# شجب — Lane's Lexicon

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B4%D8%AC%D8%A8/sozluk/lexicon
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%B4%D8%AC%D8%A8/entries/lexicon

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [شجب](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B4%D8%AC%D8%A8.md)
- Lane's Lexicon: Edward W. Lane · 19. yy

## Madde başı: شجب

شَجِبَ
1 شَجِبَ ذ , aor. شَجَبَ , (S, A, O, Msb, K,) inf. n. شَجَبٌ; (S, O, Msb, K;) and شَجَبَ, aor. شَجُبَ , (S, A, O, K,) inf. n. شُجُوبٌ; (S, O, K;) He perished: (S, A, O, Msb, K:) or, accord. to AO, he perished in relation to religion or the present worldly state: the former verb said by Ks to be the better: (TA:) or the former, (S,) or each, (O,) signifies he grieved, or mourned; or was sorrowful, sad, or unhappy. (S, O.) [See also شَجَبٌ, below.] ― -b2- And شَجَبَ, aor. شَجُبَ , inf. n. شَجْبٌ and شُجُوبٌ, It (a thing) went, went away, or passed away. (TA.) ― -b3- And شَجَبَ, aor. شَجُبَ , inf. n. شَجْبٌ, said of a raven (غُرَاب), It uttered the croak that is ominous of separation: (TA:) [or it croaked vehemently: or it (a raven of separation) bemoaned, by its croak, a misfortune: see شَاجِبٌ.] ― -b4- See also 6. -A2- شَجَبَهُ, (S, K,) aor. شَجُبَ , inf. n. شَجْبٌ, (S,) He (God, S) destroyed him: (S, K:) one says مَا لَهُ شَجَبَهُ اللّٰهُ [What aileth him? May God destroy him!]: thus the verb is trans. as well as intrans. (S.) ― -b2- And He grieved him; or caused him to mourn or lament, or to be sorrowful, sad, or unhappy: (S, K, TA:) [and so, app., ↓ أَشْجَبَهُ; for] one says, أَشْجَبَهُ الأَمْرُ فَشَجِبَ لَهُ, inf. n. شَجَبٌ, i.e. حَزِنَ, [which seems to mean The affair grieved him and he grieved at it,] and [in like manner] أَشْجَبَكَ الأَمْرُ فَشَجِبْتَ. (TA,) ― -b3- And He cast, or shot, at him, namely, a gazelle, (O, K, TA,) with a spear, (O,) or with an arrow, or some other thing, (TA,) and severed one of his legs, so that he could not move from his place. (O, K, TA.) ― -b4- Also He drew, or pulled, him, or it. (O, K.) One says of a horseman, and of a horse, شَجَبَ اللِّجَامَ and يَشْجُبُهُ, He pulled the bit and bridle, and he pulls it. (O.) And اـِنَّكَ لَتَشْجُبُنِى عَنْ حَاجَتِى Verily thou drawest me from the thing that I want. (As O.) ― -b5- And He occupied him, or busied him, or occupied him so as to divert his attention [from a thing]. (ISk, S, O, K.) ― -b6- And شَجَبَهُ بِشِجَابٍ He stopped it with a stopper; syn. سَدَّهُ بِسِدَادٍ. (S, O, TA.)

4 أَشْجَبَ see the preceding paragraph.

تشجّب
5 تشجّب ذ i. q. تَحَزَّنَ [app. as meaning He expressed pain, grief, or sorrow, or he lamented, or moaned]. (O, K.)

تشاجب
6 تشاجب ذ It (an affair, Nh, Msb, TA) became confused: (Nh, Msb, K, TA:) and (Msb, K, TA) it (a thing, IDrd, TA) became intermixed, or intermingled, one part of it entering into, or within, another; (IDrd, Msb, K, TA;) as also شجب [app. ↓ شَجَبَ], inf. n. شجب [app. شَجْبٌ]. (IDrd, TA.)

شَجْبٌ
شَجْبٌ ذ Want, or a want, syn. حَاجَةٌ: and anxiety: (A, O, K:) pl. شُجُوبٌ. (TA.) -A2- Also, as an epithet, applied to a skin for water or milk, as though a contraction of شَجِبٌ meaning “ perishing, ” Old, and worn out; (O, TA; *) as also ↓ شَاجِبٌ: (O:) or the latter, so applied, signifies dry. (TA.) ― -b2- And [as a subst., or an epithet in which the quality of a subst. is predominant,] A skin for water or milk of which half is cut off and the lower part made into a bucket: (O, K:) pl. شُجُبٌ. (TA.) And A dry skin for water or milk into which pebbles are put and then shaken for the purpose of frightening camels. (L, K. *) Az says, on the authority of an Arab of the desert, that it signifies An old, worn-out, skin for water or milk, of which, sometimes, the mouth is cut off, and fresh ripe dates are put in it. (TA.) Suh says, in the R, that A water-skin was thus called [app. meaning absolutely]. (MF, TA.) And it is said in a trad. that a man of the Ansلr used to cool water for the Prophet فى اشجابة [app. a mistranscription for فِى أَشْجَابِهِ, meaning in his water-skins, or worn-out water-skins; and cited to show that أَشْجَابٌ is a pl. of شَجْبٌ, like as أَنْهَارٌ is pl. of نَهْرٌ]. (TA.) -A3- Also One of the poles of a tent: (A, K:) pl. شُجُوبٌ [agreeably with an explanation in the S]. (TA.) -A4- And [as an epithet,] Long, or tall. (K.)

شَجَبٌ
شَجَبٌ ذ Grief, or sorrow; and anxiety: (K, TA:) but the word more commonly known is with ن [i.e. شَجَنٌ]. (TA.) [The pl. is أَشْجَابٌ (like أَشْجَانٌ) occurring in the O, See also شَجِبَ, of which it is the inf. n.: and see شَجْبٌ, first sentence.] ― -b2- And Distress that befalls a man by reason of disease or of fight. (K, * TA.)

شَجِبٌ
شَجِبٌ ذ and ↓ شَاجِبٌ Perishing: (S, O, K:) [accord. to an explanation of their verbs by AO, in relation to religion or to the present worldly state:] or the former, (S,) or each, (O,) signifies, grieving, or mourning; or sorrowful, sad, or unhappy. (S, O.)

شُجُبٌ
شُجُبٌ ذ Three pieces of wood [set up as a tripod] upon which the pastor hangs his bucket (K, TA) and his skin for water or milk. (TA.) [See also شِجَابٌ (voce مِشْجَبٌ), of which it is said in the TA to be pl.]

شِجَابٌ
شِجَابٌ ذ : see مِشْجَبٌ. ― -b2- Also A stopper; syn. سِدَادٌ. (S, O, TA.)

شَجُوبٌ
شَجُوبٌ ذ A woman affected with anxiety, whose heart is given up thereto. (O, K.)

شَاجِبٌ
شَاجِبٌ ذ : see شَجْبٌ: ― -b2- and شَجِبٌ. ― -b3- Also A raven (غُرَابٌ) croaking vehemently, or that croaks vehemently: (S, O, K:) a raven uttering the croak that is ominous of separation: a raven of separation that bemoans, by its croak, a misfortune. (TA.) ― -b4- Also Irrational in talk, and loquacious. (K.) It is said in a trad., النَّاسُ ثَلَاثَةٌ شَاجِبٌ وَغَانِمٌ وَسَالِمٌ, i. e. Men are [of] three [sorts;] a speaker of what is bad, or an utterer of foul, or obscene, language, aiding in wrongdoing; and a speaker of what is good, and an enjoiner thereof, and a forbidder of what is disapproved, so that he obtains good fortune; and one who is silent: or, accord. to A'Obeyd, شَاجِبٌ signifies perishing, or in a state of perdition, and sinning. (TA.) [Or] the Prophet said, المَجَالِسُ ثَلَاثَةٌ فَسَالِمٌ وَغَانِمٌ وَشَاجِبٌ, meaning [Assemblies are of three sorts;] secure from sin; and acquiring recompense; and perishing, or in a state of perdition, and sinning. (O.)

مِشْجَبٌ
مِشْجَبٌ ذ Pieces of wood, (T, Msb, K,) bound together [at the top], upon which clothes are spread, (T, Msb,) or upon which clothes are put; as also ↓ شِجَابٌ; (K;) of which latter the pl. is شُجُبٌ: (TA: [see this last word above:]) pieces of wood, or sticks, of which the heads are joined together, and the feet parted asunder, upon which clothes are put, and sometimes the water-skins are hung thereon for the purpose of cooling the water: (Nh, TA:) or a piece of wood upon which clothes are put: (S:) Suh says, in the R, that they used to call the water-skin شَجْبٌ, and they used not to hold it otherwise than suspended, so that مِشْجَبٌ properly signifies the piece of wood, or stick, to which the water-skin is suspended: then they amplified the application of this word so as to call thereby the thing upon which clothes are suspended: (MF, TA:) the pl. is مَشَاجِبُ. (A.)

### Türkçe

**شَجِبَ**
1 **شَجِبَ** ذ, muzâri‘ **شَجَبَ**, (S, A, O, Msb, K,) mastar ismi **شَجَبٌ**; (S, O, Msb, K;) ve **شَجَبَ**, muzâri‘ **شَجُبَ**, (S, A, O, K,) mastar ismi **شُجُوبٌ**; (S, O, K;) O helâk oldu: (S, A, O, Msb, K:) yahut, AO’ya göre, din bakımından veya mevcut dünya hâli bakımından helâk oldu: birinci fiil, Ks tarafından daha iyi olarak söylenmiştir: (TA:) yahut birincisi, (S,) yahut her biri, (O,) “kederlendi, yahut yas tuttu”; yahut “hüzünlü, kederli veya mutsuz oldu” mânâsına gelir. (S, O.) [Aşağıda **شَجَبٌ**’a da bak.] ― -b2- Ve **شَجَبَ**, muzâri‘ **شَجُبَ**, mastar ismi **شَجْبٌ** ve **شُجُوبٌ**, O (bir şey) gitti, uzaklaştı yahut geçip gitti. (TA.) ― -b3- Ve **شَجَبَ**, muzâri‘ **شَجُبَ**, mastar ismi **شَجْبٌ**, bir karga (**غُرَاب**) hakkında söylenir: ayrılığa uğursuzluk sayılan ötüşü çıkardı: (TA:) [yahut şiddetle öttü: yahut o (ayrılık kargası) ötüşüyle bir musibete ağıt yaktı: **شَاجِبٌ**’e bak.] ― -b4- 6’ya da bak. -A2- **شَجَبَهُ**, (S, K,) muzâri‘ **شَجُبَ**, mastar ismi **شَجْبٌ**, (S,) O (Allah, S) onu helâk etti: (S, K:) **مَا لَهُ شَجَبَهُ اللّٰهُ** [Ona ne oluyor? Allah onu helâk etsin!] denir: böylece fiil, lâzım olduğu gibi müteaddîdir de. (S.) ― -b2- Ve O, onu kederlendirdi; yahut ona yas tutturarak/ağlatarak, yahut onu hüzünlü, kederli veya mutsuz kılarak: (S, K, TA:) [ve böylece, görünüşe göre, ↓ **أَشْجَبَهُ**; zira] **أَشْجَبَهُ الأَمْرُ فَشَجِبَ لَهُ**, mastar ismi **شَجَبٌ**, yani **حَزِنَ**, denir; [bu, “İş onu kederlendirdi ve o da ona kederlendi” mânâsına benzer görünür,] ve [aynı şekilde] **أَشْجَبَكَ الأَمْرُ فَشَجِبْتَ**. (TA,) ― -b3- Ve O, ona, yani bir ceylana, (O, K, TA,) bir mızrakla, (O,) yahut bir okla veya başka bir şeyle, (TA,) attı; ve onun bacaklarından birini kesti; böylece bulunduğu yerden hareket edemedi. (O, K, TA.) ― -b4- Ayrıca O, onu yahut onu çekti. (O, K.) Bir süvari ve bir at hakkında **شَجَبَ اللِّجَامَ** ve **يَشْجُبُهُ** denir: gemi ve dizgini çekti ve onu çeker. (O.) Ve **اـِنَّكَ لَتَشْجُبُنِى عَنْ حَاجَتِى**: Şüphesiz sen beni istediğim şeyden çekiyorsun. (O’da olduğu üzere.) ― -b5- Ve O, onu meşgul etti; yahut onu oyaladı; yahut [bir şeyden] dikkatini çevirecek şekilde onu meşgul etti. (ISk, S, O, K.) ― -b6- Ve **شَجَبَهُ بِشِجَابٍ**: onu bir tıkaçla tıkadı; eş anlamlısı **سَدَّهُ بِسِدَادٍ**. (S, O, TA.)

4 **أَشْجَبَ**: bir önceki paragrafa bak.

**تشجّب**
5 **تشجّب** ذ, **تَحَزَّنَ** ile aynı mânâdadır [görünüşe göre “acı, keder veya hüzün belirtti; yahut ağıt yaktı, yahut inledi” mânâsında]. (O, K.)

**تشاجب**
6 **تشاجب** ذ: O (bir iş, Nh, Msb, TA) karışık hâle geldi: (Nh, Msb, K, TA:) ve (Msb, K, TA) o (bir şey, IDrd, TA) birbirine karıştı, iç içe geçti; onun bir kısmı diğer bir kısmının içine girdi yahut içinde oldu; (IDrd, Msb, K, TA;) bunun gibi **شجب** [görünüşe göre ↓ **شَجَبَ**], mastar ismi **شجب** [görünüşe göre **شَجْبٌ**]. (IDrd, TA.)

**شَجْبٌ**
**شَجْبٌ** ذ: ihtiyaç, yahut bir ihtiyaç; eş anlamlısı **حَاجَةٌ**: ve kaygı: (A, O, K:) çoğulu **شُجُوبٌ**. (TA.) -A2- Ayrıca, bir su veya süt tulumuna sıfat olarak, “helâk olan” mânâsındaki **شَجِبٌ**’in sanki kısaltması gibi: eski ve yıpranmış; (O, TA; *) bunun gibi ↓ **شَاجِبٌ** de: (O:) yahut ikincisi, böyle uygulandığında, “kuru” mânâsına gelir. (TA.) ― -b2- Ve [isim olarak, yahut isim niteliğinin baskın olduğu bir sıfat olarak,] yarısı kesilmiş ve alt kısmı kova yapılmış bir su veya süt tulumu: (O, K:) çoğulu **شُجُبٌ**. (TA.) Ve içine çakıl taşları konulup sonra develeri korkutmak maksadıyla sallanan kuru bir su veya süt tulumu. (L, K. *) Az, çölde yaşayan bir Arap’tan naklen, bunun “eski, yıpranmış bir su veya süt tulumu” mânâsına geldiğini; bazen ağzının kesildiğini ve içine taze olgun hurmalar konulduğunu söyler. (TA.) Suh, R’de, bir su tulumunun böyle adlandırıldığını söyler [görünüşe göre mutlak olarak]. (MF, TA.) Ve bir rivayette, Ensâr’dan bir adamın Peygamber için suyu **فى اشجابة** içinde serinlettiği söylenir [görünüşe göre **فِى أَشْجَابِهِ** yerine yanlış yazımdır; mânâsı “onun su tulumlarında” yahut “yıpranmış su tulumlarında”; ve **أَشْجَابٌ**’ın **شَجْبٌ**’ün çoğulu olduğunu göstermek için zikredilmiştir; tıpkı **أَنْهَارٌ**’ın **نَهْرٌ**’ün çoğulu olması gibi]. (TA.) -A3- Ayrıca bir çadırın direklerinden biri: (A, K:) çoğulu **شُجُوبٌ** [S’deki bir açıklamaya uygun olarak]. (TA.) -A4- Ve [sıfat olarak] uzun, yahut boylu. (K.)

**شَجَبٌ**
**شَجَبٌ** ذ: keder, yahut hüzün; ve kaygı: (K, TA:) fakat kelime daha yaygın olarak **ن** ile bilinir [yani **شَجَنٌ**]. (TA.) [Çoğulu **أَشْجَابٌ**’dur (**أَشْجَانٌ** gibi) ve O’da geçer; bunun mastar ismi olduğu **شَجِبَ**’e de bak: ve **شَجْبٌ**’ün ilk cümlesine bak.] ― -b2- Ve hastalık veya savaş sebebiyle bir adama isabet eden sıkıntı. (K, * TA.)

**شَجِبٌ**
**شَجِبٌ** ذ ve ↓ **شَاجِبٌ**: helâk olan: (S, O, K:) [AO’nun fiillerini açıklamasına göre, dinle veya mevcut dünya hâliyle ilgili olarak:] yahut birincisi, (S,) yahut her biri, (O,) “kederlenen, yahut yas tutan”; yahut “hüzünlü, kederli veya mutsuz” mânâsına gelir. (S, O.)

**شُجُبٌ**
**شُجُبٌ** ذ: çobanın kovasını (K, TA) ve su veya süt tulumunu (TA) astığı, üç parça ağaç [üçayak gibi dikilmiş]. (TA.) [Ayrıca **شِجَابٌ**’a da bak (madde **مِشْجَبٌ**’de); TA’da bunun çoğulu olduğu söylenir.]

**شِجَابٌ**
**شِجَابٌ** ذ: **مِشْجَبٌ**’e bak. ― -b2- Ayrıca bir tıkaç; eş anlamlısı **سِدَادٌ**. (S, O, TA.)

**شَجُوبٌ**
**شَجُوبٌ** ذ: kaygıdan etkilenmiş, kalbi ona teslim olmuş bir kadın. (O, K.)

**شَاجِبٌ**
**شَاجِبٌ** ذ: **شَجْبٌ**’e bak: ― -b2- ve **شَجِبٌ**. ― -b3- Ayrıca şiddetle öten, yahut şiddetle öten bir karga (**غُرَابٌ**): (S, O, K:) ayrılığa uğursuzluk sayılan ötüşü çıkaran bir karga: ötüşüyle bir musibete ağıt yakan bir ayrılık kargası. (TA.) ― -b4- Ayrıca konuşmada akıldışı ve geveze. (K.) Bir rivayette şöyle denmiştir: **النَّاسُ ثَلَاثَةٌ شَاجِبٌ وَغَانِمٌ وَسَالِمٌ**, yani insanlar üç [türdür;] kötüyü söyleyen, yahut çirkin veya müstehcen söz söyleyen, haksızlığa yardım eden; ve iyiyi söyleyen, onu emreden ve hoş görülmeyeni yasaklayan, böylece kazanç elde eden; ve susan. Yahut A‘Obeyd’e göre **شَاجِبٌ**, helâk olan, yahut helâk hâlinde olan, ve günah işleyen mânâsına gelir. (TA.) [Veya] Peygamber şöyle dedi: **المَجَالِسُ ثَلَاثَةٌ فَسَالِمٌ وَغَانِمٌ وَشَاجِبٌ**, mânâsı: [Meclisler üç türdür;] günahtan emin; sevap kazanan; ve helâk olan, yahut helâk hâlinde olan, ve günah işleyen. (O.)

**مِشْجَبٌ**
**مِشْجَبٌ** ذ: birbirine bağlanmış ağaç parçaları, (T, Msb, K,) [üstten], üzerine elbiselerin serildiği, (T, Msb,) yahut üzerine elbiselerin konulduğu; bunun gibi ↓ **شِجَابٌ** da; (K;) bunun (ikincisinin) çoğulu **شُجُبٌ**’dur: (TA: [yukarıdaki bu son kelimeye bak:]) başları birleştirilmiş ve ayakları ayrılmış ağaç parçaları yahut çubuklar; üzerine elbiseler konulur ve bazen suyu serinletmek maksadıyla su tulumları onun üzerine asılır: (Nh, TA:) yahut üzerine elbiselerin konulduğu bir ağaç parçası: (S:) Suh, R’de, onların su tulumuna **شَجْبٌ** dediklerini ve onu asılı olmaksızın tutmadıklarını; böylece **مِشْجَبٌ**’in aslında su tulumunun asıldığı ağaç parçası yahut çubuk mânâsına geldiğini; sonra bu kelimenin kullanımını genişleterek elbiselerin asıldığı şeye de bununla ad verdiklerini söyler: (MF, TA:) çoğulu **مَشَاجِبُ**’dir. (A.)
