# رمعل (ر-م-ع-ل) — Arapça kök

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B1%D9%85%D8%B9%D9%84
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%B1%D9%85%D8%B9%D9%84

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Harfler: ر - م - ع - ل
- Bu kök Kur'an'da geçmiyor.
- 3 sözlük

## Sözlükler (3)

### [es-Sıhâh](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B1%D9%85%D8%B9%D9%84/sozluk/sihah.md) — Cevherî · 10. yy

ارْمَعَلَّ الصبيُّ ارْمِعْلالاً: سالَ لعابُه. وارْمَعَلَّ الدمعُ، أي تتابع قَطَرانُهُ، بالعين والغين جميعاً. وارْمَعَلَّ الشِواءُ، أي سال دَسَمُهُ. وأنشد أبو عمرو:
وانْصِبْ لنا الدهماءَ طاهي وعَجِّلَنْلنا بشَواةٍ مُرْمَـعِـلِّ ذُءُوبُـهـا
قال الفراء: ارْمَعَلَّ الرجل، أي شَهق. والأصمعيّ مثله، وأنشد:
بكى جزعاً من أن يموتَ وأجهشتْ		إليه الجِرِشَّى وارْمَعَلَّ خَنينُـهـا
وقولهم: ادْرَنْفِقْ مُرْمَعِلاًّ، أي امْضِ راشِداً.

##### Türkçe

**ارْمَعَلَّ** çocuk **ارْمِعْلالاً**: salyası aktı. Ve gözyaşı **ارْمَعَلَّ**; yani, gözde ve **الغين** ile birlikte, onun damlaması ardı ardına geldi. Ve kızartma **ارْمَعَلَّ**; yani, yağı aktı. Ebû Amr şu beyti okudu:
وانْصِبْ لنا الدهماءَ طاهي وعَجِّلَنْلنا بشَواةٍ مُرْمَـعِـلِّ ذُءُوبُـهـا
Ferrâ dedi: adam **ارْمَعَلَّ**; yani, iç çekti. Asma‘î de onun gibidir; ve şu beyti okudu:
بكى جزعاً من أن يموتَ وأجهشتْ		إليه الجِرِشَّى وارْمَعَلَّ خَنينُـهـا
Ve onların sözü: **ادْرَنْفِقْ مُرْمَعِلاًّ**; yani, doğru yolda olarak yürü.

### [Lisânü'l-Arab](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B1%D9%85%D8%B9%D9%84/sozluk/lisan.md) — İbn Manzûr · 13. yy

ارْمَعَلَّ الثوبُ: ابْتَلَّ، وقيل: كلُّ ما ابْتَلَّ فقد ارْمَعَلَّ. وارْمَعَلَّ الدمعُ وارْمَعَنَّ: سال فهو مُرْمَعِلٌّ ومُرْمَعِنٌّ. وارْمَعَلَّ الشيءُ: تَتابع، وقيل: سال فتتابع. الجوهري: ارْمَعَلَّ الصبيُّ ارْمِعْلالاً سال لُعابه. وارْمَعَلَّ الدمعُ أَي تتابع قَطَرانه، بالعين والغين جميعاً؛ قال الزَّفَيان:
يقول نَوِّرْ صُبْحُ لو يَفْعَلُّ،
والقَطْرُ عن مَتْنَيه مُرْمَغِلُّ
كنُظُم اللُّؤلُؤ مُرْمَعِلُّ،
تَلُفُّه نَكباءُ أَو شَمْأَلُّ
وارْمَعَلَّ الشِّواءُ أَي سال دَسَمُه؛ وأَنشد أَبو عمرو: وانْصِبْ لنا الدَّهْماءَ طاهِي، وعَجِّلَنْ
لنا بشَواةٍ مُرْمَعِلٍّ ذُؤُوبُها
وقولهم ادْرَنْفِقْ مُرْمَعِلاًّ أَي امْضِ راشداً. وارْمَعَلَّ الرجلُ أَي شَهَِق؛ قال مُدْرِك بن حِصْن الأَسدي:
ولما رآني صاحِبي رابِطَ الحَشا،
مُوَطَّن نفس قد أَراها يَقِينُها،
بَكى جَزَعاً من أَن يموت، وأَجْهَشَتْ
إِليه الجِرِشَّى، وارْمَعَلَّ خَنينُها
(* قوله «خنينها» كذا في الأصل هنا ونسخة من الصحاح بالمعجمة، وتقدم في جرش بالمهملة، وكلاهما بمعنى البكاء).

##### Türkçe

**ارْمَعَلَّ** elbise: ıslandı; ve denildi ki: her ne ıslandıysa muhakkak **ارْمَعَلَّ** olmuştur. Ve **ارْمَعَلَّ** gözyaşı ve **ارْمَعَنَّ**: aktı; artık o, **مُرْمَعِلٌّ** ve **مُرْمَعِنٌّ**dur. Ve **ارْمَعَلَّ** şey: peş peşe geldi; ve denildi ki: aktı da peş peşe geldi. el-Cevherî: **ارْمَعَلَّ** çocuk, **ارْمِعْلالاً** (olarak): salyası aktı. Ve **ارْمَعَلَّ** gözyaşı, yani damlalarının peş peşe gelmesi; **بالعين والغين جميعاً** (hem **العين** ile hem **الغين** ile); ez-Zefyân dedi:
يقول نَوِّرْ صُبْحُ لو يَفْعَلُّ،
والقَطْرُ عن مَتْنَيه مُرْمَغِلُّ
كنُظُم اللُّؤلُؤ مُرْمَعِلُّ،
تَلُفُّه نَكباءُ أَو شَمْأَلُّ

Ve **ارْمَعَلَّ** kızartma, yani yağı aktı; ve Ebû Amr inşâd etti:
وانْصِبْ لنا الدَّهْماءَ طاهِي، وعَجِّلَنْ
لنا بشَواةٍ مُرْمَعِلٍّ ذُؤُوبُها

Ve onların sözü: **ادْرَنْفِقْ مُرْمَعِلاًّ** yani doğru yolda olarak yürü. Ve **ارْمَعَلَّ** adam, yani iç çekti; Müdrik b. Hısn el-Esedî dedi:
ولما رآني صاحِبي رابِطَ الحَشا،
مُوَطَّن نفس قد أَراها يَقِينُها،
بَكى جَزَعاً من أَن يموت، وأَجْهَشَتْ
إِليه الجِرِشَّى، وارْمَعَلَّ خَنينُها

(* Onun sözü “**خنينها**”: asılda burada ve Sıhâh’tan bir nüshada **بالمعجمة** (mu‘ceme ile) böyledir; ve daha önce **جرش**’ta **بالمهملة** (mühmele ile) geçti; ikisi de ağlama manasındadır).

### [Tâcü'l-Arûs](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B1%D9%85%D8%B9%D9%84/sozluk/tac.md) — Zebîdî · 18. yy

ارمعل الصبي، ارمعلالا: سال لعابه، نقله الجوهري، وارمعل الثوب: ابتل، وقيل: كل ما ابتل فقد ارمعل، وارمعل الشواء: سال دسمه، وأنشد أب عمرو:
  وانصب لنا الدهماء طاهي وعجلن                      لنا بشواة مرمـعـل ذؤوبـهـا وارمعل الرجل: أسرع، وقال الفراء، والأصمعي: ارمعل الجل: شهق، قال مدرك بن حصن الأسدي:
  ولما رآني صاحبي رابط الحشـا                      موطن نفس قد أتاها يقـينـهـا
  بكى جزعا من أن يموت وأجهشت                      إليه الجرشى وارمعل خنينـهـا وارمعلت الإبل: تفرقت، كما في العباب. وارمعل الدمع: تتابع قطرانه، وقيل: سال فتتابع.

##### Türkçe

**ارمعل** çocuk, **ارمعلالا**: salyası aktı; el-Cevherî onu nakletti. Ve **ارمعل** elbise: ıslandı. Ve denildi ki: ıslanan her şey muhakkak **ارمعل** olmuştur. Ve **ارمعل** kızartma: yağı aktı. Ebû Amr şu beyti okudu:

  Ve bize **الدهماء**’yı (kara olanı) dik; pişirici ve acele ettiler
                      bize, yağı akıp giden **مرمعل** bir kızartma ile.

Ve **ارمعل** adam: hızlandı. Ve el-Ferrâ, el-Asma‘î dedi: **ارمعل** **الجل**: hıçkırarak nefes aldı. Esedli Müdrik b. Hisn dedi:

  Ve beni görünce, içi bağlı olan arkadaşım,
                      kendisine yakîni gelmiş bir nefsin yurdunda,
  ölmesinden dolayı telaşla ağladı; ve **الجرشى** ona doğru hıçkırdı,
                      ve onun iniltisi **ارمعل** oldu.

Ve **ارمعلت** develer: dağıldı; el-‘Ubâb’da olduğu gibi. Ve **ارمعل** gözyaşı: damlalarının ardı ardına gelmesi; ve denildi ki: aktı da ardı ardına geldi.
