# شخت (ش-خ-ت) — Arapça kök

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B4%D8%AE%D8%AA
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%B4%D8%AE%D8%AA

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Harfler: ش - خ - ت
- Bu kök Kur'an'da geçmiyor.
- 8 sözlük

## Sözlükler (8)

### [Kitâbu'l-'Ayn](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B4%D8%AE%D8%AA/sozluk/kitab_ayn.md) — Halîl b. Ahmed · 8. yy

باب الخاء والشين والتاء معهما
ش خ ت مستعمل فقط
شخت:
الشَّخْتُ: الدقيق من كل شيء، ويقال للدقيق العنق والقوائم: شَخْتٌ، وقد شَخَتَ شُخُوتةً، وجمع الشخت: الشِخّات. والشَّخِيتُ مثل الشِّخْت، وقد أَشْخَتَهُ، أي: أدقه قال:
شَخْتُ الجزارة، مثل البيت سائره		من المسوح خدب شوقبٌ خشبُ

##### Türkçe

باب **الخاء** و**الشين** و**التاء** معهما
**ش خ ت** kullanılır, yalnızca.

**شخت**:
**الشَّخْتُ**: her şeyden ince olan; ince boyun ve (ince) bacaklar için de söylenir: **شَخْتٌ**. Ve **شَخَتَ** (fiili) **شُخُوتةً** (olarak) (gelir). **الشخت**’in çoğulu: **الشِخّات**. Ve **الشَّخِيتُ**, **الشِّخْت** gibidir. Ve onu **أَشْخَتَهُ**; yani: onu daha ince yaptı. Dedi ki:
**شَخْتُ** kasaplık (hayvan)ı, evin geri kalanı gibi;		çullar(ın)dan, püsküllü; uzun boyunlu, kaba (bir şey).

### [es-Sıhâh](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B4%D8%AE%D8%AA/sozluk/sihah.md) — Cevherî · 10. yy

الشَخْتُ: الدقيقُ، والجمع شِخاتٌ. وقد شَخُتَ الرجل بالضم فهو شَخْتٌ وشَخيتٌ.

##### Türkçe

**الشَخْتُ**: ince olan; çoğulu **شِخاتٌ**. Ve adam **شَخُتَ** (ötre ile) olmuştur; artık o **شَخْتٌ** ve **شَخيتٌ**dur.

### [Tehzîbu'l-Luğa](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B4%D8%AE%D8%AA/sozluk/tehzib.md) — Ezherî · 10. yy

خ ش ت
شخت
استعمل من وجوهه : شخت .
شخت : قال الليث : الشَّخْتُ : الدَّقِيقُ من كل
شيء حتى إنَّهُ يقال للدَّقيق العُنق والقوائم :
شَخُتٌ ، وقد شَخُتَ شُخُوتَةً ، ومنهم من
يحرِّك الخاءَ ، وأنشد :
أَقَاسِيمُ جَزَّأَها صانِعٌ
فَمِنْهَا النَّبِيلُ وَمنْها الشَّخَتْ
قال : ويقال للحَطَبِ الدَّقيق : شَخْتٌ ،
ويقال : إِنَّه لَشَخْتُ الجُزَارَة _ إذا كان دقيقَ
القوائم .
وقال ذو الرُّمّة :
شَخْتُ الْجُزَارَةِ مَثْلُ الْبَيْتِ سَائرُهُ
مِنَ المُسُوحِ خِدَبٌّ شَوْقَبٌ خَشِبٌ
ويقال للشَّخْت : شَخِيتٌ ، وإنَّه لَشَخْتُ
العطاء _ أي : قليل العطاء .

##### Türkçe

خ ش ت
**شخت**
Şu vecihlerinden kullanılmıştır: **شخت**.

**شخت**: **الليث** dedi: **الشَّخْتُ**: her şeyden ince olan; hatta ince boyunlu ve ince bacaklı için: **شَخُتٌ** denilir; ve gerçekten **شَخُتَ** (o) **شُخُوتَةً** (ince oldu). Onlardan kimi **الخاءَ**’yı harekeler. Ve şu beyti okudu:
أَقَاسِيمُ جَزَّأَها صانِعٌ
فَمِنْهَا النَّبِيلُ وَمنْها الشَّخَتْ

Dedi: İnce odun için: **شَخْتٌ** denilir. Ve denilir: O, **شَخْتُ الجُزَارَة**’dır — eğer bacakları ince ise.

Ve **ذو الرُّمّة** dedi:
شَخْتُ الْجُزَارَةِ مَثْلُ الْبَيْتِ سَائرُهُ
مِنَ المُسُوحِ خِدَبٌّ شَوْقَبٌ خَشِبٌ

Ve **الشَّخْت** için: **شَخِيتٌ** denilir. Ve o, **شَخْتُ العطاء**’dır — yani: az bağışlı.

### [Mekâyîsü'l-Luğa](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B4%D8%AE%D8%AA/sozluk/mekayis.md) — İbn Fâris · 11. yy

(باب الشين والخاء وما يثلثهما)
(شخر) الشين والخاء والراء. الأصل الصحيح يدلُّ على صوت. وقد حُكِيت فيه كلمةٌ أخرى إِنْ صحَّتْ.
فالأصل الشَّخير: تردُّدُ الصَّوت في الحَلْق. ويقال الشَّخير: رفْع الصوت بالنّخْر. وهذا  مشهورٌ.
والكلمة الأخرى قولهم إنَّ الشَّخير ما تحاتَّ من الجَبَل، إِذا وَطِئَتْه الأقدام. قال الشاعر:
بنُطفةِ بارقٍ في رأسِ نِيقٍ *** مُنيفٍ دونَها منه شَخير([1])(شخز) الشين والخاء والزاء كلمةٌ واحدةٌ تدلُّ على عَنَاءٍ وأَذَىً. قالوا: الشَّخْز: المشقّة والعَناء. قال الراجز([2]):
* إذا الأمور أُولِعَتْ بالشَّخْزِ *
ويقال إنَّ الشّخْز الطّعْن.
(شخس) الشين والخاء والسين أصلٌ صحيح يدلُّ على اعوجاج وزوالٍ عن نهج الاستقامة. من ذلك الأسنان المتشاخسة، وذلك أن يَميل بعضُها ويسقُطَ بعضُها، ويكون ذلك من الهَرَمِ. قال الطرِمّاح:
* وَشَاخَسَ فاه الدّهرُ حتَّى كأنَّه([3]) *
ويقال ضربَه فتشاخَسَ، أي تمايل. وكلُّ متمايلٍ متشاخِس.
(شخص) الشين والخاء والصاد أصلٌ واحدٌ يدلُّ على ارتفاع في شيء. من ذلك الشّخص، وهو سوادُ الإنسان إذا سما لكَ مِن بُعد. ثم يحمل على ذلك فيقال شَخَصَ من بلدٍ إلى بلد. وذلك قياسُهُ. ومنه أيضاً شُخُوص البَصَر. ويقال رجلٌ شَخِيصٌ وامرأةٌ شَخِيصة، أي جَسيمة. ومن الباب: أَشْخَصَ الرّامي، إذا جاز سَهْمُه الغرضَ من أعلاه، وهو سهمٌ شَاخِص. ويقال، إذا ورد عليه أمر أقلقه: شُخِص به([4])، وذلك أنَّه إِذا قَلِقَ نَبَا به مكانُهُ فارتفع.
(شخل) الشين والخاء واللام ليس بشيء، وحكيت فيه كلمةٌ ما أراها من كلام العرب، على أنّها في كلام الخليل، قال: الشَّخْل: الغلام يصادق الرّجُل.
(شخم) الشين والخاء والميم كلمةٌ تدلُّ عَلَى تغيّرٍ في شيء. من ذلك: أشخم اللّبن، إِذا تغيّرت رائحتُهُ. وشَخِـُمَ الطَّعامُ: فَسَد([5]).
(شخب) الشين والخاء والباء أصيلٌ يدلُّ على امتدادٍ في شيءٍ يجري ويسيل. من ذلك الشُّخْب، وهو ما امتدَّ من اللّبَن حين يُحلَب. وشخَبتْ أوداجُ القَتْلَى دماً.
(شخت) الشين والخاء والتاء كلمةٌ واحدة، وهو الشيء الشّخْت، وهو الدقيقُ من خشبٍ وغيره. وقال:
وهل تَسْتوِي المُرّانُ تَخْطِرُ في الوَغَى *** وسَبعةُ عِيدانٍ من العوسج الشَّخْتِ
--------------ـــ
([1]) البيت في اللسان (شخر).
([2]) هو رؤبة بن العجاج. ديوانه 64، واللسان (شخر).
([3]) عجزه في الديوان 370 واللسان (شخس، نمس، كرص):
* منمس ثيران الكريص الضوائن *
([4]) في الأصل: "أشخص به"، صوابه من المجمل واللسان والقاموس.
([5]) في الأصل : "فيه". صوابه من المجمل واللسان والقاموس.

ـ

##### Türkçe

(Şîn, Hâ ve bunlara üçüncü olarak katılan harflerin bâbı)

(**شخر**) **الشين** ve **الخاء** ve **الراء**. Sahih asl(ı) bir sese delâlet eder. Ve onda başka bir kelime de hikâye edilmiştir; eğer sahih olursa.

Asıl olan **الشَّخير**: sesin **الحَلْق**ta tekrarlanmasıdır. Ve denilir: **الشَّخير**: **النّخْر** ile sesin yükseltilmesidir. Ve bu meşhurdur.

Diğer kelime, onların şu sözüdür: **الشَّخير** dağdan dökülen şeydir; ayaklar onu çiğnediği zaman. Şair dedi ki:

بنُطفةِ بارقٍ في رأسِ نِيقٍ *** مُنيفٍ دونَها منه شَخير([1])

(**شخز**) **الشين** ve **الخاء** ve **الزاء**; bir tek kelimedir, bir yorgunluğa ve eziyete delâlet eder. Dediler: **الشَّخْز**: meşakkat ve yorgunluktur. Recez söyleyen dedi ki([2]):

* إذا الأمور أُولِعَتْ بالشَّخْزِ *

Ve denilir: **الشّخْز** mızrakla saplamadır.

(**شخس**) **الشين** ve **الخاء** ve **السين** sahih bir asıldır; eğriliğe ve doğruluk yolundan ayrılmaya delâlet eder. Bundan: **الأسنان المتشاخسة**; bu, bazısının eğilmesi ve bazısının düşmesi ve bunun ihtiyarlıktan olmasıdır. **الطرِمّاح** dedi ki:

* وَشَاخَسَ فاه الدّهرُ حتَّى كأنَّه([3]) *

Ve denilir: Ona vurdu da **تشاخَسَ**; yani sallandı. Ve her sallanan **متشاخِس**tir.

(**شخص**) **الشين** ve **الخاء** ve **الصاد** tek bir asıldır; bir şeyde yükselmeye delâlet eder. Bundan: **الشّخص**; o, uzaktan sana yükseldiği zaman insanın karaltısıdır. Sonra bunun üzerine taşınır da denilir: Bir beldeden bir beldeye **شَخَصَ**. Ve bunun kıyası budur. Ve ondan ayrıca: **شُخُوص البَصَر**. Ve denilir: **رجلٌ شَخِيصٌ** ve **امرأةٌ شَخِيصة**; yani iri yapılı. Ve bâbdan: **أَشْخَصَ الرّامي**; oku hedefi üst tarafından geçtiği zaman; ve o, **سهمٌ شَاخِص**tir. Ve denilir: Üzerine onu tedirgin eden bir iş geldiği zaman: **شُخِص به**([4]); bu, tedirgin olduğu vakit yerinin onu sıçratması ve yükselmesidir.

(**شخل**) **الشين** ve **الخاء** ve **اللام** bir şey değildir; ve onda bir kelime hikâye edilmiştir ki onu Arapların sözünden görmüyorum; bununla beraber **الخليل**in sözündedir. Dedi: **الشَّخْل**: oğlanın adamla dostluk kurmasıdır.

(**شخم**) **الشين** ve **الخاء** ve **الميم** bir kelimedir; bir şeyde değişmeye delâlet eder. Bundan: **أشخم اللّبن**; kokusu değiştiği zaman. Ve **شَخِـُمَ الطَّعامُ**: bozuldu([5]).

(**شخب**) **الشين** ve **الخاء** ve **الباء** sahih bir asıldır; akan ve sızan bir şeyde uzamaya delâlet eder. Bundan **الشُّخْب**; o, sağılırken sütten uzayıp gelen şeydir. Ve öldürülenlerin şahdamarları kanla **شخَبتْ**.

(**شخت**) **الشين** ve **الخاء** ve **التاء** bir tek kelimedir; ve o, **الشيء الشّخْت**tir; ve o, ağaçtan ve başkasından olan ince tozdur. Ve dedi:

وهل تَسْتوِي المُرّانُ تَخْطِرُ في الوَغَى *** وسَبعةُ عِيدانٍ من العوسج الشَّخْتِ
--------------ـــ
([1]) Beyit **اللسان**da (**شخر**).
([2]) O, **رؤبة بن العجاج**dır. Dîvânı 64, ve **اللسان** (**شخر**).
([3]) Onun ikinci mısraı dîvânda 370 ve **اللسان**da (**شخس**، **نمس**، **كرص**):
* منمس ثيران الكريص الضوائن *
([4]) Asılda: " **أشخص به** "; doğrusu **المجمل** ve **اللسان** ve **القاموس**tandır.
([5]) Asılda: " **فيه** ". Doğrusu **المجمل** ve **اللسان** ve **القاموس**tandır.

ـ

### [Lisânü'l-Arab](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B4%D8%AE%D8%AA/sozluk/lisan.md) — İbn Manzûr · 13. yy

الشَّخْتُ: الدقيق من الأَصْل، لا من الهُزال؛ وقيل: هو الدقيق من كل شيءٍ، حتى إِنه يقال للدقيق العُنُقِ والقوائم: شَخْتٌ، والأُنثى: شَخْتة، وجمعها شِخاتٌ.وقد شَخُتَ، بالضم، شُخُوتةً، فهو شَخْتٌ وشَخِيتٌ؛ ومنهم من يُحَرِّكُ الخاءَ؛ وأَنشد:
أَقاسيمُ جَزَّأَها صانِعٌ،
فمنها النَّبيلُ، ومنها الشَّخَتْ
وفي حديث عمر، رضي الله عنه، قال للجني: إِني أَراك ضَئيلاً شَخِيتاً؛ الشَّخْتُ والشَّخِيتُ: النَحيفُ الجسمِ، الدقيقُه. ويقال للحَطب الدقيق: شَخْتٌ. ويقال: إِنه لَشَخْتُ الجُزارة إِذا كان دقيقَ القَوائم؛ قال ذو الرمة:
شَخْتُ الجُزارةِ، مثلُ البيتِ، سائرُه
من المُسُوح، خِدَبٌّ، شَوْقَبٌ، خَشِبُ
وإِنه لَشَخْتُ العَطاءِ أَي قليل العطاء.
والشَّخِيتُ والشِّخْتِيتُ: الغُبارُ الساطِعُ، فِعْلِيلٌ من الشَّخْتِ الذي هو الضاويُّ الدقيقُ؛ وقيل: هو فارسي مُعَرَّب؛ أَنشد ابن الأَعرابي:وهي تُثِيرُ الساطع الشِّخْتِيتا
والذي رواه يعقوب: السِّخِّيتا والسِّخْتِيتا، لأَن العجم تقول: سَخْتٌ.

##### Türkçe

**الشَّخْتُ**: asıldan olan incelik; zayıflıktan değil; ve denildi ki: o, her şeyden olan incedir; hatta ince boyunlu ve bacaklı olana: **شَخْتٌ** denir; dişisi: **شَخْتة**; çoğulu: **شِخاتٌ**. Ve (o) **شَخُتَ**, ötre ile, **شُخُوتةً** (oldu); o hâlde o **شَخْتٌ** ve **شَخِيتٌ**’tir; ve onlardan kimi **الخاء**’yı harekeler; ve inşad etti:
أَقاسيمُ جَزَّأَها صانِعٌ،
فمنها النَّبيلُ، ومنها الشَّخَتْ

Ve Ömer’in hadîsinde, Allah ondan razı olsun, cine dedi: “Şüphesiz ben seni zayıf, **شَخِيتاً** görüyorum”; **الشَّخْتُ** ve **الشَّخِيتُ**: bedenince zayıf, onun incesi. Ve ince oduna: **شَخْتٌ** denir. Ve denilir: o, bacakları ince olduğunda, kasaplığın **شَخْتُ**’udur; ذو الرمة dedi:
شَخْتُ الجُزارةِ، مثلُ البيتِ، سائرُه
من المُسُوح، خِدَبٌّ، شَوْقَبٌ، خَشِبُ

Ve şüphesiz o, bağışın **شَخْتُ**’udur; yani bağışı azdır.

Ve **الشَّخِيتُ** ve **الشِّخْتِيتُ**: parlayan tozdur; **فِعْلِيلٌ**, ince zayıflamış olan **الشَّخْتِ**’ten; ve denildi ki: Arapçalaştırılmış Farsçadır; İbnü’l-A‘râbî inşad etti:
وهي تُثِيرُ الساطع الشِّخْتِيتا

Ve Yakub’un rivayet ettiği: **السِّخِّيتا** ve **السِّخْتِيتا**; çünkü Acem: **سَخْتٌ** der.

### [Tâcü'l-Arûs](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B4%D8%AE%D8%AA/sozluk/tac.md) — Zebîdî · 18. yy

الشخت، بعد الشين خاء: هو الدقيق الضامر من الأصل لا هزالا أي: لا من الهزال، هكذا قيده في لسان العرب وغيره من الأمهات، فلا عبرة بقول شيخنا: هذا القيد خلت عنه الدواوين المشورة. وقيل: الشخت: هو الدقيق من كل شيء، حتى إنه يقال للدقيق العنق والقوائم: شخت منهم من يحرك الخاء؛ وأنشد:
  أقاسيم جزأهـا صـانـع                      فمنها النبيل ومنها الشخت

  والأنثى شختة. وج شخات، بالكسر.وقد شخت، ككرم، شخوتة، فهو شخت، وشخيت. وفي حديث عمر، رضي الله عنه، قال للجني:  إني أراك ضئيلا شخيتا  . الشخت، والشخيت: النحيف الجسم، الدقيقة. يقال للحطب الدقيق: شخت. ويقال: إنه لشخت الجزارة: إذا كان دقيق القوائم؛ قال ذو الرمة:
  شخت الجزارة مثل البيت سائره                      من المسوح خدب شوقب خشب وإنه لشخت العطاء: أي قليله. والشخيت كسكيت، وكريم: الغبار الساطع، كالشختيت فعليل من الشخت الذي هو الضاوي الدقيق. وقيل: هو فارسي معرب، أنشد ابن الأعرابي:
  وهي تثير الساطع الشختيتا وروي: الشخيتا. والذي رواه يعقوب: السخيتا والسختيتا، لأن العجم تقول: سخت، كذا في اللسان. ومن المجاز: زيد شخت الخلق: أي دنيه. كذا في الأساس. والتشخيت: الإبلاغ، نقله الصاغاني:

##### Türkçe

**الشخت**، **بعد الشين خاء**: o, aslî olarak ince, zayıf olandır; zayıflıktan (dolayı) değil; yani: zayıflıktan (kaynaklanan) değil. Bunu Lisânü’l-ʿArab’da ve diğer ana (kaynak)larda böyle kaydetmiştir; şu hâlde şeyhimizin sözüne itibar yoktur: “Bu kayıt meşhur divanlarda ondan hâlîdir.” Denildi ki: **الشخت**: her şeyden ince olandır; hatta ince boyunlu ve (ince) bacaklı için: “onlardan **شخت**” denir. Onlardan kimisi **الخاء**’yı harekeler; ve şu beyit okunmuştur:
  أقاسيم جزأهـا صـانـع                      فمنها النبيل ومنها الشخت

Dişisi **شختة**’dir. Çoğulu **شخات**’tır, kesre ile. Ve **شخت** oldu; **كرم** gibi; **شخوتة** (oldu); o hâlde o **شخت**’tir; ve **شخيت**. Ömer’in hadîsinde, Allah ondan razı olsun, cine dedi ki: “Şüphesiz ben seni zayıf, **شخيتا** görüyorum.” **الشخت** ve **الشخيت**: bedenince ince, narin olandır. İnce odun için: **شخت** denir. Ve denir ki: “Şüphesiz o, **شخت الجزارة**’dır”: bacakları ince olduğunda. Zü’r-Rumme dedi ki:
  شخت الجزارة مثل البيت سائره                      من المسوح خدب شوقب خشب وإنه لشخت العطاء: yani onun azı. Ve **الشخيت**; **سكيت** ve **كريم** gibi: parlayan tozdur; **الشختيت** gibi; **الشخت**’ten (türetilmiş) فعليل’dir; ki o, sönük (zayıf), ince olandır. Denildi ki: o, Arapçalaştırılmış Farsçadır. İbnü’l-Aʿrâbî şu beyiti okudu:
  وهي تثير الساطع الشختيتا وروي: الشخيتا. Yaʿkūb’un rivayet ettiği: **السخيتا** ve **السختيتا**’dır; çünkü Acemler: **سخت** der; Lisân’da böyledir. Mecazdan: “Zeyd **شخت الخلق**”tur: yani onun aşağısıdır. Esâs’ta böyledir. Ve **التشخيت**: ulaştırma (tamamına erdirme)dir; bunu es-Sağânî nakletti:

### [Lane's Lexicon](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B4%D8%AE%D8%AA/sozluk/lexicon.md) — Edward W. Lane · 19. yy

شَخُتَ
1 شَخُتَ ذ , (S, K,) aor. شَخُتَ , inf. n. شُخُوتَةٌ, (K,) said of a man, (S,) [and app., in like manner, of anything,] He [or it] was, or became, thin, or slender, (S, L, K,) lean, and lank in the belly, not in consequence of emaciation. (L, K.)

تَشْخِيتٌ
2 تَشْخِيتٌ ذ The bringing, conveying, or causing to come; syn. اـِبْلَاغٌ. (K.) One says, شخّتهُ اـِلَيْهِ He brought it, &c., to him. (TK.)

شَخْتٌ
شَخْتٌ ذ and ↓ شَخِيتٌ, (S, A, K,) the former also pronounced ↓ شَخَتٌ, (K, TA,) by some, (TA,) applied to a man, (S,) Thin, or slender, (S, A, L, K,) lean, and lank in the belly, not in consequence of emaciation: (A, L, K:) slender in the body: fem. of the first with ة: (TA:) pl. شِخَاتٌ: (S, A, K:) or شَخْتٌ signifies thin, or slender, as applied to anything: thus it is applied to him who is thin, or slender, in the neck, and in the legs: one says, [of a beast,] اـِنَّه لَشَخْتُ الجُزَارَةِ Verily he is thin, or slender, in the legs: (TA:) and قَوَائِمُهُ شِخَاتٌ His legs are thin, or slender: (A:) and حَطَبٌ شَخْتٌ Slender firewood. (TA.) ― -b2- [Hence,] اـِنَّهُ لَشَخْتُ العَطَآءِ (assumed tropical:) Verily he is one who gives little. (TA.) And زَيْدٌ شَخْتُ الخُلُقِ (tropical:) Zeyd is low, ignoble, or mean, in natural disposition. (A, TA.) ― -b3- Some say that it is arabicized, from the Pers. سَخْت. (TA.)

شَخَتٌ
شَخَتٌ ذ : see the next preceding paragraph.

شَخِيتٌ
شَخِيتٌ ذ : see شَخْتٌ: ― -b2- and also what here follows.

شِخِّيتٌ
شِخِّيتٌ ذ and ↓ شَخيتٌ and شِخْتِيتٌ Dust (غُبَارٌ) rising, or spreading, or diffusing itself. (K.)

شِخْتِيتٌ
شِخْتِيتٌ ذ : see what next precedes.

##### Türkçe

شَخُتَ
1 **شَخُتَ** ذ , (S, K,) muzâri‘ı **شَخُتَ** , mastar ismi **شُخُوتَةٌ**, (K,) bir adam hakkında söylenir, (S,) [ve görünüşe göre, aynı şekilde, herhangi bir şey hakkında,] o [veya o şey] ince, yahut narin oldu, veya ince yahut narin hâle geldi, (S, L, K,) zayıf, ve karında sarkık, zayıflamadan kaynaklanmaksızın. (L, K.)

تَشْخِيتٌ
2 **تَشْخِيتٌ** ذ Getirme, ulaştırma, yahut gelmesini sağlama; eş anlamlısı **اـِبْلَاغٌ**. (K.) Denir ki, **شخّتهُ اـِلَيْهِ** Onu, vb., ona getirdi. (TK.)

شَخْتٌ
**شَخْتٌ** ذ ve ↓ **شَخِيتٌ**, (S, A, K,) birincisi ayrıca ↓ **شَخَتٌ** diye telaffuz edilir, (K, TA,) bazılarınca, (TA,) bir adama uygulanır, (S,) İnce, yahut narin, (S, A, L, K,) zayıf, ve karında sarkık, zayıflamadan kaynaklanmaksızın: (A, L, K:) bedende narin: birincinin müennesi ة ile: (TA:) çoğulu **شِخَاتٌ**: (S, A, K:) yahut **شَخْتٌ** ince, yahut narin demektir, herhangi bir şeye uygulanarak: böylece boyunda ve bacaklarda ince yahut narin olana uygulanır: denir ki, [bir hayvan hakkında,] **اـِنَّه لَشَخْتُ الجُزَارَةِ** Şüphesiz o, bacaklarda ince, yahut narindir: (TA:) ve **قَوَائِمُهُ شِخَاتٌ** Onun bacakları ince, yahut narindir: (A:) ve **حَطَبٌ شَخْتٌ** Narin odun. (TA.) ― -b2- [Bundan dolayı,] **اـِنَّهُ لَشَخْتُ العَطَآءِ** (varsayılan mecaz:) Şüphesiz o, az veren bir kimsedir. (TA.) Ve **زَيْدٌ شَخْتُ الخُلُقِ** (mecaz:) Zeyd, tabii huyda alçak, soysuz, yahut bayağıdır. (A, TA.) ― -b3- Bazıları onun Farsça **سَخْت**’tan arapçalaştırılmış olduğunu söyler. (TA.)

شَخَتٌ
**شَخَتٌ** ذ : bir sonraki önceki paragrafa bak.

شَخِيتٌ
**شَخِيتٌ** ذ : **شَخْتٌ**’e bak: ― -b2- ve ayrıca burada ardından gelen şeye.

شِخِّيتٌ
**شِخِّيتٌ** ذ ve ↓ **شَخيتٌ** ve **شِخْتِيتٌ** Yükselen, yahut yayılan, yahut kendini dağıtan toz (**غُبَارٌ**). (K.)

شِخْتِيتٌ
**شِخْتِيتٌ** ذ : bir sonraki önce gelene bak.

### [Salmone](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B4%D8%AE%D8%AA/sozluk/salmone.md) — H. Anthony Salmone · 19. yy

شَخُتَ
شَخُتَ U ( n. ac. شُخُوْتَة 27t ),
a.  Was thin, slender, slim.

b.  Cut, slit; slaughtered.

شَخَّتَ
شَخَّتَ II
a.  [ acc. &  Ila ], Brought, conveyed to.  شَخْت 1 ,  شَخَت 4 , ( pl. شِخَاْت 23 ), Thin, spare, slender, slim, slight.

شَخِيْت
شَخِيْت 25 ,
a.  see 1 .

شَخْتُوْر
شَخْتُوْر ,  شَخْتُوْرَة ( pl. شَخَاتِر ),
a.  [ coll. ], Boat, barque, skiff.

##### Türkçe

**شَخُتَ**
**شَخُتَ** U (isim mastar: **شُخُوْتَة** 27t),
a. İnce, narin, zayıf idi.

b. Kesti, yardı; boğazladı.

**شَخَّتَ**
**شَخَّتَ** II
a. [mef‘ûl alır & **إلى** ile], -e getirdi, -e ulaştırdı. **شَخْت** 1, **شَخَت** 4, (çoğul: **شِخَاْت** 23), İnce, cılız, narin, zayıf, hafif.

**شَخِيْت**
**شَخِيْت** 25,
a. 1’e bak.

**شَخْتُوْر**
**شَخْتُوْر**, **شَخْتُوْرَة** (çoğul: **شَخَاتِر**),
a. [cins isim], Kayık, tekne, sandal.
