# شمصر — Lisânü'l-Arab

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B4%D9%85%D8%B5%D8%B1/sozluk/lisan
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%B4%D9%85%D8%B5%D8%B1/entries/lisan

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [شمصر](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B4%D9%85%D8%B5%D8%B1.md)
- Lisânü'l-Arab: İbn Manzûr · 13. yy

## Madde başı: شمصر

الشَّمْصرَة: الضِّيق. يقال: شَمْصَرْتُ عليه أَي ضيَّقت عليه. وشَمَنْصِيرُ: موضع؛ قال ساعدة بن جؤيّة:
مُسْتَأْرُضاً بين بَطْنِ اللَّيْثِ أَيْسَرُهُ
إِلى شَمَنْصِيرَ غَيْثاً مُرْسلاً مَعَجا
فلم يصرفه، عَنى به الأَرض أَو البُقعة. قال ابن جِنِّي: يجوز أَن يكون محرَّفاً من شَمَنْصِيرٍ
(* قوله: «يجوز أَن يكون محرفاً من شمنصير إلخ»
كذا بالأصل. وفي معجم ياقوت: قال ابن جني يجوز أَن يكون مأَخوذاً من شمصر لضرورة الوزن إِن كان عربياً). لضرورة الشعر لأَن شَمَنْصِيراً بناء لم يحكه سيبويه، وقيل: شَمَنْصِير جبل من جبال هذيل معروف، وقيل: شَمَنْصِير جبَل بِسايَةَ، وسايَةُ: وادٍ عظيم، بها أَكثر من سبعين عَيْناً، وقالوا شَماصِير أَيضاً.

### Türkçe

**الشَّمْصرَة**: darlık. Denir ki: “**شَمْصَرْتُ عليه**” yani ona daralttım.

Ve **شَمَنْصِيرُ**: bir yer(ismi); Saʿide b. Cuʾeyye dedi ki:

مُسْتَأْرُضاً بين بَطْنِ اللَّيْثِ أَيْسَرُهُ
إِلى شَمَنْصِيرَ غَيْثاً مُرْسلاً مَعَجا

Onu (tenvinli) sarf etmedi; onunla yeri yahut parçayı kastetti. İbn Cinnî dedi ki: **شَمَنْصِيرٍ**’den tahrif edilmiş olması caizdir.

(* Onun sözü: “**يجوز أَن يكون محرفاً من شمنصير إلخ**”
asıl nüshada böyledir. Yâkūt’un Muʿcem’inde: İbn Cinnî dedi ki: Arapça ise vezin zarureti için **شمصر**’den alınmış olması caizdir). Şiir zarureti için; çünkü **شَمَنْصِيراً** (kalıbı) Sîbeveyh’in nakletmediği bir binadır. Ve denildi ki: **شَمَنْصِير** Huzeyl’in dağlarından, bilinen bir dağdır. Ve denildi ki: **شَمَنْصِير** **بِسايَةَ**’de bir dağdır; ve **سايَةُ**: büyük bir vadidir; onda yetmişten fazla kaynak vardır. Ve **شَماصِير** de dediler.
