# زبق (ز-ب-ق) — Arapça kök

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B2%D8%A8%D9%82
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%B2%D8%A8%D9%82

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Harfler: ز - ب - ق
- Bu kök Kur'an'da geçmiyor.
- 9 sözlük

## Sözlükler (9)

### [Kitâbu'l-'Ayn](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B2%D8%A8%D9%82/sozluk/kitab_ayn.md) — Halîl b. Ahmed · 8. yy

القاف والزاي والباء معهما
ز ق ب، ب ز ق، ز ب ق مستعملات زقب: زَقَبَه في جحره فانْزَقَبَ فيه.
زبق: الزِّئبَقُ، يهمز ويلين في لغة، وفعله: التَّزَبُّقُ.
والزّابُوقة: شبه دغل في بناء أو بيت تكون زاوبة منه معوجة.
بزق: البَزْق: البصق وهو البُزاقُ والبصاق.
وبَزَقُوا الأرض أي بدروها، وهي يمانية.

##### Türkçe

**القاف** ve**الزاي** ve**الباء** bunlarla birlikte

ز ق ب، ب ز ق، ز ب ق kullanımdadır. **زقب**: Onu deliğinde **زَقَبَه**; böylece onun içinde **انْزَقَبَ**.

**زبق**: **الزِّئبَقُ**; bir dilde hemzelenir ve yumuşatılır; fiili: **التَّزَبُّقُ**.

Ve **الزّابُوقة**: bir bina veya ev yapısında, ondan eğri bir köşe bulunan, çalılığa benzer (şey).

**بزق**: **البَزْق**: tükürmek; o da **البُزاقُ** ve **البصاق**tır.

Ve “**بَزَقُوا** الأرض” yani onu tohumladılar; bu Yemen lehçesidir.

### [es-Sıhâh](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B2%D8%A8%D9%82/sozluk/sihah.md) — Cevherî · 10. yy

زَبَقَ شَعْرَهُ يزبُقُهُ زَبْقاً: نتفه. وانْزَبَقَ، أي دخل. وهو مقلوب انْزَقبَ.

##### Türkçe

**زَبَقَ** saçını **يزبُقُهُ** **زَبْقاً**: onu yoldu. Ve **انْزَبَقَ**: yani girdi. Ve o, **انْزَقبَ**’ın ters çevrilmişidir.

### [Tehzîbu'l-Luğa](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B2%D8%A8%D9%82/sozluk/tehzib.md) — Ezherî · 10. yy

ق ز ب
قبز ، زقب ، زبق ، بزق ، قزب .
أهمل الليث : قزب قبز وزبق وهي مستعملة .
زبق : أبو عبيد عن أبي زيد : زَبَقَ شعره إذا نتفه يَزْبِقُه زَبْقاً .
وقال الأصمعي : زَبَقْتُهُ في السِّجن أي حبستهُ . والزَّابوقةُ : دَغَلٌ في بيت أو بناء تكون زواياها مُعْوَجَّةً .
وقال ابن بزرج : زَبَقتْ المرأة بولدها إذا رمت به .
وقال الفراء : انْزَبقَ في البيت ، إذا انْكَرَسَ فيه .
وقال رؤبة :
وقد بَنَى بيتاً خفيّ المُنْزَبَقْ
قبز : عمرو عن أبيه : القِبْزُ : الرَّجل القصير النحيل .
قزب : أبو العباس عن ابن الأعرابي : القازِبُ : التاجرُ الحريص مرّة في البرِّ ومرة في البحر . والقِزْبُ : اللقب ، قاله اللحياني .
زقب : قال الليث : زَقَبَهُ في جحره فانزقبَ فيه ، قال : والزَّقَبُ : مَطْرَبةٌ ضيّقةٌ ، والواحدة زَقَبَةٌ .
وأنشد أبو عبيد لأبي ذؤيب في الزَّقَبِ وهي الطُّرق الضيِّقة :
ومَتْلَفٍ مثلِ فَرْق الرأْس تخلِجُه
مطاربٌ زَقَبٌ أميالُها فِيحُ
قال أبو عبيد : المطاربُ طرق ضيِّقة ، واحدتها مَطربةٌ ، قال : والزَّقبُ : الضيِّقة .
قال : وقال الفراء : انزقبَ في البيت إذا دخل فيه وانزلق مثله .
وقال أبو زيد ، يقال : زَقَّبَ المكّاءُ تزقيباً إذا صاح . وأنشد :
وما زَقَّبَ المُكَّاء في سورة الضحى
بنورٍ من الوَسْمِيِّ يَهْتَزُّ مائد
وقال آخر :
إذا زَقَّبَ المُكّاءُ في غير روضةٍ
فَوَيلٌ لأهل الشاءِ والحمراتِ
بزق : قال الليث : بَزَق وبصق واحد ، وهو البُزاق والبصاق ، قال : ولُغة لأهل اليمن : بَزَقوا أرضهم إذا بذروها ، وقد قاله ابن شميل .

##### Türkçe

ق ز ب
**قبز** , **زقب** , **زبق** , **بزق** , **قزب** .
Leys ihmal etti: **قزب** **قبز** ve **زبق**; hâlbuki o kullanımdadır.

**زبق** : Ebû Ubeyd, Ebû Zeyd’den: **زَبَقَ** saçını, onu yolduğu zaman; onu **يَزْبِقُه** **زَبْقاً** (yolar).
Asmaî dedi: **زَبَقْتُهُ** onu hapiste; yani onu hapsettim. Ve **الزَّابوقةُ**: bir evde yahut bir yapıda bir çalılık/sık ağaçlık; köşeleri eğri büğrü olur.
İbn Büzerc dedi: Kadın, çocuğunu **زَبَقتْ**; onu attığı zaman.
Ferrâ dedi: Evde **انْزَبقَ**; onun içinde çöktüğü zaman.
Rü’be dedi:
Ve gizli **المُنْزَبَقْ**(lı) bir ev inşa etti

**قبز** : Amr, babasından: **القِبْزُ**: kısa, zayıf adam.

**قزب** : Ebû’l-Abbâs, İbnü’l-A‘râbî’den: **القازِبُ**: hırslı tüccar; bir kere karada ve bir kere denizde. Ve **القِزْبُ**: lakap; onu Lihyânî söyledi.

**زقب** : Leys dedi: Onu deliğinde **زَقَبَهُ**; böylece onun içinde **انزقبَ**; dedi: ve **الزَّقَبُ**: dar bir yol; tekili **زَقَبَةٌ**.
Ebû Ubeyd, Ebû Züeyb’in **الزَّقَبِ** hakkında—ki o dar yollardır—şu beytini okudu:
Ve başın ayrımı gibi bir helâk edici; onu sarsar
dar yollar **زَقَبٌ**; onun milleri geniş
Ebû Ubeyd dedi: **المطاربُ** dar yollardır; tekili **مَطربةٌ**; dedi: ve **الزَّقبُ**: dar olan.
Dedi: Ferrâ da dedi: Evde **انزقبَ**; onun içine girdiği ve onun benzeri kayıp gittiği zaman.
Ebû Zeyd dedi; denir ki: **زَقَّبَ** **المكّاءُ** **تزقيباً**; bağırdığı zaman. Ve şu beyti okudu:
Ve **المُكَّاء** Duha sûresinde **زَقَّبَ** etmedi
**الوَسْمِيِّ**den bir nur ile; sallanır bir sofra
Bir başkası dedi:
Eğer **المُكّاءُ** bir çayır dışında **زَقَّبَ** ederse
koyunların ve kızıl(ların) ehline yazıklar olsun

**بزق** : Leys dedi: **بَزَق** ve **بصق** birdir; o **البُزاق** ve **البصاق**tır. Dedi: Yemen ehline ait bir dil(çe): **بَزَقوا** topraklarını; onu ektikleri zaman; bunu İbn Şümeyl söylemiştir.

### [Mekâyîsü'l-Luğa](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B2%D8%A8%D9%82/sozluk/mekayis.md) — İbn Fâris · 11. yy

(باب الزاء والباء وما يثلثهما)
(زبد) الزاء والباء والدال أصلٌ واحدٌ يدلُّ على تولُّد شيءٍ عن شيء. من ذلك زَبَدُ الماءِ وغيرِه. يقال أزْبَدَ إزْباداً. والزُّبد من ذلك أيضاً. يقال زَبَدْتُ الصبي أزبُده، إذا أطعمتَه الزُّبد.
وربَّما حملوا على هذا واشتقّوا منه. فحكى الفرّاءُ عن العرب: أَزْبَدَ السِّدرُ، إذا نَوَّر. ويقال زَبَدَتْ فلانةُ سِقاءَها، إِذا مَخَضَتْه حتَّى يُخرِج زُبْدَه.
ومن *الباب الزَّبْد، وهو العطيّة. يقال زَبَدْتُ الرّجلَ زَبْدا: أعطيتُهُ. وقال رسول الله صلى الله عليه وآله وسلم: "إنّا لا نَقْبل زَبْد المُشركين" يريد هداياهم.
(زبر) الزاء والباء والراء أصلان: أحدهما يدلُّ على إحكام الشيء وتوثيقه، والآخَر يدلُّ على قراءةٍ وكتابةٍ وما أشبه ذلك.
فالأوّل قولهم زَبَرْت البِئر، إِذا طويتَها بالحجارة. ومنه زُبْرة الحديدِ، وهي القطعة منه، والجمع زُبَر. ومن الباب الزُّبْرة: الصّدر. وسُمّي بذلك لأنه كالبئر المزبورة، أي المطويّة بالحجارة. ويقال إنَّ الزُّبْرة من الأسد مُجتمع وَبَرِه في مِرفقيْهِ وصدرهِ. وأسد مَزْبَرانيٌّ، أي ضخم الزُّبْرة.
ومن الباب الزَّبير، وهي الدَّاهية. ومن الباب: أخَذَ الشَيءَ بزَوْبَرِه، أي كُلِّه. ومنه قول ابن أحمر([1]) في قصيدته:
* عُدَّتْ عليَّ بِزَوْبَرَا([2]) *
فيقال إنَّ معناهُ نُسِِبتْ إليَّ بكمالها. ومن الباب: ما لِفلاَنٍ زَبْرٌ، أي ما لـه عقلٌ ولا تماسُك. ومنه ازبأَرَّ الشّعر، إذا انتفَش تقوى([3]).
والأصل الآخر: زَبَرْتُ الكتابَ، إذا كتبتَه. ومنه الزبور. وربَّما قالوا: زبَرتَه، إذا قرأتَهُ. ويقولون في الكلمة:"أنا أعرفُ تَزْبِرَتِي([4])". أي كتابتي.
(زبق) الزاء والباء والقاف ليس من الأصول التي يُعوّل على صحّتها، وما أدري ألِما قيل فيه حقيقةٌ أم لا؟ لكنّهم يقولون: زَبَقَ شَعره، إذا نَتَفَه. ويقولون: انْزَبَق في البيت: دخل. وزَبَقْت الرّجلَ:حبستُه.
(زبل) الزاء والباء واللام كلمةٌ واحدة. يقولون: ما أصبت مِنْ فلان زُِبالاً([5])، قالوا: هو الذي تحمله النّملة بفيها. وليس لها اشتقاق. وذكر ناسٌ إن كان صحيحاً ـ : ما في الإناء زُبَالة، إذا لم يكن فيه شيء. وأما قولهم زَبَلْتَ الزّرعَ، إذا سَمَّدته بالزِّبل، فإن كان صحيحاً فهو من الباب أيضاً، لأن الزِّبْل  من الساقط الذي لا يُعْتَدّ به.
وحكى أنَّ الزَّأْبَل: الرجلُ القصير. وينشدون:
* حَزَنْبَلُ الْخُصْيَيْنِ فَدْمٌ زَأْبَل([6]) *
وهذا وشِبهه مما لا يُعرَّج عليه.
(زبن) الزاء والباء والنون أصلٌ واحدٌ يدلُّ على الدّفع. يقال ناقة زَبُون، إذا زَبَنَتْ حالبَها. والحرب تزبِنُ النّاسَ، إذا صَدَمتهم. وحربٌ زَبُون. ورجلٌ ذو زَبُّونةٍ، إذا كان مانعاً لجانبِه دَفُوعاً عن نفسه. قال:
بذَبِّي الذَّمَّ عن حَسبِي بمالِي *** وزَبُّوناتِ أشْوسَ تَيَّحانِ([7])ويقال فيه زَبُّونَةٌ، أي كِبر، ولا يكونُ كذا إلاّ وهو دافعٌ عن نفسه. والزَّبانِيَةُ سُمُّوا بذلك، لأنّهم يدفعون أهلَ النار إلى النار. فأمَّا المُزابَنَة فبيع الثمر في رؤوس النّخل، وهو الذي جاء الحديث بالنَّهي عنه. وقال أهل العلم: إنّه مما يكون بعد ذلك من النِّزاع والمدافَعة. ويقولون إن الزَّبْن البُعْد. وأما زُبَانَى العقرب فيجوز أن يكون من هذا أيضاً، كأَنّها تدفَع عن نفسها به، ويجوز أن يكون شاذّاً.
(زبي) الزاء والباء والياء يدلُّ على شرٍّ لا خير. يقال: لقيت منه الأَزابِيَّ، إذا لقي منه شرّاً. ومن الباب: الزُّبْية: حفيرة يُزَبِّي فيها الرجلُ للصيد، وتحفر للذئب والأسد فيصادان فيها. ومن الباب: زَبَيْت أَزْبِي، إذا سقت إليه ما يكرهه. [قال]:
تلك استقِدْها وأَعطِ الحُكْم وَاليَها *** فإنّها بعضُ ما تَزْبي لك الرَّقِمُ([8])(زبع) الزاء والباء والعين قريبٌ من الذي قبله، وهو يدلُّ على تغيُّظٍ وعزيمةِ شرّ. يقال تزبّع فلانٌ، إذا تهيَّأ للشر. وتزبّع: تغيَّر. وهو في شعر متمّم:
وإنْ تَلقَه في الشَّرْبِ لا تَلقَ فاحشاً *** من القوم ذا قاذُورة متزبِّعَا([9])قال الشيبانيّ: الأزْبَع([10]) الدّاهية، والجمع الأزابع*. وأنشد:
وعَدْتَ ولم تُنْجِزْ وقِدْماً وعدتَني  *** فأخلفْتَني وتلك إحدى الأزابعِ
وهذا إنْ صح فهو من الإبدال، وهو من الباب قبله.

([1]) في الأصل: "ابن الحمر"، صوابه من المجمل واللسان.
([2]) البيت بتمامه كما في اللسان:
وإن قال عاو من معد قصيدة  *** بها جرب عدت عليّ بزوبرا
  وفي الصحاح:"إذا قال غاو من تنوخ". وكلمة "زوبر" إحدى الكلمات التي لم تسمع إلا في شعر ابن أحمر، ومثلها "ماموسة" علم للنار، جاءت في قوله يصف بقرة:
تطايح الطل عن أعطافها صعدا *** كما تطايح عن ماموسة الشرر
   وكذلك سمى حوار الناقة "بابوسها" ولم يسمع في شعر غيره. وهو قوله:
حنت قلوصي إلى بابوسها جزعا *** فماذا حنينك أم ما أنت والذكر
    وسمى ما يلف على الرأس "أرنة"، ولم توجد لغيره، وهو قوله:
وتلفع الحرباء أرنته *** متشاوساً لوريده  نعر
([3]) كذا وردت هذه الكلمة في الأصل، وليست في المجمل.
([4]) في اللسان: "إني لا أعرف تزبرتي".
([5]) الزبال، بالكسر والضم.
([6]) الرجز في المجمل واللسان (زبل).
([7]) لسوار بن المضرب، كما في اللسان (زبن). وروايته: "عن أحساب قومي".
([8]) في اللسان: "تلك استفدها" بالفاء.
([9]) أنشده في اللسان (زبع، قذر). وهو من قصيدة في المفضليات (2: 65-70) وجمهرة أشعار العرب 141- 143.
([10]) لم أجدها في المعاجم المتداولة. لكن في اللسان: "الزوابع: الدواهي".

ـ

##### Türkçe

(باب **الزاء** و**الباء** وما يثلثهما)

(**زبد**) **الزاء** ve**الباء** ve**الدال** tek bir asıldır; bir şeyin bir şeyden türemesine delâlet eder. Bundan: suyun ve başkasının **زَبَدُ**’i. Denir: **أزْبَدَ** **إزْباداً**. Ve **الزُّبد** de bundan (dır). Denir: **زَبَدْتُ** çocuğu **أزبُده**; ona **الزُّبد** yedirdiğin zaman.

Ve belki bunu bunun üzerine حمل ettiler ve ondan türettiler. Böylece **الفرّاءُ** Araplardan hikâye etti: **أَزْبَدَ** **السِّدرُ**, çiçek açtığı zaman. Ve denir: **زَبَدَتْ** falanca kadın tulumunu, onu çalkalayıp **زُبْدَه**’ini çıkarıncaya kadar.

Ve باب’dan: **الزَّبْد**, o عطية’dir. Denir: **زَبَدْتُ** adamı **زَبْداً**: ona verdim. Ve Resûlullah صلى الله عليه وآله وسلم dedi: “Biz müşriklerin **زَبْد**’ini kabul etmeyiz”; onların hediyelerini kastediyor.

(**زبر**) **الزاء** ve**الباء** ve**الراء** iki asıldır: birisi şeyin sağlamlaştırılmasına ve pekiştirilmesine delâlet eder; diğeri bir okumaya ve yazmaya ve buna benzer şeye delâlet eder.

Birincisi onların sözü: **زَبَرْت** kuyuyu, onu taşlarla ördüğün zaman. Ve ondan: **زُبْرة** demir; o, ondan bir parçadır; çoğulu **زُبَر**. Ve باب’dan: **الزُّبْرة**: göğüs. Bununla adlandırıldı; çünkü o, **المزبورة** kuyu gibidir; yani taşlarla örülmüş. Ve denir ki: **الزُّبْرة** aslandan, onun iki dirseğinde ve göğsünde tüyünün toplandığı yerdir. Ve **مَزْبَرانيٌّ** aslan: yani **الزُّبْرة**’si iri.

Ve باب’dan: **الزَّبير**, o **الدَّاهية**’dir. Ve باب’dan: şeyi **بزَوْبَرِه** ile aldı; yani tamamını. Ve ondan İbn Ahmer’in([1]) kasidesindeki sözü:
* عُدَّتْ عليَّ بِزَوْبَرَا([2]) *
Denir ki onun manası: bütünüyle bana nisbet edildi. Ve باب’dan: falancanın **زَبْرٌ**’i yok; yani onun aklı yok ve tutarlılığı yok. Ve ondan: **ازبأَرَّ** saç, kabarıp dikleştiği zaman([3]).

Ve diğer asıl: **زَبَرْتُ** kitabı, onu yazdığın zaman. Ve ondan **الزبور**. Ve belki dediler: **زبَرتَه**, onu okuduğun zaman. Ve kelime hakkında derler: “Ben **تَزْبِرَتِي([4])**’ni bilirim.” Yani yazımı.

(**زبق**) **الزاء** ve**الباء** ve**القاف** doğruluğuna dayanılan asıllardan değildir; onda söylenenin hakikat olup olmadığını bilmiyorum. Lâkin onlar derler: **زَبَقَ** saçını, onu yolduğu zaman. Ve derler: **انْزَبَق** evin içine: girdi. Ve **زَبَقْت** adamı: onu hapsettim.

(**زبل**) **الزاء** ve**الباء** ve**اللام** tek bir kelimedir. Derler: falancadan **زُِبالاً([5])** elde etmedim; dediler ki: o, karıncanın ağzında taşıdığı şeydir. Ve onun اشتقاق’ı yoktur. Ve bazı insanlar zikretti—eğer doğru ise—: kapta **زُبَالة** yok; içinde bir şey olmadığı zaman. Ama onların sözü: **زَبَلْتَ** ekini, onu **بالزِّبل** ile gübrelediğin zaman; eğer doğru ise o da باب’dandır; çünkü **الزِّبْل** itibar edilmeyen düşmüş olandandır.

Ve hikâye edildi ki **الزَّأْبَل**: kısa boylu adam. Ve okurlar:
* حَزَنْبَلُ الْخُصْيَيْنِ فَدْمٌ زَأْبَل([6]) *
Ve bu ve benzeri, kendisine dönülmeyen şeylerdendir.

(**زبن**) **الزاء** ve**الباء** ve**النون** tek bir asıldır; itmeye delâlet eder. Denir: **زَبُون** deve; sağanını **زَبَنَتْ** (ittiği) zaman. Ve savaş insanları **تزبِنُ** eder; onlara çarptığı zaman. Ve **زَبُون** savaş. Ve **ذو زَبُّونةٍ** adam; kendi tarafını koruyan, kendinden defeden olduğu zaman. Dedi:
بذَبِّي الذَّمَّ عن حَسبِي بمالِي *** وزَبُّوناتِ أشْوسَ تَيَّحانِ([7])
Ve onda **زَبُّونَةٌ** denir; yani kibir; bu ancak kendinden defeden olduğu hâlde olur. Ve **الزَّبانِيَةُ** bununla adlandırıldı; çünkü onlar ateş ehlini ateşe iterler. أما **المُزابَنَة** ise hurma başlarındaki meyvenin satımıdır; hakkında nehyin geldiği şey odur. Ve أهل العلم dedi: o, bundan sonra olacak çekişme ve itişmedendir. Ve derler ki **الزَّبْن** uzaklıktır. Ve أما akrebin **زُبَانَى**’sı, bu da bundan olabilir; sanki onunla kendinden defeder; ve şâz da olabilir.

(**زبي**) **الزاء** ve**الباء** ve**الياء** hayır olmayan bir şerre delâlet eder. Denir: ondan **الأَزابِيَّ** ile karşılaştım; ondan şer ile karşılaştığın zaman. Ve باب’dan: **الزُّبْية**: av için adamın içine **يُزَبِّي** ettiği çukur; kurt ve aslan için kazılır da içinde avlanırlar. Ve باب’dan: **زَبَيْت** **أَزْبِي**, ona hoşlanmadığını sevk ettiğin zaman. [Dedi]:
تلك استقِدْها وأَعطِ الحُكْم وَاليَها *** فإنّها بعضُ ما تَزْبي لك الرَّقِمُ([8])

(**زبع**) **الزاء** ve**الباء** ve**العين** bir öncekinin yakınıdır; o, öfke ve şer azmine delâlet eder. Denir: falanca **تزبّع**, şerre hazırlandığı zaman. Ve **تزبّع**: değişti. Ve o, Mütemmim’in şiirindedir:
وإنْ تَلقَه في الشَّرْبِ لا تَلقَ فاحشاً *** من القوم ذا قاذُورة متزبِّعَا([9])
**الشيبانيّ** dedi: **الأزْبَع([10])** **الدّاهية**’dir; çoğulu **الأزابع**. Ve okudu:
وعَدْتَ ولم تُنْجِزْ وقِدْماً وعدتَني  *** فأخلفْتَني وتلك إحدى الأزابعِ
Ve bu, eğer sahihse, **الإبدال**’dendir; ve o, ondan önceki باب’dandır.

([1]) Asılda: “ابن الحمر”; doğrusu **المجمل** ve **اللسان**’dandır.
([2]) Beytin tamamı **اللسان**’da olduğu üzere:
وإن قال عاو من معد قصيدة  *** بها جرب عدت عليّ بزوبرا
Ve **الصحاح**’ta: “إذا قال غاو من تنوخ”. Ve “**زوبر**” kelimesi, yalnız İbn Ahmer’in şiirinde işitilmiş kelimelerden biridir; onun benzeri “**ماموسة**” ateşin özel adıdır; bir ineği vasfederken söylediği sözünde gelmiştir:
تطايح الطل عن أعطافها صعدا *** كما تطايح عن ماموسة الشرر
Ve كذلك, devenin yavrusunu “**بابوسها**” diye adlandırdı; onun şiiri dışında işitilmedi. O da onun sözü:
حنت قلوصي إلى بابوسها جزعا *** فماذا حنينك أم ما أنت والذكر
Ve başa sarılan şeye “**أرنة**” adını verdi; ondan başkasında bulunmadı; o da onun sözü:
وتلفع الحرباء أرنته *** متشاوساً لوريده  نعر
([3]) Bu kelime asılda böyle vârid olmuştur; **المجمل**’de değildir.
([4]) **اللسان**’da: “إني لا أعرف تزبرتي”.
([5]) **الزبال**, kesre ve damme ile.
([6]) **الرجز** **المجمل** ve **اللسان**’da (**زبل**).
([7]) **لسوار بن المضرب**’indir; **اللسان**’da (**زبن**) olduğu üzere. Rivayeti: “عن أحساب قومي”.
([8]) **اللسان**’da: “تلك استفدها” ف ile.
([9]) **اللسان**’da (**زبع، قذر**) içinde onu okudu. Ve o, **المفضليات**’te (2: 65-70) ve **جمهرة أشعار العرب** 141- 143’te bir kasidedendir.
([10]) Onu yaygın sözlüklerde bulmadım. Lâkin **اللسان**’da: “**الزوابع**: **الدواهي**”.

ـ

### [Lisânü'l-Arab](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B2%D8%A8%D9%82/sozluk/lisan.md) — İbn Manzûr · 13. yy

زَبَقَهُ في السِّجْن زَبْقاً: حبَسه. وزَبقَه زَبْقاً: ضيّق عليه؛ أَنشد ثعلب:
ومَوْضِع زَبْقٍ لا أُرِيدُ مَبِيتَه،
كأَنّي به، مِن شدَّةِ الرَّوْعِ، آنِسُ
وزَبَقَ الشعَرَ يَزْبِقُهُ ويزبُقُه زَبْقاً: نَتَفَه، وفي المصنف: يَزْبِقُه بالكسر لا غير. ولحية زَبِيقةٌ: مَزْبوقة. قال ابن بري: قال شمر بن حمدوية الصواب عندي زَنَقَه يَزْنِقُه، بالنون. وقال الوزير ابن المغربي: الأَزْبَقُ الذي يَنْتِف شعر لحيته لحماقته؛ يقال: أَحْمَقُ أَزْبَقُ، فهذا القول يُصَحِّحُ قولَ الجوهري وغيره.
وانْزَبَقَ: دخل، لغة في انْزَقَبَ. وانْزَبَقَ في الحِبالة: نشِبَ؛ عن اللحياني. ابن بزرج: زَبَقَت المرأَةُ بولدها أَي رَمَتْ به. والزابُوقَةُ: شِبْه دَغَلٍ في بناء أَو بيت يكون له زوايا مُعْوَجَّة. وزابُوقةُ البيت: ناحيتُه. وانْزَبَقَ في البيت: انْكَرَس فيه؛ قال رؤبة: وقد بَنى بَيْتاً خَفِيَّ المُنْزَبَقْ
الانْزِباقُ: الاستخفاءُ. والزابوقةُ: موضع قريب من البصرة كانت فيه الوقعة يوم الجمل أَول النهار، وقد ذكرت في الحديث. قال ابن بري: قال ابن خالويه ليس من كلام العرب زبق إِلا في ثلاثة أَشياء: زَبَقْت فلاناً في الشيء أَدْخَلْته فيه، وزَبَقْتُه في البيت وانْزَبَق هو، وزَبَقْتُ الشاةَ والبَهْمَ مثل رَبَقْتُه بِحَبْل، وحكى أَبو عبيد عن الأَصمعي: زَبَقْتُه في السجن حَبَسْته؛ قال علي بن عبد العزيز صاحِبُه: ثم قرأْناه عليه بعدُ فقال: رَبَقْتُه، بالراء؛ قال ابن حمزة: هذا غلط من أَبي عبيد، إِنما رَبَقْته شددته بالرِّيْقِ أَي بالحبل، فأَما إِذا حبسته فزَبقْته، بالزاي، كما روي عن الأَصمعي. وزَبَقَ الشيءَ: كَسَرَه؛ ومنه قوله: ويَزْبِقُ الأَقْفالَ والتابُونا
والزَّنْبَقُ: دُهْنُ الياسمين. والزئبَقُ: الزاوُوق؛ فارسي معرب، وقد أُعرب بالهمز، ومنهم من يقوله زِئبِق، بكسر الباء، فيُلْحِقه بالزِّئْبِر والضئْبِل. ودِرْهم مُزَأْبَقٌ: مَطْلِيّ بالزِّئْبق، والعامة تقول مُزَبَّق، ورأَيت في نسخة: الزئْبُقُ الزاوُوق، ونظيره زِئْبُرُ الثوب لغة في زِئْبِره.

##### Türkçe

**زَبَقَهُ** hapiste **زَبْقاً**: onu hapsetti. Ve **زَبقَه زَبْقاً**: ona daralttı/sıkıştırdı;
ثعلب inşad etti:
ومَوْضِع **زَبْقٍ** لا أُرِيدُ مَبِيتَه،
كأَنّي به، مِن شدَّةِ الرَّوْعِ، آنِسُ

Ve **زَبَقَ الشعَرَ** onu **يَزْبِقُهُ** ve **يزبُقُه زَبْقاً**: onu yoldu; ve المصنف’te:
**يَزْبِقُه** kesre ile, başka değil. Ve **لحية زَبِيقةٌ**: **مَزْبوقة**. İbn بري dedi: شمر
بن حمدوية dedi: bana göre doğru olan **زَنَقَه يَزْنِقُه**’dur, **بالنون**. Ve vezir İbn
المغربي dedi: **الأَزْبَقُ** sakalının kıllarını ahmaklığından yolan kimsedir; denir ki: **أَحْمَقُ أَزْبَقُ**,
işte bu söz الجوهري’nin ve başkasının sözünü tashih eder.

Ve **انْزَبَقَ**: girdi; **انْزَقَبَ**’da bir lugat. Ve **انْزَبَقَ في الحِبالة**: takılıp kaldı/saplandı;
اللحياني’den. İbn بزرج: **زَبَقَت المرأَةُ بولدها** yani onu fırlattı/attı.

Ve **الزابُوقَةُ**: bir bina yahut ev yapısında, eğri büğrü köşeleri olan, çalılığa benzer bir şey. Ve **زابُوقةُ
البيت**: onun yanı/tarafı. Ve **انْزَبَقَ في البيت**: onun içinde çöktü/yıkıldı; رؤبة dedi:
وقد بَنى بَيْتاً خَفِيَّ المُنْزَبَقْ

**الانْزِباقُ**: gizlenme. Ve **الزابوقةُ**: Basra’ya yakın bir yer; deve günü (يوم الجمل) günün evvelinde vakanın olduğu yerdi; ve hadiste zikredilmiştir. İbn بري dedi: İbn
خالويه dedi: Arapların كلامından **زبق** ancak üç şeydedir: **زَبَقْت فلاناً في
الشيء** onu onun içine soktum, ve **زَبَقْتُه في البيت** ve o **انْزَبَق** oldu, ve **زَبَقْتُ الشاةَ
والبَهْمَ** tıpkı **رَبَقْتُه بِحَبْل** gibi; Ebû عبيد, الأَصمعي’den hikâye etti: **زَبَقْتُه
في السجن** onu hapsettim; Ali بن عبد العزيز onun sahibi dedi: sonra onu daha sonra ona okuduk
da dedi ki: **رَبَقْتُه**، **بالراء**; İbn حمزة dedi: bu Ebû عبيد’den bir yanlıştır; ancak
**رَبَقْته** onu **بالرِّيْق** yani iple sıkıca bağladım; fakat onu hapsettiğin zaman **فزَبقْته**,
**بالزاي**; الأَصمعي’den rivayet edildiği gibi. Ve **زَبَقَ الشيءَ**: onu kırdı; ondan onun sözü:
ويَزْبِقُ الأَقْفالَ والتابُونا

Ve **الزَّنْبَقُ**: yaseminin yağı. Ve **الزئبَقُ**: **الزاوُوق**; Farsça muarrebdir; hemze ile ta‘rîb edilmiştir; onlardan kimi de onu **زِئبِق** der, **بكسر الباء**; böylece onu **بالزِّئْبِر**
ve **الضئْبِل**’e ilhak eder. Ve **دِرْهم مُزَأْبَقٌ**: **بالزِّئْبق** ile kaplanmış; ve avam
**مُزَبَّق** der; ve bir nüshada gördüm: **الزئْبُقُ** **الزاوُوق**; ve onun benzeri **زِئْبُرُ الثوب**,
**زِئْبِره** hakkında bir lugattır.

### [Kâmûsü'l-Muhît](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B2%D8%A8%D9%82/sozluk/kamus.md) — Fîrûzâbâdî · 15. yy

* ز ب ق * * اِنْزَبَقَ * دخل وهو مقلوب ونزقب و * الزَّنْبَقُ * دهن الياسمين و * الزِئْبَقُ * فارسي معرب وقد عُرب بالهمزة ومنهم من يقوله بكسر الباء فيُلحقه بالزئبر ودرهم * مُزَأْبَقٌ * والعامة تقول مُزبَّق

##### Türkçe

* ز ب ق * **اِنْزَبَقَ**: girdi, hâlbuki ters çevrilmiş olarak; ve **نزقب**. Ve **الزَّنْبَقُ**: yasemin yağıdır. Ve **الزِئْبَقُ**: Farsçadır, Arapçalaştırılmıştır; hemze ile Arapçalaştırılmıştır. Onlardan kimi de onu bâ’nın kesresiyle söyler; böylece onu **الزئبر**’e ilhak eder. Ve bir dirhem: **مُزَأْبَقٌ**; avam ise **مُزبَّق** der.

### [Tâcü'l-Arûs](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B2%D8%A8%D9%82/sozluk/tac.md) — Zebîdî · 18. yy

زبق الرجل لحيته، يزبقها ويزبقها من حدي نصر وضرب زبقا: إذا نتفها قاله ابن دريد واقتصر أبو عبيد على يزبقها من حد ضرب واللحية زبيقة، ومزبوقة، قال ابن بري: قال شمر بن حمدويه: الصواب عندي: زنقها يزنقها، فهر زنيقة بالنون، وذكر ابن فارس والوزير المغربي- كالجوهري- مثل قول ابن دريد. وزبق الشيء بالشيء زبقا: إذا خلطه. وزبق فلانا في السجن: حبسه حكاه أبو عبيد، عن الأصمعي، وقال علي بن عبد العزيز صاحبه: ثم قرأناه عليه بعد فقال: ربقه بالراء، قال ابن حمزة: هذا غلط من أبي عبيد، إنما ربقته: شددته بالربق، أي: بالحبل، فأما إذا حبسته فزبقته بالزاي، كما روي عن الأصمعي. والزابوقة: ع، قرب البصرة كانت فيه وقعة الجمل أول النهار. والزابوقة من البيت: زاويته، أو هو شبه دغل في بيت أو بناء يكون فيه زوايا معوجة نقله الليث. وانزبق في البيت: انكرس فيه، ودخل وهو مقلوب انزقب، قال رؤبة يصف صائدا:
  وقد تبنى في خفي المنزبق
  رمسا من الناموس مسدود النفق وقال ابن فارس: الزاي والباء والقاف ليست من الأصول التي يعتمد عليها، وما أدري ألما قيل فيه حقيقة أم لا. لكنهم يقولون: زبق شعره: إذا نتفه، وانزبق في البيت: دخل، وزبقت الرجل: حبسته. ومما يستدرك عليه: زبقه زبقا: ضيق عليه، أنشد ثعلب:
  وموضع زبق لا أريد مبيتـه                      كأني به من شدة الروع آنس ويروى زنق، كما سيأتي، وقال الوزير ابن المغربي: الأزبق: الذي ينتف شعر لحيته، لحماقته، يقال: أحمق أزبق، وهذا القول يصحح قول الجوهري وابن دريد. وانزبق في الحبالة: نشب، عن اللحياني. وقال ابن بزرج: زبقت المرأة بولدها، أي: رمت به. وانزبق: استخفي. قال ابن خالويه: ليس من كلام العرب زبق إلا في ثلاثة أشياء.
 زبقت فلانا في الشيء: أدخلته فيه. وزبقته في البيت، وانزبق هو. وزبقت الشاة والبهم، مثل ربقته بحبل، انتهى.
 وزبق الشيء: كسره. والققل: فتحه، ومنه قول الراجز:
  ويزبق الأقفال والتابوتا وقال ابن عباد: المرأة الزبقانة بكسرتين مع تشديد القاف: الضيقة الخلق، ورجل زبقانة: شرير. وما أغنى عنه، زبقة، أي: شيئا. ودرهم مزبق، كمحدب: مطلي بالزئبق، ونسبه ثعلب إلى العامة، وقال الصواب: مزأبق بكسر الباء.

##### Türkçe

**زبق** adam sakalını yoldu; onu yoluyor ve onu yoluyor; **حدي نصر وضرب** babından **زبقا** (yaptı): onu yolduğunda; bunu İbn Düreyd söyledi. Ebû Ubeyd ise **حد ضرب** babından “onu yoluyor” ile yetindi. Sakal **زبيقة**dır ve **مزبوقة**dur. İbn Berrî dedi ki: Şemmer b. Hamdûye dedi ki: Bana göre doğru olan: **زنقها يزنقها**dır; çünkü o, **النون** ile **زنيقة**dır. İbn Fâris ve vezir el-Mağribî—Cevherî gibi—İbn Düreyd’in sözüne benzerini zikretti.

Ve **زبق** bir şeyi bir şeyle **زبقا**: onu karıştırdığında.

Ve **زبق** falancayı hapiste: onu hapsetti; bunu Ebû Ubeyd, Asmaî’den nakletti. Onun arkadaşı Ali b. Abdülazîz dedi ki: Sonra onu (bu rivayeti) kendisine tekrar okuduk; bunun üzerine dedi ki: **ربقه** **الراء** ile. İbn Hamza dedi ki: Bu, Ebû Ubeyd’den bir yanlıştır; ancak “onu **ربقته**”: onu **الربق** ile, yani iple sıkıca bağladım (demektir). Ama onu hapsettiğinde, Asmaî’den rivayet edildiği üzere, onu **الزاي** ile **زبقته** yaparsın.

Ve **الزابوقة**: bir yer adıdır; Basra yakınında; Cemel vakası günün ilk vaktinde orada oldu.

Ve evden **الزابوقة**: onun köşesi; yahut o, bir evde veya yapıda bulunan, içinde eğri köşeler bulunan, çalılık benzeri bir şeydir; bunu Leys nakletti.

Ve evde **انزبق**: orada çöktü; ve ters dönmüş olarak girdi; (aslı) **انزقب**. Rü’be bir avcıyı vasfederek dedi ki:

  Ve gizli **المنزبق** içinde bina eder
  Tüneli kapalı, sivrisinekten bir mezar

İbn Fâris dedi ki: **الزاي** ve **الباء** ve **القاف**, kendilerine dayanılan asıllardan değildir; onda söylenenin hakikat mi değil mi olduğunu bilmiyorum. Lakin onlar derler ki: **زبق** saçını: onu yolduğunda; ve evde **انزبق**: girdi; ve **زبقت** adamı: onu hapsettim.

Ve ona (maddeye) istidrâk edilenlerdendir: **زبقه زبقا**: ona darlık verdi. Sa’leb şu beyti okudu:

  Ve **زبق** bir yer; orada gecelemeyi istemem                      Sanki onda, dehşetin şiddetinden, ünsiyet bulurum

Ve **زنق** diye de rivayet edilir; ileride geleceği üzere. Vezir İbn el-Mağribî dedi ki: **الأزبق**: ahmaklığından sakalının kıllarını yolan kimsedir; “ahmak **أزبق**” denir. Bu söz, Cevherî ve İbn Düreyd’in sözünü doğrular.

Ve tuzakta **انزبق**: takıldı; Lihyânî’den.

İbn Bezrec dedi ki: Kadın çocuğunu **زبقت**; yani onu attı.

Ve **انزبق**: gizlendi.

İbn Hâlaveyh dedi ki: Arapların كلامından **زبق** ancak üç şeyde vardır:
 **زبقت** falancayı bir şeyin içine: onu onun içine soktum. Ve onu evde **زبقته**; ve o **انزبق**. Ve koyunu ve kuzuları **زبقت**: onu iple **ربقته** gibi. Bitti.

Ve **زبق** bir şeyi: onu kırdı. Ve **الققل**: onu açtı. Ondandır ki recez söyleyenin sözü:

  Ve kilitleri ve tabutu **يزبق**

İbn Abbâd dedi ki: **المرأة الزبقانة** (iki kesre ile, **القاف** şeddeli): dar huylu (kadın). Ve **رجل زبقانة**: şerli. Ve ondan neyi giderdi; **زبقة** yani bir şeyi. Ve **درهم مزبق**—**محدب** gibi—cıva ile kaplanmış (dirhem). Sa’leb onu avama nispet etti; ve doğru olanın: **مزأبق** (**الباء** kesreli) olduğunu söyledi.

### [Lane's Lexicon](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B2%D8%A8%D9%82/sozluk/lexicon.md) — Edward W. Lane · 19. yy

زَبَقَ
1 زَبَقَ ذ , (IF, S, Msb, K,) aor. زَبِقَ (A 'Obeyd, S, K) and زَبُقَ , (K,) inf. n. زَبْقٌ, (TA,) He plucked out (IF, S, Msb, K) his hair, (IF, S,) or the hair, (Msb,) or his beard. (K.) ― -b2- زَبَقَتْ بِوَلَدِهَا She (a woman) cast forth her child. (Ibn-Buzurj, TA.) -A2- Also, (K,) inf. n. as above, (TA,) He mixed a thing with (بِ) another thing. (K.) ― -b2- He made a man to enter into (فِى) a thing, and a house, or tent, or chamber. (IKh, TA.) ― -b3- He confined a man (As, A 'Obeyd, IF, K) in a prison. (TA.) ― -b4- He straitened a man. (TA.) ― -b5- He made fast, or bound or tied fast or firmly, a sheep, or goat, and a lamb, or kid, round the neck, with a cord; like رَبَقَ بِحَبْلٍ. (IKh, TA.) -A3- Also He broke a thing. (TA.) ― -b2- And He opened a lock. (TA.)

زبّق
2 زبّق ذ , inf. n. تَزْبِيقٌ: see its syn. زَأْبَقَ, in art. زأبق.

تزبّق
5 تزبّق ذ He ornamented, or adorned, himself; like تزلّق. (Aboo-Turáb, TA in art. زلق.)

انزبق
7 انزبق ذ He entered (IKh, IF, S, K) into a house, or tent, or chamber; (IKh, IF, K;) and he entered into it and concealed himself: (TA:) [quasi-pass. of زَبَقَ, or] formed by transposition from انزقب. (S, TA.) And [simply] He hid, or concealed, himself. (TA.) ― -b2- And انزبق فِى الحِبَالَةِ He became caught, or entangled, in the snare. (Lh, TA.)

مَا أَغْنَى زَبْقَةً
مَا أَغْنَى زَبْقَةً ذ He, or it, did not stand, or serve, instead of anything. (TA.)

زِبِقَّانَةٌ
زِبِقَّانَةٌ ذ A man very evil, bad, unjust, mischievous, or corrupt: and a woman narrow in disposition. (Ibn-'Abbád, TA.)

لِحْيَةٌ زَبِيقَةٌ
لِحْيَةٌ زَبِيقَةٌ ذ (K, TA, in the CK زَيْبَقَةٌ] A beard plucked out; as also ↓ مَزْبُوقَةٌ. (K.)

زَنْبَقٌ
زَنْبَقٌ ذ , mentioned in the S and Msb in this art., and said in the latter to be of the measure فَنْعَلٌ: see art. زنبق.

زِيبِقٌ
زِيبِقٌ ذ : see زِئْبِقٌ, in art. زأبق.

زَابُوقَةٌ
زَابُوقَةٌ ذ An angle of a house: or the like of a دَغَل [q. v.] in a house (K, TA) or building, (TA,) in which are turning [or zigzag] angles: (K, TA:) so says Lth. (TA.)

أَزْبَقُ
أَزْبَقُ ذ One who plucks out the hair of his beard, because of his foolishness, or stupidity. (El-Wezeer Ibn-El-Maghribee, TA.)

مُزَبَّقٌ
مُزَبَّقٌ ذ : see مُزَأْبَقٌ, in art. زأبق.

لِحْيَةٌ مَزْبُوقَةٌ
لِحْيَةٌ مَزْبُوقَةٌ ذ : see زَبِيقَةٌ.

مُزَيْبَقٌ
مُزَيْبَقٌ ذ : see مُزَأْبَقٌ, in art. زأبق.

##### Türkçe

زَبَقَ
1 **زَبَقَ** ذ , (IF, S, Msb, K,) muzâri‘i **زَبِقَ** (A 'Obeyd, S, K) ve **زَبُقَ** , (K,) mastar ismi **زَبْقٌ**, (TA,) O, (IF, S, Msb, K) kendi saçını, (IF, S,) yahut saçı, (Msb,) yahut sakalını yoldu. (K.) ― -b2- **زَبَقَتْ بِوَلَدِهَا** O (bir kadın) çocuğunu dışarı attı. (Ibn-Buzurj, TA.) -A2- Yine, (K,) mastar ismi yukarıdaki gibi, (TA,) O bir şeyi (بِ) başka bir şeyle karıştırdı. (K.) ― -b2- O bir adamı (فِى) bir şeye, ve bir eve, yahut çadıra, yahut odaya soktu. (IKh, TA.) ― -b3- O bir adamı (As, A 'Obeyd, IF, K) bir hapishanede hapsetti. (TA.) ― -b4- O bir adamı sıkıştırdı. (TA.) ― -b5- O bir koyunu, yahut keçiyi, ve bir kuzuyu, yahut oğlağı, boyun etrafından bir iple sağlamca bağladı, yahut sıkıca bağladı; **رَبَقَ بِحَبْلٍ** gibi. (IKh, TA.) -A3- Yine O bir şeyi kırdı. (TA.) ― -b2- Ve O bir kilidi açtı. (TA.)

زبّق
2 **زبّق** ذ , mastar ismi **تَزْبِيقٌ**: onun eşanlamlısı **زَأْبَقَ**’a bak, **زأبق** maddesinde.

تزبّق
5 **تزبّق** ذ O kendini süsledi, yahut bezedi; **تزلّق** gibi. (Aboo-Turáb, TA, **زلق** maddesinde.)

انزبق
7 **انزبق** ذ O (IKh, IF, S, K) bir eve, yahut çadıra, yahut odaya girdi; (IKh, IF, K;) ve ona girdi ve kendini gizledi: (TA:) [**زَبَقَ**’ın sanki edilgeni olarak, yahut] **انزقب**’dan yer değiştirme ile yapılmıştır. (S, TA.) Ve [yalnızca] O kendini gizledi, yahut sakladı. (TA.) ― -b2- Ve **انزبق فِى الحِبَالَةِ** O tuzağa yakalandı, yahut ağa dolaştı. (Lh, TA.)

مَا أَغْنَى زَبْقَةً
**مَا أَغْنَى زَبْقَةً** ذ O, yahut o (şey), herhangi bir şeyin yerine durmadı, yahut (hiçbir şeyin) yerini tutmadı. (TA.)

زِبِقَّانَةٌ
**زِبِقَّانَةٌ** ذ Çok kötü, fena, zalim, fesatçı, yahut bozguncu bir adam: ve tabiatça dar bir kadın. (Ibn-'Abbád, TA.)

لِحْيَةٌ زَبِيقَةٌ
**لِحْيَةٌ زَبِيقَةٌ** ذ (K, TA, CK’de **زَيْبَقَةٌ**] Yolunmuş bir sakal; bunun gibi ↓ **مَزْبُوقَةٌ** da. (K.)

زَنْبَقٌ
**زَنْبَقٌ** ذ , S ve Msb’de bu maddede zikredilmiştir, ve ikincisinde onun vezninin **فَنْعَلٌ** olduğu söylenmiştir: **زنبق** maddesine bak.

زِيبِقٌ
**زِيبِقٌ** ذ : **زِئْبِقٌ**’e bak, **زأبق** maddesinde.

زَابُوقَةٌ
**زَابُوقَةٌ** ذ Bir evin bir köşesi: yahut bir evde (K, TA) yahut binada, (TA,) içinde dönemeçli [yahut zikzak] köşeler bulunan bir **دَغَل**’in [bkz.] benzeri: (K, TA:) Lth böyle der. (TA.)

أَزْبَقُ
**أَزْبَقُ** ذ Ahmaklığı, yahut budalalığı sebebiyle sakalının kıllarını yolan kimse. (El-Wezeer Ibn-El-Maghribee, TA.)

مُزَبَّقٌ
**مُزَبَّقٌ** ذ : **مُزَأْبَقٌ**’a bak, **زأبق** maddesinde.

لِحْيَةٌ مَزْبُوقَةٌ
**لِحْيَةٌ مَزْبُوقَةٌ** ذ : **زَبِيقَةٌ**’ye bak.

مُزَيْبَقٌ
**مُزَيْبَقٌ** ذ : **مُزَأْبَقٌ**’a bak, **زأبق** maddesinde.

### [Salmone](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B2%D8%A8%D9%82/sozluk/salmone.md) — H. Anthony Salmone · 19. yy

زَبَقَ
زَبَقَ I ,  U ( n. ac. زَبْق 1 ),
a.  Plucked out the hair ( of the beard ).

b.  Bound, pinioned.

c.  [ acc. &  Bi ], Mixed with.

زَاْبُوْقَة
زَاْبُوْقَة 40t ,
a.  Corners, recesses ( of a house ).

##### Türkçe

زَبَقَ
زَبَقَ I, U (isim-fiil: **زَبْق** 1),
a. Sakalın kıllarını yoldu.

b. Bağladı, kıskıvrak bağladı.

c. [mef‘ûl hâliyle ve **بِ** ile], ile karıştırdı.

زَاْبُوْقَة
زَاْبُوْقَة 40t,
a. Bir evin köşeleri, girintileri.
