# سنت (س-ن-ت) — Arapça kök

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B3%D9%86%D8%AA
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%B3%D9%86%D8%AA

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Harfler: س - ن - ت
- Bu kök Kur'an'da geçmiyor.
- 9 sözlük

## Sözlükler (9)

### [Kitâbu'l-'Ayn](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B3%D9%86%D8%AA/sozluk/kitab_ayn.md) — Halîl b. Ahmed · 8. yy

باب السين والتاء والنون معهما
س ت ن، س ن ت يستعملان فقط
ستن:
سَتَنَ الفَرَسُ يَسْتُنُ سِتاناً: اضطَرَبَ ورَقصَ.
سنت:
وأَسْنَتَ القوم أي أصابَتْهم سَنَةٌ شديدةٌ من القَحط، قال: ورجالُ مكّةَ مُسْنِتونَ عِجافُ

##### Türkçe

باب **السين** و**التاء** و**النون** معهما
**س ت ن**، **س ن ت** yalnızca kullanılırlar.

**ستن**:
**سَتَنَ الفَرَسُ يَسْتُنُ سِتاناً**: At çalkalandı ve raks etti.

**سنت**:
Ve **أَسْنَتَ القوم**; yani şiddetli bir kıtlıktan bir **سَنَةٌ** onları isabet etti. Dedi ki: Mekke’nin adamları **مُسْنِتونَ** (ve) zayıf(lar).

### [es-Sıhâh](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B3%D9%86%D8%AA/sozluk/sihah.md) — Cevherî · 10. yy

أَسْنَتَ القوم: أجدبوا. قال ابن الزِبَعْرى:
عَمرو العُلا هَشَمَ الثَريدَ لقومِهِورجالُ مكّةَ مُسْنِتونَ عِجافُ
ورجل سَنِتٌ: قليل الخير. والسَنُّوتُ: الكَمُّونُ. تقول منه سَنَّتُّ القدْرَ تَسنيتاً، إذا طَرَحْتَ فيها الكَمُّون. والسَنُّوتُ أيضاً: العسل. وبعض العرب يقول: هو السِنَّوْتُ. ويقال: تَسنَّتَها، إذا تزوّجَ رجلٌ لئيمٌ امرأةً كريمة، لقلَّة مالها وكثرةِ ماله.

##### Türkçe

**أَسْنَتَ القوم**: kıtlığa düştüler. İbn ez-Ziba‘râ dedi ki:
عَمرو العُلا هَشَمَ الثَريدَ لقومِهِورجالُ مكّةَ مُسْنِتونَ عِجافُ
Ve **رجل سَنِتٌ**: hayrı az (olan). Ve **السَنُّوتُ**: kimyon. Ondan şöyle dersin: **سَنَّتُّ القدْرَ تَسنيتاً**, onda kimyon attığın zaman. Ve **السَنُّوتُ** ayrıca: bal. Bazı Araplar der ki: o **السِنَّوْتُ**tur. Ve denilir: **تَسنَّتَها**, bir alçak adam soylu bir kadınla evlendiği zaman; onun malının azlığı ve onun malının çokluğu sebebiyle.

### [Tehzîbu'l-Luğa](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B3%D9%86%D8%AA/sozluk/tehzib.md) — Ezherî · 10. yy

س ت ن
سنت ، ستن ، تنس : ( مستعملة ) .
( تنس ) : أما تنس فما وَجَدْتُ للعَرَب فيه شيئاً ، وأعرِف مدينةً بنيتْ في جزيرة من جزائر بحر الروم يقال لها : تِنِّيس ، وبها تُعمَل الشُّروب الثَّمِنية .
ستن : أبو العبّاس عن ابن الأعرابي : الأَسْتان : أصولُ الشجر .
وقال غيرُه : الأسْتَنة أصل الشجرة .
وقال ابن الأعرابيّ : أَسْتَن الرّجلُ وأَسْنَتَ : إذا دخل في السَّنة .
قال : والأُبْنة في القَضِيب إذا كانت تَخفَى فهي الأَسْتَن .
سنت : ابن شُمَيْل : أرضٌ مُسْنِتَة : لم يُصِبْها مَطَر فلَم تُنْبِت ، وإن كان بها يبس من يبس عامٍ أوّلَ فليست بمُسْنِتَة حتى لا يكون بها شيء .
ويقال : أسنَتَ القومُ فهم مُسْنِتون : إذا أصابتهم سنَةٌ وقَحْط ، ومنه قوله :
ورجالُ مَكةَ مُسْنِتُونَ عِجَافُ
ويقالُ : تَسَنَّتَ فلانٌ كريمةَ آلِ فلان : إذا تزوّجها في سنةِ القحْط .
ورُوِيَ عن النبي ( صلى الله عليه وسلم ) أنه قال : ( عليكم بالسَّنَاء والسِّنَّوْتِ ) .
ثعلب عن ابن الأعرابي : السِّنَّوْتُ : العَسَل ، والسِّنّوت : الكَمُّون ، والسّنُّوت : الشِّبِتُّ ، وفيها لغةٌ أخرى : السَّنُّوت بفتح السين ، وقال الشاعر :
هُمُ السَّمْنُ بالسَّنُّوت لا أَلْسَ فيهِمُ
وهم يَمْنَعون جارَهم أن يقرَّدا

##### Türkçe

س ت ن
**سنت** , **ستن** , **تنس** : (kullanılan).

(**تنس**) : **تنس**’e gelince, Araplar için onda hiçbir şey bulmadım; ve Rum denizinin adalarından bir adada inşa edilmiş bir şehir bilirim ki ona **تِنِّيس** denir; ve onda kıymetli şuruplar yapılır.

**ستن** : Ebû’l-‘Abbâs, İbnü’l-A‘râbî’den: **الأَسْتان**: ağaçların kökleri.

Başkası dedi ki: **الأسْتَنة** ağacın köküdür.

İbnü’l-A‘râbî dedi ki: **أَسْتَن** adam ve **أَسْنَتَ**: seneye girdiği zaman.

Dedi ki: ve kamışta **الأُبْنة** gizli olduğu zaman, o **الأَسْتَن**’dir.

**سنت** : İbn Şümeyl: **أرضٌ مُسْنِتَة**: ona yağmur isabet etmemiştir de bitirmemiştir; onda önceki yılın kuruluğundan bir kuruluk olsa bile, onda hiçbir şey olmayıncaya kadar **بمُسْنِتَة** değildir.

Ve denir: **أسنَتَ القومُ فهم مُسْنِتون**: onlara bir sene ve kıtlık isabet ettiği zaman; ve ondandır onun sözü:
Ve Mekke’nin adamları **مُسْنِتُونَ** zayıflardır

Ve denir: **تَسَنَّتَ** falan, falanın âlinin kerimesini: kıtlık senesinde onunla evlendiği zaman.

Ve Peygamber’den ( صلى الله عليه وسلم ) rivayet olundu ki dedi: ( üzerinize **السَّنَاء** ve **السِّنَّوْتِ** ).

Sa‘leb, İbnü’l-A‘râbî’den: **السِّنَّوْتُ**: bal; ve **السِّنّوت**: kimyon; ve **السّنُّوت**: şibit; ve onda başka bir dil vardır: sin’in fethiyle **السَّنُّوت**. Şair dedi ki:
Onlar **السَّمْنُ**dür **بالسَّنُّوت** ile, onlarda hiçbir hile yoktur
Ve komşularını, bitlenmesine engel olurlar

### [Mekâyîsü'l-Luğa](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B3%D9%86%D8%AA/sozluk/mekayis.md) — İbn Fâris · 11. yy

(باب السين والنون وما يثلثهما)
(سنه) السين والنون والهاء أصلٌ واحدٌ يدلُّ على زمانٍ. فالسَّنَة معروفة، وقد سقطت منها هاء. ألا ترى أنّك تَقول سُنيْهَة. ويقال سَنَهَتِ النخلةُ، إذا أتت عليها الأعوام([1]). وقوله جل ذكره: ﴿فَانْظُرْ إِلَى طَعَامِكَ وَشَرَابِكَ لَمْ يَتَسَنَّهْ﴾ [البقرة 259]، أي لم يصر كالشيء الذي تأتي عليه السنُون فتغيِّره. والنَّخْلة السَّنْهاء([2]).
(سني) السين والنون والحرف المعتل أصلٌ واحدٌ يدلُّ على سقْي، وفيه ما يدل على العلوّ والارتفاع. يقال سَنَتِ النَّاقَةُ، إذا سقت الأرض، تسنُو وهي السَّانِيَة. والسَّحابةُ تسنُو الأرضَ، والقوم يَسْتَنُون([3]) لأنفسهم إذا اسْتَقَوا.
ومن الباب سانيت الرَّجُلَ، إذا راضَيتَه، أُسانيه؛ كأنَّ الوُدَّ قد كان ذَوِي ويَبِس، كما جاء في الحديث: "بُلُّوا أرحامَكم ولو بالسَّلام".
وأمّا الذي يدلُّ على الرِّفعة فالسَّناء ممدود، وكذلك إذا قصرته دلَّ على الرفعة، إلاّ أنَّه لشيءٍ مخصوص، *وهو الضَّوْء. قال الله جلَّ ثناؤُه: ﴿يَكَادُ سَنا بَرْقِهِ يَذْهَبُ بالأَبْصَارِ﴾  [النور 43].
(سنب) السين والنون والباء كلمتان متباينتان فالسَّنْبَةُ: الطائفة من الدَّهْر. والكلمة الأخرى السَّنِب، وهو الفرس الواسع الجَري.
(سنت) السين والنون والتاء ليس أصلاً يتفرّع منه، لكنّهم يقولون السَّنُوت([4])، فقال قوم: هو العسل، وقال آخرون: هو الكَمُّون. قال الشاعر:
هم السَّمْن والسَّنُّوتُ لا أَلْسَ فيهمُ *** وهُمْ يمنَعون جارهُمْ أنْ يُقَرَّدا([5])(سنج) السن والنون والجيم فيه كلمة. ويقولون: إن السِّناج أثرُ دُخَان السِّرَاج في الحائط.
(سنح) السين والنون والحاء أصلٌ واحدٌ يُحمَل على ظهور الشيء من  مكانٍ بعينهِ، وإن كان مختلَفَاً فيه. فالسّانح: ما أتاك عن يمينك من طائرٍ أو غيره، يقال سَنَحَ سُنُوحاً. والسانح والسَّنيح واحد. قال ذو الرمة:
ذكَرْتُكِ أنْ مَرت بنا أُمُّ شادنٍ *** أمام المطايا تشرئبُّ وَتسنَحُ([6])ثم استُعير هذا فقيل: سنح لي رأيٌ في كذا، أي عَرَض.
(سنخ) السين والنون والخاء أصلٌ واحدٌ يدلُّ على أصل الشيء. فالسِّنْخ: الأصل. وأَسْنَاخُ([7]) الثنايا: أصولُها. ويقال سَنَخَ الرجل في العِلم سُنوخاً أي عَلِمَ أصولَه. فأمَّا قولهم سَنِخَ الدُّهْن، إذا تغيَّر، فليس بشيء.
(سند) السين والنون والداء أصلٌ واحدٌ يدلُّ على انضمام الشيء إلى الشيء. يقال سَنَدتُ إلى الشيء أَسْنُدُ سنوداً، واستندت استناداً. وأسندتُ غيري إسناداً. والسِّناد: النّاقة القويّة، كأنها أُسنِدت من ظهرها إلى شيءٍ قويّ. والمُسْنَدُ: الدهرُ؛ لأن بعضَه متضامّ. وفَلان سَنَدٌ، أي معتمَدٌ. والسَّنَد: ما أقبل عليك من الجبل، وذلك إذا علا عن السَّفْح. والإسناد في الحديث: أن يُسْنَد إلى قائله، وهو ذلك القياس. فأمَّا السِّناد الذي في الشعر فيقال إنَّهُ اختلافُ حركتي الرِّدفين. قال أبو عبيدة: وذلك كقوله:
* كأنَّ عيونَهن عيونُ عِينِِ([8]) *
ثم قال:
* وأصبح رأسُهُ  مثلَ اللُّجَيْنِ([9]) *
وهذا مشتق من قولهم: خرج القوم متسانِدين، إذا كانوا على راياتٍ شتى. وهذا من الباب؛ لأنَّ كلَّ واحدةٍ من الجماعة قد ساندت رايةً.
(سنط) السين والنون والطاء ليس بشيء إلاّ السِّناط، وهو الذي لا لِحْيَة له.
(سنع) السين والنون والعين إن كان صحيحاً فهو يدلُّ على جَمَالٍ وخيرٍ ورِفعةٍ. يقال شرفٌ أسنعُ، أي عالٍ مرتفع. وامرأة سنيعة: أي جميلة.
(سنف) السين والنون والفاء أصلٌ يدلُّ على شدّ شيءٍ. أو تعليق شيء على شيء. فالسِّنَاف: خيط يُشدّ من حَِقْو البعير إلى تصديره ثم يشدُّ في عنقه. قال الخليل: السِّنَاف للبعير مثل اللَّبَبِ للدابّة. بعيرٌ مِسْناف، وذلك إذا أُخّر الرجل فجعل له سناف. يقال أسنفت [البعير([10])]، إذا شددتَه بالسِّناف. ويقال أسنَفُوا أمرَهم، أي أحكَموه. ويقال في المثل لمن يتحيّر في أمره: "قد عَيَّ بالأسناف". قال:
إذا مَا عَيَّ بالأسنافِ قومٌ *** من الأمر المشبَّه أن يكُونا([11])وحكى بعضهم: سَنَفْتُ البعير، مثل أَسنفْت. وأبى الأصمعيُّ إلاّ أسنفت. وأما السِّنْف فهو وعاء ثَمَر المَرْخِ يشبه آذانَ الخيل. وهو من الباب؛ لأنَّهُ مُعلَّق على شجرة. وقال أبو عمرو: السِّنْف: الورقة. قال ابن مُقبل:
* تَقَلْقُلَ سِنْفِ المَرْخِ في جَعبةٍ صِفْرِ([12]) *
(سنق) السين والنون والقاف فيه كلمةٌ واحدة، وهي السَّنَق، وهو كالبَشَم. يقال شرِب الفَصيل حتى سَنِق. وكذلك الفرس، من العلَف. وهو كالتُّخَم في الناس.
(سنم) السين والنون والميم أصلٌ واحد، يدلُّ على العلوّ والارتفاع.فالسَّنَام معروف. وتسنَّمت: علَوت. وناقة سَنِمَةٌ: عظيمة السَّنام. وأسنمتُ النارَ : أعلَيْتُ لهبَها. وأَسْنُمَةُ: موضع.
---------------------
([1]) وكذلك تسنهت.
([2]) لم يصرح بتفسيرها. والسنهاء: التي أصابتها السنة المجدبة.
([3]) في المجمل: "يسنون". وفي اللسان: "والقوم يسنون لأنفسهم، إذا استقوا. ويستنون، إذا سنوا لأنفسهم".
([4]) وفيه لغة أخرى: "سنوت" كسنور.
([5]) البيت للحصين بن القعقاع. كما في اللسان (سنت، قرد)، وروايته في (سنت، قرد، ألس): "هم السمن بالسنوت".
([6]) ديوان ذي الرمة 79 برواية : "إذ مرت".
([7]) في الأصل والمجمل: "سناخ"، صوابه من اللسان والجمهرة.
([8]) البيت لعبيد بن الأبرص في ديوانه 45 واللسان (سند). وصدره: * فقد ألج الخباء على جوار *
([9]) صواب إنشاد البيت بتمامه:
فإن يَكُ فاتني أسفاً شبابي *** وأضحى الرأس مني كاللجين
    لكن كذا ورد إنشاده في المجمل والمقاييس والصحاح، ويروى: "كاللجين" بفتح اللام، وهو ورق الشجر يخبط، فهو لونان: رطب ويابس.
([10]) التكملة من المجمل.
([11]) لعمرو بن كلثوم في معلقته واللسان.
([12]) صدره كما في اللسان (سنف):  * تقلقل من ضغم اللجام لهاتها *.

ـ

##### Türkçe

(باب **السين** و**النون** وما يثلثهما)
(**سنه**) **السين** ve**النون** ve **الهاء** tek bir asıldır; bir zamana delâlet eder. **فالسَّنَة** bilinir; ondan **هاء** düşmüştür. Görmüyor musun ki sen **سُنيْهَة** dersin. Ve denir: **سَنَهَتِ النخلةُ**, üzerine yıllar geldiği zaman. Ve O’nun (azze ve celle) sözü: ﴿فَانْظُرْ إِلَى طَعَامِكَ وَشَرَابِكَ لَمْ يَتَسَنَّهْ﴾ [البقرة 259], yani yılların üzerine gelip de onu değiştirip dönüştürdüğü şey gibi olmadı. Ve hurma ağacı **السَّنْهاء**dır.
(**سني**) **السين** ve **النون** ve illetli harf tek bir asıldır; bir sulamaya delâlet eder; ve onda yücelik ve yükselmeye delâlet eden şey vardır. Denir: **سَنَتِ النَّاقَةُ**, yeri suladığı zaman; **تسنُو** eder ve o **السَّانِيَة**dir. Ve bulut yeri **تسنُو** eder; ve kavim kendileri için su çektikleri zaman kendileri için **يَسْتَنُون** ederler.
Ve babdandır: **سانيت** adamı, onu razı ettiğin zaman; ona **أُسانيه**; sanki sevgi kurumuş ve kuruyup sertleşmiş idi; hadiste geldiği gibi: "Akrabalık bağlarınızı, selâm ile de olsa, ıslatınız".
Yüceliğe delâlet edene gelince: **السَّناء** uzatılmıştır; ve onu kısalttığın zaman da yüceliğe delâlet eder; ancak o, özel bir şey içindir; o da ışıktır. Allah (celle senâuhu) dedi: ﴿يَكَادُ سَنا بَرْقِهِ يَذْهَبُ بالأَبْصَارِ﴾  [النور 43].
(**سنب**) **السين** ve **النون** ve **الباء** birbirinden ayrı iki kelimedir: **فالسَّنْبَةُ**: zamanın bir taifesi. Diğer kelime **السَّنِب**dir; o, koşusu geniş olan attır.
(**سنت**) **السين** ve **النون** ve **التاء** kendisinden dallanan bir asıl değildir; fakat onlar **السَّنُوت** derler; bir kavim dedi ki: o baldır; başkaları dedi ki: o kimyondur. Şair dedi ki:
هم **السَّمْن** و**السَّنُّوتُ** لا أَلْسَ فيهمُ *** وهُمْ يمنَعون جارهُمْ أنْ يُقَرَّدا
(**سنج**) **السن** ve **النون** ve **الجيم**de bir kelime vardır. Ve derler ki: **السِّناج** duvardaki kandil dumanının izidir.
(**سنح**) **السين** ve **النون** ve **الحاء** tek bir asıldır; bir şeyin belirli bir yerden ortaya çıkması üzerine taşınır; her ne kadar onda ihtilâf edilmiş olsa da. **فالسّانح**: sana sağından gelen şeydir; kuştan veya başkasından. Denir: **سَنَحَ سُنُوحاً**. **والسانح** ve **السَّنيح** birdir. Zû’r-Rumme dedi ki:
ذكَرْتُكِ أنْ مَرت بنا أُمُّ شادنٍ *** أمام المطايا تشرئبُّ وَتسنَحُ
Sonra bu ödünç alındı da denildi: **سنح** bana falanca hususta bir görüş; yani arız oldu.
(**سنخ**) **السين** ve **النون** ve **الخاء** tek bir asıldır; şeyin aslına delâlet eder. **فالسِّنْخ**: asıl. **وأَسْنَاخُ** azı dişlerinin: onların kökleridir. Ve denir: adam ilimde **سَنَخَ** etti, **سُنوخاً**; yani onun asıllarını bildi. Ama onların **سَنِخَ الدُّهْن** sözleri, değiştiği zaman, bir şey değildir.
(**سند**) **السين** ve **النون** ve **الداء** tek bir asıldır; bir şeyin bir şeye bitişmesine delâlet eder. Denir: **سَنَدتُ** bir şeye, **أَسْنُدُ** **سنوداً**; ve **استندت** **استناداً**. Ve başkasını **أسندتُ** **إسناداً**. **والسِّناد**: güçlü dişi devedir; sanki sırtından güçlü bir şeye dayandırılmıştır. **والمُسْنَدُ**: zamandır; çünkü onun bir kısmı bir kısmına bitişiktir. Ve falan kimse **سَنَدٌ**dur; yani dayanaktır. **والسَّنَد**: dağdan sana doğru gelen şeydir; bu, yamaçtan yükseldiği zaman olur. Ve hadiste **الإسناد**: onu söyleyenine isnad edilmesidir; ve o, o kıyastır. Şiirdeki **السِّناد**a gelince, denir ki: o, iki **الرِّدف**in harekesinin farklılığıdır. Ebû Ubeyde dedi ki: bu, onun sözü gibidir:
كأنَّ عيونَهن عيونُ عِينِِ
Sonra dedi ki:
وأصبح رأسُهُ  مثلَ اللُّجَيْنِ
Ve bu, onların “kavim **متسانِدين** olarak çıktı” sözünden türetilmiştir; onlar çeşitli sancaklar üzere oldukları zaman. Ve bu babdandır; çünkü cemaatten her bir (ferd) bir sancağa **ساندت** etmiştir.
(**سنط**) **السين** ve **النون** ve **الطاء** bir şey değildir; ancak **السِّناط**tır; o, sakalı olmayan kimsedir.
(**سنع**) **السين** ve **النون** ve **العين** sahih ise, güzelliğe ve hayra ve yüceliğe delâlet eder. Denir: **شرفٌ أسنعُ**, yani yüksek, yüce. Ve **امرأة سنيعة**: yani güzel.
(**سنف**) **السين** ve **النون** ve **الفاء** bir asıldır; bir şeyi bağlamaya delâlet eder. Yahut bir şeyi bir şeye asmaya. **فالسِّنَاف**: devenin belinden göğsüne bağlanan, sonra boynunda bağlanan iptir. Halîl dedi ki: deve için **السِّنَاف**, binek hayvanı için **اللَّبَب** gibidir. **بعيرٌ مِسْناف**: bu, adam geriye bırakıldığı zaman, ona bir **سناف** yapıldığı vakittir. Denir: **أسنفت** **[البعير]**, onu **بالسِّناف** ile bağladığın zaman. Ve denir: **أسنَفُوا** işlerini; yani onu sağlamlaştırdılar. Ve işinde şaşırıp kalan kimse hakkında meselde denir: "قد عَيَّ بالأسناف". Dedi ki:
إذا مَا عَيَّ بالأسنافِ قومٌ *** من الأمر المشبَّه أن يكُونا
Bazıları rivayet etti: **سَنَفْتُ** deveyi; **أَسنفْت** gibi. Asmaî ise ancak **أسنفت** (demeyi) kabul etti. **وأما السِّنْف** ise, **المَرْخ** meyvesinin kabıdır; atların kulaklarına benzer. Ve o babdandır; çünkü o, bir ağaç üzerine asılmıştır. Ebû Amr dedi ki: **السِّنْف**: yapraktır. İbn Mukbil dedi ki:
تَقَلْقُلَ سِنْفِ المَرْخِ في جَعبةٍ صِفْرِ
(**سنق**) **السين** ve **النون** ve **القاف**ta tek bir kelime vardır; o da **السَّنَق**tır; ve o, **البَشَم** gibidir. Denir: sütten kesilmemiş yavru deve içti de **سَنِق** etti. Ve aynı şekilde at da; yemden. Ve o, insanlarda **التُّخَم** gibidir.
(**سنم**) **السين** ve **النون** ve **الميم** tek bir asıldır; yücelik ve yükselmeye delâlet eder. **فالسَّنَام** bilinir. Ve **تسنَّمت**: yükseldim. Ve **ناقة سَنِمَةٌ**: büyük hörgüçlü. Ve **أَسنمتُ النارَ**: onun alevini yükselttim. Ve **أَسْنُمَةُ**: bir yerdir.
---------------------
([1]) Ve aynı şekilde **تسنهت**.
([2]) Onun tefsirini açıkça söylemedi. **والسنهاء**: kıtlık yılına uğramış olan.
([3]) **المجمل**de: "**يسنون**". **اللسان**da: "Ve kavim kendileri için **يسنون** ederler, su çektikleri zaman. Ve **ويستنون** ederler, kendileri için **سنوا** ettikleri zaman."
([4]) Ve onda başka bir lehçe: "**سنوت**", **سنور** gibi.
([5]) Beyit, Husayn b. el-Ka‘kâ‘a’ındır; **اللسان**da (**سنت**، **قرد**)da olduğu gibi; onun rivayeti (**سنت**، **قرد**، **ألس**)da: "هم السمن بالسنوت".
([6]) Zû’r-Rumme divanı 79; "إذ مرت" rivayetiyle.
([7]) Asılda ve **المجمل**de: "**سناخ**"; doğrusu **اللسان** ve **الجمهرة**dendir.
([8]) Beyit, divanında 45’te ve **اللسان**da (**سند**)da Ubeyd b. el-Abras’ındır. İlk mısraı: * فقد ألج الخباء على جوار *
([9]) Beytin tam olarak doğru okunması:
فإن يَكُ فاتني أسفاً شبابي *** وأضحى الرأس مني كاللجين
Lâkin böylece **المجمل** ve **المقاييس** ve **الصحاح**ta onun okunması vârid olmuştur; ve "كاللجين" lâmın fethiyle rivayet edilir; o, ağaç yaprağıdır, silkelenir; o iki renktir: yaş ve kuru.
([10]) Tamamlama **المجمل**dendir.
([11]) Amr b. Kulthûm’un muallakasındandır ve **اللسان**dadır.
([12]) İlk mısraı, **اللسان**da (**سنف**)da olduğu gibi:  * تقلقل من ضغم اللجام لهاتها *.

### [Esâsü'l-Belâğa](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B3%D9%86%D8%AA/sozluk/esas.md) — Zemahşerî · 12. yy

س ن ت
أسنت القوم وبنو فلان مسنتون مسحتون‏.‏
وتقول‏:‏ هم في السنوت كالسمن بالسَّنُّوت أي في السنين، والسَّنُّوت: العَسَل. وتسنَّتَ اللئيمُ الشريفةَ إذا تزوّجَها في السّنة لغناه وفقرها.

##### Türkçe

س ن ت
Kavim **أسنت** oldu; falanın oğulları **مسنتون** **مسحتون**dur.
Ve dersin ki: Onlar **السنوت** içinde, **السمن**in **بالسَّنُّوت** ile (olduğu) gibidir; yani yıllar içinde. **السَّنُّوت**: baldır. Alçak kimse, soylu kadını, zenginliği ve onun fakirliği sebebiyle o yıl içinde onunla evlendiğinde, ona **تسنَّتَ** etti.

### [Lisânü'l-Arab](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B3%D9%86%D8%AA/sozluk/lisan.md) — İbn Manzûr · 13. yy

رجلٌ سَنِتٌ: قليل الخَير. ابن سيده: رجلٌ سَنِتُ الخَيرِ قليلُه، والجمع سَنِتُونَ، ولا يُكَسَّر. وأَسْنَتُوا، فهم مُسْنِتُون: أَصابَتْهم سَنَةٌ وقَحْطٌ، وأَجْدَبُوا؛ ومنه قول ابن الزِّبَعْرَى: عَمْرُو العُلا هَشَمَ الثَّريدَ لِقَوْمِه،
ورِجالُ مَكَّةَ مُسْنِتونَ عِجافُ
وهي عند سيبويه على بدل التاء من الياء، ولا نظير له إِلا قولهم ثِنْتانِ؛ حكى ذلك أَبو عليّ. وفي الصحاح: أَصله من السَّنَةِ؛ قَلَبُوا الواو تاء ليَفْرُقُوا بينه وبين قولهم: أَسْنى القومُ إِذا أَقاموا سَنَةً في موضع؛ وقال الفراء: تَوَهَّمُوا أَن الهاء أَصلية إِذ وَجَدُوها ثالثةً فقلبوها تاء، تقول منه: أَصابَهم السَّنة، بالتاء. وفي الحديث: وكان القومُ مُسْنِتِين أَي مُجْدِبينَ، أَصتبَتْهم ابَتْهم السنَةُ، وهي القَحْطُ والجَدْبُ.
وأَسْنَتَ، فهو مُسْنِتٌ إِذا أَجْدَبَ. وفي حديث أَبي تَمِيمةَ: اللهُ الذي إِذا أَسْنَتَّ أَنْبَتَ لك أَي إِذا أَجْدَبْتَ أَخْصَبَكَ. ويقال: تَسَِنَّتَ فلانٌ كريمةَ آلِ فلانٍ إِذا تَزَوَّجَها في سَنَة القَحْط. وفي الصحاح: يقال تَسَنَّتَها إِذا تَزَوَّجَ رجلٌ لَئِيمٌ امرأَة كريمةً لقلة مالها، وكثرة ماله.
والسَّنِتَةُ والمُسْنِتَةُ: الأَرضُ التي لم يُصِبْها مَطَرٌ، فلم تُنْبِتْ؛ عن أَبي حنيفة، قال: فإِن كان بها يَبِيسٌ من يَبِيسِ عامٍ أَوَّلَ، فلَيْسَتْ بمُسْنِتةٍ، ولا تكون مُسْنِتَةً حتى لا يكون بها شيء، وقال: يقال أَرض سَنِتَةٌ ومُسْنِتَةٌ؛ قال ابن سيده: ولا أَدري كيف هذا، إِلاّ أَن يَخُصَّ الأَقَلَّ بالأَقلِّ حُروفاً، والأَكثر بالأَكثر حروفاً. وقال: عامٌ سَنِيتٌ ومُسْنِتٌ: جَدْبٌ.
وسانَتُوا الأَرضَ، تَتبَّعُوا نَباتَها.
ورجل سَنُوتٌ: سَيّءُ الخُلُق، والسَّنُّوتُ: الرُّبُّ؛ وقيل: العَسَل. وروي عن النبي، صلى الله عليه وسلم، أَنه قال: عليكم بالسَّنا والسَّنُّوتِ، قيل: هو العَسَلُ؛ وقيل: الرُّبُّ؛ وقيل: الكَمُّون، يمانية؛ قال ابن الأَثير: ويروى بضم السين، والفتح أَفصح. وفي الحديث الآخر: لو كان شيء يُنْجِي من الموت لكانَ السَّنَا والسِّنَّوْت؛ وقيل: هو نبت يُشْبِه الكَمُّونَ؛ وقيل: الرَّازِيانِجُ؛ وقيل: الشِّبِثُّ، وفيها لغة أُخرى السَّنُّوتُ، بفتح السين.
ويقال: سَنَّتُّ القِدْرَ تَسْنيتاً إِذا طَرَحْتَ فيها الكَمُّونَ؛ وقول الحُصَيْن بن القَعْقاعِ:
جَزَى اللهُ عَنِّي بُحْتُرِيّاً، ورَهْطَهُ
بَني عَبْدِ عَمْرٍو، ما أَعَفَّ وأَمْجَدا
هُمُ السَّمْنُ بالسَّنُّوتِ، لا أَلْسَ بينهم،
وهُمْ يَمْنَعُونَ جارَهُمْ أَن يُقَرَّدا
فسره يعقوب بأَنه الكَمُّونُ، وفسره ابن الأَعرابي بأَنه نَبْتٌ يُشْبه الكَمُّون. والسِّنَّوْتُ: مِثالُ السِّنَّوْرِ، لغة فيه؛ عن كراع. ويُقَرَّدُ: يُذَلَّلُ، وأَصله من تَقْريدِ البعِير، وهو أَن يُنَقَّى قُرادُه فيَسْتَكِينَ. والأَلْسُ: الخيانة؛ ويروى: لا أَلْسَ فيهم. ابن الأَعرابي: أَسْتَنَ الرَّجُلُ وأَسْنَتَ إِذا دَخَلَ في السنة.

##### Türkçe

Bir adam **سَنِتٌ**: hayrı az. İbn Sîde: hayrı az olan adam **رجلٌ سَنِتُ الخَيرِ قليلُه**,
çoğulu **سَنِتُونَ**’dur, kırık çoğul yapılmaz. Ve **أَسْنَتُوا**; onlar **مُسْنِتُون**’dur:
onlara bir **سَنَةٌ** ve **قَحْطٌ** isabet etti, ve kuraklaştılar; bundan İbn ez-Zib‘arâ’nın sözü:
عَمْرُو العُلا هَشَمَ الثَّريدَ لِقَوْمِه،
ورِجالُ مَكَّةَ مُسْنِتونَ عِجافُ
ve bu, Sîbeveyh’e göre **التاء**’nın **الياء**’dan bedel olması üzerinedir; onun benzeri yoktur, ancak onların
**ثِنْتانِ** demeleri müstesna; bunu Ebû Ali nakletti. Ve Sıhâh’ta: aslı **السَّنَةِ**’dendir; **الواو**’yu
**تاء**’ya çevirdiler ki onu, onların “kavim **أَسْنى** oldu” sözünden ayırsınlar; yani bir yerde
bir **سَنَةً** ikamet ettiklerinde; Ferrâ dedi: **الهاء**’nın aslî olduğunu vehmettiler; zira onu üçüncü olarak
bulduklarında onu **تاء**’ya çevirdiler; bundan şöyle dersin: onlara **السَّنة** isabet etti, **التاء** ile. Hadiste:
kavim **مُسْنِتِين** idi; yani **مُجْدِبينَ**; onlara **السنَةُ** isabet etti; o da **القَحْطُ**
ve **الجَدْبُ**’dür.

Ve **أَسْنَتَ**; o **مُسْنِتٌ**’tir; kuraklaştığında. Ebû Temîme hadîsinde: Allah,
ki sen **أَسْنَتَّ** olduğunda sana bitirir; yani sen kuraklaştığında seni bereketli kılar.

Ve denir: falan, falanın âlinin kerîmesini **تَسَِنَّتَ** etti; yani kıtlık **سَنَة**
sırasında onunla evlendiğinde. Ve Sıhâh’ta: **تَسَنَّتَها** denir; yani bir alçak adam, malının azlığından ve
kendi malının çokluğundan dolayı kerîme bir kadınla evlendiğinde.

Ve **السَّنِتَةُ** ve **المُسْنِتَةُ**: yağmur isabet etmeyen, bu yüzden
bitirmeyen toprak; Ebû Hanîfe’den; dedi ki: eğer onda önceki bir yılın kurusundan bir kuru varsa,
o **بمُسْنِتةٍ** değildir; ve onda hiçbir şey olmayıncaya kadar **مُسْنِتَةً** olmaz; dedi:
**أَرض سَنِتَةٌ** ve **مُسْنِتَةٌ** denir; İbn Sîde dedi: bunun nasıl olduğunu bilmiyorum,
ancak daha azı daha az harflerle, daha çoğu daha çok harflerle tahsis etmesi müstesna.
Ve dedi: **عامٌ سَنِيتٌ** ve **مُسْنِتٌ**: kurak.

Ve **سانَتُوا الأَرضَ**: onun bitkisini takip ettiler.

Ve bir adam **سَنُوتٌ**: kötü huylu; ve **السَّنُّوتُ**: **الرُّبُّ**; ve denildi: **العَسَل**.
Ve Peygamber’den, sallallahu aleyhi ve sellem, rivayet edildi: **السَّنا**
ve **السَّنُّوتِ** size gerekir; denildi: o **العَسَلُ**’dür; ve denildi: **الرُّبُّ**’dür; ve denildi: **الكَمُّون**’dur, Yemenîdir; İbnü’l-Esîr dedi: **السين**’in dammesiyle de rivayet edilir; fetih daha fasîhtir. Diğer hadiste: eğer ölümden kurtaran bir şey olsaydı, elbette **السَّنَا** ve **السِّنَّوْت** olurdu; ve denildi: o, **الكَمُّونَ**’a benzeyen bir bitkidir; ve denildi: **الرَّازِيانِجُ**’dur; ve denildi: **الشِّبِثُّ**’tür; ve onda başka bir dil vardır: **السَّنُّوتُ**, **السين**’in fethiyle.

Ve denir: **سَنَّتُّ القِدْرَ تَسْنيتاً**; yani içine **الكَمُّونَ** attığında;
ve el-Husayn b. el-Ka‘kâ‘ın sözü:
جَزَى اللهُ عَنِّي بُحْتُرِيّاً، ورَهْطَهُ
بَني عَبْدِ عَمْرٍو، ما أَعَفَّ وأَمْجَدا
هُمُ السَّمْنُ بالسَّنُّوتِ، لا أَلْسَ بينهم،
وهُمْ يَمْنَعُونَ جارَهُمْ أَن يُقَرَّدا
Yakub onu, onun **الكَمُّونُ** olduğu şeklinde açıkladı; İbnü’l-A‘râbî onu, **الكَمُّون**’a benzeyen bir bitki olduğu şeklinde açıkladı. Ve **السِّنَّوْتُ**: **السِّنَّوْرِ** misali, onda bir lugat; Kurâ‘dan.
Ve **يُقَرَّدُ**: zelil kılınır; aslı, devenin **تَقْريدِ**’indendir; o da, onun kene(leri)nin temizlenmesidir; böylece sakinleşir. Ve **الأَلْسُ**: hıyanet; ve rivayet edilir: onların içinde **أَلْسَ** yoktur.

İbnü’l-A‘râbî: adam **أَسْتَنَ** etti ve **أَسْنَتَ** etti; yani **السنة**’ye girdiğinde.

### [Tâcü'l-Arûs](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B3%D9%86%D8%AA/sozluk/tac.md) — Zebîdî · 18. yy

أسنتوا، فهم مسنتون: أصابتهم سنة وقحط، وأجدبوا؛ ومنه قول ابن الزبعري:
  عمرو العلا هشم الثريد لقومه                      ورجال مكة مسنتون عجاف

  وهي عند سيبويه على بدل التاء من الياء، ولا نظير له إلا ثنتان، حكى ذلك أبو علي، وفي الصحاح: أصله من السنة قلبوا الواو تاء، ليفرقوان بينه وبين قولهم: أسنى القوم: إذا أقاموا سنة في موضع. وقال الفراء: توهموا أن الهاء أصلية، إذ وجدوها ثالثة، فقلبوها تاء، تقول منه: أصابتهم السنة، بالتاء. وفي الحديث:  وكان القوم مسنتين  أي: مجدبين أصابتهم السنة، وهي القحط. وأسنت، فهو مسنت، إذا أجدب. وفي حديث أبي تميمة:  الله الذي إذا أسنت أنبت لك  ، أي: إذا أجدبت أخصبك. والسنت، ككتف: الرجل القليل الخير: قليله، وج: سنتون، ولا يكسر. وأرض سنتة، وكذلك مسنتة التي لم يصبها مطر، فلم تنبت؛ عن أبي حنيفة، قال: فإن كان بها يبيس من يبيس عام أول، فليست بمسنتة، ولاتكون مسنتة حتى لا يكون فيها شيء، قال: ويقال أرض سنتة: مسنتة. قال ابن سيده: ولا أدري كيف هذا، إلا أن يخص الأقل بالأقل حروفا، والأكثر بالأكثر حروفا؛ قال: وعام سنيت، ومسنت: جدب. وسانتوا الأرض: تتبعوا نباتها. والسنوت، كتنور، على المشهور، ويروى بضم السين، قاله ابن الأثير وغيره، فلا عبرة بإنكار شيخنا إياه، وقالوا: إن الفتح أفصح، السنوت، مثال سنور: لغة فيه عن كراع. وقد اختلف في معناه، فقيل هو الزبد، وقيل: هو الجبن، وهما معروفان، نقلهما الصاغاني، قيل: هو العسل؛ وأنشد الجوهري قول الحصين بن القعقاع اليشكري
  جزى الـلـه عـنـي بـحــتـــريا ورهـــطـــه                      بنـي عـبـد عـمـرو مـا أعـــف وأمـــجـــدا
  هم السمن بالسنوت لا ألس بينهموهم يمنعون جارهم أن يقردا أي: يذلل. والألس: الخيانة، قيل: السنوت: ضرب من التمر. قيل: السنوت: الرب، بالضم. وقيل: السنوت السبت وقد مر في س ب ت. قيل: السنوت الرازيانج، وهو الشمر بلغة مصر نقل الأربعة الصاغاني قيل: السنوت: الكمون يمانية، وبه فسر يعقوب قول الحصين المتقدم. وفسره ابن الأعرابي بأنه نبت يشبه الكمون. وفي الحديث أنه قال:  عليكم بالسنا والسنوت  ، قيل هو العسل، وقيل: هو الرب، وقيل: الكمون. وفي الحديث الآخر:  لو كان شيء ينجي من الموت، لكان السنا والسنوت  . يقال: سنت القدر، تسنيتا: إذا جعله أي الكمون، وطرحه فيها. والمسنوت، بصيغة المفعول: من يصاحبك فيغضب من غير سبب لسوء خلقه، نقله الصاغاني، مأخوذ من قوله: رجل سنوت: سيئ الخلق، أورده ابن منظور وغيره. ومما يستدرك عليه: يقال: تسنت فلان كريمة آل فلان: إذا تزوجها في سنة القحط، وفي الصحاح: يقال: تسنتها: إذا تزوج رجل لئيم امرأة كريمة، لقلة مالها وكثرة ماله. وعن ابن الأعرابي: أستن الرجل، وأسنت: إذا دخل في السنة. واستدرك شيخنا: رجل مسنت، أي: مسكين منقطع، لا شيء له، قال: ولعه مأخوذ من الأرض، أو العام، أو من أسنت القوم: أجدبوا؛ لأن المنقطع الذي لا شيء عنده أعظم من الجدب وعدم النبات.

##### Türkçe

**أسنتوا**، onlar **مسنتون**dur: Onlara **سنة** ve kıtlık isabet etti, ve kuraklaştılar; ve ondan İbn ez-Zub‘arâ’nın sözü:
  Amr el-‘Alâ kavmi için ثريد’i kırdı                      ve Mekke’nin adamları **مسنتون** **عجاف**

  Ve o, Sîbeveyh’e göre **التاء**’nın **الياء**’dan bedelidir; ve onun benzeri yoktur, ancak **ثنتان** (vardır); bunu Ebû ‘Alî nakletti. Ve **الصحاح**’ta: Aslı **السنة**’dendir; **الواو**’yu **تاء**’ya çevirdiler; onu, onların “**أسنى القوم**” sözünden ayırmak için: bir yerde bir yıl ikamet ettikleri zaman. Ve el-Ferrâ dedi: **الهاء**’nın aslî olduğunu vehmettiler; zira onu üçüncü (harf) olarak buldular; böylece onu **تاء**’ya çevirdiler; ondan şöyle dersin: “Onlara **السنة** isabet etti”, **التاء** ile. Ve hadiste: “Ve kavim **مسنتين** idi”; yani: kuraklığa düşmüşlerdi; onlara **السنة** isabet etmişti; ve o, kıtlıktır. Ve **أسنت**; o hâlde o **مسنت**tir; kuraklaştığı zaman. Ve Ebû Temîme hadîsinde: “Allah, ki **أسنت** olduğu zaman senin için bitirir”; yani: kuraklaştığın zaman seni bereketlendirir. Ve **السنت** ( **كتف** gibi): hayrı az olan adam: azı; çoğulu: **سنتون**; ve kırılmaz (çoğul başka kalıba çevrilmez). Ve **أرض سنتة**; ve aynı şekilde, yağmur isabet etmemiş, bu yüzden bitirmemiş olan **مسنتة**; Ebû Hanîfe’den: dedi ki: Eğer onda, önceki yılın kurusundan bir kuru varsa, o **مسنتة** değildir; ve onda hiçbir şey olmayıncaya kadar **مسنتة** olmaz. Dedi ki: Ve “**أرض سنتة**” denir: **مسنتة**. İbn Sîde dedi: Bunu nasıl (olduğunu) bilmiyorum; ancak daha azı daha az harfle, daha çoğu daha çok harfle tahsis etmek (olabilir). Dedi ki: Ve **عام سنيت** ve **مسنت**: kuraklık. Ve **سانتوا الأرض**: onun bitkisini takip ettiler. Ve **السنوت** ( **تنور** gibi), meşhur olana göre; ve **السين**’in zammesiyle rivayet olunur; bunu İbnü’l-Esîr ve başkaları söyledi; öyleyse şeyhimizin onu inkârına itibar yoktur. Ve dediler ki: Fetha daha fasîhtir. **السنوت** ( **سنور** misali): onda bir lugat; Kurâ‘dan. Ve onun manasında ihtilaf edildi: denildi ki o, kaymaktır; ve denildi ki o, peynirdir; ve ikisi de bilinen (şey)dir; ikisini es-Sâgânî nakletti. Denildi ki: o, baldır. Ve el-Cevherî, el-Husayn b. el-Ka‘kâ‘ el-Yeşkürî’nin sözünü inşad etti:
  Allah, benden dolayı Buhturî’ye ve onun topluluğuna karşı karşılık versin                      Benî ‘Abd ‘Amr’a; ne kadar iffetli ve ne kadar yüce!
  Onlar, **السنوت** ile (birlikte) yağdır; aralarında **ألس** yoktur; komşularını **يقردا** olmasın diye men ederler. Yani: zelil kılar. Ve **الألس**: hıyanettir. Denildi ki: **السنوت**: hurmanın bir türüdür. Denildi ki: **السنوت**: **الرب**’dır, zamme ile. Ve denildi ki: **السنوت** **السبت**’tir; ve **س ب ت**’de geçti. Denildi ki: **السنوت** **الرازيانج**’dır; ve o, Mısır lugatında **الشمر**’dir; dördü (bu görüşü) es-Sâgânî nakletti. Denildi ki: **السنوت**: Yemenî (bir) **الكمون**’dur; ve onunla Ya‘kûb, yukarıdaki el-Husayn’ın sözünü tefsir etti. Ve İbnü’l-A‘râbî onu, **الكمون**’a benzeyen bir bitki olarak tefsir etti. Ve hadiste, dedi ki: “Üzerinize **السنا** ve **السنوت** (gerekir)”; denildi ki o, baldır; ve denildi ki o, **الرب**’dır; ve denildi ki: **الكمون**’dur. Ve diğer hadiste: “Eğer ölümden kurtaran bir şey olsaydı, elbette **السنا** ve **السنوت** olurdu.” Denilir: **سنت القدر**’i, **تسنيتا**: onu, yani **الكمون**’u yaptığı ve onu içine attığı zaman. Ve **المسنوت**, mef‘ûl sigasıyla: kötü ahlâkından dolayı sebepsiz yere öfkelenen, sana arkadaşlık eden kimse; es-Sâgânî onu nakletti; “**رجل سنوت**: kötü ahlâklı” sözünden alınmıştır; onu İbn Manzûr ve başkaları zikretti. Ve onun üzerine istidrâk edilenlerdendir: denilir: “Falan, Âl-i falanın kerîmesini **تسنت** etti”: kıtlık yılında onunla evlendiği zaman. Ve **الصحاح**’ta: “**تسنتها** denilir”: aşağılık bir adam, malının azlığı ve onun malının çokluğu sebebiyle soylu bir kadınla evlendiği zaman. Ve İbnü’l-A‘râbî’den: **أستن** adam, ve **أسنت**: **السنة**’ye girdiği zaman. Ve şeyhimiz istidrâk etti: **رجل مسنت**: yani, miskin, kopuk; onun hiçbir şeyi yok. Dedi ki: Ve belki o, yerden, yahut yıldan, yahut “**أسنت القوم**: kuraklaştılar”dan alınmıştır; çünkü hiçbir şeyi olmayan kopuk kimse, kuraklık ve bitkisizliğin yokluğundan daha büyüktür.

### [Lane's Lexicon](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B3%D9%86%D8%AA/sozluk/lexicon.md) — Edward W. Lane · 19. yy

سنّت القِدْرَ
2 سنّت القِدْرَ ذ , inf. n. تَسْنِيتٌ, He put سَنُّوت, (S, K,) meaning كَمُّون [i. e. cumin, or cuminseed], (S,) into the cooking-pot. (S, K.)

سانتوا الأَرْضَ
3 سانتوا الأَرْضَ ذ They sought after the herbage of the land, doing so diligently, or with labour or perseverance, or time after time. (M, K.)

اسنتوا
4 اسنتوا ذ They experienced drought, or barrenness: (S, M, A, K:) derived from سَنَةٌ; the و being changed into ت, [for سَنَةٌ is originally سَنْوَةٌ, or, accord. to one dial. سَنْهَةٌ,] to distinguish between this verb and أَسْنَى as signifying “ he remained in a place a year: ” or, as Fr says, they imagined the ه [meaning ة, in سَنَةٌ,] to be a radical letter, finding it to be the third letter, and therefore changed it into ت: (S:) accord. to Sb, the ت [in أَسْنَتَ] is substituted for the ى [in أَسْنَى]; and there is no instance of the like except ثِنْتَانِ [in which the ت is substituted for the final radical, ى], (M in the present art.,) and in words of the measure اِفْتَعَلَ [as اِتَّسَرَ for اِيتَسَرَ]. (M in art. ثنى.)

تَسَنَّتَهَا
5 تَسَنَّتَهَا ذ [He married her, or took her as his wife, he being an ignoble, or a low-born, but rich, man, and she being a noble, or high-born, but poor, woman; or] he, an ignoble, or a low-born, man, married her, a noble, or high-born woman, because of the paucity of her property and the abundance of his property. (S) And تسنّت كَرِيمَةَ آلِ فُلَانٍ He married the noble or highborn, woman of the family of such a one in the year of drought, dearth, or scarcity. (TA.)

أَصَابَهُمْ سَنَتٌ
أَصَابَهُمْ سَنَتٌ ذ , for سَنَةٌ, Drought, or barrenness, afflicted them, or befell them. (S, TA.)

رَجُلٌ سَنِتٌ
رَجُلٌ سَنِتٌ ذ , (S, A, * K, *) or رَجُلٌ سَنِتُ الخَيْرِ, (M,) A man possessing little, or no, good; possessing few, or no, good things; or poor: (S, M, A, * K: *) pl. سَنِتُونَ: (M, K:) it has no broken pl. (M.) And the former, A man afflicted with drought, or barrenness; (TA in art. بقع;) as also ↓ مُسْنِتٌ: (TA in the present art.:) and ↓ رَجُلٌ مُسْنِتٌ a man indigent and desolate, possessing nothing: probably from أَرْضٌ مُسْنِتَةٌ, or عَامٌ مُسْنِتٌ, [both expl. below,] or from أَسْنَتُوا meaning as expl. above. (MF.) ― -b2- And أَرْضٌ سَنِتَةٌ and ↓ مُسْنِتَةٌ Land that has not given growth to anything, (AHn, M, K,) in consequence of its not having been rained upon: but if containing any of the dry herbage of the preceding year, it is not termed مسنتة: it is not thus termed unless having in it nothing. (AHn, M.) [See also سَنِيتٌ.]

رَجُلٌ سَنُوتٌ
رَجُلٌ سَنُوتٌ ذ A man evil in disposition. (M, L.) [See also مَسْنُوتٌ.]

عَامٌ سَنِيتٌ
عَامٌ سَنِيتٌ ذ and ↓ مُسْنِتٌ A year of drought, or barrenness. (AHn, M, K.) [See also سَنِتٌ.]

سَنُّوتٌ
سَنُّوتٌ ذ , also pronounced سِنَّوْتٌ, (S, M, K,) the latter a dial. var. mentioned by Kr, (M,) and سُنُّوتٌ, a form mentioned by IAth and others, but the first is that which is commonly known, and the most chaste; (TA;) a word of which the meaning is differently explained, as follows: (M, TA:) Honey: (S, M, A, K:) i. q. رُبٌّ [i. e. rob, or inspissated juice, &c.]: (M, K:) a species of dates: fresh butter; syn. زُبْدٌ: cheese: (K:) i. q. كَمُّونٌ [i. e. cumin, or cumin-seed]; (Yaakoob, S, M, K;) so in the dial. of El-Yemen: (M:) or a certain plant resembling the كَمُّون: (IAar, M:) i. q. سِبِتٌّ [i. e. anethum graveolens, or dill, of the common garden-species; in the CK شِبِتّ]: and i. q. رَازِيَانَجٌ; (M, K;) which last is what is called in the Egyptian dial. شَمَرٌ [a name given in Egypt to the anethum graveolens, above mentioned, and to its seed; and also to the anethum fوniculum, or fennel]. (TA.)

مُسْنِتٌ
مُسْنِتٌ ذ ; and its fem., with ة: see سَنِتٌ, in three places: and see also سَنِيتٌ.

مَسْنُوتٌ
مَسْنُوتٌ ذ One who associates with another and is angry without cause, (K, TA,) by reason of his evil disposition. (TA.) [See also سَنُوتٌ.]

##### Türkçe

سَنَّتَ **القِدْرَ**
2 سَنَّتَ **القِدْرَ** ذ , mastar ismi **تَسْنِيتٌ**, o, pişirme kabına **سَنُّوت** koydu; (S, K,) **كَمُّون** [yani kimyon yahut kimyon tohumu] mânâsında; (S,) pişirme kabına. (S, K.)

سانتوا **الأَرْضَ**
3 سانتوا **الأَرْضَ** ذ Onlar, yeryüzünün otunu aradılar; bunu gayretle, yahut emekle veya sebatla, yahut defa defa yaparak. (M, K.)

اسنتوا
4 اسنتوا ذ Onlar kuraklık yahut kısırlık yaşadılar: (S, M, A, K:) **سَنَةٌ**’den türetilmiştir; **و**’nun **ت**’ye çevrilmesiyle, [çünkü **سَنَةٌ** aslında **سَنْوَةٌ**’dir; yahut bir lehçeye göre **سَنْهَةٌ**’dir,] bu fiil ile “bir yerde bir yıl kaldı” mânâsında olan **أَسْنَى** arasını ayırmak için: yahut, Fr’nin dediği üzere, onlar **ه**’yi [**سَنَةٌ**’deki ة mânâsında olanı] aslî bir harf sandılar; onu üçüncü harf bulduklarından dolayı onu **ت**’ye çevirdiler: (S:) Sb’ye göre, **ت** [**أَسْنَتَ**’deki] **ى**’nin [**أَسْنَى**’daki] yerine konulmuştur; ve bunun benzeri, **ثِنْتَانِ**’den başka yoktur [onda **ت**, son aslî harf olan **ى**’nin yerine konulmuştur], (M bu maddede,) ve اِفْتَعَلَ veznindeki kelimelerde [**اِتَّسَرَ**’ın **اِيتَسَرَ** yerine olması gibi]. (M, ثنى maddesinde.)

تَسَنَّتَهَا
5 تَسَنَّتَهَا ذ [O, kendisi soysuz yahut aşağı soylu fakat zengin bir adam iken, o ise soylu yahut yüksek soylu fakat fakir bir kadın iken, onunla evlendi; yahut] o, soysuz yahut aşağı soylu bir adam, onun malının azlığı ve kendi malının çokluğu sebebiyle, onu, soylu yahut yüksek soylu bir kadını, nikâhladı. (S) Ve **تسنّت كَرِيمَةَ آلِ فُلَانٍ** O, kuraklık, kıtlık yahut darlık yılında, falan kimsenin ailesinin soylu yahut yüksek soylu kadınıyla evlendi. (TA.)

أَصَابَهُمْ **سَنَتٌ**
أَصَابَهُمْ **سَنَتٌ** ذ , **سَنَةٌ** yerine, Kuraklık yahut kısırlık onlara isabet etti, yahut başlarına geldi. (S, TA.)

رَجُلٌ **سَنِتٌ**
رَجُلٌ **سَنِتٌ** ذ , (S, A, * K, *) yahut **رَجُلٌ سَنِتُ الخَيْرِ**, (M,) Hayrı az olan yahut hiç hayrı olmayan bir adam; iyi şeyleri az olan yahut hiç olmayan; yahut fakir: (S, M, A, * K: *) çoğulu **سَنِتُونَ**: (M, K:) bunun kırık çoğulu yoktur. (M.) Ve birincisi, Kuraklık yahut kısırlıkla musibetlenmiş bir adam; (TA, بقع maddesinde;) bunun gibi ↓ **مُسْنِتٌ**: (TA bu maddede:) ve ↓ **رَجُلٌ مُسْنِتٌ** yoksul ve ıssız, hiçbir şeye sahip olmayan bir adam: muhtemelen **أَرْضٌ مُسْنِتَةٌ**’den yahut **عَامٌ مُسْنِتٌ**’den, [ikisi de aşağıda açıklanmıştır,] yahut yukarıda açıklandığı üzere **أَسْنَتُوا** mânâsından. (MF.) ― -b2- Ve **أَرْضٌ سَنِتَةٌ** ve ↓ **مُسْنِتَةٌ** Yağmur yağmaması sebebiyle hiçbir şeyi bitirmemiş olan arazi: (AHn, M, K,) fakat önceki yılın kuru otundan bir şey ihtiva ederse, ona **مسنتة** denmez: içinde hiçbir şey bulunmadıkça ona böyle denmez. (AHn, M.) [Ayrıca **سَنِيتٌ**’e de bak.]

رَجُلٌ **سَنُوتٌ**
رَجُلٌ **سَنُوتٌ** ذ Huylu kötü bir adam. (M, L.) [Ayrıca **مَسْنُوتٌ**’a da bak.]

عَامٌ **سَنِيتٌ**
عَامٌ **سَنِيتٌ** ذ ve ↓ **مُسْنِتٌ** Kuraklık yahut kısırlık yılı. (AHn, M, K.) [Ayrıca **سَنِتٌ**’e de bak.]

**سَنُّوتٌ**
**سَنُّوتٌ** ذ , ayrıca **سِنَّوْتٌ** diye de telaffuz edilir, (S, M, K,) ikincisi Kr’nin zikrettiği bir lehçe varyantıdır, (M,) ve **سُنُّوتٌ**, IAth ve başkalarının zikrettiği bir şekildir; fakat birincisi, yaygın olarak bilinen ve en fasih olandır; (TA;) mânâsı farklı şekilde açıklanan bir kelimedir; aşağıdaki gibi: (M, TA:) Bal: (S, M, A, K:) **رُبٌّ** ile aynı mânâda [yani koyulaştırılmış özsu vb.]: (M, K:) hurmanın bir türü: taze tereyağı; eş anlamlısı **زُبْدٌ**: peynir: (K:) **كَمُّونٌ** ile aynı mânâda [yani kimyon yahut kimyon tohumu]; (Yaakoob, S, M, K;) Yemen lehçesinde böyledir: (M:) yahut **كَمُّون**’a benzeyen belli bir bitki: (IAar, M:) **سِبِتٌّ** ile aynı mânâda [yani anethum graveolens, yahut yaygın bahçe türü dereotu; CK’de **شِبِتّ**]: ve **رَازِيَانَجٌ** ile aynı mânâda; (M, K;) ki bu sonuncusu, Mısır lehçesinde **شَمَرٌ** diye adlandırılandır [Mısır’da, yukarıda zikredilen anethum graveolens’e ve onun tohumuna; ayrıca anethum fوniculum’e, yahut rezene’ye verilen bir ad]. (TA.)

**مُسْنِتٌ**
**مُسْنِتٌ** ذ ; ve onun müennesi, ة ile: **سَنِتٌ**’e, üç yerde, bak: ve ayrıca **سَنِيتٌ**’e de bak.

**مَسْنُوتٌ**
**مَسْنُوتٌ** ذ Kötü huyu sebebiyle, bir başkasıyla düşüp kalkan ve sebepsiz yere öfkelenen kimse. (K, TA.) [Ayrıca **سَنُوتٌ**’a da bak.]

### [Salmone](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B3%D9%86%D8%AA/sozluk/salmone.md) — H. Anthony Salmone · 19. yy

سَنَتَ
سَنَتَ سَنَّتَ II ,
a.  Put cummin-seed into the cooking-pot.

أَسْنَتَ
أَسْنَتَ IV ,
a.  Experienced drought.

سَنَت
سَنَت 4 ,
a.  Drought; barrenness.

سَنُوْت
سَنُوْت 26 ,  سَنُّوْت 31 ,
a.  Cummin, cummin-seed; fennel.

b.  Dill.

c.  Honey.

d.  Butter.

##### Türkçe

سَنَتَ
**سَنَتَ** **سَنَّتَ** II ,
a.  Pişirme kabına **السَّنُوت** (kimyon tohumu) koydu.

أَسْنَتَ
**أَسْنَتَ** IV ,
a.  Kuraklık yaşadı.

سَنَت
**سَنَت** 4 ,
a.  Kuraklık; kısırlık.

سَنُوْت
**سَنُوْت** 26 ,  **سَنُّوْت** 31 ,
a.  Kimyon, kimyon tohumu; rezene.

b.  Dereotu.

c.  Bal.

d.  Tereyağı.
