: Deve **الهَمْلَجة**’den yükselince, işte o yürüyüş **السيرُ المَرْفُوعُ**’dur; ve **الرَّوافِعُ**: yürüyüşlerinde yükselttikleri zaman. Sîbeveyh dedi: **المَرْفُوعُ** ve **المَوْضُوعُ**, **مَفْعول** üzere gelmiş masdarlardandır; sanki onun için onu yükselttiği şey vardır ve onun için onu koyduğu şey vardır. Ve deve yürüyüşte yükseltti: yükseltir; o hâlde o **رافعٌ**’dir; yani mübalağa etti ve o yürüyüşü yürüdü. Ve onu yükseltti ve ondan yükseltti: onu yürüdü; böyledir; geçişli de olur geçişsiz de. Ve aynı şekilde: onu yükselttim (**رَفَّعْتُه**) yükseltme olarak. Ve onun **مَرْفُوع**’u: onun **مَوْضُوع**’unun hilâfıdır. Ve denir: “Onun **مَرْفُوع**’u olan bir binek” ve “Onun **مَرْفُوع**’u olmayan bir binek”; ve o, **المَجْلُود** ve **المَعْقُول** gibi bir masdardır. Tarafe dedi:
مَوْضُوعُها زَوْلٌ، ومَرْفُوعها
كَمَرِّ صَوْبٍ لَجِبٍ وسْطَ رِيح
İbn Berrî dedi: Onun inşâdının doğrusu:
مرفوعها زول، وموضوعها
كَمَرِّ صَوْبٍ لَجِبٍ وسْطَ رِيح
Ve **المرفوعُ**: yürüyüşün daha yükseği; **المَوضُوع** ondan aşağıdır; yani onun daha yüksek yürüyüşü, vasfı ve benzetmesi idrak edilemeyen bir acayiptir. Ama onun **موضوعها**’sı—ki **مرفوعها**’sından aşağıdır—onun benzetmesi idrak edilir; ve o, ses çıkaran rüzgârın geçişi gibidir. Ve rivayet edilir: “yağmurun geçişi gibi”. Ve hadiste: “De­vemi yükselttim”; yani ona yürüyüşten **المَرْفُوع**’u yükledim; o, **الموضوع**’un üstünde, **العَدْو**’nun altındadır. Ve hadiste: “Bineklerimizi yükselttik; ve Allah’ın Resûlü—Allah’ın salâtı ve selâmı onun üzerine olsun—bineğini yükseltti; ve Safiyye onun arkasındaydı.” Ve eşek koşusunda yükseltir: yükseltme olarak. Ve “eşek yükseltti”: bir koşu ile koştu; onun bir kısmı bir kısmından daha yüksektir. Ve her neyi öne aldıysan, onu yükseltmişsindir. Ezherî dedi: Aynı şekilde, bir şeyi alıp da birincisini, sonra birincisini kaldırırsan, onu yükseltme olarak yükseltmiş olursun.

Ve **الرِّفْعة**: **الذِّلّة**’nin nakîzidir. Ve **الرِّفْعة**: **الضّعة**’nin hilâfıdır. Yüceldi: yücelir; yücelik olarak; o hâlde o **رَفيع**’dir; şereflendiği zaman; dişisi **هاء** iledir. Sîbeveyh dedi: “**رَفُع**” denmez; fakat “**ارْتَفَع**” denir. Ve Allah Teâlâ’nın sözü: **في بيوت أَذِنَ الله أَن تُرْفَع**; Zecâc dedi: Hasan’ın te’vili: “yükseltilsin” yani “tazim edilsin”dir; dedi: ve “inşa edilsin” mânâsındadır denildi; tefsirde böyle geldi. Asmaî: Kavim yükseldi; o hâlde onlar **رافِعُون**’dur; beldelerde yukarı çıktıkları zaman. Râʿî dedi:
دَعاهُنَّ داعٍ للخَرِيفِ، ولم تَكُنْ
لَهُنَّ بِلاداً، فانْتَجَعْنَ روافِعا
yani yukarı çıkanlar; “onları ona çağıran o beldeler, onların beldeleri değildi” demek ister.

Ve **الرَّفِيعةُ**: adam aleyhine onunla yükseltilen (şikâyet)tir. Ve “Falan, âmile karşı **رَفِيعة** yükseltti”: o, bir davadan yükselttiği ve onu ulaştırdığı şeydir. Ve hadiste: “Her **رافِعةٍ** ki bize karşı sözden bir şeyi yükseltti, onu, ancak eyer serçesi yahut kuyu çıkrığı direği için olmak üzere, budanmasının veya silkelenmesinin haram kıldım”; yani her bir nefis yahut cemaat, bizden söylediğimizi ulaştıran, bildiren; artık ulaştırsın ve nakletsin ki ben Medine’yi, ağacının kesilmesini yahut yaprağının silkelenmesini haram kıldım. Ve rivayet edildi: **من البُلاَّغِ**—şeddeli—yani **المُبَلِّغين** mânâsında; **الحُدّاثِ**’ın **المُحدِّثِين** mânâsında olması gibi. Ve buradaki **الرَّفْع**: “Falan, âmile karşı yükseltti”den; onun haberini yaydığı ve ondan naklettiği zaman. Ve denir: “Bunlar **رَفاعٍ** ve **رِفاعٍ** günleridir.” Kisâî dedi: **الجَرامَ** ve **الجِرامَ** ve kardeşlerini işittim; ancak **الرِّفاع**’ı, ben onu esreli işitmedim. Ezherî, İbnü’s-Sikkît’ten nakletti; dedi: “Ekin kaldırıldığı zaman **زَمَنُ الرَّفاعِ** ve **الرِّفاعِ** geldi” denir. Ve **الرَّفاعُ** ve **الرِّفاعُ**: hasattan sonra ekinin yığılması ve kaldırılmasıdır. Ve ekini kaldırdı: onu kaldırır; kaldırma ve yücelik ve **رَفاعاً** olarak; yani onu, biçtiği yerden harman yerine taşıdı; Lihyânî’den: Ve **بَرْقٌ رافع**: parlayan. Ahvas dedi:
أَصاحِ أَلم تَحْزُنْك رِيحٌ مَرِيضةٌ،
وبَرْقٌ تَلالا بالعَقِيقَيْنِ رافِعُ؟
Ve “sesçe **رَفِيعُ** bir adam”: yani şerefli. Ebû Bekir Muhammed b. es-Serî dedi: Ondan “**رَفُع**” demediler. İbn Berrî dedi: Bu, Sîbeveyh’in sözüdür; “**رَفِيع**” dediler, “**رَفُع** dediler” diye onları işitmedik. Başkası dedi: “**رَفُعَ** **رِفْعة** olarak”: yani onun değeri yükseldi. Ve sesin **رَفاعة**’si ve **رُفاعتُه**—ötre ve fetha ile—: onun açıklığıdır. Ve “sesçe **رَفِيعُ** bir adam”: onun gür olanıdır. Ve adam **رَفُع** oldu: sesçe **رَفِيع** oldu. Ama i‘tikâf hadîsinde gelen: “On gün (son on) girince, ailesini uyandırır ve **المِئْزَر**’i kaldırırdı”; bu, sarkıtmayı bırakıp toparlamasıdır; ibadette gayrete kinayedir; ve “kadınlardan uzak durmaya kinaye kılındı” denildi. Ve İbn Selâm hadîsinde: “Bir ümmet helâk olmadı; ta ki Kur’ân sultanın üzerine yükseltilinceye kadar”; yani onu te’vil ederler ve onunla ona karşı çıkışı görürler.

Ve i‘rabda **الرَّفْعُ**: binâda zamm gibi olup nahivcilerin vaz‘larındandır. Ve Arapçada **الرَّفعُ**: **الجر** ve **النصب**’un hilâfıdır. Ve **المُبْتَدأُ**, haber için **مُرافِع**tir; çünkü ikisinden her biri diğerini yükseltir.

Ve **رِفاعةُ**—esre ile—bir adam adıdır. Ve **بنو رِفاعةَ**: bir kabiledir. Ve **بنو رُفَيْع**: bir batındır. Ve **رافِع**: bir addır.
