# سكت — es-Sıhâh

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B3%D9%83%D8%AA/sozluk/sihah
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%B3%D9%83%D8%AA/entries/sihah

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [سكت](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B3%D9%83%D8%AA.md)
- es-Sıhâh: Cevherî · 10. yy

## Madde başı: سكت

سكتَ يَسْكُتُ سَكْتاً وسُكوتاً وسُكاتاً. وساكضتَني فَسَكَتُّهُ. وأَسْكَتَهُ الله وَسَكَّتَهُ بمعنىً. وَسَكَتَ الغضبُ مثل سكَن. ومنه قوله تعالى: "ولَمَّا سَكَتَ عن موسى الغَضبُ". وتقول: تكلَّم الرجل ثم سكتَ بغير ألف، فإذا انقطع كلامُه فلم يتكلَّمْ قلت: أَسْكَتَ. والسُكْتَةُ بالضم: كلُّ شيء أَسْكَتَّ به صبياً أو غيرَه. والسَكْتَةُ: بالفتح: داء. والسِكِّيْتُ: الدائم السُكوتِ. تقول: رجلٌ سِكِّيتٌ وسَاكوتٌ بمعنىً. وحيَّةٌ سُكاتُ بالضم، إذا لم يُشعَر به حتّى يلدغ. وقال يذكر رجلاً داهية:
فما تَزدري مِن حيّةٍ جَبَـلـيةٍسُكاتٍ إذا ما عضَّ ليس بأَدْرَدا
وذهب بالهاء إلى تأنيث لفظ الحية. وتقول: كنتُ على سُكاتٍ هذه الحاجة أي على شرفٍ من إدراكها. أبو زيد: رميته بسُكاتِهِ، أي مما أَسْكَتَهُ. والسُكَيْتُ، مثال الكمَيْتُ: آخر ما يجيء من الخيل في الحلبة من العشر المعدودات. وقد يشدَّد فيقال السُكَّيْتُ. وهو القاشور، والفُسْكُلُ أيضاً، وما جاء بعد ذلك لا يعتدُّ به.

### Türkçe

سustu, susar; **سَكْتاً** ve **سُكوتاً** ve **سُكاتاً** (şeklinde). Ve “sen benimle susturma yarışı yaptın” da; ben de onu susturdum. Ve Allah onu susturdu; ve onu susturdu; anlamca birdir. Ve öfke sustu; **سكَن** gibi. Ondandır, Yüce Allah’ın sözü: “Ve Musa’dan öfke sustuğu zaman.” Ve dersin: Adam konuştu, sonra sustu; elifsiz. Şayet sözü kesilir de konuşmazsa “**أَسْكَتَ**” dersin. Ve **السُكْتَةُ** (damme ile): onunla bir çocuğu veya başkasını susturduğun her şey. Ve **السَكْتَةُ** (fetha ile): bir hastalık. Ve **السِكِّيْتُ**: susmanın devamlı olanı. Dersin: **رجلٌ سِكِّيتٌ** ve **سَاكوتٌ**; anlamca birdir. Ve **حيَّةٌ سُكاتُ** (damme ile): hissedilmez de ta ki sokuncaya kadar (olan yılan). Ve bir adamı, bir dehayı anarak dedi ki:
فما تَزدري مِن حيّةٍ جَبَـلـيةٍسُكاتٍ إذا ما عضَّ ليس بأَدْرَدا
Ve **الحية** lafzının dişilliğine götürerek **الهاء** ile (getirdi). Ve dersin: “Bu ihtiyacın **سُكاتٍ**’ı üzerindeydim”; yani onu elde etmenin eşiği üzerindeydim. Ebû Zeyd: “Onu **بسُكاتِهِ** ile attım”; yani onu susturduğu şeyden. Ve **السُكَيْتُ**, **الكمَيْتُ** misali: sayılan onludan, yarış yerinde atlardan en son gelen. Ve şeddeli de kılınabilir; böylece **السُكَّيْتُ** denir. Ve o **القاشور**’dur; ve **الفُسْكُلُ** de. Ve bundan sonra gelen şeye itibar edilmez.
