# شثن (ش-ث-ن) — Arapça kök

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B4%D8%AB%D9%86
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%B4%D8%AB%D9%86

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Harfler: ش - ث - ن
- Bu kök Kur'an'da geçmiyor.
- 8 sözlük

## Sözlükler (8)

### [Kitâbu'l-'Ayn](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B4%D8%AB%D9%86/sozluk/kitab_ayn.md) — Halîl b. Ahmed · 8. yy

باب الشين والثاء والنون معهما
ش ث ن مستعمل فقط
شثن:
الشَّثنُ: الرجل الذي، في أنامله غلظٌ.. والفعلُ: شثُن، وشثنَ شثناً وشُثُونة. والشَّشنُ الخشونة ورجلُ شثنُ الكفِّّ، أي: غليظها.

##### Türkçe

باب **الشين** و**الثاء** و**النون** معهما
**ش ث ن** kullanılır, yalnızca

**شثن**:
**الشَّثنُ**: parmaklarında kalınlık bulunan adam.. Fiil: **شثُن**; ve **شثنَ** **شثناً** ve **شُثُونة**. Ve **الشَّشنُ** pürüzlülüktür; ve **رجلُ شثنُ الكفِّّ**: yani, onun kalını.

### [es-Sıhâh](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B4%D8%AB%D9%86/sozluk/sihah.md) — Cevherî · 10. yy

الشَثَنُ بالتحريك: مصدر شَثِنَتْ كفَّه، أي خشُنت وغلُظت. ورجل شَثْنُ الأصابع بالتسكين، وكذلك العضو. قال امرؤ القيس:
وتَعْطو برَخْصٍ غيرِ شَثْنٍ كأنَّهأساريعَ ظبيٍ أو مَساويكُ إسْحِلِ
وَِثْنَتْ مشافر الإبل من أكل الشوك.

##### Türkçe

**الشَثَنُ** (harekeli): **شَثِنَتْ** onun avucu’nun masdarıdır; yani pürüzlüleşti ve kalınlaştı. Ve (bir) adam **شَثْنُ الأصابع** (sükûnlu)dir; aynı şekilde uzuv da. İmru’ul-Kays dedi ki:
وتَعْطو برَخْصٍ غيرِ **شَثْنٍ** كأنَّهأساريعَ ظبيٍ أو مَساويكُ إسْحِلِ
Develerin dudakları, diken yemekten **وَِثْنَتْ**.

### [Tehzîbu'l-Luğa](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B4%D8%AB%D9%86/sozluk/tehzib.md) — Ezherî · 10. yy

ش ث ن
شثن : قال ابن السكيت : وشثَنَ شثُونَةً ، إذا غَلُظَ . أبو عُبيد ، عن الفراء : رجل مَكْبُونُ الأصَابع ، مثل الشثْن .
وقال الليث : الشثْن : الرّجُلُ الذي في أَنامِله غِلَظٌ ، والفعل شثُنَ ، وشثِنَ شَثَناً وشثُونَةً .
قلت : وفيه لغة ثالثة : شنِثَ شنَثاً ، فهو شنِثٌ .
أبو عُبيد ، عن الأصمعيّ : إذا أكل البعير الشوك فَغَلُظَت مَشافِره ، قيل : شَنِثتْ مَشافِرُه ، فهو شنِثٌ .

##### Türkçe

ش ث ن
**شثن**: İbnü’s-Sikkît dedi: **وشثَنَ شثُونَةً**, kalınlaştığı zaman. Ebû Ubeyd, Ferrâ’dan: Parmakları içe bükük bir adam; **الشثْن** gibi.
Leys dedi: **الشثْن**: parmak uçlarında bir kalınlık bulunan adamdır; fiil **شثُنَ** ve **شثِنَ شَثَناً وشثُونَةً**’dır.
Dedim: Onda üçüncü bir dil de vardır: **شنِثَ شنَثاً**; o hâlde o **شنِثٌ**’tir.
Ebû Ubeyd, Asmaî’den: Deve dikeni yediği zaman, dudakları kalınlaşırsa, “**شَنِثتْ مَشافِرُه**” denir; o hâlde o **شنِثٌ**’tir.

### [Mekâyîsü'l-Luğa](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B4%D8%AB%D9%86/sozluk/mekayis.md) — İbn Fâris · 11. yy

(باب الشين والثاء وما يثلثهما)
(شثن) الشين والثاء والنون. الشَّثْن: الغليظ الأصابع. وكلُّ ما غلُظ من عُضوٍ فهو شَثْن. وقد شَثُن وَشَثِن. والله أعلم.‏

ـ

##### Türkçe

(Şîn, **الثاء** ve onları üçleyen şeyin bâbı)
(**شثن**) **الشين** ve **الثاء** ve **النون**. **الشَّثْن**: parmakları kalın olan. Ve bir uzuvdan kalın olan her şey, o **شَثْن**’dir. Ve **شَثُن** ve **شَثِن** olmuştur. Ve Allah daha iyi bilir.‏

ـ

### [Esâsü'l-Belâğa](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B4%D8%AB%D9%86/sozluk/esas.md) — Zemahşerî · 12. yy

ش ث ن
رجل شثن الأصابع وبنان شثن‏.‏
قال امرؤ القيس‏:‏ وتعطو برخص غير شثن كأنـه أساريع ظبي أو مساويك إسحل وأسد شثن البراثن‏.‏
قال الطرماح يصف كلباً‏:‏ معيد قمطر الرجل مختلف الشبا شرنيث شوك الكفّ شثن البراثن

##### Türkçe

ش ث ن
**رجل شثن الأصابع**: parmakları **شثن** olan adam; ve **بنان شثن**: **شثن** parmak uçları.
İmru’ul-Kays dedi ki:
Ve **برخص** ile uzanır; **شثن** olmayan; sanki o, bir ceylanın **أساريع**’i yahut **إسحل**’in **مساويك**’idir. Ve **أسد شثن البراثن**: pençeleri **شثن** olan aslan.
Tırmâh, bir köpeği vasfederek dedi ki:
**معيد قمطر الرجل مختلف الشبا شرنيث شوك الكفّ شثن البراثن**: bacağı sert, ayağı kalın, ağları (parmak araları) farklı, avuç içinin dikeni **شرنيث**, pençeleri **شثن**.

### [Lisânü'l-Arab](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B4%D8%AB%D9%86/sozluk/lisan.md) — İbn Manzûr · 13. yy

الشَّثْنُ من الرجال: كالشَّثْل، وهو الغليظ، وقد شَثُِنَتْ كفُّه وقَدَمُه شَثَناً وشُثُونةً وهي شَثْنَة. وفي صفته، صلى الله عليه وسلم: شَثْنُ الكفين والقدمين أَي أَنهما تميلان إلى الغِلَظِ والقِصَر، وقيل: هو الذي في أَنامله غلظ بلا قصر، ويحمد ذلك في الرجال لأَنه أَشدُّ لقَبْضِهم، ويذم في النساء. ومنه حديث المغيرة: شَثْنة الكف أَي غليظتها. والشُّثُونة: غِلَظُ الكف وجُسُوءُ المفاصل. وأَسد شَثْنُ البراثِن: خَشِنُها، وهو منه. وشَثُِنَ البعير شَثَناً: رَعَى الشَّوْك من العِضاهِ فغَلُظت عليه مشافره. قال خالد العِتْريفِيُّ: الشُّثُونةُ لا تَعِيبُ الرجالَ بل هي أَشد لقَبْضِهم وأَصْبَرُ لهم على المِراسِ، ولكنها تَعِيبُ النساء. قال خالد: وأَنا شَثْنٌ. الفراء: رجل مَكْبُونُ الأَصابع مثل الشَّثْنِ. الليث: الشَّثْنُ وشُثُونةً؛ قال أَبو منصور: وفيه لغة أُخرى شَنِثَ، وقد تقدم ذكره. الجوهري: الشَّثَنُ، بالتحريك، مصدر شَثِنَتْ كفه، بالكسر، أَي خَشُنَتْ وغَلُظَتْ. ورجل شَثْنُ الأَصابع، بالتسكين، وكذلك العِضْو؛ وقال امرؤ القيس: وتَعْطُو بِرَخْصٍ غير شَثْنٍ، كأَنه
أَسارِيعُ ظَبْيٍ، أَو مَساوِيكُ إِسْحِلِ
وشَثُِنَت مَشافر الإِبل من أَكل الشوك.

##### Türkçe

**الشَّثْنُ** erkeklerden: **الشَّثْل** gibi; o, kalın olandır. Ve onun avucu **شَثُِنَتْ** ve ayağı **شَثَناً** ve **شُثُونةً** (oldu); o da **شَثْنَة**’dir. Ve onun sıfatında, صلى الله عليه وسلم: **شَثْنُ الكفين والقدمين** yani ikisinin kalınlığa ve kısalığa meylettiği; ve denildi ki: o, parmak uçlarında kısalık olmaksızın kalınlık bulunan kimsedir; bu erkeklerde övülür, çünkü onların kavrayışı için daha şiddetlidir; kadınlarda ise yerilir. Ondandır: المغيرة hadisi: **شَثْنة الكف** yani onun kalınlığı. Ve **الشُّثُونة**: avucun kalınlığı ve eklemlerin kabalığıdır. Ve **أَسد شَثْنُ البراثِن**: onun pençeleri pürüzlüdür; ve o, ondandır. Ve deve **شَثُِنَ** **شَثَناً**: **العِضاهِ**’dan dikeni otladı da dudakları onun üzerinde kalınlaştı. خالد العِتْريفِيُّ dedi: **الشُّثُونةُ** erkekleri ayıplamaz; bilakis onların kavrayışı için daha şiddetli ve çetin işe dayanma hususunda onlar için daha sabırlıdır; fakat kadınları ayıplar. خالد dedi: Ve ben **شَثْنٌ**’üm. الفراء: Parmakları içe bükük bir adam, **الشَّثْنِ** gibi. الليث: **الشَّثْنُ** ve **شُثُونةً**; أَبو منصور dedi: Onda başka bir dil de vardır: **شَنِثَ**; onun zikri daha önce geçti. الجوهري: **الشَّثَنُ**, harekeli olarak, **شَثِنَتْ كفه**’nin, kesre ile, mastarıdır; yani pürüzlüleşti ve kalınlaştı. Ve **رجل شَثْنُ الأَصابع** sükûn ile; ve aynı şekilde uzuv; ve امرؤ القيس dedi:

وتَعْطُو بِرَخْصٍ غير **شَثْنٍ**، كأَنه
أَسارِيعُ ظَبْيٍ، أَو مَساوِيكُ إِسْحِلِ

Ve develerin dudakları dikeni yemekten **شَثُِنَت**.

### [Tâcü'l-Arûs](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B4%D8%AB%D9%86/sozluk/tac.md) — Zebîdî · 18. yy

: ( شَثُِنَتْ كَفُّه ) وقَدَمُه ، ( كفَرِحَ وكَرُمَ ، شَثَناً وشُثُونَةً ) : أَي ( خَشُنَتْ وغَلُظَتْ ) ، وهي شَثْنَة .
وفي حدِيثِ المغِيرَة : شَثْنَة الكَفِّ أي غَلِيظَته والشُّثُونَةُ غِلَظُ الكفِّ وجُسُوءُ المَفاصِلِ فهو شَثْنُ الأَصابِع بالفتْح وكذلِكَ العِضْو وفي صفتِه صلّى اللّه تعالى عليه وسلَّم ( كانَ شَثْنَ الكَفَّيْن والقَدَمَيْن ) ، أَي أنَّهما يَمِيلان إلى الغِلَظِ والقِصَرِ ؛ وقيلَ : هو الذي في أَنامِلِه غِلَظٌ بِلا قِصَرٍ ، ويُحْمَدُ ذلِكَ في الرّجالِ ، ويُذَمُّ في النِّساءِ .
وقالَ خالِدُ العِتْرِ يفِيُّ : الشُّثُونَةُ لا تَعِيبُ الرِّجالَ بل هو أَشَدّ لقَبْضِهم وأَصْبَرُ لهم

على المِراسِ ، ولكنَّها تَعِيبُ النِّساء . قالَ خالِد : وأَنا شَثْنٌ .
وقالَ الفرَّاءُ : رجُلٌ مَكْبُونُ الأصابِعِ مِثْل الشَّثْنِ ؛ وقالَ امْرُؤُ القَيْس :
وتَعْطُو برَخْصٍ غير شَثْنٍ كأَنَّهأَسارِيعُ ظَبْيٍ أَو مَساوِيكُ إسْحِلِثم إنَّ تَفْسير الشَّثْن بالخُشُونَةِ نُقِل عن الأصْمعي وغيرِهِ مِن الأَئِمَّةِ ، وتَبِعَه عليه الجَوْهرِيُّ ، ومَن بعْدِه ، للزَّمَخْشَري كَلامٌ حَرَّرَه شُرَّاح الشَّمائِلِ والشّفاء والمَوَاهِب .
( و ) شَثُِنَ ( البعيرُ : غَلُظَتْ مَشافِرُهُ من رَعْيِ الشَّوْكِ ) مِن العِضاهِ .
وممَّا يُسْتدركُ عليه :
رجُلٌ شَثْنٌ غَلِيظٌ كشَثْلٍ .
وأَسَدٌ شَثْنُ البَراثِنِ : خَشِنُها .

##### Türkçe

: (**شَثُِنَتْ كَفُّه**) ve ayağı, (**كفَرِحَ وكَرُمَ ، شَثَناً وشُثُونَةً**) : yani (**خَشُنَتْ وغَلُظَتْ**), ve o **شَثْنَة**’dir.

Muğîre’nin hadîsinde: **شَثْنَة الكَفِّ** yani onun kalınlığı; ve **الشُّثُونَةُ** avucun kalınlığı ve eklemlerin iriliğidir; o hâlde o, fetha ile **شَثْنُ الأَصابِع**’dır; ve aynı şekilde uzuv (da böyledir). Ve onun (Allah Teâlâ’nın salât ve selâmı üzerine olsun) vasfında: (**كانَ شَثْنَ الكَفَّيْن والقَدَمَيْن**) yani ikisi kalınlığa ve kısalığa meyleder; denildi ki: o, parmak uçlarında kısalık olmaksızın kalınlık bulunan kimsedir; bu erkeklerde övülür, kadınlarda yerilir.

Hâlid el-İtrîfiyy dedi: **الشُّثُونَةُ** erkekleri ayıplamaz; bilakis onların kavrayışı için daha şiddetli ve onlara daha sabırlıdır

mücadele üzerinde; fakat o, kadınları ayıplar. Hâlid dedi: ve ben **شَثْنٌ**’üm.

Ferrâ dedi: **رجُلٌ مَكْبُونُ الأصابِعِ** **الشَّثْن** gibidir; ve İmru’ul-Kays dedi:
وتَعْطُو برَخْصٍ غير شَثْنٍ كأَنَّهأَسارِيعُ ظَبْيٍ أَو مَساوِيكُ إسْحِلِ

Sonra, **الشَّثْن**’in **الخُشُونَةِ** ile tefsiri Asma‘î ve imamlardan başkası tarafından nakledildi; Cevherî ve ondan sonrakiler ona tâbi oldu; Zemahşerî’nin, Şemâil, Şifâ ve Mevâhib şârihlerinin tahkik ettiği bir sözü vardır.

(ve) **شَثُِنَ** (deve: diken otlamasından dudakları kalınlaştı) **العِضاهِ**’dan.

Üzerine istidrâk olunanlardandır:
**رجُلٌ شَثْنٌ** kalın, **شَثْلٍ** gibi.
Ve **أَسَدٌ شَثْنُ البَراثِنِ**: onların pürtüklüsü.

### [Salmone](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B4%D8%AB%D9%86/sozluk/salmone.md) — H. Anthony Salmone · 19. yy

شَثِنَ
شَثِنَ A ( n. ac. شَثَن 4 ) شَثُنَ U ( n. ac. شُثُوْنَة 27t )
a.  Was hard, thick ( palm of the hand ).

##### Türkçe

**شَثِنَ**
**شَثِنَ** A (n. ac. **شَثَن** 4) **شَثُنَ** U (n. ac. **شُثُوْنَة** 27t)
a. (elin ayası) sert, kalın idi.
