# شبط — Tâcü'l-Arûs

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B4%D8%A8%D8%B7/sozluk/tac
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%B4%D8%A8%D8%B7/entries/tac

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [شبط](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B4%D8%A8%D8%B7.md)
- Tâcü'l-Arûs: Zebîdî · 18. yy

## Madde başı: شبط

الشبوط، كتنور: نقله الجوهري، ويضم، عن الليث، كما في العباب، وفي اللسان: عن اللحياني، قال: وهي رديئة، كالقدوس والقدوس والذروح والذروح، والسبوح والسبوح، والواحدة بهاء، وقد تخفف المفتوحة، أي يقال: الشبوطة، حكاه ابن سيده عن بعضهم، قال: ولست منه على ثقة: سمك وفي الصحاح: ضرب من السمك، وزاد الليث دقيق الذنب عريض الوسط لين المس، صغير الرأس، كأنه بربط، وإنما يشبه البربط إذا كان ذا طول ليس بعريض بالشبوط. والجمع: شبابيط، ويقال: قربوا إليهم شبابيط كالبرابيط، قال الشاعر:
  مقبل مدبر خفـيف ذفـيف                      دسم الثوب شوى سمكـات
  من شبابيط لجة وسط بحـر                      حدثت من شحومها عجرات وهو أعجمي. وشبيوط، ككديون: حصن بأبدة، من أعمال الأندلس، نقله الصاغاني. ونقل أبو عمر في ياقوتة الجلعم: شباط وسباط، كغراب: اسم شهر من الشهور، بالرومية، وقال: يصرف، ولا يصرف، وقد تقدم ذلك للمصنف في س ب ط. ومما يستدرك عليه: شبطون، كحمدون: لقب زياد ابن عبد الرحمن، ممن سمع الموطأ من مالك. وشبطون بن عبد الله الأنصاري: سمع الموطأ من زياد بن عبد الرحمن شبطون، كما في شروح الموطإ، واستدركه شيخنا. وجراد بن شبيط بن طارق، كزبير، روى عنه قيل بن عرادة.

### Türkçe

**الشبوط**، **كتنور**: Bunu el-Cevherî nakletti; ve (şöyle) damme ile (okunur); el-Leys’ten (naklen), **العباب**’da olduğu gibi; ve **اللسان**’da: el-Lihyânî’den (naklen); dedi ki: ve o kötüdür; **القدوس** ve **القدوس** gibi, **الذروح** ve **الذروح** gibi, **السبوح** ve **السبوح** gibi; ve bir tanesi **هاء** iledir; ve fethalı (olan) hafifletilebilir; yani denir: **الشبوطة**; bunu İbn Sîde bazı(ları)ndan nakletti; dedi ki: ve ben ondan emin değilim: balık; ve **الصحاح**’ta: balıktan bir tür; ve el-Leys ekledi: kuyruğu ince, ortası geniş, dokunuşu yumuşak, başı küçük; sanki **بربط**; ve ancak **البربط**’a benzer, uzun olup geniş olmadığı zaman, **الشبوط** ile. Ve çoğulu: **شبابيط**; ve denir: “Onlara **شبابيط** yaklaştırın, **كالبرابيط**”; şair dedi ki:
  Gelen giden, hafif, hızlı                      elbisesi yağlı; balıkçıkları kızarttı
  Deniz ortasında bir girdabın **شبابيط**’inden                      yağlarından yumrular meydana geldi
Ve o Acemcedir. Ve **شبيوط**، **ككديون**: Endülüs amellerinden, Ebd(e)’de bir hisar; bunu es-Sâgânî nakletti. Ve Ebû Ömer, **ياقوتة الجلعم**’da nakletti: **شباط** ve **سباط**، **كغراب**: ayların aylarından bir ayın adı; Rumca ile; ve dedi ki: i‘râb alır, ve i‘râb almaz; ve bu, musannif için **س ب ط**’da daha önce geçti. Ve onun üzerine istidrâk olunanlardandır: **شبطون**، **كحمدون**: Ziyâd b. Abdurrahmân’ın lakabı; Mâlik’ten **الموطأ**’yı işitenlerdendir. Ve **شبطون بن عبد الله الأنصاري**: Ziyâd b. Abdurrahmân **شبطون**’dan **الموطأ**’yı işitti; **شروح الموطإ**’de olduğu gibi; ve bunu şeyhimiz istidrâk etti. Ve **جراد بن شبيط بن طارق**، **كزبير**: ondan **قيل بن عرادة** rivayet etti.
