# سند — Kitâbu'l-'Ayn

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B3%D9%86%D8%AF/sozluk/kitab_ayn
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%B3%D9%86%D8%AF/entries/kitab_ayn

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [سند](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B3%D9%86%D8%AF.md)
- Kitâbu'l-'Ayn: Halîl b. Ahmed · 8. yy

## Madde başı: سند

باب السين والدال والنون معهما
س د ن، س ن د، ن د س مستعملات
سدن:
السَّدَنُ: السِّتْر، والسِّدانةُ: الحجابة.
والسَّدينُ: الحاجبُ، وسَدَنَهُ البَيُتِ حُجابُه.
سند:
السَّنَدُ: ما ارتَفَعَ من الارض في قُبُل جَبَلٍ أو وادٍ.
وكلُّ شيءٍ أسْنَدْتَ اليه شيئاً فهو مُسْنَدٌ.
والكلامُ سَنَدٌ ومُسنَدٌ كقولك: عبد اللهِ رجلٌ صالحٌ، فعبدُ الله سَنَدٌ ورجلٌ صالحٌ مُسنَدٌ إليه.
وناقة سِنادٌ أي طويلةُ القَوائِم مُسنَدَة السَّنام.
والسَّنْدُ: ضَربٌ من الثِّياب، قميص ثم يُلْبَس فوقه قَميصٌ أقصَرُ منه.
وكذلك قُمُصٌ قِصارٌ من خِرَقٍ مُغَيَّبٍ بعضُها تحت بعضٍ، وكلُّ ماظَهَرَ من ذلك يُسَمَّى سِمطاً، قال العَجّاج في الثَّوُر وما على قَوائمه من الوَشْي: كَتّانها أو سَنَدٍ أسماطِ والمُسْنَدُ: الدَّهْرُ لأنَّ الاشياء تُسنَد إليه، تقول: كانَ كذا في زَمانِ كذا.
والسِّنادُ في الشِّعر: اختِلاف حَرْفِ المُقيَّدِ والمُرْدَف نحو الدَّيْن مع الدِّين في القوافي، يقال: سانَدْتَ في شعرك كقوله: ألا هُبِّي بصَحنِك فاصبَحِينا ثم قال: تُصَفِّقُها الرِّياحُ اذا جَرَيْنا والسِّنْدَ أْوَةُ: الجريء الشَّديدُ، قال: سِندَأْوَةٌ مثل الفَنيقِ الحافِرِ والسِّنادُ: أن يَسْلَخَ شِعرَ غَيره فيُسنِده الى نفسه فيَدَّعيه أنه من شِعرِه.
ندس:
رجلٌ نَدِسٌ ونَدُسٌ أي فَطِنٌ.
والنَّدسُ: السَّريعُ الاستِماع للصَّوْتِ الخَفيِّ، ويكون الصَّوتُ الخَفِيُّ نَدْساً، وقد نَدِس نَدَساً.

### Türkçe

باب **السين** و**الدال** و**النون** معهما
س د ن، س ن د، ن د س kullanımdadırlar.

سدن:
**السَّدَنُ**: örtü; **السِّدانةُ**: kapıcılık (hâciblik).
**والسَّدينُ**: kapıcı; ve **سَدَنَهُ البَيُتِ**: onun kapıcılarıdır.

سند:
**السَّنَدُ**: bir dağın yahut bir vadinin ön tarafında yerden yükselen şey.
Ve her şey ki ona bir şeyi dayadın, o **مُسْنَدٌ**’dir.
Ve söz **سَنَدٌ** ve **مُسنَدٌ**’dir; senin “Abdullah salih bir adamdır” sözün gibi; böylece Abdullah **سَنَدٌ**’dir ve “salih bir adam” ona **مُسنَدٌ**’dir.
Ve **سِنادٌ** bir dişi deve: yani uzun bacaklı, hörgücü dayalı.
Ve **السَّنْدُ**: elbiselerden bir tür; bir gömlek, sonra onun üstüne ondan daha kısa bir gömlek giyilir.
Ve yine: bez parçalarından kısa gömlekler; bazısı bazısının altına sokulmuş; ve bundan görünen her şeye **سِمطاً** denir. **العَجّاج** öküz hakkında ve ayakları üzerindeki nakış hakkında şöyle dedi: كَتّانها أو سَنَدٍ أسماطِ Ve **المُسْنَدُ**: dehr (zaman); çünkü şeyler ona dayandırılır; “şu şöyleydi, şu zamanında” dersin.
Ve şiirde **السِّنادُ**: kafiyelerde **حَرْفِ المُقيَّدِ** ile **المُرْدَف**’in harfinin farklı olmasıdır; **الدَّيْن** ile **الدِّين** gibi. Denir ki: şiirinde **سانَدْتَ**; onun sözü gibi: ألا هُبِّي بصَحنِك فاصبَحِينا ثم قال: تُصَفِّقُها الرِّياحُ اذا جَرَيْنا Ve **السِّنْدَ أْوَةُ**: cesur, şiddetli; dedi ki: سِندَأْوَةٌ مثل الفَنيقِ الحافِرِ Ve **السِّنادُ**: başkasının şiirini soyması, onu kendisine dayandırması; böylece onu kendi şiirinden diye iddia etmesi.

ندس:
**نَدِسٌ** ve **نَدُسٌ** bir adam: yani zeki.
Ve **النَّدسُ**: gizli sese hızlı işiten; ve gizli ses **نَدْساً** olur; ve gerçekten **نَدِس** **نَدَساً**.
