# شرع — Lane's Lexicon

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B4%D8%B1%D8%B9/sozluk/lexicon
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%B4%D8%B1%D8%B9/entries/lexicon

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [شرع](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B4%D8%B1%D8%B9.md)
- Lane's Lexicon: Edward W. Lane · 19. yy

## Madde başı: شرع

شَرَعَتِ الدَّوَابٌّ فِى المَآءِ
1 شَرَعَتِ الدَّوَابٌّ فِى المَآءِ ذ , (S, K,) aor. شَرَعَ , (S,) inf. n. شَرْعٌ and شُرُوعٌ, [the latter of which is the more common,] and ↓ مَشْرُوعٌ, (TA, [there said to be syn. with شُرُوعٌ, like as مَيْسُورٌ is with يُسْرٌ,]) The beasts entered into the water, (S, K, TA,) and drank of it: (TA:) and شَرَعَ, aor. as above, and so the inf. ns., he (one coming to water to drink) took the water with his mouth: (TA:) or شَرَعْتُ فِى المَآءِ, inf. ns. as above, I drank the water with my hands: or I entered into the water: and شَرَعَ المَالُ the cattle came to the water to drink: (Msb:) and الدَّابَّةُ ↓ شَرَّعَتِ [if not a mistranscription for شُرِّعَت] the beast was, or became, at the watering-place. (TA.) ― -b2- [Hence,] شَرَعَ فِى الأَمْرِ, (S, Msb, K,) aor. as above, (Msb,) inf. n. شُرُوعٌ, (S, Msb, K,) He entered into the affair; (S, K;) he entered upon, began, or commenced, the affair. (Msb.) ― -b3- شَرَعَ البَابُ اـِلَى الطَّرِيقِ, inf. n. شُرُوعٌ, The door, or entrance, communicated with the road. (Msb.) And شَرَعَ المَنْزِلُ The dwelling was upon, (S, K,) or had its door [opening] upon, (TA,) a road that was a thoroughfare. (S, K, TA.) ― -b4- شَرَعَ said of a spear, It pointed directly [towards a person: see an explanation of the trans. verb in what follows]. (S, K: but in the latter, شَرَعَت, said of spears.) See also شَرْعٌ. ― -b5- And, said of a road, (Mgh,) and of an affair, or a case, (TA,) It was, or became, apparent, manifest, or plain. (IAar, Mgh, TA.) -A2- شَرَعَ المَالَ, aor. as above, [inf. n., app., شَرْعٌ,] He brought the cattle to the watering-place; a also ↓ اشرعهُ: (Msb:) and the former is trans. in this sense by means of بِ: (Har p. 21:) or شَرَعَ (TA) and ↓ شرّع, inf. n. of the latter تَشْرِيعٌ, (S, TA,) he made the beasts, (S,) or his camels, (TA,) to enter into the water [to drink]: (S, TA: *) and نَاقَتَهُ ↓ اشرع he made his she-camel to enter into the watering-place: (TA:) or ↓ تَشْرِيعٌ signifies the bringing camels to the wateringplace to drink without requiring in doing so to draw with the pulley and its appertenances nor to give them to drink in a watering-trough or tank. (O, K.) It is said in a prov, (S,) أَهْوَنُ ↓ السَّقْىِ التَّشْرِيعُ (S, K) The easiest mode of watering is the making of the camels to enter into the water: applied to him who takes an easy way of performing an affair, and does not exert himself therein. (Meyd. [See Freytag's Arab. Prov. ii. 889.]) ― -b2- شَرَعَ البَابَ اـِلَى الطَّرِيقِ He made the door, or entrance, to communicate with the road: (Msb:) and الى الطريق ↓ اشرعهُ (S, Msb, K, TA) signifies the same; (Msb, TA;) or he opened it (i. e. the door, or entrance,) to the road. (S, Msb, K, TA.) And الجَنَاحَ اـِلَى الطَّرِيقِ ↓ اشرع He put the جناح [meaning projecting roof] towards the road. (Msb.) ― -b3- And شَرَعَ (K) and ↓ اشرع (S, K, TA) and ↓ شرّع (TA) He directed (S, K, TA) a spear, (S, TA,) or spears, (K,) and a sword, (TA,) قِبَلَهَ (S) or نَحْوَهُ (TA) [i. e. towards him]: or ↓ اشرع signifies he inclined a spear. (Msb.) ― -b4- And شَرَعَ, (Mgh, Msb, TA,) aor. as above, (Msb,) inf. n. شَرْعٌ, (TA,) He made apparent, manifest, or plain, (Mgh, Msb, TA,) a road; (Mgh, TA;) as also ↓ اشرع; and ↓ شرّع, inf. n. تَشْرِيعٌ: (K, TA:) and in like manner, an affair, or a case; and religion. (TA.) Accord. to Az, this meaning of شَرَعَ is from شَرَعَ الاـِهَابَ [which see in what follows]. (TA.) One says, شَرَعَ اللّٰهُ لَنَا كَذَا God made apparent, manifest, or plain, to us, such a thing. (Msb.) And شَرَعَ فُلَانٌ Such a one made apparent, manifest, or plain, the truth, or right. (TA.) ― -b5- And شَرَعَ لَهُمْ i. q. سَنَّ [i. e. He instituted, established, or prescribed, for them, or to them, a religious ordinance, a law, &c.]: (S, K) whence [accord. to some,] شَرِيعَةٌ and شِرْعَةٌ. (TA.) ― -b6- شَرَعَ الاـِهَابَ, (S, K,) aor. as above, inf. n. شَرْعٌ, (S,) He stripped off the hide: (S, K:) or, accord. to Yaakoob, as heard by him from Umm-El-Homلris El-Bekreeyeh, he slit the hide in the part between the two hind legs, (S, TA,) and then stripped it off: or he slit the hide, [and then stripped it off,] not making of it a زِقّ [q. v.], nor stripping it off [entire] by commencing from one hind leg. (TA.) ― -b7- شَرَعَ الحَبْلَ He loosed, or undid, the rope, or cord, or the slip-knot thereof, (أَنْشَطَهُ,) [then, app., doubled it in the middle, to put that part round something to be carried,] and inserted its two halves (قُطْرَيْهِ) into the loop. (O, K.) ― -b8- And شَرَعَ الشَّىْءَ He raised, or elevated, the thing much; (K;) as also ↓ اشرعهُ. (TA.)

2 شَرَّعَ see 1, in six places. -A2- شرّع السَّفِينَةَ, inf. n. تَشْرِيعٌ, He made, or put, a sail (شِرَاع) to the ship, or boat. (TA.)

4 أَشْرَعَ see 1, former half, in two places. ― -b2- [Hence,] one says, اشرع يَدَهُ اـِلَى المِطْهَرَةِ (assumed tropical:) He put his hand [to and] into the مطهرة [or vessel for purification]. (TA.) And it is said in a trad. (respecting the [ablution termed] وُضُوْء), حَتَّى أَشْرَعَ فِى العَضُدِ meaning Until, or so that, he made the upper half of the arm to reach to (lit. to enter) the water. (TA. [This ex. is elliptical and inverted; for حتّى اشرع العَضْدَ فِى المَآءِ.]) ― -b3- And أَشْرَعَنِى الرَّجُلُ (assumed tropical:) The man sufficed me; or gave me what sufficed me: and اشرعنى الشَّىْءُ (assumed tropical:) The thing sufficed me. (TA.) ― -b4- And أَشْرَعَ said of a plant, or of herbage, [app. for أَشْرَعَ الاـِبِلَ,] (assumed tropical:) It became full-grown, and satiated the camels. (TA.) ― -b5- See, again, 1, latter half, in six places.

فُلَانٌ يَشْتَرِعُ شِرْعَتَهُ
8 فُلَانٌ يَشْتَرِعُ شِرْعَتَهُ ذ [meaning Such a one originates, or embraces, or follows, his way of religion] is similar to the phrases يَفْتَطِرُ فِطْرَتَهُ and يَمْتَلُّ مِلَّتَهُ; from شِرْعَةُ الدِّينِ and فِطْرَتُهُ and مِلَّتُهُ. (TA.)

شَرْعٌ
شَرْعٌ ذ , originally an inf. n.: ― -b2- then applied as a name for A manifest, a plain, or an open, track, or road, or way: ― -b3- and then, metaphorically, to The divine way of religion; so says Er-Rلghib; (TA;) syn. with شَرِيعَةٌ, q. v. (Msb.) ― -b4- In the saying مَرَرْتُ بِرَجُلٍ شَرْعِكَ, (so in the K,) or مررت بِرَجُلٍ شَرْعُكَ مِنْ رَجُلٍ, (so in the S and O, [for هُوَ شَرْعُكَ,]) with kesr and with damm to the ع [of شرعك], (TA,) i. e. [I passed by a man] sufficing thee [as a man], (S, O, K,) the meaning is, of the sort to which thou directest thyself and which thou seekest (فِيهِ وَتَطْلُبُهُ ↓ تَشْرَعُ): (S, O:) and the word in this sense is used alike as sing. and pl. (S, O, K) and dual, because it is [originally] an inf. n. (S, O.) You say, شَرْعُكَ هٰذَا [and هٰذَانِ and هٰؤُلَآءِ] i. e. Sufficient for thee [is this and are these two and are these]. (S: and the like is said in the Mgh.) And it is said in a prov.,
شَرْعُكَ مَا بَلَّغَكَ المَحَلَّا
thus correctly, for it is a hemistich; not المَحَلَّ, as in the S and K; (TA;) i. e. Sufficient travel-ling-provision for thee is that which will cause thee to reach the place [of alighting] to which thou repairest: (K, TA:) applied to the case of being content with little. (S, K.) ― -b5- See also شَرَعٌ, in two places. ― -b6- And see شِرْعَةٌ.

شِرْعٌ
شِرْعٌ ذ [in the CK, erroneously, شَرْع,] The like of a thing; as also ↓ شِرْعَةٌ: (K, TA:) [but the former is masc. and ↓ the latter is fem.; for] one says, هٰذَا شِرْعُ هٰذَا This is the like of this; and so هٰذِهِ هٰذِهِ ↓ شِرْعَةُ: and هٰذَانِ شِرْعَانِ these two are likes. (S, O, TA.) [The pls., or rather coll. gen. ns. and pls., following this meaning in the K belong to شِرْعَةٌ and شَرْعَةٌ in another sense; as is shown by exs. in the O and TA.] -A2- Also The chords of the بَرْبَط, (O, K, TA,) which is the [Persian] عُود [or lute]. (TA.) [In this sense, a coll. gen. n.:] see its n. un. شِرْعَةٌ. ― -b2- And hence, as being likened thereto, (TA,) (tropical:) The [thong called] شِرَاك of a sandal. (O, K, TA.) It is related in a trad. that a man said, اـِنِّى أُحِبُّ الجَمَالَ حَتَّى فِى شِرْعِ نَعْلِى (O, TA) i. e. (tropical:) [Verily I love elegance, even] in the شراك of my sandal. (TA.)

شَرَعٌ
شَرَعٌ ذ : see شَرِيعَةٌ. -A2- One says, النَّاسُ فِى هٰذَا الأَمْرِ شَرَعٌ and ↓ شَرْعٌ, (S, Msb, K,) the latter a contraction of the former, (Msb,) allowed by Kr and Kz, but disallowed by Yaakoob, (IDrst, TA,) The people are in this affair equals: (S, Msb, K:) in this sense, used alike as sing. and pl. and fem. (S, TA) and masc.: (TA:) [of شَرَعٌ] Az says that it seems to be pl. [or quasi-pl. n.] of ↓ شَارِعٌ, like as خَدَمٌ is of خَادِمٌ; i. e., [the phrase means] the people enter into this affair (يَشْرَعُونَ فِيهِ) together. (TA.) One says also, النَّاسُ شَرَعٌ وَاحِدٌ and واحد ↓ شَرْعٌ, meaning The people are one sort. (K.)

شَرْعَةٌ
شَرْعَةٌ ذ : see the next paragraph, in two places.

شِرْعَةٌ
شِرْعَةٌ ذ : see شَرِيعَةٌ, in two places. ― -b2- Also A custom. (TA.) ― -b3- See also شِرْعٌ, first sentence, in three places. -A2- Also A snare for the birds called قَطًا, (Lth, O, K, TA,) with which to capture them, (O, TA,) made of sinews: (Lth, O, TA:) pl. شِرَعٌ. (O.) ― -b2- Also, (S, O, K,) and ↓ شَرْعَةٌ, (K,) A string, or chord: (S, O, K, TA:) or such as is slender: or while continuing stretched upon the bow; (TA;) and so ↓ شِرَاعٌ; (Lth, O, K;) or upon the lute; and so ↓ شِرَاعٌ: (TA:) the pl. [or rather coll. gen. n.] (of ↓ شِرْعَةٌ, S, O, [i. e. of this n. un. meaning the “ chord of a lute, ” as is shown by exs. in the O and TA,]) is ↓ شِرْعٌ (S, O, K) and (that of ↓ شَرْعَةٌ, TA) ↓ شَرْعٌ, (O, K, TA,) like as تَمْرٌ is of تَمْرَةٌ, (O, TA,) and [the pl. properly so termed] (of شِرْعَةٌ, S, O) شِرَعٌ, and pl. pl. شِرَاعٌ: (S, O, K:) and the pl. of ↓ شِرَاعٌ as a sing. syn. with شِرْعَةٌ is شُرُعٌ. (TA.)

شَرَعَةٌ
شَرَعَةٌ ذ i. q. سَقِيفَةٌ [i. e. A roof, or covering, such as projects over the door of a house &c.; or a place roofed over]: pl. أَشْرَاعٌ. (O, K.)

شَرْعِىٌّ
[ شَرْعِىٌّ ذ Of, or relating to, the religion or law. ― -b2- And Accordant to the religion or law; legal, or legitimate.]

شُرَاعٌ
شُرَاعٌ ذ A plant, or herbage, full-grown, (O, K, TA,) that satiates the camels. (TA.)

شِرَاعٌ
شِرَاعٌ ذ : see شَرِيعَةٌ. -A2- The شِرَاعٌ of a ship or boat (S, Mgh, O, Msb) is called in Pers. بَادْبَان [i. e. A sail]; (MA, Mgh, KL;) i. q. قِلْعٌ; (MA, TA;) a thing like a wide مُلَآءَة [q. v.], (O, K, TA,) of cloth or of matting, (TA,) [raised, or attached,] upon a piece of wood [i. e. a mast or a yard]; which is beaten upon by the wind (تُصَفِّقُهُ الرِّيحُ,) and causes the ship, or boat, to go along: (O, K, TA:) so called because it is raised (يُشْرَعُ i. e. يُرْفَعُ) above the ship, or boat: (TA:) pl. أَشْرِعَةٌ and شُرُعٌ; (O, K;) the former a pl. of pauc. (O.) ― -b2- And hence, as being likened thereto, (TA, [and the same is implied in the S and O,]) (tropical:) The neck of a camel. (S, O, K, TA.) Sometimes they said of a camel, رَفَعَ شِرَاعَهُ, meaning (tropical:) He raised his neck: (S, O, TA.) ― -b3- One says also رَجُلٌ شِرَاعُ الأَنْفِ, meaning (assumed tropical:) A man having the nose extended, and long. (TA. [See أَشْرَعُ.]) ― -b4- See also شِرْعَةٌ, in three places.

شَرِيعٌ
شَرِيعٌ ذ Courageous; (O, K, TA;) applied to a man. (O, TA.) -A2- Also Good, or excellent, flax. (K.) ― -b2- And The ليف [or fibres that grow at the base of the branches of the palm-tree] of which the prickles (شَوْك) are strong, and such as, by reason of their thickness, are fit for the sewing of leather therewith. (TA.)

شَرَاعَةٌ
شَرَاعَةٌ ذ Courage; (O, K;) as an attribute of a man. (O.)

شَرِيعَةٌ
شَرِيعَةٌ ذ and ↓ مَشْرَعَةٌ (S, O, Msb, K) and ↓ مَشْرُعَةٌ (Msb, K) and ↓ مَشْرَعٌ (TA) and ↓ شَرَعٌ (O, TA *) and مَآءٍ ↓ شِرَاعُ (TA) A watering-place; a resort of drinkers [both men and beasts]; (S, O, K, TA;) a place to which men come to drink therefrom and to draw water, (Msb, * TA,) and into which they sometimes make their beasts to enter, to drink: (TA:) but the term ↓ مشرعة, (Az, Msb,) or شريعة, (TA,) is not applied by the Arabs to any but [a watering-place] such as is permanent, and apparent to the eye, (Az, Msb, TA,) like the water of rivers, (Msb,) not water from which one draws with the well-rope: (Az, Msb, TA:) the pl. of شَرِيعَةٌ is شَرَائِعُ; and that of ↓ مَشْرَعَةٌ or ↓ مَشْرَعٌ [or of both] is مَشَارِعُ; which is also expl. as meaning gaps, or breaches, in the banks of rivers or the like by which men or beasts come to water: (TA:) and [in like manner it is said that] شَرِيعَةٌ signifies a place of descent to water: (Lth, TA:) or a way to water. (Bd in v. 52.) ― -b2- And hence, (Lth, Kr, Msb, TA, and Bd ubi suprà,) الشَّرِيعَةُ, (Lth, Kr, S, Msb, K, &c.,) as also ↓ الشِّرْعَةُ, (Msb, K, &c.,) and ↓ الشَّرْعُ, (Msb,) signifies likewise الدِّينُ; (Msb, and Bd ubi suprà;) because it is a way to the means of eternal life; (Bd ibid.;) or because of its manifestness; (Msb;) [i. e.] The religious law of God; (Lth, Kr, S, O, K, * TA;) consisting of such ordinances as those of fasting and prayer and pilgrimage (Lth, Kr, TA) and the giving of the poorrate (Kr, TA) and marriage, (Lth, TA,) and other acts (Lth, Kr, TA) of piety, or of obedience to God, or of duty to Him and to men: (Kr, TA:) pl. as above. (Msb.) شَرِيعَةٌ signifies also [A law, an ordinance, or a statute: and] a religion, or way of belief and practice in respect of religion: (Fr, TA:) and a way of belief or conduct that is manifest (Ibn-'Arafeh, Mgh, K) and right (Ibn-'Arafeh, K) in religion; (Mgh;) and so ↓ شِرْعَةٌ. (K.)

شُرَاعِىٌّ
شُرَاعِىٌّ ذ , as an epithet applied to A spear-head and a spear, of Shurلa, (TA,) which was the name of a certain man who made spear-heads and spears, (K, TA,) as they assert: but IAar says that it may be a reg. rel. n. from شُرَاعٌ, or an irreg. rel. n. from some other name of which the radical latters are شرع: and [SM says also that,] applied to a spear, it signifies long: (TA:) or ↓ شِرَاعِىٌّ, thus applied, has this meaning, a rel. n. [from شِرَاعٌ]. (S, O.) شُرَاعِيَّةٌ and ↓ شِرَاعِيَّةٌ [in the CK without teshdeed], applied to a she-camel, signify (tropical:) Long-necked; (O, K, TA:) thus expl. by ISh: but Az thinks the latter to be the more probably correct; the neck being likened to the شِرَاع of the ship or boat, because of the height thereof. (O.)

شِرَاعِىٌّ
شِرَاعِىٌّ ذ ; and its fem., with ة: see the next preceding paragraph.

شَرَّاعٌ
شَرَّاعٌ ذ A seller of the flax called شَرِيع. (IAar, K.)

شَارِعٌ
شَارِعٌ ذ Entering into water [to drink]: pl. شُرَّعٌ and شُرُوعٌ: (KL:) these pls. are applied in this sense to camels. (S, K.) ― -b2- [Hence,] Entering into an affair (فِى أَمْرٍ). (Az, TA.) See شَرَعٌ. ― -b3- And sing. of شُرَّعٌ in the phrase حِيتَانٌ شُرَّعٌ, (TA,) which means Fishes lowering their heads to drink: (Aboo-Leylà, TA:) or raising their heads: (K, TA:) or directing themselves, or repairing, (شَارِعَاتٌ,) from the deep water to the bank, or side: (S, TA:) and حيتان شُرُوعٌ signifies the same: (TA:) or شُرَّعًا in the Kur vii. 163, referring to fish, means appearing upon the surface of the water. (Bd, Jel. *) ― -b4- Also, applied to a place of alighting, or an abode, (مَنْزِلٌ,) Situate upon a road that is a thoroughfare: and شَارِعَةٌ applied to a house (دَارٌ) signifies the same; (K;) or having its door [opening] upon such a road; (TA;) or near to the road and to the people [or passengers]: (Mgh, * TA:) and دُورٌ شَارِعَةٌ houses having their doors opening into the streets: or دُورٌ شَوَارِعُ, as expl. by IDrd, houses upon one open road. (TA.) It is said in a trad., كَانَتِ الأَبْوَابُ شَارِعَةً اـِلَى المَسْجِدِ The doors were opening towards the mosque. (TA.) ― -b5- And Anything near (K, TA) to a thing, or overlooking it: whence شَارِعَةٌ applied to a house (دَارٌ) near to the road and to the people, as expl. above. (TA.) [Hence,] نُجُومٌ شَوَارِعُ Stars near to setting. (K.) ― -b6- [Also Pointing directly towards a person; applied to a spear.] One says رِمَاحٌ شَارِعَةٌ and شَوَارِعُ (K, TA) and شُرَّعٌ as in some of the copies of the S (TA) Spears pointing directly: and ↓ رِمَاحٌ مَشْرُوعَةٌ and ↓ مُشْرَعَةٌ spears directed. (K, TA.) ― -b7- Also [used as a subst.] A main road: (S, O:) or it signifies, (Mgh, TA,) or so طَرِيقٌ شَارِعٌ, (Msb,) (tropical:) a road, or way, into which people enter (يَسْلُكُهُ النَّاسُ, Msb, or يَشْرَعُ فِيهِ النَّاسُ, Mgh, TA) in common, or in general; (Mgh, Msb, TA;) by a tropical attribution; (Mgh;) [i. e.] شَارِعٌ in this case has the meaning of مَشْرُوعٌ [or مَشْرُوعٌ فِيهِ]; (Msb;) or as meaning ذُو شَرْعٍ مِنَ الخَلْقِ [having an entering of people]: (TA:) or it signifies a manifest, plain, or conspicuous, road or way: (Mgh, TA:) [in the present day, شَارِعٌ commonly signifies any great street that is a thoroughfare:] the pl. is شَوارِعُ. (Msb.) -A2- الشَّارِعُ also means The learned man who practises what he knows and instructs others: (K, TA:) or so الشَّارِعُ الرَّبَّانِىُّ. (O.) And hence it is applied to designate the Prophet: [or as meaning The legislator: or the announcer of the law:] or because he made manifest and plain the religion, or religious law of God. (TA.)

أَشْرَعُ
أَشْرَعُ ذ A nose of which the end is extended (K, TA) and elevated, and long. (TA.)

مَشْرَعٌ
مَشْرَعٌ ذ : see شَرِيعَةٌ, in two places.

مُشْرَعٌ
مُشْرَعٌ ذ : see its fem., with ة, voce شَارِعٌ.

مَشْرَعَةٌ
مَشْرَعَةٌ ذ and مَشْرُعَةٌ: see شَرِيعَةٌ, in four places.

بَيْتٌ مُشَرَّعٌ
بَيْتٌ مُشَرَّعٌ ذ A high, or lofty, house or tent. (TA.)

مَشْرُوعٌ
مَشْرُوعٌ ذ : see its fem., with ة, voce شَارِعٌ: -A2- see also 1, first sentence.

### Türkçe

**شَرَعَتِ الدَّوَابٌّ فِى المَآءِ**
1 **شَرَعَتِ الدَّوَابٌّ فِى المَآءِ** ذ , (S, K,) muzâri‘i **شَرَعَ** , (S,) mastar ismi **شَرْعٌ** ve **شُرُوعٌ**, [ikincisi daha yaygındır,] ve ↓ **مَشْرُوعٌ**, (TA, [orada **شُرُوعٌ** ile eşanlamlı olduğu söylenir; tıpkı **مَيْسُورٌ**’un **يُسْرٌ** ile olduğu gibi,]) Binek hayvanları suya girdiler, (S, K, TA,) ve ondan içtiler: (TA:) ve **شَرَعَ**, muzâri‘i yukarıdaki gibi, ve mastarlar da öyle; o (içmek için suya gelen kimse) suyu ağzıyla aldı: (TA:) yahut **شَرَعْتُ فِى المَآءِ**, mastarlar yukarıdaki gibi; ben suyu ellerimle içtim: yahut ben suya girdim: ve **شَرَعَ المَالُ** sığırlar içmek için suya geldiler: (Msb:) ve **الدَّابَّةُ** ↓ **شَرَّعَتِ** [eğer **شُرِّعَت** yerine bir yazım hatası değilse] binek hayvanı sulak yerde idi, yahut sulak yerde oldu. (TA.) ― -b2- [Bundan dolayı,] **شَرَعَ فِى الأَمْرِ**, (S, Msb, K,) muzâri‘i yukarıdaki gibi, (Msb,) mastar ismi **شُرُوعٌ**, (S, Msb, K,) O işe girdi; (S, K;) o işe girdi, işe başladı, yahut işe koyuldu. (Msb.) ― -b3- **شَرَعَ البَابُ اـِلَى الطَّرِيقِ**, mastar ismi **شُرُوعٌ**, Kapı, yahut giriş, yola açılıyordu. (Msb.) Ve **شَرَعَ المَنْزِلُ** Mesken, (S, K,) bir ana yol üzerinde idi, yahut kapısı [açılışı] (TA,) geçit olan bir yol üzerine idi. (S, K, TA.) ― -b4- **شَرَعَ**, bir mızrak hakkında söylenince, Doğruca [bir kimseye doğru] yöneldi: [aşağıda gelen geçişli fiilin açıklamasına bak]. (S, K: fakat ikincisinde, mızraklar hakkında söylenerek **شَرَعَت**.) **شَرْعٌ**’a da bak. ― -b5- Ve, bir yol hakkında, (Mgh,) ve bir iş yahut bir hâl hakkında, (TA,) O, yahut o şey, açık, belirgin, yahut apaçık oldu. (IAar, Mgh, TA.) -A2- **شَرَعَ المَالَ**, muzâri‘i yukarıdaki gibi, [mastar ismi, görünüşe göre, **شَرْعٌ**,] O, sığırları sulak yere getirdi; ve ayrıca ↓ **اشرعهُ**: (Msb:) ve birincisi bu mânada **بِ** ile geçişli olur: (Har p. 21:) yahut **شَرَعَ** (TA) ve ↓ **شرّع**, ikincisinin mastar ismi **تَشْرِيعٌ**, (S, TA,) o, hayvanları, (S,) yahut develerini, (TA,) içmek için suya girmeye sevk etti: (S, TA: *) ve **نَاقَتَهُ** ↓ **اشرع** o, dişi devesini sulak yere girmeye sevk etti: (TA:) yahut ↓ **تَشْرِيعٌ**, develeri, dolap ve aletlerini kullanarak çekmeye gerek olmaksızın ve onları bir yalakta yahut havuzda sulamaksızın, sulak yere içmeye getirmek demektir. (O, K.) Bir darbımeselde şöyle denir, (S,) **أَهْوَنُ** ↓ **السَّقْىِ التَّشْرِيعُ** (S, K) Sulamanın en kolay tarzı, develeri suya girdirmektir: bir işi yapmada kolay yolu tutan ve onda kendini yormayan kimseye uygulanır. (Meyd.) ― -b2- **شَرَعَ البَابَ اـِلَى الطَّرِيقِ** O, kapıyı yahut girişi yola açılır kıldı: (Msb:) ve **الى الطريق** ↓ **اشْرَعَهُ** (S, Msb, K, TA) aynı mânaya gelir; (Msb, TA;) yahut onu (yani kapıyı yahut girişi) yola açtı. (S, Msb, K, TA.) Ve **الجَنَاحَ اـِلَى الطَّرِيقِ** ↓ **اشرع** o, **جَنَاح**’ı [çıkıntılı çatı anlamında] yola doğru koydu. (Msb.) ― -b3- Ve **شَرَعَ** (K) ve ↓ **اشرع** (S, K, TA) ve ↓ **شرّع** (TA) O, (S, K, TA) bir mızrağı, (S, TA,) yahut mızrakları, (K,) ve bir kılıcı, (TA,) **قِبَلَهَ** (S) yahut **نَحْوَهُ** (TA) [yani ona doğru] yöneltti: yahut ↓ **اشرع** o, bir mızrağı eğdi demektir. (Msb.) ― -b4- Ve **شَرَعَ**, (Mgh, Msb, TA,) muzâri‘i yukarıdaki gibi, (Msb,) mastar ismi **شَرْعٌ**, (TA,) O, (Mgh, Msb, TA,) bir yolu açık, belirgin, yahut apaçık kıldı; (Mgh, TA;) ayrıca ↓ **اشرع**; ve ↓ **شرّع**, mastar ismi **تَشْرِيعٌ**: (K, TA:) ve aynı şekilde, bir iş yahut bir hâli; ve dini. (TA.) Az’a göre, **شَرَعَ**’ın bu mânası **شَرَعَ الاـِهَابَ**’dan gelir [buna aşağıda bak]. (TA.) Şöyle denir: **شَرَعَ اللّٰهُ لَنَا كَذَا** Allah bize böyle bir şeyi açık, belirgin, yahut apaçık kıldı. (Msb.) Ve **شَرَعَ فُلَانٌ** Falanca, hakkı yahut doğruyu açık, belirgin, yahut apaçık kıldı. (TA.) ― -b5- Ve **شَرَعَ لَهُمْ** = **سَنَّ** [yani onlar için, yahut onlara, bir dinî hüküm, bir kanun vb. vaz‘ etti, tesis etti, yahut koydu]: (S, K) buradan [bazılarına göre] **شَرِيعَةٌ** ve **شِرْعَةٌ**. (TA.) ― -b6- **شَرَعَ الاـِهَابَ**, (S, K,) muzâri‘i yukarıdaki gibi, mastar ismi **شَرْعٌ**, (S,) O, deriyi yüzdü: (S, K:) yahut Ya‘kūb’a göre, onun Umm-El-Homlris El-Bekreeyeh’den işittiği üzere, o, deriyi iki arka bacak arasındaki kısımdan yardı, (S, TA,) sonra onu yüzdü: yahut o, deriyi yardı, [sonra onu yüzdü,] ondan bir **زِقّ** yapmaksızın, ne de onu [bütün hâlinde] bir arka bacaktan başlayarak yüzmeksizin. (TA.) ― -b7- **شَرَعَ الحَبْلَ** O, ipi yahut kordonu, yahut onun ilmik düğümünü çözdü, ( **أَنْشَطَهُ** ,) [sonra, görünüşe göre, ortasından ikiye katladı, taşınacak bir şeyin etrafına o kısmı geçirmek için,] ve onun iki yarısını ( **قُطْرَيْهِ** ) ilmeğin içine soktu. (O, K.) ― -b8- Ve **شَرَعَ الشَّىْءَ** O, şeyi çokça yükseltti; (K;) ayrıca ↓ **اشرعهُ**. (TA.)

2 **شَرَّعَ**: 1’e bak, altı yerde. -A2- **شرّع السَّفِينَةَ**, mastar ismi **تَشْرِيعٌ**, O, gemiye yahut kayığa bir yelken ( **شِرَاع** ) yaptı yahut koydu. (TA.)

4 **أَشْرَعَ**: 1’in ilk yarısına bak, iki yerde. ― -b2- [Bundan dolayı,] şöyle denir: **اشرع يَدَهُ اـِلَى المِطْهَرَةِ** (mecaz kabul edilir:) O, elini **المِطْهَرَةِ**’ye [temizlik kabına] doğru koydu [ve] içine soktu. (TA.) Ve bir hadiste ( **وُضُوْء** hakkında) şöyle denmiştir: **حَتَّى أَشْرَعَ فِى العَضُدِ** yani: Ta ki, yahut öyle ki, o, kolun üst yarısını suya ulaşır kıldı (lafzen: suya girmesini sağladı). (TA.) ― -b3- Ve **أَشْرَعَنِى الرَّجُلُ** (mecaz kabul edilir:) Adam bana yetti; yahut bana yetecek şeyi verdi: ve **اشرعنى الشَّىْءُ** (mecaz kabul edilir:) Şey bana yetti. (TA.) ― -b4- Ve **أَشْرَعَ**, bir bitki yahut ot hakkında söylenince, [görünüşe göre **أَشْرَعَ الاـِبِلَ** yerine,] (mecaz kabul edilir:) O, olgunlaştı ve develeri doyurdu. (TA.) ― -b5- Yine 1’in ikinci yarısına bak, altı yerde.

**فُلَانٌ يَشْتَرِعُ شِرْعَتَهُ**
8 **فُلَانٌ يَشْتَرِعُ شِرْعَتَهُ** ذ [yani: Falanca, din yolunu ortaya koyar, yahut benimser, yahut izler] **يَفْتَطِرُ فِطْرَتَهُ** ve **يَمْتَلُّ مِلَّتَهُ** ibarelerine benzer; **شِرْعَةُ الدِّينِ**’den ve **فِطْرَتُهُ**’ndan ve **مِلَّتُهُ**’ndan. (TA.)

**شَرْعٌ**
**شَرْعٌ** ذ , aslında bir mastar ismidir: ― -b2- sonra, Açık, belirgin, yahut açık seçik bir iz, yahut yol, yahut gidiş yolu adı olarak kullanıldı: ― -b3- sonra da mecazen, İlâhî din yolu için: Er-Râghib böyle der; (TA;) **شَرِيعَةٌ** ile eşanlamlıdır; ona bak. (Msb.) ― -b4- **مَرَرْتُ بِرَجُلٍ شَرْعِكَ**, (K’de böyle,) yahut **مررت بِرَجُلٍ شَرْعُكَ مِنْ رَجُلٍ**, (S ve O’da böyle, [**هُوَ شَرْعُكَ** yerine,]) **شرعك**’ın **ع**’sine kesre ile ve damme ile, (TA,) yani [bir adamın yanından geçtim] sana yetecek [bir adam olarak], (S, O, K,) mânası şudur: senin yöneldiğin ve aradığın türden ( **فِيهِ وَتَطْلُبُهُ** ↓ **تَشْرَعُ** ): (S, O:) ve kelime bu mânada tekil ve çoğul (S, O, K) ve ikil olarak eşit kullanılır; çünkü o [aslında] bir mastar ismidir. (S, O.) Şöyle dersin: **شَرْعُكَ هٰذَا** [ve **هٰذَانِ** ve **هٰؤُلَآءِ**] yani: Sana yeter [budur ve şu ikisi ve şunlar]. (S.) Ve bir darbımeselde şöyle denir:
**شَرْعُكَ مَا بَلَّغَكَ المَحَلَّا**
böyle doğru olarak; çünkü o bir mısradır; S ve K’deki gibi **المَحَلَّ** değil: (TA;) yani: Sana yetecek yol azığı, seni varacağın konak yerine ulaştıracak olandır: (K, TA:) az ile yetinme hâline uygulanır. (S, K.) ― -b5- İki yerde **شَرَعٌ**’a da bak. ― -b6- Ve **شِرْعَةٌ**’ya bak.

**شِرْعٌ**
**شِرْعٌ** ذ [CK’de yanlışlıkla **شَرْع**], Bir şeyin benzeri; ayrıca ↓ **شِرْعَةٌ**: (K, TA:) [fakat birincisi müzekkerdir ve ↓ ikincisi müennestir; çünkü] şöyle denir: **هٰذَا شِرْعُ هٰذَا** Bu, bunun benzeridir; ve yine **هٰذِهِ هٰذِهِ** ↓ **شِرْعَةُ**: ve **هٰذَانِ شِرْعَانِ** bu ikisi benzerlerdir. (S, O, TA.) -A2- Ayrıca **بَرْبَط**’ın telleri; (O, K, TA,) ki o [Farsça] **عُود**’dur [ud]. (TA.) [Bu mânada, bir cins ismidir:] onun tekil ismi **شِرْعَةٌ**’ya bak. ― -b2- Ve bundan dolayı, ona benzetilerek, (TA,) (mecaz:) bir sandaletin **شِرَاك**’ı. (O, K, TA.) Bir hadiste rivayet edilmiştir ki bir adam dedi: **اـِنِّى أُحِبُّ الجَمَالَ حَتَّى فِى شِرْعِ نَعْلِى** (O, TA) yani: (mecaz:) Gerçekten ben zarafeti, hatta sandaletimin şirâkında bile severim. (TA.)

**شَرَعٌ**
**شَرَعٌ** ذ : **شَرِيعَةٌ**’ya bak. -A2- Şöyle denir: **النَّاسُ فِى هٰذَا الأَمْرِ شَرَعٌ** ve ↓ **شَرْعٌ**, (S, Msb, K,) ikincisi birincinin kısaltmasıdır, (Msb,) Kr ve Kz tarafından caiz görülmüş, fakat Ya‘kūb tarafından caiz görülmemiştir, (IDrst, TA,) İnsanlar bu işte eşittirler: (S, Msb, K:) bu mânada tekil ve çoğul ve müennes (S, TA) ve müzekker olarak eşit kullanılır: (TA:) [**شَرَعٌ** hakkında] Az der ki o, ↓ **شَارِعٌ**’in çoğulu [yahut çoğul benzeri isim] gibi görünür; tıpkı **خَدَمٌ**’ın **خَادِمٌ**’den olması gibi; yani [ibarenin mânası]: insanlar bu işe birlikte girerler ( **يَشْرَعُونَ فِيهِ** ). (TA.) Şöyle de denir: **النَّاسُ شَرَعٌ وَاحِدٌ** ve **واحد** ↓ **شَرْعٌ**, mânası: İnsanlar tek bir türdür. (K.)

**شَرْعَةٌ**
**شَرْعَةٌ** ذ : iki yerde, bir sonraki paragrafa bak.

**شِرْعَةٌ**
**شِرْعَةٌ** ذ : iki yerde **شَرِيعَةٌ**’ya bak. ― -b2- Ayrıca: Bir âdet. (TA.) ― -b3- İlk cümlede üç yerde **شِرْعٌ**’a da bak. -A2- Ayrıca: **قَطًا** denilen kuşlar için bir tuzak, (Lth, O, K, TA,) onlarla onları yakalamak için, (O, TA,) sinirlerden yapılmış: (Lth, O, TA:) çoğulu **شِرَعٌ**. (O.) ― -b2- Ayrıca, (S, O, K,) ve ↓ **شَرْعَةٌ**, (K,) Bir ip, yahut tel: (S, O, K, TA:) yahut ince olanı: yahut yay üzerinde gerili durduğu hâlde olanı; (TA;) ve yine ↓ **شِرَاعٌ**; (Lth, O, K;) yahut ud üzerinde; ve yine ↓ **شِرَاعٌ**: (TA:) ↓ **شِرْعٌ** (S, O, K) [daha doğrusu bir cins ismidir] (↓ **شِرْعَةٌ**’nın; S, O, [yani “ud teli” mânasındaki bu tekilin; O ve TA’daki örnekler bunu gösterir,]) ve (↓ **شَرْعَةٌ**’nın; TA) ↓ **شَرْعٌ**, (O, K, TA,) tıpkı **تَمْرٌ**’un **تَمْرَةٌ**’den olması gibi, (O, TA,) ve [asıl çoğul] ( **شِرْعَةٌ**’nın; S, O) **شِرَعٌ**, ve çoğulun çoğulu **شِرَاعٌ**: (S, O, K:) ve ↓ **شِرَاعٌ**’ın, **شِرْعَةٌ** ile eşanlamlı tekil olarak kullanıldığında, çoğulu **شُرُعٌ**’dur. (TA.)

**شَرَعَةٌ**
**شَرَعَةٌ** ذ = **سَقِيفَةٌ** [yani: kapı vb. üzerinde çıkıntı yapan bir çatı yahut örtü; yahut üstü örtülü bir yer]: çoğulu **أَشْرَاعٌ**. (O, K.)

**شَرْعِىٌّ**
[ **شَرْعِىٌّ** ذ Din yahut şeriat ile ilgili. ― -b2- Ve din yahut şeriata uygun; şer‘î, yahut meşru.]

**شُرَاعٌ**
**شُرَاعٌ** ذ Develeri doyuran, olgunlaşmış bir bitki yahut ot. (O, K, TA.)

**شِرَاعٌ**
**شِرَاعٌ** ذ : **شَرِيعَةٌ**’ya bak. -A2- Bir geminin yahut kayığın **شِرَاعٌ**’ına (S, Mgh, O, Msb) Farsçada **بَادْبَان** denir; (MA, Mgh, KL;) = **قِلْعٌ**; (MA, TA;) geniş bir **مُلَآءَة** gibi bir şeydir, (O, K, TA,) kumaştan yahut hasırdan, (TA,) bir tahta parçası [yani direk yahut seren] üzerine [kaldırılan yahut bağlanan]; rüzgâr onu çırpar ( **تُصَفِّقُهُ الرِّيحُ** ) ve gemiyi yahut kayığı yürütür: (O, K, TA:) geminin yahut kayığın üstüne kaldırıldığı için böyle adlandırılmıştır ( **يُشْرَعُ** yani **يُرْفَعُ** ): (TA:) çoğulu **أَشْرِعَةٌ** ve **شُرُعٌ**; (O, K;) birincisi azlık çoğuludur. (O.) ― -b2- Ve bundan dolayı, ona benzetilerek, (TA,) (mecaz:) devenin boynu. (S, O, K, TA.) Bazen deve hakkında **رَفَعَ شِرَاعَهُ** derler; mânası: (mecaz:) boynunu kaldırdı. (S, O, TA.) ― -b3- Şöyle de denir: **رَجُلٌ شِرَاعُ الأَنْفِ**, mânası: (mecaz kabul edilir:) burnu uzamış ve uzun olan bir adam. (TA.) ― -b4- Üç yerde **شِرْعَةٌ**’ya da bak.

**شَرِيعٌ**
**شَرِيعٌ** ذ Cesur; (O, K, TA;) bir adama sıfat olur. (O, TA.) -A2- Ayrıca: İyi yahut mükemmel keten. (K.) ― -b2- Ve, dikenleri ( **شَوْك** ) güçlü olan, ve kalınlığı sebebiyle onunla deri dikmeye elverişli bulunan **ليف** [hurma dal diplerinde yetişen lifler]. (TA.)

**شَرَاعَةٌ**
**شَرَاعَةٌ** ذ Cesaret; (O, K;) bir adamın sıfatı olarak. (O.)

**شَرِيعَةٌ**
**شَرِيعَةٌ** ذ ve ↓ **مَشْرَعَةٌ** (S, O, Msb, K) ve ↓ **مَشْرُعَةٌ** (Msb, K) ve ↓ **مَشْرَعٌ** (TA) ve ↓ **شَرَعٌ** (O, TA *) ve **مَآءٍ** ↓ **شِرَاعُ** (TA) Bir sulak yer; içenlerin [insan ve hayvan] uğrak yeri; (S, O, K, TA;) insanların içmek ve su çekmek için geldikleri bir yer, (Msb, * TA,) ve bazen hayvanlarını içmeleri için içine soktukları yer: (TA:) fakat Araplar ↓ **مشرعة** (Az, Msb,) yahut **شريعة** (TA,) adını ancak kalıcı ve göze görünen, (Az, Msb, TA,) nehir suyu gibi, (Msb,) kuyu ipiyle çekilen su olmayan [sulak yer] için kullanırlar: (Az, Msb, TA:) **شَرِيعَةٌ**’nın çoğulu **شَرَائِعُ**’dir; ve ↓ **مَشْرَعَةٌ** yahut ↓ **مَشْرَعٌ**’ın [yahut ikisinin] çoğulu **مَشَارِعُ**’dir; bu da ayrıca, insanların yahut hayvanların suya geldiği nehir kıyılarındaki vb. gedikler yahut yarıklar diye açıklanır: (TA:) ve [aynı şekilde denilmiştir ki] **شَرِيعَةٌ**, suya iniş yeri demektir: (Lth, TA:) yahut suya giden bir yol. (Bd, 5:2.) ― -b2- Ve bundan dolayı, (Lth, Kr, Msb, TA, ve Bd aynı yerde,) **الشَّرِيعَةُ**, (Lth, Kr, S, Msb, K, vb.,) ve ayrıca ↓ **الشِّرْعَةُ**, (Msb, K, vb.,) ve ↓ **الشَّرْعُ**, (Msb,) aynı zamanda **الدِّينُ** mânasına gelir; (Msb, ve Bd aynı yerde;) çünkü o, ebedî hayatın vasıtalarına giden bir yoldur; (Bd aynı yerde;) yahut açıklığı sebebiyle; (Msb;) [yani:] Allah’ın dinî şeriatı; (Lth, Kr, S, O, K, * TA;) oruç ve namaz ve hac gibi hükümlerden (Lth, Kr, TA) ve zekât vermekten (Kr, TA) ve nikâhtan, (Lth, TA,) ve diğer (Lth, Kr, TA) takvâ, yahut Allah’a itaat, yahut O’na ve insanlara karşı görev fiillerinden oluşur: (Kr, TA:) çoğulu yukarıdaki gibidir. (Msb.) **شَرِيعَةٌ** ayrıca [bir kanun, bir hüküm, yahut bir nizam; ve] din bakımından bir inanç ve amel yolu demektir: (Fr, TA:) ve dinde açık (Ibn-‘Arafeh, Mgh, K) ve doğru (Ibn-‘Arafeh, K) olan bir inanç yahut davranış yolu; (Mgh;) ve yine ↓ **شِرْعَةٌ**. (K.)

**شُرَاعِىٌّ**
**شُرَاعِىٌّ** ذ , **شُرَاعِىٌّ**, Şur‘â’ya nispetle bir mızrak ucu ve bir mızrak için sıfat olarak; (TA,) Şur‘â, mızrak uçları ve mızraklar yapan belli bir adamın adı idi, (K, TA,) iddia ettikleri üzere: fakat IAar der ki bu, **شُرَاعٌ**’dan düzenli bir nispet ismi olabilir; yahut kök harfleri شرع olan başka bir addan düzensiz bir nispet ismi olabilir: ve [SM de der ki,] mızrak için kullanıldığında uzun demektir: (TA:) yahut ↓ **شِرَاعِىٌّ**, mızrak için böyle kullanıldığında, bu mânadadır; **شِرَاعٌ**’dan bir nispet ismidir. (S, O.) **شُرَاعِيَّةٌ** ve ↓ **شِرَاعِيَّةٌ** [CK’de teşdidsiz], dişi deveye sıfat olarak, (mecaz:) uzun boyunlu demektir; (O, K, TA:) ISh böyle açıklamıştır; fakat Az, ikincisinin daha muhtemelen doğru olduğunu düşünür; boyun, yüksekliği sebebiyle geminin yahut kayığın **شِرَاع**’ına benzetilmiştir. (O.)

**شِرَاعِىٌّ**
**شِرَاعِىٌّ** ذ ; ve onun müennesi, ة ile: bir önceki paragrafa bak.

**شَرَّاعٌ**
**شَرَّاعٌ** ذ **شَرِيع** denilen ketenin satıcısı. (IAar, K.)

**شَارِعٌ**
**شَارِعٌ** ذ Suya [içmek için] giren: çoğulu **شُرَّعٌ** ve **شُرُوعٌ**: (KL:) bu çoğullar bu mânada develer için kullanılır. (S, K.) ― -b2- [Bundan dolayı,] Bir işe giren ( **فِى أَمْرٍ** ). (Az, TA.) **شَرَعٌ**’a bak. ― -b3- Ve **حِيتَانٌ شُرَّعٌ** ibaresinde **شُرَّعٌ**’ın tekilidir, (TA,) ve bu, Balıkların içmek için başlarını aşağı indirmeleri demektir: (Aboo-Leylà, TA:) yahut başlarını kaldırmaları: (K, TA:) yahut derin sudan kıyıya yahut kenara yönelmeleri yahut gelmeleri, ( **شَارِعَاتٌ** ): (S, TA:) ve **حيتان شُرُوعٌ** aynı mânaya gelir: (TA:) yahut Kur’ân’da (7:163) balıklar hakkında **شُرَّعًا**, suyun yüzünde görünür hâle gelmeleri demektir. (Bd, Jel. *) ― -b4- Ayrıca, bir konak yeri yahut mesken ( **مَنْزِلٌ** ) için, geçit olan bir yol üzerinde bulunan demektir: ve **شَارِعَةٌ**, bir ev ( **دَارٌ** ) için, aynı mânaya gelir; (K;) yahut kapısı [açılışı] böyle bir yol üzerine olan; (TA;) yahut yola ve insanlara [yahut yolculara] yakın olan: (Mgh, * TA:) ve **دُورٌ شَارِعَةٌ** sokaklara açılan kapıları olan evler: yahut **دُورٌ شَوَارِعُ**, IDrd’nin açıkladığı üzere, tek bir açık yol üzerinde olan evler. (TA.) Bir hadiste şöyle denmiştir: **كَانَتِ الأَبْوَابُ شَارِعَةً اـِلَى المَسْجِدِ** Kapılar mescide doğru açılıyordu. (TA.) ― -b5- Ve, bir şeye yakın olan (K, TA) yahut ona nazır olan herhangi bir şey: buradan, yukarıda açıklandığı üzere, yola ve insanlara yakın bir ev için **شَارِعَةٌ**. (TA.) [Bundan dolayı,] **نُجُومٌ شَوَارِعُ** Batmaya yakın yıldızlar. (K.) ― -b6- [Ayrıca bir kimseye doğruca yönelmiş; mızrak için.] Şöyle denir: **رِمَاحٌ شَارِعَةٌ** ve **شَوَارِعُ** (K, TA) ve S’nin bazı nüshalarında olduğu üzere **شُرَّعٌ** (TA) Doğruca yönelmiş mızraklar: ve ↓ **رِمَاحٌ مَشْرُوعَةٌ** ve ↓ **مُشْرَعَةٌ** yöneltilmiş mızraklar. (K, TA.) ― -b7- Ayrıca [isim olarak kullanılır:] Ana yol: (S, O:) yahut (Mgh, TA,) yahut **طَرِيقٌ شَارِعٌ**, (Msb,) (mecaz:) insanların ortakça yahut genel olarak girdikleri ( **يَسْلُكُهُ النَّاسُ**, Msb, yahut **يَشْرَعُ فِيهِ النَّاسُ**, Mgh, TA) bir yol demektir; (Mgh, Msb, TA;) mecazî bir isnatla; (Mgh;) [yani:] bu durumda **شَارِعٌ**, **مَشْرُوعٌ** [yahut **مَشْرُوعٌ فِيهِ**] mânasındadır; (Msb;) yahut **ذُو شَرْعٍ مِنَ الخَلْقِ** [insanların girişi olan] mânasında; (TA:) yahut açık, belirgin, yahut göze çarpan bir yol demektir: (Mgh, TA:) çoğulu **شَوارِعُ**’dur. (Msb.) -A2- **الشَّارِعُ** ayrıca, bildiğiyle amel eden ve başkalarına öğreten âlim demektir: (K, TA:) yahut **الشَّارِعُ الرَّبَّانِىُّ** böyledir. (O.) Ve bundan dolayı Peygamberi adlandırmak için kullanılır: [yahut kanun koyucu; yahut şeriatı bildiren mânasında:] yahut Allah’ın dinini yahut şeriatını açık ve belirgin kıldığı için. (TA.)

**أَشْرَعُ**
**أَشْرَعُ** ذ Ucu uzamış (K, TA) ve yükselmiş, ve uzun olan bir burun. (TA.)

**مَشْرَعٌ**
**مَشْرَعٌ** ذ : iki yerde **شَرِيعَةٌ**’ya bak.

**مُشْرَعٌ**
**مُشْرَعٌ** ذ : müennesi ة ile olanına, **شَارِعٌ** maddesinde bak.

**مَشْرَعَةٌ**
**مَشْرَعَةٌ** ذ ve **مَشْرُعَةٌ**: dört yerde **شَرِيعَةٌ**’ya bak.

**بَيْتٌ مُشَرَّعٌ**
**بَيْتٌ مُشَرَّعٌ** ذ Yüksek yahut yüce bir ev yahut çadır. (TA.)

**مَشْرُوعٌ**
**مَشْرُوعٌ** ذ : müennesi ة ile olanına, **شَارِعٌ** maddesinde bak: -A2- ayrıca 1’in ilk cümlesine de bak.
