# شرض (ش-ر-ض) — Arapça kök

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B4%D8%B1%D8%B6
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%B4%D8%B1%D8%B6

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Harfler: ش - ر - ض
- Bu kök Kur'an'da geçmiyor.
- 4 sözlük

## Sözlükler (4)

### [Kitâbu'l-'Ayn](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B4%D8%B1%D8%B6/sozluk/kitab_ayn.md) — Halîl b. Ahmed · 8. yy

باب الشين والضاد والراء معهما
أهملت وجوههما مع ما يليهما من الحروف كلها، إلا الراء و ش ر ض مستعمل فقط.
شرض: جمل شرواض، أي: رخو ضخم فإن كان ضخما ذا قصرة غليظة، وهو صلب فهو: جرواض، قال رؤبة:
به ندق القصر الجرواضا

##### Türkçe

باب **الشين** و**الضاد** و**الراء** معهما
İkisiyle birlikte **الشين** ve**الضاد** ve**الراء** babı.
Onların ve onlarla birlikte gelen harflerin hepsinin vecihleri ihmâl edilmiştir; ancak **الراء** ve yalnızca kullanılmış olan **ش ر ض** müstesnadır.

**شرض**: **جمل شرواض**; yani: gevşek, iri. Şayet kalın, kaba bir kabuğu olan, ve o sert ise, o: **جرواض**’dır. Rü’be dedi ki:
به ندق القصر الجرواضا

### [Tehzîbu'l-Luğa](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B4%D8%B1%D8%B6/sozluk/tehzib.md) — Ezherî · 10. yy

ش ض ر
شرض : قال الليث : يقال عَمَل شِرْواضٌ : رِخْوٌ ضَخْمٌ ، فإن كان ضخماً ذا قَصَرَةٍ غليظة وهو صُلْبٌ ، فهو جِرْوَاض .
قال رؤبة :
بِهِ نَدُقُّ الْقَصَرَ الجِرْوَاضا
شمرض : قال : وَالشِّمِرْضَاضُ شَجَرةٌ بالجزيرة فيما قيل ، ويقال : بل هي كلمةُ مُعَاياةٍ ، كما قالوا : عُهْعُخ . فإِذا بدأْت بالضَّاد هُدر والْباقي مُهْمَل .

##### Türkçe

ش ض ر
**شرض**: Leys dedi: **عَمَل شِرْواضٌ** denir: yumuşak, iri. Eğer kalın bir **قَصَرَةٍ** sahibi olarak iri ve o sert ise, o **جِرْوَاض**’dır.
Rü’be dedi:
بِهِ نَدُقُّ الْقَصَرَ الجِرْوَاضا

**شمرض**: Dedi: **وَالشِّمِرْضَاضُ** (denilen) Cezîre’de—söylendiğine göre—bir ağaçtır; ve denir ki: bilakis o, bir muamma kelimesidir; onların **عُهْعُخ** dedikleri gibi. Artık **الضَّاد** ile başladığında (söylenişi) boşa gider; geri kalanı ise ihmal edilmiştir.

### [Lisânü'l-Arab](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B4%D8%B1%D8%B6/sozluk/lisan.md) — İbn Manzûr · 13. yy

قال الأَزهري: أُهملت الشين مع الضاد إِلا قولهم جمل شِرْواضٌ: رِخْوٌ ضَخْم، فإِن كان ضَخْماً ذا قَصَرةٍ غليظةٍ وهو صُلْبٌ، فهو جِرْواضٌ، والجمع شَراوِيضُ، واللّه أَعلم.

##### Türkçe

قال الأَزهري: **الشين**’in **الضاد** ile birlikte (kök olarak) ihmal edildiği söylenmiştir; ancak onların “**جمل شِرْواضٌ**” sözleri müstesna: gevşek, iri; eğer kalın bir kısa boyunlu olduğu hâlde iri ve o sert ise, o **جِرْواضٌ**’dır; çoğulu **شَراوِيضُ**’dur; Allah daha iyi bilir.

### [Tâcü'l-Arûs](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B4%D8%B1%D8%B6/sozluk/tac.md) — Zebîdî · 18. yy

قال الأزهري: أهملت الشين مع الضاد إلا قولهم:  جمل شرواض، بالكسر  ، أي  رخو ضخم  ، فإن كان ضخما ذا قصرة غليظة وهو صلب، فهو جرواض. والجمع شراويض. ووحد بينهما الجوهري حيث قال: جمل شرواض مثل جرواض. والذي ذكره الأزهري هو قول الليث، وقد تقدم في  ج ر ض  . وذكر هنا في التكملة: الشرض، بالتحريك: الأرض الغليظة. فهو مما يستدرك به على الجماعة، وكأنه لغة في شرز بالزاي، فتأمل.

##### Türkçe

قال الأزهري: **الشين** ile **الضاد** ihmal edilmiştir; ancak onların “kesre ile **جمل شرواض**” sözleri müstesna; yani “gevşek, iri” demektir. Şayet kalın kabuklu iri olup da sert ise, o **جرواض**’dır. Çoğulu **شراويض**’dir. **الجوهري** ikisini birleştirdi; şöyle dedi: **جمل شرواض** tıpkı **جرواض** gibidir. **الأزهري**’nin zikrettiği, **الليث**’in sözüdür; ve **ج ر ض**’da daha önce geçmiştir. Burada **التكملة**’de zikretti: harekeli olarak **الشرَض**: kalın (sert) yer. O, cemaat üzerine kendisiyle istidrâk edilen şeylerdendir; sanki **الزاي** ile **شرز**’de bir lügattir; öyleyse düşün.
