# سين — Lisânü'l-Arab

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B3%D9%8A%D9%86/sozluk/lisan
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%B3%D9%8A%D9%86/entries/lisan

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [سين](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B3%D9%8A%D9%86.md)
- Lisânü'l-Arab: İbn Manzûr · 13. yy

## Madde başı: سين

السين حرف هجاء من حروف المعجم وهو حرف مهموس يذكر ويؤنث هذه سين وهذا سين فمن أَنث فعلى توهم الكلمة ومن ذكر فعلى توهم الحرف السين من حرف الزيادات وقد تُخَلِّص الفعلَ للاستقبال تقول سيفعل وزعم الخليل أَنها جواب لن أَبو زيد من العرب من يجعل السين تاء وأَنشد لعِلْباء بن أَرقم يا قَبَّحَ اللَّهُ بني السعْلاةِ عَمرو بن يَرْبُوعٍ شِرارَ الناتِ ليسوا أَأِعْفَّاء ولا أَكْياتِ يريد الناس والأَكياس قال ومن العرب من يجعل التاء كافاً وسنذكرها في الأَلف اللينة قال أَبو سعيد وقولهم فلان لا يحسن سينه يريدون شُعْبَةً من شُعَبه وهو ذو ثلاث شُعَب وقوله تعالى ﴿يس﴾ كقوله عز وجل ﴿أَلم﴾ ﴿حم﴾ وأَوائل السور وقال عكرمة معناه يا أَنسان لأَنه قال ﴿إِنك لمن المرسَلين﴾ وطُورُ سِينِينَ سَيْنَاءَ جبل بالشام قال الزجاج إِن سَيِناء حجارة وهو واللَّه أَعلم اسم المكان فمن قرأَ سَيْناء على وزن صحراء فإِنها لا تنصرف ومن قرأَ سِيْناءَ فهو على وزن عِلْباء إِلا أَنه اسم للبقعة فلا ينصرف وليس في كلام العرب فِعْلاء بالكسر ممدود السِّينينيَّة شجرة حكاه أَبو حنيفة عن الأَخفش وجمعها سِينِين قال وزعم الأَخفش أَنَّ طُورَ سينين مضاف إِليه قال ولم يبلغني هذا عن أَحد غيره الجوهري هو طُور أُضيف إِلى سِينَا وهي شجر قال الأَخفش السِّينِينُ واحدتها سِينِينِيّة قال وقرىء طور سَينَاء سِينَاءَ بالفتح والكسر والفتح أَجود في النحو لأَنه بني على فَعْلاء والكسر رديء في النحو لأَنه في أَبنية العرب فِعْلاء ممدود بكسر الأَول غير مصروف إِلا أَن تجعله أَعجميّاً قال أَبو علي إِنما لم يصرف لأَنه جعل اسماً للبقعة التهذيب سِينِينُ اسم جبل بالشأْم

### Türkçe

**السين** hece harflerinden bir harftir; mu‘cem harflerindendir. O, hemzeli bir harftir; müzekker de söylenir müennes de: “bu **سين**” ve “bu **سين**”. Kim müennes yaparsa kelimeyi vehmetmeye göredir; kim müzekker yaparsa harfi vehmetmeye göredir. **السين**, ziyadeler harfindendir; ve fiili istikbale tahsis edebilir; “**سيفعل**” dersin. Halîl, onun “**لن**”e cevap olduğunu iddia etti.

Ebû Zeyd: Araplardan **السين**’i **تاء** yapan vardır. ‘İlbâ’ b. Erkâm’dan şu beyti okudu:
يا قَبَّحَ اللَّهُ بني السعْلاةِ
عَمرو بن يَرْبُوعٍ شِرارَ الناتِ
ليسوا أَأِعْفَّاء ولا أَكْياتِ

“**النات**” ile “insanlar”ı, “**الأَكياس**” ile “akıllılar”ı kasteder.

Dedi ki: Araplardan **التاء**’yı **كافاً** yapan da vardır; onu yumuşak elifte zikredeceğiz.

Ebû Sa‘îd dedi ki: “Falan kişi **سينه**’ini iyi yapmaz” sözleri; onun şubelerinden bir şubeyi kastederler; o, üç şubeli olandır.

Yüce Allah’ın sözü: ﴿**يس**﴾ — Aziz ve Celîl’in sözü ﴿**أَلم**﴾ ﴿**حم**﴾ gibidir; sûrelerin evvelleridir.

‘İkrime dedi ki: manası “ey **أَنسان**”dır; çünkü O, ﴿**إِنك لمن المرسَلين**﴾ dedi.

Ve **طُورُ سِينِينَ**: **سَيْنَاءَ** Şam’da bir dağdır. Zeccâc dedi ki: **سَيِناء** taşlardır; ve Allah daha iyi bilendir; mekânın adıdır. Kim **سَيْناء**’yı “**صحراء**” vezninde okursa, o sarf olunmaz. Kim **سِيْناءَ** okursa, “**عِلْباء**” veznindedir; ancak o, bir bölgenin adıdır; bu yüzden sarf olunmaz. Arapların sözünde, ilk harfi kesreli uzatılmış **فِعْلاء** yoktur.

**السِّينينيَّة** bir ağaçtır; Ebû Hanîfe bunu Ahfeş’ten nakletti. Onun cem‘i **سِينِين**’dir. Dedi ki: Ahfeş, **طُورَ سينين**’in muzâfun ileyh olduğunu iddia etti. Dedi ki: Bu bana ondan başkasından ulaşmadı.

Cevherî: O, **طُور**dur; **سِينَا**’ya izafe edilmiştir; o da bir ağaçtır.

Ahfeş dedi ki: **السِّينِينُ**’ün tekili **سِينِينِيّة**’dir.

Dedi ki: “**طور سَينَاء سِينَاءَ**” fetha ve kesre ile okunmuştur; fetha nahivde daha iyidir; çünkü **فَعْلاء** üzerine bina edilmiştir. Kesre nahivde kötüdür; çünkü Arapların binalarında, ilk harfi kesreli uzatılmış **فِعْلاء** sarf olunmaz; ancak onu a‘cemî yaparsan (başka).

Ebû ‘Alî dedi ki: Ancak sarf olunmadı; çünkü bölgenin adı kılındı.

**التهذيب**: **سِينِينُ** Şam’da bir dağın adıdır.
