# سنبك — Tâcü'l-Arûs

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B3%D9%86%D8%A8%D9%83/sozluk/tac
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%B3%D9%86%D8%A8%D9%83/entries/tac

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [سنبك](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B3%D9%86%D8%A8%D9%83.md)
- Tâcü'l-Arûs: Zebîdî · 18. yy

## Madde başı: سنبك

السنبك، كقنفذ كتبه بالحمرة على أنه مستدرك على الجوهري، وليس كذاك، بل النون عنده زائدة، وأورده في تركيب س ب ك فالأولى كتبه بالسواد: وهو ضرب من العدو قال ساعدة بن جؤية يصف أروية:
  وظلت تعدى من سريع وسنبك                      تصدى بأجواز اللهوب وتركد والسنبك: طرف الحافر وجانباه من قدم، والجمع سنابك، قال العجاج:
  سنابك الخيل يصدعن الأير
  من الصفا العاسي ويدهشن الغدر والسنبك من السيف: طرف حليته وفي التهذيب: طرف نعله. والسنبك من المطر: أوله وكذا من كل شيء، ويقال: أصابنا سنبك السماء. وقول الأسود بن يعفر، أنشده له الأزهري، وليس في داليته:
  ولقد أرجل لمتي بعشـية                      للشرب قبل سنابك المرتاد قيل: هي أوائل أمره. والسنبك من البيض: قونسها. ومن البرقع: شبامه. والسنبك من الأرض: الغليظة القليلة الخير، ومنه حديث أبي هريرة رضي الله عنه: تخرجكم الروم منها كفرا كفرا إلى سنبك من الأرض. قيل: وما ذلك السنبك? قال: حسمى جذام شبه الأرض التي يخرجون إليها بالسنبك في غلظه وقلة خيره، وفي حديث آخر: أنه كره أن يطلب الرزق في سنابك الأرض أي: أطرافها، كأنه كره أن يسافر السفر الطويل في طلب المال.
 ويقال: كان ذلك على سنبكه، أي: على عهده وأوله. ويقال: سنبك من كذا، أي: متقدم منه.
 ومما يستدرك عليه: السنبك: الخراج، عن ابن الأعرابي. وقال ابن عباد: سنبكت اللقمة وسملكتها: ملستها وطولتها كما في العباب.
 والسنبوك، كعصفور: السفينة الصغيرة، حكاه الزمخشري في الكشاف، وهي لغة الحجاز، ونقله الخفاجي في شفاء الغليل، وقال: إنه ليس من الكلام القديم، وحمله على المجاز من سنبك الدابة، نقله شيخنا. وكوم أبي سنابك: قرية قبلي مصر.

### Türkçe

**السنبك**, **قنفذ** gibi; onu kırmızıyla, Cevherî’ye müstedrek olduğu üzere yazdı; böyle değildir; bilakis **النون** onun yanında ziyadedir; onu **س ب ك** terkibinde zikretti; öyleyse onu siyahla yazmak daha evlâdır: ve o, koşmanın bir türüdür. Sâ‘ide b. Cüeyye bir **أروية**yi vasfederek dedi:
  Ve hızlıdan ve **سنبك**ten koşar dururdu                      **اللهوب**un orta yerlerinde karşı koyar ve çökerdi. **السنبك**: toynağın ucu ve ayaktan iki yanıdır; cem‘i **سنابك**tir. el-‘Accâc dedi:
  **سنابك** atların, **الأير**i yarar
  sert kayadan ve çukurları şaşırtır. **السنبك** kılıçtan: kabzasının ucudur; **التهذيب**’de: nalının ucudur. **السنبك** yağmurdan: onun evvelidir; ve böylece her şeyden. Ve denir: Bize **سنبك السماء** isabet etti. Ve Esved b. Ya‘fer’in sözü; Ezherî onu ona nispetle inşâd etti; ve onun **دالية**sinde değildir:
  Ve andolsun, bir akşam saç örgümü ayaklandırdım                      içmek için, **سنابك** **المرتاد**dan önce. Denildi: O, onun işinin evvelleridir. **السنبك** yumurtadan: onun **قونس**udur. Ve **البرقع**dan: onun **شبام**ıdır. **السنبك** yerden: hayrı az, kalın olan (toprak)tır. Ondan, Ebû Hureyre رضى الله عنه hadisi: “Rûm sizi ondan, bölük bölük, yerden bir **سنبك**e çıkarır.” Denildi: O **السنبك** nedir? Dedi: Cüzâm’ın **حسمى**sı; onları çıkaracakları yeri, kalınlığı ve hayrının azlığı bakımından **السنبك**e benzetti. Ve başka bir hadiste: Rızkı yerin **سنابك**inde talep etmeyi kerih gördü; yani: uçlarında; sanki mal talebinde uzun yolculuk yapmayı kerih gördü.
 Ve denir: Bu, onun **سنبك**i üzere idi; yani: onun ahdi ve evveli üzere. Ve denir: **سنبك** min kadhâ; yani: ondan önde olan.
 Ve ona müstedrek kılınanlardandır: **السنبك**: **الخراج**; İbnü’l-A‘râbî’den. İbn ‘Abbâd dedi: **سنبكت** lokmayı ve **سملكتها**: onu düzledim ve uzattım; **العباب**’da olduğu gibi.
 Ve **السنبوك**, **عصفور** gibi: küçük gemi; Zemahşerî onu **الكشاف**’da nakletti; ve o, Hicaz lügatidir; Hufâcî onu **شفاء الغليل**’de nakletti ve dedi: O, eski sözden değildir; onu, binek hayvanının **سنبك**inden mecaza hamletti; şeyhimiz nakletti. Ve Ebû **سنابك**’in **كوم**u: Mısır’ın kıble tarafında bir köydür.
