# زرع — Esâsü'l-Belâğa

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B2%D8%B1%D8%B9/sozluk/esas
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%B2%D8%B1%D8%B9/entries/esas

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [زرع](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B2%D8%B1%D8%B9.md)
- Esâsü'l-Belâğa: Zemahşerî · 12. yy

## Madde başı: زرع

ز ر ع
ومن المجاز‏:‏ زرع الله ولدك للخير وأستـزرع اللـه ولـدي للبـر وأسترزقـه لـه مـن الحـل‏.‏
وزرع الحب لك في القلوب كرمك وحسن خلقك‏.‏
وبئس الزرع زرع المذنب‏.‏
وزرع الزارع الأرض من إسناد الفعل إلى السبب مجازاً‏.‏
وازدرع لنفسه‏:‏ وهذه مزرعة فلان ومزارعـه ومزدرعـه وزراعتـه وزراعتاتـه‏.‏
وزارعـه علـى الثـل ونحـوه مزارعة‏.‏
وأعطني زرعة أزرع بها أرضي بذراً ومنهـا قيـل لفـرخ القبجـة‏:‏ الزرعـة‏.‏
وفـي أرضـه زريع كثير وهو ما ينبت مما تناثر من الحب وقت الحصاد ويقال له‏:‏ الكاث‏.‏
وكأنهم أولاد زارع وهي الكلاب‏.‏
وأنشد الجاحظ لابن فسوة‏:‏ ولولا دواء ابن المحل وعلمه هررت إذا ما النّاس هرّ كليبها وأخـرج بعـد الله أولاد زارع مولعة أكتافها وجنوبهـا هو ابن الملح بن قدامة كان يداوى من الكلب‏.‏
والكلب يهر كالكلب‏.‏
ويقال‏:‏ إن الكلب الكلب إذا عض إنساناً ألقحه بأجر صغار فإذا دووي بال علقاً في صور الكلاب‏.‏
وزرع لفلان بعد شقاوة إذا استغنى بعد العقر‏.‏

### Türkçe

ز ر ع
Ve mecazdan: Allah senin çocuğunu hayır için **زرع** etti; ve “Allah’ı, çocuğumu iyilik için **أستـزرع** ederim ve onu, helâlden onun için rızıklandırmasını isterim.”
Ve sevgiyi senin için kalplere **زرع** etti; (bu) senin cömertliğin ve güzel ahlâkındır.
Ve ne kötü ekin: günahkârın **زرع**ı.
Ve ekincinin yeri **زرع** etmesi, fiilin sebebe isnad edilmesindendir; mecaz olarak.
Ve kendisi için **ازدرع** etti: ve bu, falanın **مزرعة**sidir ve onun **مزارع**i ve onun **مزدرع**i ve onun **زراعة**sı ve onun **زراعتات**ı.
Ve onu, tilki ve benzeri üzerine **زارع** etti; **مزارعة** olarak.
Ve bana, onunla yerimi tohum olarak ekeceğim bir **زرعة** ver; ve ondan, keklik yavrusuna denildi: **الزرعة**.
Ve onun yerinde çok **زريع** vardır; o, hasat vaktinde daneden saçılıp da bitenden ibarettir; ve ona denilir: **الكاث**.
Ve sanki onlar **زارع**ın çocuklarıdır; ve o, köpeklerdir.
Ve Câhiz, İbn Fesve için inşad etti:
“Ve eğer olmasaydı İbnü’l-Muhall’ın ilacı ve onun ilmi,
İnsanlar köpekleri uluduğu vakit ben de ulurdum;
Allah’tan sonra **زارع**ın çocuklarını çıkardı,
Omuzları ve yanları tutkun (hâlde).”
O, İbnü’l-Milh b. Kudâme’dir; köpekten (ısırığından) tedavi ederdi.
Ve köpek, köpek gibi ulur.
Ve denilir: Şüphesiz kuduz köpek, bir insanı ısırdığı zaman onu küçük yavruların ücretiyle aşılar; sonra tedavi edildiği zaman, köpeklerin suretlerinde asılı (şeyler) işer.
Ve falan için, yoksulluktan sonra **زرع** etti; (yani) yaralanmadan sonra zenginleştiği zaman.
