# شأشأ (ش-أ-ش-أ) — Arapça kök

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B4%D8%A3%D8%B4%D8%A3
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%B4%D8%A3%D8%B4%D8%A3

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Harfler: ش - أ - ش - أ
- Bu kök Kur'an'da geçmiyor.
- 4 sözlük

## Sözlükler (4)

### [es-Sıhâh](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B4%D8%A3%D8%B4%D8%A3/sozluk/sihah.md) — Cevherî · 10. yy

أبو زيد: شَأْشَأْتُ بالحمار، إذا دَعَوْتَه، وقلت له: تَشُؤْ، تَشُؤْ. وقال رَجل من بني الحِرْمازِ: تَشَأْ، تَشَأْ، وفتح الشين.

##### Türkçe

Ebû Zeyd: Eşeği **شَأْشَأْتُ**; onu çağırdığın zaman ve ona “**تَشُؤْ، تَشُؤْ**” dediğin vakit. Benî’l-Ḥirmâz’dan bir adam dedi ki: “**تَشَأْ، تَشَأْ**”; ve **الشين**’i fetha ile (okudu).

### [Esâsü'l-Belâğa](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B4%D8%A3%D8%B4%D8%A3/sozluk/esas.md) — Zemahşerî · 12. yy

ش أ ش أ
شأشأت بالحمار إذا زجرته ليمضي أو يلحق أو دعوته إلى العلف‏.‏

##### Türkçe

ش أ ش أ
**شأشأت**: eşeğe, yürümesi veya yetişmesi için onu azarladığında yahut onu yeme çağırdığında.

### [Lisânü'l-Arab](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B4%D8%A3%D8%B4%D8%A3/sozluk/lisan.md) — İbn Manzûr · 13. yy

أَبو عمرو: الشَّأْشاءُ: زَجْرُ الحِمارِ، وكذلك السَّأْساءُ. شُؤْشُؤْ وشَأْشَأْ: دُعاءُ الحِمار إِلى الماءِ، عن ابن الأَعرابي. وشَأْشَأَ بالحُمُر والغَنَم: زَجرها للمضيِّ، فقال: شَأْشَأْ وتَشُؤْتَشُؤْ. وقال رجل من بني الحِرْمازِ: تَشَأْتَشَأْ، وفتح الشين. أَبو زيد: شَأْشَأْتُ الحِمارَ إِذا دَعَوْتَه تَشَأْتَشَأْ وتَشُؤْتَشُؤْ. وفي الحديث: أَنَّ رجلاً قال لبَعِيره شَأْ لعَنَكَ اللّهُ، فنهاه النبي صلى اللّه عليه وسلم عن لَعْنِه. قال أَبو منصور: شَأْزجر، وبعض العرب يقول: جَأَ، بالجيم، وهما لغتان. والشَّأْشاءُ: الشِّيصُ. والشَّأْشاءُ: النَّخْل الطِّوالُ. وتَشَأْشَأَ القومُ: تفرَّقوا، واللّه أَعلم.

##### Türkçe

أَبو عمرو: **الشَّأْشاءُ**: eşeği azarlama; aynı şekilde **السَّأْساءُ** da.

**شُؤْشُؤْ** ve **شَأْشَأْ**: eşeği suya çağırma; İbnü’l-A‘râbî’den.

**وشَأْشَأَ** eşeklerle ve koyunlarla: onları gitmeleri için azarladı; şöyle dedi: **شَأْشَأْ** ve **تَشُؤْتَشُؤْ**.

Benî’l-Ḥirmâz’dan bir adam dedi ki: **تَشَأْتَشَأْ**, şîni fetha ile. أَبو زيد:

Eşeği **شَأْشَأْتُ**: onu **تَشَأْتَشَأْ** ve **تَشُؤْتَشُؤْ** diye çağırdığım zaman.

Hadiste: bir adamın devesine “**شَأْ** Allah seni lânetlesin” dediği, bunun üzerine Peygamber’in (Allah’ın salât ve selâmı onun üzerine olsun) onu lânetlemekten men ettiği (rivayet edilmiştir). أَبو منصور dedi ki: **شَأْ** azarlamadır; Arapların bir kısmı **جَأَ** der, **بالجيم**; ikisi iki lehçedir. Ve **الشَّأْشاءُ**: **الشِّيصُ**. Ve **الشَّأْشاءُ**:

uzun hurma ağaçlarıdır. Ve **تَشَأْشَأَ** kavim: dağıldılar; Allah daha iyi bilir.

### [Tâcü'l-Arûs](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B4%D8%A3%D8%B4%D8%A3/sozluk/tac.md) — Zebîdî · 18. yy

شأشأ وشؤشؤ قال ابن الأعرابي: هو دعاء الحمار إلى الماء، وقال أبو عمرو: الشأشأ: زجر الحمار، وكذلك السأسأ. وقال أبو زيد: شأشأت بالحمار إذا دعوته، وقلت له تشأشأ وزجر الغنم والحمار للمضي أو اللحوق بقوله شأشأ وتشؤ تشؤ، وقال رجل من بني الحرماز تشأ تشأ وفتح الشين أو أن شؤشؤ بالضم دعاء للغنم لتأكل أو تشرب، وشأشأ شأشأة كدحرجة وشئشاء بالقياس قال ذلك أي شأشأ أو شؤشؤ. وشأشأت النخلة شئشاء، قياسا على صئصاء كما سيأتي لم تقبل اللقاح ولم يكن لبسرها نوى، والشأشاء: الشيص وهو التمر الرديء، ضد البرني، والنخل الطوال. وتشأشئوا: تفرقوا، وتشأشأ أمرهم: اتضع نقيض ارتفع وشأ إشارة إلى أنه يستعمل ثلاثيا ورباعيا، فلا يكون تكرارا لما مر كما زعم شيخنا، وفي الحديث أن رجلا قال لبعيره: شأ لعنك الله. فنهاه النبي صلى الله عليه وسلم عن لعنه، قال أبو منصور: هو زجر وبعض العرب يقول: جأ بالجيم، وهما لغتان.

##### Türkçe

**شأشأ** ve **شؤشؤ**. İbnü’l-A‘râbî dedi: O, eşeğin suya çağrılmasıdır. Ebû ‘Amr dedi: **الشأشأ**: eşeği azarlamaktır; aynı şekilde **السأسأ**. Ebû Zeyd dedi: Eşeği çağırdığımda **شأشأت** (yaparım); ona **تشأشأ** derim. Koyunu ve eşeği, gitmesi veya yetişmesi için, **شأشأ** ve **تشؤ تشؤ** sözüyle azarlamak (vardır). Benî’l-Hirmâz’dan bir adam **تشأ تشأ** dedi ve **الشين**’i fetha ile (okudu); yahut **شؤشؤ** damme ile, koyun için yemesi veya içmesi için bir çağrıdır. Ve **شأشأ** bir **شأشأة** (yaptı), **كدحرجة** gibi; ve kıyasa göre **شئشاء**; bunu, yani **شأشأ** veya **شؤشؤ** dedi.

Ve hurma ağacı **شأشأت** (yaptı) **شئشاء**; ileride geleceği üzere **صئصاء** üzerine kıyasla: aşıyı kabul etmedi ve koruğunda çekirdek olmadı. Ve **الشأشاء**: **الشيص**tir; o, kötü hurmadır; **البرني**’nin zıddı; ve uzun hurma ağaçları.

Ve **تشأشئوا**: dağıldılar. Ve **تشأشأ** onların işi: alçaldı; yükseldi’nin zıddı. Ve **شأ**; onun, üçlü ve dörtlü olarak kullanıldığına işarettir; böylece, şeyhimizin zannettiği gibi, geçen şeyin tekrarı olmaz. Hadiste: bir adam devesine dedi ki: **شأ** Allah seni lânetlesin. Bunun üzerine Peygamber صلى الله عليه وسلم onu lânetlemekten men etti. Ebû Mansûr dedi: O, bir azarlamadır; bazı Araplar **جأ** der, **الجيم** ile; ikisi iki lehçedir.
