# رن — Lane's Lexicon

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B1%D9%86/sozluk/lexicon
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%B1%D9%86/entries/lexicon

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [رن](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B1%D9%86.md)
- Lane's Lexicon: Edward W. Lane · 19. yy

## Madde başı: رن

رَنَّ
1 رَنَّ ذ , aor. يَرِنُّ, inf. n. رَنِينٌ; and ↓ ارنّ; (Msb, K;) It (a thing) emitted a sound: (Msb:) or he cried aloud; (K;) or رَنَّتْ, aor. and inf. n. as above; and ↓ ارنّت; she cried aloud, said of a woman: (S:) or رَنَّ and ↓ ارنّ signify he raised his voice in weeping: (Ham p. 11:) or رَنِينٌ signifies the crying aloud in weeping; (Lth, T;) or the uttering a plaintive, or mournful, voice or sound or cry: (M:) and ↓ اـِرْنَانٌ, [inf. n. of ارنّ,] the uttering a loud, or vehement, sound or cry; (Lth, T, M;) or the uttering of the sound of reiterating the breath with weeping: (IAar, T:) or رَنِينٌ and ↓ اـِرْنَانٌ signify the crying out loudly, or vehemently; and the uttering a plaintive, or mournful, voice or sound or cry, in singing, or in weeping: (M:) you say of a woman, رَنَّتْ, inf. n. as above; and ↓ ارنّت; (T, M;) and ↓ رنّنت, inf. n. تَرْنِينٌ and تَرْنِيَةٌ [which is properly inf. n. of رَنَّتْ as belonging to art. رنو]; all meaning she cried out loudly, or vehemently; and she uttered a plaintive, or mournful, voice or sound or cry, in singing or in weeping: (M:) and النِّسَآءُ ↓ أَرَنَّتِ فِى نِيَا حَتِهِنَّ [the women cried loudly, or vehemently, in their wailing]. (T.) See also 4. -A2- رَنَّ اـِلَيْهِ, and ↓ ارنّ, He gave ear, hearkened, or listened, to him, or it. (K.)

رَنَّنْتُ القَوْسَ
2 رَنَّنْتُ القَوْسَ ذ , inf. n. تَرْنِينٌ, [I twanged the bow;] I made the bow to produce a sound [by pulling the string and letting it go suddenly]. (S.) -A2- See also 1.

ارنّ
4 ارنّ ذ , inf. n. اـِرْنَانٌ: see 1, in seven places. أَرَنَّتْ is said of a woman in her wailing [as expl. above]; and of a pigeon (حَمَامَة) in its cooing [app. as meaning It uttered plaintive sounds]; (M;) and of a bow (قَوْس), (T, S, M, Msb, TA,) on the occasion of its string's being pulled and let go, (T,) accord. to the K ↓ رَنَّتْ, but this is a mistake, (TA,) meaning it [twanged, or] produced a sound, (S, M, Msb,) accord. to AHn, above what is termed حَنِينٌ; (M;) and of a cloud (سَحَابَة) in its thundering [app. as meaning it resounded]. (M.) And ارنّ is also said of an ass in his braying; (T, M;) and of water in its murmuring, or gurgling, or running vehemently. (M.) -A2- ارنّ فُلَانٌ لِكَذَا Such a one was cheered, or delighted, and pleased, or was diverted, by reason of such a thing; as also أَرَمَّ لَهُ, and رَنَا له, and استرنى. (T.) -A3- ارنّ اـِلَيْهِ: see 1, last sentence.

رَنَّهٌ
رَنَّهٌ ذ A sound, voice, or cry, (IAar, T, S, K,) [in an absolute sense, or] in joy or sorrow: (IAar, T:) or a plaintive, or mournful, cry; whence one says عُودٌ ذُو رَنَّةٍ [a lute having a plaintive sound]: (Lth, T:) [or a moaning:] or a cry; (Msb;) or a loud cry: (M, Msb: *) and also a plaintive, or mournful, voice or sound or cry, in singing, or in weeping: (M:) pl. رَنَّاتٌ. (IAar, T.)

رَنَنٌ
رَنَنٌ ذ A certain thing that utters a cry [or sound] يَصِيحُ [in one of my copies of the S يَطِيحُ]) in the water, (S, K,) or in still water, (so in one copy of the S,) in the صَيْف [i. e. spring or summer], (S,) or in winter. (K.) A poet says,
وَلَمْ يَصْدَحْ لَهُ الرَّنَنُ
[And the رنن did not raise its voice at him, or it]. (S.) ― -b2- Also A small quantity of water. (TA.)

رَنِينٌ
رَنِينٌ ذ inf. n. of 1. (T, S, M, &c.) ― -b2- [Accord. to Golius, El-Meydلnee explains it also as meaning A woman afflicted and oppressed by misfortune; and Golius adds, as though moaning, or lamenting.]

الرُّنَّى
الرُّنَّى ذ Mankind, or all created beings. (AA, T, K.) One says, مَا فِى الرُّنَّى مِثْلُهُ [There is not among mankind, or all created beings, the like of him]. (AA, T.) -A2- Also, (AA, T,) or رُنَّى, without ال, (K,) The month Jumلdà: (AA, T:) or a name of Jumلdà-l-ءkhireh; (K;) and so رُنَةُ, [said to be from رُونَةٌ, (see art. رون,) though app. belonging to art. رنو, being] without teshdeed: pl. رُنَنٌ: Aboo-' Amr Ez-Zلhid disallowed رُبَّى, and pronounced it to be a mistranscription: but accord. to Ktr and IAmb and Abu-t-Teiyib 'AbdEl-Wلhid and Abu-l-Kلsim Ez-Zejjلjee, it is رُبَّى only; because in it were known the results of their wars; from رُبَّى applied to a ewe or she-goat: and الحَنِينُ was a name of Jumلdà-l-Oolà: see also art. رب, in which is said what somewhat differs from the statement here. (TA.)

رُنَّآءٌ
رُنَّآءٌ ذ , like رُمَّانٌ, with teshdeed, accord. to Th, i. q. طَرَبٌ: (TA:) or so رُنَآءٌ, without teshdeed, (M, TA,) accord. to A 'Obeyd: the latter is mentioned in its proper place [in art. رنو, q. v.]. (TA.)

أَرْوَنَانٌ
أَرْوَنَانٌ ذ , an epithet applied to a day, meaning Vehement in respect of anything, is of the measure أَفْوَعَالٌ, from الرَّنِينُ, accord. to IAar; but accord. to Sb, of the measure أَفْعَلَالٌ, from رُونَةٌ, meaning “ hardness, ” and “ grievousness, ” of a thing, or an affair, or event: it is mentioned in art. رون. (M.)

مُرِنَّةٌ
مُرِنَّةٌ ذ is applied as an epithet to birds [app. as meaning Uttering plaintive sounds]: (S:) and, as also ↓ مِرْنَانٌ, as an epithet to a bow [as meaning twanging], and so to a cloud (سَحَابَة) [app. as meaning resounding with thunder]: (M:) and each is applied to a bow [itself]; (S, K;) and the latter, to a cloud [itself]; as an epithet in which the quality of a subst. is predominant [so as to imply, app., the meaning of resounding with thunder, or because it is hoped that it will resound with thunder, or because it often does so]. (M.)

مِرْنَانٌ
مِرْنَانٌ ذ : see the next preceding paragraph.

### Türkçe

**رَنَّ**
1 **رَنَّ** ذ , muzâri‘ **يَرِنُّ**, mastar ismi **رَنِينٌ**; ve aşağıdaki **ارنّ**; (Msb, K;) O (bir şey) bir ses çıkardı: (Msb:) yahut o yüksek sesle bağırdı; (K;) yahut **رَنَّتْ**, muzâri‘ ve mastar ismi yukarıdaki gibi; ve aşağıdaki **ارنّت**; bir kadın hakkında söylenerek o yüksek sesle bağırdı: (S:) yahut **رَنَّ** ve aşağıdaki **ارنّ** “ağlamada sesini yükseltti” mânâsına gelir: (Ham s. 11:) yahut **رَنِينٌ** “ağlamada yüksek sesle bağırma” mânâsına gelir; (Lth, T;) yahut “inleyici yahut matemli bir ses yahut sesleniş yahut çığlık çıkarma” mânâsına gelir: (M:) ve aşağıdaki **اـِرْنَانٌ**, [**ارنّ**’ın mastar ismi,] “yüksek yahut şiddetli bir ses yahut çığlık çıkarma”; (Lth, T, M;) yahut “ağlama ile nefesi tekrar tekrar verişin sesini çıkarma”: (IAar, T:) yahut **رَنِينٌ** ve aşağıdaki **اـِرْنَانٌ** “yüksek yahut şiddetli bağırma” mânâsına gelir; ve “şarkıda yahut ağlamada inleyici yahut matemli bir ses yahut sesleniş yahut çığlık çıkarma” mânâsına gelir: (M:) bir kadın hakkında şöyle dersin: **رَنَّتْ**, mastar ismi yukarıdaki gibi; ve aşağıdaki **ارنّت**; (T, M;) ve aşağıdaki **رنّنت**, mastar ismi **تَرْنِينٌ** ve **تَرْنِيَةٌ** [ki bu, aslında **رَنَّتْ**’ın mastar ismidir; madde **رنو**’ya ait olarak]; hepsi “o yüksek yahut şiddetli bağırdı; ve şarkıda yahut ağlamada inleyici yahut matemli bir ses yahut sesleniş yahut çığlık çıkardı” mânâsınadır: (M:) ve **النِّسَآءُ** ↓ **أَرَنَّتِ فِى نِيَا حَتِهِنَّ** [kadınlar ağıtlarında yüksek yahut şiddetli bağırdılar]. (T.) 4’e de bak. -A2- **رَنَّ اـِلَيْهِ**, ve aşağıdaki **ارنّ**, Ona, yahut ona (şeye) kulak verdi, dinledi, yahut işitti. (K.)

**رَنَّنْتُ القَوْسَ**
2 **رَنَّنْتُ القَوْسَ** ذ , mastar ismi **تَرْنِينٌ**, [yayı tınlattım;] kirişi çekip ansızın salıvermek suretiyle yayı ses çıkarır kıldım. (S.) -A2- 1’e de bak.

**ارنّ**
4 **ارنّ** ذ , mastar ismi **اـِرْنَانٌ**: 1’e bak, yedi yerde. **أَرَنَّتْ** bir kadın hakkında ağıtında [yukarıda açıklandığı üzere]; ve bir güvercin (**حَمَامَة**) hakkında ötüşünde [görünüşe göre “inleyici sesler çıkardı” mânâsıyla]; (M;) ve bir yay (**قَوْس**) hakkında, (T, S, M, Msb, TA,) kirişinin çekilip salıverilmesi sırasında, (T,) K’ye göre aşağıdaki **رَنَّتْ**, fakat bu bir hatadır, (TA,) mânâsı: o [tınladı, yahut] bir ses çıkardı, (S, M, Msb,) AHn’a göre, yukarıda **حَنِينٌ** diye adlandırılanın üstünde: (M;) ve bir bulut (**سَحَابَة**) hakkında gürlemesinde [görünüşe göre “yankılandı” mânâsıyla]. (M.) Ve **ارنّ** ayrıca bir eşek hakkında anırmasında söylenir; (T, M;) ve su hakkında mırıltısında, yahut fokurtusunda, yahut şiddetle akışında. (M.) -A2- **ارنّ فُلَانٌ لِكَذَا**: Böyle biri, böyle bir şey sebebiyle neşelendirildi, yahut sevindirildi ve memnun edildi, yahut oyalanıp eğlendirildi; bunun gibi **أَرَمَّ لَهُ**, ve **رَنَا له**, ve **استرنى**. (T.) -A3- **ارنّ اـِلَيْهِ**: 1’e bak, son cümle.

**رَنَّهٌ**
**رَنَّهٌ** ذ Bir ses, ses tonu, yahut çığlık, (IAar, T, S, K,) [mutlak mânâda, yahut] sevinçte yahut kederde: (IAar, T:) yahut inleyici, yahut matemli bir çığlık; bundan dolayı şöyle denir: **عُودٌ ذُو رَنَّةٍ** [inleyici bir sesi olan ud]: (Lth, T:) [yahut bir inleme:] yahut bir çığlık; (Msb;) yahut yüksek bir çığlık: (M, Msb: *) ve ayrıca şarkıda yahut ağlamada inleyici, yahut matemli bir ses yahut sesleniş yahut çığlık: (M:) çoğulu **رَنَّاتٌ**. (IAar, T.)

**رَنَنٌ**
**رَنَنٌ** ذ Suda, (S, K,) yahut durgun suda, (S’nin bir nüshasında böyle,) **صَيْف**’te [yani ilkbaharda yahut yazda], (S,) yahut kışın, (K,) **يَصِيحُ** [S’nin nüshalarımın birinde **يَطِيحُ**] diye bağıran [yahut ses çıkaran] belirli bir şey. Bir şair der ki,
وَلَمْ يَصْدَحْ لَهُ الرَّنَنُ
[Ve **الرَّنَنُ** ona (yahut ona/ona karşı) sesini yükseltmedi]. (S.) ― -b2- Ayrıca: Az bir miktar su. (TA.)

**رَنِينٌ**
**رَنِينٌ** ذ 1’in mastar ismidir. (T, S, M, vb.) ― -b2- [Golius’a göre, El-Meydلnee onu ayrıca “musibetle musallat olunmuş ve ezilmiş bir kadın” mânâsıyla da açıklar; ve Golius, sanki inleyerek yahut feryat ederek, diye ekler.]

**الرُّنَّى**
**الرُّنَّى** ذ İnsanlar, yahut bütün yaratılmış varlıklar. (AA, T, K.) Şöyle denir: **مَا فِى الرُّنَّى مِثْلُهُ** [insanlar yahut bütün yaratılmış varlıklar arasında onun benzeri yoktur]. (AA, T.) -A2- Ayrıca, (AA, T,) yahut **رُنَّى**, **ال** olmaksızın, (K,) **جُمَلدà** ayı: (AA, T:) yahut **جُمَلدà-l-ءkhireh**’in bir adı; (K;) ve yine **رُنَةُ**, [**رُونَةٌ**’dan olduğu söylenir, (madde **رون**’a bak), gerçi görünüşe göre madde **رنو**’ya ait olup] teşdîdsiz: çoğulu **رُنَنٌ**: Ebû-’Amr Ez-Zلhid **رُبَّى**’yı reddetti ve onun bir yanlış yazım olduğunu söyledi: fakat Ktr ve IAmb ve Abu-t-Teiyib ‘AbdEl-Wلhid ve Abu-l-Kلsim Ez-Zejjلjee’ye göre o yalnız **رُبَّى**’dır; çünkü onda savaşlarının sonuçları biliniyordu; koyuna yahut keçiye uygulanan **رُبَّى**’dan: ve **الحَنِينُ** **جُمَلدà-l-Oolà**’nın bir adı idi: ayrıca madde **رب**’e de bak; onda burada zikredilenden biraz farklı olan söylenmiştir. (TA.)

**رُنَّآءٌ**
**رُنَّآءٌ** ذ , **رُمَّانٌ** gibi, Th’ye göre teşdîd ile, **طَرَبٌ** ile eş mânâlıdır: (TA:) yahut **رُنَآءٌ** böyledir, teşdîdsiz, (M, TA,) A ‘Obeyd’e göre: ikincisi kendi yerinde zikredilmiştir [madde **رنو**’da, ona bak]. (TA.)

**أَرْوَنَانٌ**
**أَرْوَنَانٌ** ذ , bir güne uygulanan bir sıfattır; mânâsı: herhangi bir şey bakımından şiddetli; IAar’a göre **الرَّنِينُ**’den, vezni **أَفْوَعَالٌ** üzeredir; fakat Sb’ye göre, “sertlik” ve “ağırlık” mânâsındaki **رُونَةٌ**’dan, vezni **أَفْعَلَالٌ** üzeredir; bir şeyin, yahut bir işin, yahut bir olayın: madde **رون**’da zikredilmiştir. (M.)

**مُرِنَّةٌ**
**مُرِنَّةٌ** ذ kuşlara bir sıfat olarak uygulanır [görünüşe göre “inleyici sesler çıkaran” mânâsıyla]: (S:) ve, aşağıdaki **مِرْنَانٌ** ile birlikte, bir yaya bir sıfat olarak [“tınlayan” mânâsıyla], ve böylece bir buluta (**سَحَابَة**) [görünüşe göre “gök gürültüsüyle yankılanan” mânâsıyla]: (M:) ve her biri bir yaya [bizzat] uygulanır; (S, K;) ve ikincisi, bir buluta [bizzat]; bir sıfat olarak ki onda bir ismin niteliği baskındır [böylece görünüşe göre “gök gürültüsüyle yankılanan” mânâsını ima eder, yahut onun gök gürültüsüyle yankılanması umulduğu için, yahut sıkça böyle yaptığı için]. (M.)

**مِرْنَانٌ**
**مِرْنَانٌ** ذ : bir önceki paragrafa bak.
