# روي — Kâmûsü'l-Muhît

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B1%D9%88%D9%8A/sozluk/kamus
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%B1%D9%88%D9%8A/entries/kamus

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [روي](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B1%D9%88%D9%8A.md)
- Kâmûsü'l-Muhît: Fîrûzâbâdî · 15. yy

## Madde başı: روي

* ر و ي * * الأُرْوِيَةُ * بالضم والكسر الأنثى من الوعول وثلاث * أرَاوِيَّ * على أفاعيل فإذا كثرت فهي * الأرْوَى * على أفعل بغير قياس و * أرْوَى * أيضا اسم امرأة و * الرَّيَّانُ * ضد العطشان والمرأة * رَيَّا * و * رَيَّانُ * اسم جبل ببلاد بني عامر و * الرَّوِيَّةُ * التفكر في الأمر جرت في كلامهم غير مهموزة و * رَوِيَ * من الماء بالكسر * رَوًى * بوزن رضا و * ِرَيّاً * بكسر الراء وفتحها و * ارتَوَى * و * تَرَوَّى * كله بمعنى و * رَوَى * الحديث والشعر يروي بالكسر * رِوَايَةً * فهو * رَاوٍ * في الشعر والماء والحديث من قوم * رُوَاةٍ * و * رَوَّاهُ * الشعر * تَرْوِيَةً * و * أروَاهُ * أيضا حمله على * رِوَايتِهِ * وسمي يوم * التَّرْوِيَةِ * لأنهم كانوا يرتوون فيه من الماء لما بعد و * رَوَّى * في الأمر * تَرْوِيَةً * نظر فيه وفكر يهمز ولا يهمز وتقول أنشد القصيدة يا هذا ولا تقل اروها إلا أن تأمره بروايتها أي باستظهارها و * الرَّايَةُ * العلم و * الرَّاوِيةُ * البعير أو البغل أو الحمار الذي يستقى عليه والعامة تسمي المزادة راوية وهو جائز استعارة والأصل ما ذكرناه ورجل له * رَوَاءٌ * بالضم أي منظر قلت قد ذكر الرواء في ر أ ى أيضا وهو من أحد الفصلين ظاهر لا منهما ورجل * رَاوِيةٌ * للشعر والهاء للمبالغة وقوم * رِواء * من الماء بالكسر والمد و * الرَّوِيُّ * حرف القافية يقال قصيدتان على روي واحد والروي أيضا سحابة عظيمة القطر شديدة الوقع مثل السقي ويقال شرب شربا رويا

### Türkçe

* ر و ي * **الأُرْوِيَةُ** zamme ve kesre ile: dağ keçilerinin dişisi; çoğulu üç **أرَاوِيَّ** “أفاعيل” vezni üzerinedir; çoğalınca ise **الأرْوَى** “أفعل” üzere kıyassızdır. Ve **أرْوَى** ayrıca bir kadının adıdır. Ve **الرَّيَّانُ** susuzun zıddıdır; kadın: **رَيَّا**. Ve **رَيَّانُ** Benî Âmir diyarında bir dağın adıdır. Ve **الرَّوِيَّةُ** işte düşünmedir; onların كلامında hemzesiz olarak cereyan etmiştir. Ve **رَوِيَ** sudan, kesre ile: **رَوًى** “رضا” vezninde; ve **ِرَيّاً** râ’nın kesresiyle ve fethasıyla. Ve **ارتَوَى** ve **تَرَوَّى**: hepsi mânâca birdir. Ve **رَوَى** hadisi ve şiiri; kesre ile rivayet eder: **رِوَايَةً**; o hâlde o, şiirde ve suda ve hadiste **رَاوٍ**’dir; **رُوَاةٍ** kavminden. Ve **رَوَّاهُ** şiiri: **تَرْوِيَةً**. Ve **أروَاهُ** da: onu **رِوَايتِهِ** üzerine حمل etti (ona rivayet ettirdi). Ve **التَّرْوِيَةِ** günü diye adlandırıldı; çünkü onlar onda, sonrasına (yetecek) su için suya kanarlardı. Ve **رَوَّى** işte: **تَرْوِيَةً**; onda baktı ve düşündü; hemzelenir de hemzelenmez de. Ve “Ey bu, kasideyi oku” dersin; “**اروها**” deme; ancak ona onu rivayet etmesini emredersen; yani onu ezberden ortaya koymasını. Ve **الرَّايَةُ** sancaktır. Ve **الرَّاوِيةُ**: üzerinde su çekilen deve yahut katır yahut eşektir; avam ise kırbayı “راوية” diye adlandırır; bu, استعارة olarak câizdir; asıl ise bizim zikrettiğimizdir. Ve bir adam: onda **رَوَاءٌ** zamme ile; yani görünüş. Dedim: “**الرَّوَاء**” **ر أ ى**’da da zikredilmiştir; ve o, iki faslın birinden olup ötekinden değildir; (bu) açıktır. Ve bir adam: şiir için **رَاوِيةٌ**; hâ (ه) mübalağa içindir. Ve bir kavim: sudan **رِواء** kesre ve med ile. Ve **الرَّوِيُّ**: kafiye harfidir; “iki kaside bir **رَوِيّ** üzere” denir. Ve **الرَّوِيّ** ayrıca: damlası büyük, vuruşu şiddetli, sulama gibi olan büyük bir buluttur. Ve “**رويا** bir içiş içti” denir.
