# سفرجل (س-ف-ر-ج-ل) — Arapça kök

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B3%D9%81%D8%B1%D8%AC%D9%84
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%B3%D9%81%D8%B1%D8%AC%D9%84

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Harfler: س - ف - ر - ج - ل
- Bu kök Kur'an'da geçmiyor.
- 5 sözlük

## Sözlükler (5)

### [Kitâbu'l-'Ayn](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B3%D9%81%D8%B1%D8%AC%D9%84/sozluk/kitab_ayn.md) — Halîl b. Ahmed · 8. yy

باب الخماسي من الجيم
جرنفش:
الجرنفشُ: العظيمُ الجنبين. تقول: رجل جرنفش، والأنثى جرنفشة.
سفرجل:
السَّفَجلُ، والواحدة سَفَرجَلة، من الفواكه، معروف.
زبرجد:
الزَّبرجدُ: الزُّمرُّد، قال:
تأوي إلى مِثل الغزال الأعيدِ
خَمصانةٌ كالرَّشأ المُقلِّدِ
دُرّا مع الياقُوتِ والزَّبرجدِ
أحصنها في يافعٍ مُمَرَّدِ

##### Türkçe

Beşli (kök) babı, **الجيم**’den

**جرنفش**:
**الجرنفشُ**: iki yanı büyük olan. Dersin ki: **رجل جرنفش**; dişisi **جرنفشة**.

**سفرجل**:
**السَّفَجلُ**; tekili **سَفَرجَلة**; meyvelerdendir, bilinen.

**زبرجد**:
**الزَّبرجدُ**: **الزُّمرُّد**. Dedi ki:
Benzer **الغزال الأعيد**’e sığınır
**خَمصانةٌ**; **الرَّشأ المُقلِّد** gibi
**دُرّا** ile **الياقُوت** ve **الزَّبرجد**
Onu, tüysüz bir delikanlıda sağlamlaştırdı

### [Lisânü'l-Arab](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B3%D9%81%D8%B1%D8%AC%D9%84/sozluk/lisan.md) — İbn Manzûr · 13. yy

السَّفَرْجَل: معروف، واحدته سَفَرجلة، والجمع سَفَارج؛ قال أَبو حنيفة: وهو كثير في بلاد العرب. وقول سيبويه: ليس في الكلام مثل سِفِرجال، لا يريد أَن سِفِرْجالاً شيء مقول ولا غيره، وكذلك قوله: ليس في الكلام مثل اسْفَرْجَلْت، لا يريد أَن اسْفَرْجَلْت مقولة إِنما نَفَى أَن يكون في الكلام مثل هذا البناء، لا اسْفَرْجَلْت ولا غيره، وتصغير السَّفَرْجَلة سُفَيْرِجٌ وسُفَيْجِلٌ، وذكره الأَزهري في الخماسي.

##### Türkçe

**السَّفَرْجَل**: bilinen (bir şey)dir; onun tekili **سَفَرجلة**’dir; çoğulu **سَفَارج**’dir; Ebû Hanîfe dedi ki: O, Arap beldelerinde çoktur. Sîbeveyh’in sözü: “Sözde **سِفِرجال** gibi (bir şey) yoktur”; **سِفِرْجالاً**’ın söylenmiş bir şey olduğunu da başkasını da kastetmez; yine onun sözü: “Sözde **اسْفَرْجَلْت** gibi (bir şey) yoktur”; **اسْفَرْجَلْت**’in söylenmiş (bir lafız) olduğunu kastetmez; ancak sözde bu yapı gibi bir şeyin bulunmasını nefyetti: ne **اسْفَرْجَلْت** ne de başkası. **السَّفَرْجَلة**’nin küçültmesi **سُفَيْرِجٌ** ve **سُفَيْجِلٌ**’dür; Ezherî onu beşli (harfli)de zikretti.

### [Kâmûsü'l-Muhît](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B3%D9%81%D8%B1%D8%AC%D9%84/sozluk/kamus.md) — Fîrûzâbâdî · 15. yy

* س ف ر ج ل * * السَّفَرْجَلُ * فاكهة والجمع * سَفارِج

##### Türkçe

* س ف ر ج ل * * **السَّفَرْجَلُ** * bir meyvedir; çoğulu **سَفارِج**.

### [Tâcü'l-Arûs](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B3%D9%81%D8%B1%D8%AC%D9%84/sozluk/tac.md) — Zebîdî · 18. yy

السفرجل: ثمر م معروف، قال أبو حنيفة: كثير في بلاد العرب، قابض، مقو مدر مشه للطعام والباه، مسكن للعطش، وإذا أكل على الطعام أطلق، وأنفعه ما قور وأخرج حبة، وجعل مكانه عسل وطين، وشوي في الفرن. ج: سفارج، الواحدة بهاء، وتصغيرها سفيرج، وسفيجل، وذكره الأزهري في الخماسي، وقول سيبويه: ليس في الكلام مثل سفرجال، لا يريد أن سفرجالا شيء مقول، ولا غيره، وكذلك قوله: ليس في الكلام مثل اسفرجلت، لا يريد أن اسفرجلت مقولة، إنما نفى أن يكون في الكلام مثل هذا البناء، لا اسفرجلت، ولا غيره. ومما يستدرك عليه: سفرجلة: جد أبي عضلي أحمد بن محمد بن علي بن سفرجلة الهمداني الكفي، روى عنه أبو محمد عبد العزيز بن محمد النخشبي. والسفرجلانيون: بيت بدمشق الشام.

##### Türkçe

**السفرجل**: Bilinen bir meyvedir. Ebû Hanîfe dedi ki: Arap beldelerinde çoktur; kabız edicidir; kuvvetlendirici, idrar söktürücü, yemeğe ve cinsel güce iştah açıcıdır; susuzluğu gidericidir; ve eğer yemeğin üzerine yenirse gevşetir. Ondan en faydalısı, oyulup çekirdeği çıkarılan, yerine bal ve kil konulan ve fırında pişirilendir. Çoğulu: **سفارج**; tekili **هاء** iledir; küçültmesi **سفيرج** ve **سفيجل**’dir. Ezherî onu beş harfli (bab) içinde zikretti. Sîbeveyh’in sözü: “Sözde **سفرجال** gibi (bir şey) yoktur”; **سفرجالا**’nın söylenmiş bir şey olduğunu da, başkasını da kastetmez. Yine onun sözü: “Sözde **اسفرجلت** gibi (bir şey) yoktur”; **اسفرجلت**’in söylenmiş olduğunu kastetmez; ancak sözde bu bina gibi bir şeyin bulunmasını nefyetti: ne **اسفرجلت** ne de başkası.

Ve onun üzerine istidrâk edilenlerdendir: **سفرجلة**: Hemdânî Kûfî **أبي عضلي أحمد بن محمد بن علي بن سفرجلة**’nin dedesi; ondan Ebû Muhammed **عبد العزيز بن محمد النخشبي** rivayet etti.

Ve **السفرجلانيون**: Şam Dımaşk’ta bir ev (hâne).

### [Lane's Lexicon](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B3%D9%81%D8%B1%D8%AC%D9%84/sozluk/lexicon.md) — Edward W. Lane · 19. yy

سَفَرْجَلٌ
سَفَرْجَلٌ ذ [The quince; pyrus cydonia of Linn.;] a certain fruit, (K,) well known; (S, K;) abundant in the land of the Arabs: (AHn, TA:) it is astringent, or constipating; strengthening; diuretic; exites the appetite (K, TA) for food and venery; (TA;) allays thirst; and when eaten upon [other] food, loosens [the bowels]; and the most beneficial thereof is that which has been scooped out, and had its pips extracted, and honey put in the place thereof, and been plastered over with clay, and baked (K, TA) in the oven: (TA:) [a coll. gen. n.:] n. un. with ة: (K:) and pl. سَفَارِجُ: (S, K:) the dim. is سُفَيْرِج and سُفَيْجِلٌ, mentioned by Az. (TA.) ― -b2- [سَفَرْجَلٌ هِنْد ِىُّ Annona glabra; a species of custard-apple; mentioned by Forskهl, Flora Aegypt. Arab., p. cxiv.] -A2- The saying of Sb, that there is not in the language the like of سفر جال does not mean that this word is applied to anything: and in like manner his saying that there is not in the language the like of اسفرجلت does not mean that this word is used. (TA.)

##### Türkçe

سَفَرْجَلٌ
**سَفَرْجَلٌ** ذ [Ayva; Linn.’in pyrus cydonia’sı;] belirli bir meyve, (K,) iyi bilinen; (S, K;) Arapların diyarında bol: (AHn, TA:) o, büzücü yahut kabız edici; kuvvetlendirici; idrar söktürücü; (K, TA) yiyecek ve cinsel ilişki için iştahı uyandırır; (TA;) susuzluğu giderir; ve [başka] yiyecek üzerine yenildiğinde, [bağırsakları] gevşetir; ve onun en faydalısı, içi oyulmuş, çekirdekleri çıkarılmış, onların yerine bal konulmuş, üzeri çamurla sıvanmış ve (K, TA) fırında pişirilmiş olandır: (TA:) [cins isim topluluğu:] tekili ة iledir: (K:) ve çoğulu **سَفَارِجُ**: (S, K:) küçültmesi **سُفَيْرِج** ve **سُفَيْجِلٌ**’dür; Az tarafından zikredilmiştir. (TA.) ― -b2- [**سَفَرْجَلٌ هِنْد ِىُّ** Annona glabra; muhallebi elmasının bir türü; Forskهl tarafından, Flora Aegypt. Arab., s. cxiv’te zikredilmiştir.] -A2- Sb’nin, dilde **سفر جال**’ın benzeri olmadığı sözü, bu kelimenin herhangi bir şeye uygulanması demek değildir: ve aynı şekilde onun, dilde **اسفرجلت**’in benzeri olmadığı sözü, bu kelimenin kullanıldığı demek değildir. (TA.)
