# زمرذ (ز-م-ر-ذ) — Arapça kök

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B2%D9%85%D8%B1%D8%B0
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%B2%D9%85%D8%B1%D8%B0

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Harfler: ز - م - ر - ذ
- Bu kök Kur'an'da geçmiyor.
- 4 sözlük

## Sözlükler (4)

### [Lisânü'l-Arab](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B2%D9%85%D8%B1%D8%B0/sozluk/lisan.md) — İbn Manzûr · 13. yy

الزُّمُرُّذُ، بالذال: من الجواهر، معروف، واحدته زُمُرُّذَةٌ. الجوهري: الزمرذ، بالضم، الزبرجد، والراء مضمومة
(* قوله «والراء مضمومة
إلخ» وعن الازهري فتح الراء أيضاً نقله شارح القاموس.) مشددة.

##### Türkçe

**الزُّمُرُّذُ**، **بالذال**: cevherlerden; bilinen (bir şey)dir; onun bir tanesi **زُمُرُّذَةٌ**’dir.

el-Cevherî: **الزمرذ**; **بالضم**; **الزبرجد**’dir; ve **الراء** dammelidir
(* onun sözü: “ve **الراء** dammelidir
vb.”; ve el-Ezherî’den **الراء**’nın fethası da (vardır); onu Kāmûs şârihi nakletmiştir.) şeddelidir.

### [Kâmûsü'l-Muhît](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B2%D9%85%D8%B1%D8%B0/sozluk/kamus.md) — Fîrûzâbâdî · 15. yy

* ز م ر ذ * * الزُّمُرُّذُ * بضم الراء وتشديدها الزبرجد المعروف وهو معرب

##### Türkçe

* ز م ر ذ * * **الزُّمُرُّذُ** * râ’nın dammesiyle ve onun şeddelenmesiyle; bilinen **الزبرجد**’dir ve mu‘arrebdir.

### [Tâcü'l-Arûs](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B2%D9%85%D8%B1%D8%B0/sozluk/tac.md) — Zebîdî · 18. yy

الزمرذ، بالضمات وشد الراء هو الزبرجد، هكذا في الصحاح، وهو معرب، قال ابن قتيبة: داله مهملة، وصوب الأصمعي النقاب الإعجام، ونقله في البارع وصححه، وقال بعض بالوجهين، وعن الأزهري فتح الراء أيضا، قال التيفاشي في كتاب الأحجاز قال الفراء في كتبه: إن الزبرجد تعريب الزمرد، وليس كذلك، بل الزبرجد نوع آخر من الحجارة، وقال ابن ساعد الأنصاري: وقيل: إن معدنه بالقرب من معدن الزمرذ، قال شيخنا: وهذا نص في المغايرة، قال: ومزق جماعة آخرون بأن الزمرذ أشد خضرة من الزبرجد، والله أعلم.

##### Türkçe

**الزمرذ**, ötrelerle ve **الراء**’nın şeddelenmesiyle, **الزبرجد**’dir; **الصحاح**’ta böyle (gelmiştir); ve o, muarrabdır. İbn Kuteybe dedi: **داله** muhmeldir; ve el-Asma‘î, **النقاب**’ın i‘câmını isabetli gördü; ve onu **البارع**’da nakletti ve sahih kıldı. Bazısı iki vecihle (de) dedi. El-Ezherî’den (naklen) **الراء**’nın fethi de (vardır). Et-Tîfâşî, **كتاب الأحجاز**’da dedi: el-Ferrâ, kitaplarında dedi: “Şüphesiz **الزبرجد**, **الزمرد**’ün ta‘rîbidir”; öyle değildir; bilakis **الزبرجد**, taşlardan başka bir türdür. İbn Sâ‘id el-Ensârî dedi: “Ve denildi ki: onun madeni, **الزمرذ** madeninin yakınındadır.” Şeyhimiz dedi: “Bu, başkalığa dair bir nasstır.” Dedi: “Ve başka bir cemaat, **الزمرذ**’ün **الزبرجد**’den daha şiddetli yeşillikte olduğu ile ayırdılar.” Ve Allah daha iyi bilir.

### [Lane's Lexicon](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B2%D9%85%D8%B1%D8%B0/sozluk/lexicon.md) — Edward W. Lane · 19. yy

زُمُرُّذٌ
زُمُرُّذٌ ذ (T, S, Mgh, L, Msb, K) and زُمُرَّذٌ, (Az, TA,) and accord. to some زُمُرُّدٌ, with the unpointed د (TA,) or, accord. to IKt, this is a mistranscription, and As says that it is correctly written with the pointed ذ (Msb,) [The emerald: accord. to some] i. q. زَبَرْجَدٌ; (Sudot;, L, Msb, K;) but Et-Teyfلshee [rightly] says that the زبرجد is a different kind of stone: [see this word:] and Ibn-Sل'id El-Ansلree says that the mine of the زبرجد is said to be near to that of the زمّرذ: (TA:) several authors say that the زمّرذ differs from the زبرجد in being more green: (MF, TA:) it is an arabicized word [from the Pers. زُمْرُدْ]: (S, L, Msb, K:) [a coll. gen. n.:] n. un. with ة. (Msb.)

##### Türkçe

زُمُرُّذٌ

**زُمُرُّذٌ**: ذ ile (T, S, Mgh, L, Msb, K) ve **زُمُرَّذٌ** (Az, TA) ve bazılarına göre **زُمُرُّدٌ**, noktasız **د** ile (TA); yahut IKt’ye göre bu bir yanlış yazımdır ve As onun noktalı **ذ** ile doğru yazıldığını söyler (Msb). [Zümrüt:] bazılarına göre **زَبَرْجَدٌ** ile aynı mânâdadır (Sudot, L, Msb, K); fakat Et-Teyfشِي [haklı olarak] **زبرجد**’in başka bir taş cinsi olduğunu söyler: [bu kelimeye bak:] ve İbn-Sa‘îd El-Ansârî **زبرجد**’in madeninin **زمّرذ**’inkine yakın olduğu söylenir der (TA). Birkaç müellif **زمّرذ**’in **زبرجد**’den daha yeşil olmakla ayrıldığını söyler (MF, TA). Arapçalaştırılmış bir kelimedir [Farsçadan **زُمْرُدْ**] (S, L, Msb, K). [Cins isim:]; tekili ة iledir (Msb).
