# ركم — Tâcü'l-Arûs

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B1%D9%83%D9%85/sozluk/tac
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%B1%D9%83%D9%85/entries/tac

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [ركم](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B1%D9%83%D9%85.md)
- Tâcü'l-Arûs: Zebîdî · 18. yy

## Madde başı: ركم

| | ( الرَّكْم : جَمْعُ شَيء فَوْق آخَر حتى | يَصِيرُ ركاماً مَرْكُوماً كَرُكَام الرَّمْل ) ، | والسَّحاب ونَحوِ ذلِك من الشَّيءِ | المُرْتَكِم بَعضُه على بَعْض . وفي | المُحْكَم : الرَّكْم : إلقاءُ بَعضِ | الشيءِ على بَعضٍ وتَنْضِيده . رَكَمَه | يَركُمه رَكْماً . وشيء رُكامٌ : بَعضُه | على بَعْض . | | ( و ) الرَّكَم ( بالتَّحْريك : السَّحابُ | المُتَاركِمُ ) ، عن اْبنِ الأعرابيّ | ( كالرُّكَامِ ) بالضَّم ، وفي الصحاح : | الرُّكَام : الرَّمل المتراكِمُ ، وكذلك | السّحاب وما أَشْبَهَه . ومنه قوله | تعالى : ! 2 \< ثم يجعله ركاما > 2 ! يعني | السّحاب . وفي الحَدِيث :   حتى | رأيتُ رُكاماً   يعني في الاْستِسْقاء . | | ( و ) من المجاز : ( مُرْتَكَم الطَّريق : | جَادَّتُه ) . يقال : سلك جادَّته ومُرْتَكَمه | أي : مَحَجَّته . | | ( والرُّكْمةُ ، بالضَّمّ : الطِّين ) | والتُّرابُ ( المَجْمُوع ) . ووقع في | نُسَخ الصّحاح بالتَّحْرِيك . | | ( و ) من المجاز : ( قَطِيعٌ ركامٌ ، | كغُرابٍ ) أي : ( ضَخْم ) ، شُبّهِ بُركام | السَّحاب أو الرَّمل ، أَنْشدَ ثَعْلب : | % ( ونَحْمِي به حَوْباً رُكاماً ونِسوةً % | عليهن قَزٌّ ناعِمٌ وحِرِيرُ ) % | | ( واْرتَكَم الشيءُ وتَرَاكَم : اجْتَمَع ) | بَعضُه فَوْق بَعْض . | | [ ] وَمِمَا يُسْتَدْرَكُ عَلَيْهِ : | | سَحابٌ ورَمْلٌ مرْكُومٌ ومُرتِكم | ومُتراكِمٌ . وتراكم لَحْمُ الناقة : | سَمِنت . وناقة مَركُومَة : سَمِينة . | وتَراكَمَت الأَشغالُ واْرتَكَمَت ، وهو | مجاز . |

|

### Türkçe

| | ( **الرَّكْم** : bir şeyi başka bir şeyin üstüne toplamak; ta ki, **رُكاماً مَرْكُوماً** (kum yığını gibi) yığılmış bir yığın hâline gelinceye kadar ) ، | ve bulut ve bunun benzeri, şeyden | bir kısmı bir kısmı üzerine yığılmış olan şey. Ve | **المُحْكَم**’de: **الرَّكْم**: şeyin bir kısmını | bir kısmının üzerine atmak ve onu üst üste dizmektir. **رَكَمَه** | **يَركُمه** **رَكْماً**. Ve bir şey **رُكامٌ**: bir kısmı | bir kısmının üzerinedir. | | ( ve ) **الرَّكَم** (harekeli olarak: üst üste yığılmış bulut ) ، İbnü’l-A‘râbî’den; | ( **كالرُّكَامِ** ) zamme ile; ve **الصحاح**’ta: | **الرُّكَام**: üst üste yığılmış kumdur; aynı şekilde | bulut ve ona benzeyen şeyler. Ondandır O’nun sözü | (yüce): ! 2 \< ثم يجعله ركاما > 2 ! yani | bulut. Ve hadiste:   “ta ki | **رُكاماً** gördüm”   yani yağmur istemede. | | ( ve ) mecazdan: ( **مُرْتَكَم الطَّريق** : | onun ana yolu ) . Denir: onun ana yoluna ve **مُرْتَكَمه**’ne girdi; | yani: onun açık yoluna. | | ( ve **الرُّكْمةُ** , zamme ile: çamur ) | ve toprak ( toplanmış olan ) . Ve | **الصحاح** nüshalarında harekeli olarak vâki olmuştur. | | ( ve ) mecazdan: ( **قَطِيعٌ ركامٌ** , | **كغُرابٍ** ) yani: ( iri ) ; bulut yığınına | veya kum yığınına benzetilmiştir. Sa‘leb inşâd etti: | % ( ونَحْمِي به حَوْباً رُكاماً ونِسوةً % | عليهن قَزٌّ ناعِمٌ وحِرِيرُ ) % | | ( **واْرتَكَم الشيءُ** ve **تَرَاكَم** : toplandı ) | bir kısmı bir kısmının üstüne. | | [ ] Ve onun üzerine istidrâk olunanlardandır: | | **سَحابٌ** ve **رَمْلٌ** **مرْكُومٌ** ve **مُرتِكم** | ve **مُتراكِمٌ**. Ve dişi devenin eti **تراكم** etti: | semirdi. Ve **ناقة مَركُومَة**: semizdir. | Ve işler **تَراكَمَت** ve **اْرتَكَمَت**; ve o | mecazdır. |
