# شكب — Tâcü'l-Arûs

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B4%D9%83%D8%A8/sozluk/tac
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%B4%D9%83%D8%A8/entries/tac

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [شكب](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B4%D9%83%D8%A8.md)
- Tâcü'l-Arûs: Zebîdî · 18. yy

## Madde başı: شكب

الشكب بالضم: أهمله الجوهري. وقال ابن دريد: هو لغة في الشكم وهو العطاء. قيل: الجزاء. والشكبان بالضم وفي شعر أبي سليمان الفقعسي:
  لما رأيت جفوة الأقارب
  تقلب الشقبان وهو راكبي

  وهو لغة في الكاف. وقال اللحياني في نوادره: وسماعي من الأعراب الشكبان وهو شباك للحشاشين في البادية من الليف والخوص تجعل لها عرى يتقلدها الحشاشون يحتشون فيه. قال الأزهري: والنون فيه نون جمع كأنه في الأصل شبكان فقلبت إلى الشكبان. وفي نوادر الأعراب: الشكبان: ثوب يعقد طرفاه من وراء الحقوين والطرفان في الرأس يحش فيه الحشاش على الظهر، ويسمى الحال. قلت: وشكيبان مصغرا: اسم. والشكوب في قول أبي سهم الهذلي:
  فسامونا الهدانة من قريب                      وهن معا قيام كالشكوب الكراكي. ورواه الأصمعي كالشجوب، وهي عمد من أعمدة البيت، وقد تقدم. كذا في التهذيب. الإمام المحدث أحمد يقال: هو ابن معمر، وقيل: عبد الله بن إشكاب قيل اسمه مجمع الحضرمي الكوفي الصفار بالكسر ممنوعا من الصرف محدث حدث عن محمد بن فضيل وغيره وعنه الإمام محمد بن إسماعيل البخاري في آخر صحيحه. وأبو عثمان سعيد بن أحمد بن محمد بن نعيم بن إشكاب العيار الصوفي، محدث روى عن أبي علي محمد بن عمر بن علي بن شبويه، وعنه أبو عبد الله الفرادي عاش مائة وثلاث عشرة سنة، توفي سنة 455 ه. وعلي بن إشكاب الحسين بن إبراهيم بن الحسن بن زعلان العامري شيخ أبي بكر بن أبي الدنيا أخو محمد، هما كأبيهما محدثون. وإشكاب لقب والدهما روى عن عبد الرحمن بن أبي الزناد وحماد بن زيد وشريك، وعنه ابنه محمد وغيره. توفي سنة 216 ه. قلت: ومحمد بن إشكاب هذا أخرج حديثه البخاري في المناقب، كذا في أطراف المزي.

### Türkçe

**الشكب** (ضم ile): el-Cevherî onu ihmal etti. İbn Düreyd dedi: o, **الشكم** hakkında bir dildir; o da **العطاء**dır. Denildi: **الجزاء**. Ve **الشكبان** (ضم ile); Ebû Süleymân el-Fak‘asî’nin şiirinde:

  Yakınların cefasını gördüğümde
  **الشقبان** döner durur; hâlbuki o benim binek hayvanımdır

Ve o, **الكاف** hakkında bir dildir. el-Lihyânî, **نوادر**’inde dedi: Bedevîlerden işittiğim **الشكبان**dır; o, bozkırda ot biçenler için lif ve hurma yaprağından bir ağdır; ona halkalar yapılır; ot biçenler onu boyunlarına takınırlar; onun içinde ot biçerler. el-Ezherî dedi: İçindeki **النون**, cem‘ **النون**’udur; sanki aslında **شبكان** idi de **الشكبان**’a çevrildi. **نوادر الأعراب**’da: **الشكبان**: iki ucu belin arkasından düğümlenen bir elbise; iki uç baş tarafındadır; ot biçen, sırt üzerinde onun içine ot doldurur; **الحال** diye adlandırılır. Dedim: **وشكيبان** (küçültme olarak): bir isimdir. Ve Ebû Sehm el-Hüzelî’nin sözünde **الشكوب**:

  Bize yakından **الهدانة**’yi teklif ettiler;
  hâlbuki onlar birlikte ayakta duranlar, turna **الكراكي** gibi **الشكوب**’dur.

el-Asma‘î onu **كالشجوب** olarak rivayet etti; o, evin direklerinden direklerdir; ve daha önce geçti. **التهذيب**’de böyledir. Hadis imamı Ahmed’e denilir: o, İbn Ma‘mer’dir; ve denildi: **عبد الله بن إشكاب**; denildi: adı **مجمع**’dır; el-Hadramî el-Kûfî es-Saffâr (kesra ile), gayr-i munsarif; bir muhaddistir; Muhammed b. Fudayl ve başkasından hadis rivayet etti; ondan da imam Muhammed b. İsmâ‘îl el-Buhârî, Sahîh’inin sonunda (rivayet etti). Ve Ebû Osmân Sa‘îd b. Ahmed b. Muhammed b. Nu‘aym b. **إشكاب** el-‘Ayyâr es-Sûfî; bir muhaddistir; Ebû ‘Alî Muhammed b. ‘Umer b. ‘Alî b. Şebûye’den rivayet etti; ondan da Ebû ‘Abdillâh el-Ferâdî (rivayet etti); yüz on üç yıl yaşadı; 455 h. yılında vefat etti. Ve ‘Alî b. **إشكاب**: el-Hüseyn b. İbrâhîm b. el-Hasen b. Za‘lân el-‘Âmirî; Ebû Bekr b. Ebî’d-Dünyâ’nın şeyhidir; Muhammed’in kardeşidir; ikisi de babaları gibi muhaddistirler. Ve **إشكاب**, onların babasının lakabıdır; ‘Abdurrahmân b. Ebî’z-Zinâd’dan, Hammâd b. Zeyd’den ve Şerîk’ten rivayet etti; ondan da oğlu Muhammed ve başkası (rivayet etti). 216 h. yılında vefat etti. Dedim: Ve bu Muhammed b. **إشكاب**’ın hadisini Buhârî **المناقب**’de çıkardı; el-Mizzî’nin **أطراف**’ında böyledir.
